VI SA/Wa 1198/13
PostanowienieWSA w Warszawie2016-08-12
Skład orzekający: Jacek Fronczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata), wykazała, że nie posiada żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania, pomimo wezwania do przedłożenia dodatkowych dokumentów finansowych?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym musi wykazać, że nie posiada żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania. Obowiązek wykazania tej okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, który powinien należycie uzasadnić i uprawdopodobnić swoje twierdzenia. Niewykonanie wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów finansowych, które pozwoliłyby na ocenę zasadności wniosku, skutkuje uznaniem wniosku za nieuzasadniony.Stan faktyczny
Spółka B. Sp. z o.o. wniosła sprzeciw od zarządzenia starszego referendarza sądowego, które pozostawiło bez rozpoznania jej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Spółka domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, uzasadniając wniosek trudną sytuacją finansową. Sąd wezwał spółkę do przedłożenia dodatkowych dokumentów finansowych, jednak spółka nie wykonała tego wezwania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej Spółce przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Fronczyk po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. od zarządzenia starszego referendarza sądowego z dnia 21 marca 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 1198/13 w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia: odmówić skarżącej Spółce przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata
Zarządzeniem z dnia 21 marca 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej.
Pismem z dnia 15 kwietnia 2015 r. skarżąca wniosła w terminie sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego.
Zarządzeniem z dnia 29 kwietnia 2016 r. skarżąca została wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr). W wypełnionym i nadesłanym do Sądu formularzu PPPr skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Uzasadniając wniosek skarżąca wskazała, że rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej w marcu 2012 r. i mimo że osiągała nieznaczne dochody to ich wysokość jest równoznaczna z wydatkami. Obecna sytuacja finansowa Spółki sprawia, że nawet najmniejsze wydatkowane kwoty mogą prowadzić do jej likwidacji. Strona wskazała, że wysokość kapitału zakładowego w 2014 r. wyniosła 5000 zł, a strata z poprzednich lat wyniosła 516.380,87. Wartość środków trwałych wynosi 0, a stan konta 19 zł. Zobowiązania Spółki na dzień 31 grudnia 2015 r. to podatek dochodowy od osób fizycznych w kwocie 27552 zł, oraz podatek VAT - 26149 zł.
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej strony skarżącej, na podstawie zarządzenia z dnia 3 czerwca 2016 r. wezwano skarżącą Spółkę, do nadesłania w terminie 14 dni:
a/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (lub poniesionej straty) w 2015 roku – (w zależności od formy opodatkowania np. odpis z księgi rachunkowej na koniec 2015 roku),
b/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2016 roku – np. odpisu z księgi rachunkowej na koniec kwietnia 2016 roku,
c/ wyciągów ze wszystkich posiadanych przez skarżącą Spółkę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie.
Skarżąca nie wykonała wezwania Sądu i nie nadesłała żadnych dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
W myśl art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Użyte w cytowanym przepisie określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że osiągane przychody nie pozwalają na poniesienie kosztów postępowania. Zatem, to strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż od tego będzie zależało rozstrzygnięcie Sądu.
Stosownie do art. 252 § 1 p.p.s.a. strona postępowania, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, zobowiązana jest do złożenia oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od stron ubiegających się o przyznanie prawa pomocy oczekuje się aktywnej postawy procesowej przejawiającej się przede wszystkim w wyczerpującym podawaniu informacji na temat ich stanu majątkowego oraz w dostarczaniu wszelkich żądanych dokumentów, w oparciu o które ma zostać poddana analizie ich kondycja finansowa i możliwości płatnicze. To bowiem na podstawie przedłożonych dokumentów źródłowych musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.
W oświadczeniu o majątku i dochodach podanych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca podała, że wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 5000 zł, nie posiada środków trwałych, a strata za ostatni rok 2014 wyniosła 413.388,68 zł.
Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, jest ona zobowiązana na wezwanie złożyć, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów (art. 255 p.p.s.a.). Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia we wnioskowanym zakresie.
Z tej przyczyny skarżąca Spółka była wzywana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie Sądu i nie nadesłała dokumentów, których analiza pozwoliłaby na ocenę zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Nieprzesłanie żądanych danych, przedstawienie ich w sposób niekompletny, bądź mało czytelny powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne i niewystarczające do wydania pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia. W takiej sytuacji Sąd uprawniony jest do sformułowania oceny, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 1361/10, LEX nr 743829). Uchylając się od współpracy z Sądem w wyjaśnianiu niejasności związanych z rzeczywistymi możliwościami finansowymi, wnioskodawca powinien mieć świadomość, że ponosi w ten sposób ryzyko stwierdzenia przez sąd, że nie wykazał spełniania przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt II GZ 393/14, LEX nr 1495223).
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło