VI SA/Wa 1388/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi A. M. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego A. M. kwotę 100 (stu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego dnia [...] grudnia 2014 r. wydał decyzję nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3000 (słownie: trzy tysiące) złotych za naruszenie przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm. zwanej dalej udp), w postaci przejazdu po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Powyższa decyzja została doręczona stronie w trybie przewidzianym w art. 43 k.p.a. w dniu 16 grudnia 2014 r. wraz z pouczeniem o terminie do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). Pismem z dnia 12 stycznia 2015 r., nadanym w Urzędzie Pocztowym w S. w dniu 12 stycznia 2015 roku strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dopełniając jednocześnie czynności o której mowa w art. 127 § 3 k.p.a. A. M. wskazał, że nie dochował przewidzianego terminu, gdyż jest kierowcą zawodowym, a w okresie 14 grudnia 2014 r. - 2 stycznia 2015 r. przebywał za granicą. Na dowód powyższego skarżący przedstawił zaświadczenie od pracodawcy. Decyzja została doręczona małżonce, która przekazała skarżącemu korespondencję w dniu 7 stycznia 2015 r. Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Głównego Inspektora Transportu Drogowego działając na podstawie art. 59 § 1 i 2 w zw. z art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3000 (słownie: trzy tysiące) złotych, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu GITD wskazał, że zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu przez stronę postępowania, organ jest uprawniony do przywrócenia terminu w razie łącznego spełnienia następujących przesłanek: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie siedmiodniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której był ustanowiony termin. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie, wskazane w art. 58 k.p.a. przesłanki nie zostały wyczerpane. W ocenie organu ponownie rozpoznającego sprawę strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, nie uprawdopodobniła przeszkód nie do przezwyciężenia, które uniemożliwiły podjęcie czynności w terminie. Według organu nie jest taką okolicznością przebywanie poza granicami kraju. Organ zauważył, że strona miała świadomość, że toczy się wobec niej postępowanie administracyjne dotyczące naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych, gdyż w dniu 25 kwietnia 2014 r. odebrał zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz składał w sprawie wyjaśnienia (dowód: podpis pod egzemplarzem zawiadomienia, pismo z dnia 30 kwietnia 2014 r. ). Ponadto w zawiadomieniu z dnia 27 października 2014 r. strona była informowana o nowym materiale dowodowym w sprawie, a organ wskazał że w przypadku braku odpowiedzi rozstrzygnięcie wydane zostanie w oparciu o materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy. Zdaniem GITD sam fakt przebywania za granicami kraju oraz nieprzekazanie korespondencji przez małżonkę strony nie są wystarczającymi przesłankami do przywrócenia stronie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ zauważa również, że skarżący przebywał poza granicami kraju do 2 stycznia 2015 roku, natomiast wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony dopiero w dniu 12 stycznia 2015 roku. Organ wskazał, że powyższe znajduje również odzwierciedlenie w orzecznictwie sądowym. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2009 roku, sygn. akt II SA/Gd 2/08: "Fakt wyjazdu za granicę w toku postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy okoliczności nie wskazują, iż był to wyjazd nagły, niezaplanowany, nie stanowi przyczyny uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminowi". Ponadto zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 kwietnia 2011 roku II SA/Po 61/11: "Wyjątkową okolicznością wyłączającą winę w uchybieniu terminu nie może być sam fakt pobytu skarżących za granicą i w związku z tym niemożności fizycznego przekazania przesyłki skarżącym niezwłocznie po jej odebraniu. Doręczenie zastępcze z mocy art. 43 k.p.a. wywołuje takie skutki, jak doręczenie adresatowi do rąk własnych. Zaniechanie ojca skarżących stanowiące niedbalstwo tej osoby, do rąk której dokonano doręczenia zastępczego, należy traktować tak samo. jak adresata decyzji". Pismem z dnia 10 kwietnia 2015 r. A. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając jej naruszenie prawa procesowego art. 6, art.7, art. 75, art. 77 § 1, art. 80 art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, w tym uwzględnienia wyjaśnień strony, prawa procesowego art. 58 i art. 59 k.p.a. Wobec podniesionych zarzutów skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie postanowienia, z uwagi na naruszenie prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że przyczyną uchybienia terminu byt fakt, że wskazaną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] w dniu [...] grudnia 2014 r. przed pójściem do pracy odebrała i podpisała jego żona A. M., która w wyniku natłoku obowiązków i okresu świątecznego zostawiła wskazane pismo w miejscu swojej pracy, o czym w następstwie wskazanych powyżej wydarzeń zapomniała. Termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął bez jego wiedzy i winy w dniu 30 grudnia 2014 r. Podkreślił, że jest zawodowym kierowcą, znaczną część tras realizuje po za granicami kraju wykonując transport międzynarodowy. Na dowód powyższego przedłożył zaświadczenie od jego obecnego pracodawcy poświadczające nieobecność skarżącego obejmującą okres, w jakim upłynął termin do wniesienia odwołania, jak również okres w którym decyzja została zastępczo doręczona. W związku z grożącą mu bardzo wysoką karą pieniężną przekraczającą jego wynagrodzenie zasadnicze, starał się na każde pismo w sprawie odpowiadać. W toku prowadzonego postępowania złożył dodatkowe wyjaśnienia w sprawie. Ostatnia korespondencja dotycząca przedmiotowej sprawy jest z dnia 27 października 2014 r., w którym wskazano, że Główny Inspektor Transportu Drogowego zakończył postępowanie dowodowe w sprawie. Dopiero po powrocie z urlopu tj. w dniu 07 stycznia 2014 r. jego żona A. M. znalazła wskazaną decyzję, zostawioną omyłkowo w miejscu swojej pracy. W związku z powyższym o fakcie posiadania decyzji dowiedział się w dniu 07 stycznia 2015 roku po powrocie jego żony z pracy. Niezwłocznie jak tylko dowiedział się o decyzji podjął kroki w celu wyjaśnienia sprawy na poczcie, kiedy została odebrana korespondencja. Wskazany termin uchybiony zatem był bez jego winy. Niezwłocznie po powzięciu informacji w dniu 07 stycznia 2015 r. i konsultacji z byłym pracodawcą na udostępnienie danych z systemy viaToll, złożył wniosek. Podkreślił, że przebywał poza granicami kraju do 2 stycznia 2015 r., natomiast wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył w dniu 12 stycznia 2015 r. Jednak zachował siedmiodniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Powyższa okoliczność była podyktowana faktem, iż jego żona wskazaną decyzję pozostawiła w swoim miejscu pracy a dostarczyła ją dopiero w dniu 07 stycznia 2015 roku. We wskazanym okresie tj. od jego powrotu do kraju do 06.01.2015 roku jego żona A. M. przebywała na urlopie związanym ze Świętami Bożego Narodzenia, Nowym Rokiem oraz Świętem Trzech Króli. Wskazane dni są wolne ustawowo od pracy dlatego też pismo dostarczyła mu w dniu 07 stycznia 2015 r. gdy wróciła do pracy po świętach. Po zebraniu wszystkich niezbędnych materiałów w sprawie i konsultacją z byłym pracodawcą, którego pojazdu dotyczy decyzja wysłał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu w dniu 12 stycznia 2015 roku. Zdaniem skarżącego GITD nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy przy badaniu uprawdopodobnienia braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania, co z kolei nie pozwoliło na pełną ocenę jego stanowiska, tym samym dopuścił się naruszenia art. 7 i 107 § 3 k.p.a, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Przedmiotem skargi jest postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego odmawiające skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 3000 (słownie: trzy tysiące) złotych. Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), k.p.a. Przepis ten stanowi, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2). W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że w ocenie Sądu strona dochowała siedmiodniowego terminu do złożenia stosownego wniosku, ponieważ jak wyjaśnił skarżący, o decyzji dowiedział się w dniu 7 stycznia 2015 r., gdy żona przekazała mu decyzję. W tym dniu zatem ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia wniosku. Strona zaś pismem nadanym w dniu 12 stycznia 2015 r. (data stempla pocztowego na kopercie) w Urzędzie Pocztowym złożyła prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wraz z wnioskiem. Stosownie do przywołanej wyżej regulacji prawnej warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Nie oznacza zatem udowodnienia braku winy, ale wskazanie z dużym stopniem prawdopodobieństwa, że dana czynność w określonym przez przepisy prawa czasie nie mogła zostać dokonana z przyczyn nieleżących po stronie zainteresowanego. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o interesy swoje. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić, gdy strona nie mogła dopełnić obowiązku z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W ocenie orzekającego w niniejszej sprawie Sądu brak jest podstaw do zakwestionowania wyjaśnień skarżącego, który we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W uzasadnieniu wniosku skarżący wyjaśnił, że przyczyną uchybienia terminu byt fakt, że wskazaną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w dniu [...] grudnia 2014 r. przed pójściem do pracy odebrała i podpisała jego żona A. M., która w wyniku natłoku obowiązków i okresu świątecznego zostawiła wskazane pismo w miejscu swojej pracy, o czym w następstwie wskazanych powyżej wydarzeń zapomniała. Podkreślił, że jest zawodowym kierowcą, wykonującym głównie transport międzynarodowy, na dowód czego przedłożył zaświadczenie od jego obecnego pracodawcy poświadczające nieobecność skarżącego obejmującą okres, w jakim upłynął termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak również okres w którym decyzja została zastępczo doręczona. W ocenie Sądu z powyższych wyjaśnień wynika, że skarżący nie miał możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie z przyczyn które nie leżały po jego stronie. Nie można również zarzucić skarżącemu, że nie dbał należycie o swoje sprawy. Jak wynika z akt sprawy skarżący czynnie uczestniczył w prowadzonym postępowaniu, starał się odpowiadać na każde pismo w sprawie. W toku prowadzonego postępowania złożył dodatkowe wyjaśnienia w sprawie. Jednocześnie zgodzić należy się ze skarżącym, który zwrócił uwagę, że pobyt za granicą w okresie od dnia 14 grudnia 2014 r. do 02 stycznia 2015 r. był podyktowany względami zawodowymi. Nieobecność skarżącego w kraju była spowodowana obowiązkami związanymi z wykonywanym zawodem kierowcy zawodowego. Przebywając poza granicami kraju realizował swoje obowiązki pracownicze. Jak podkreślał skarżący nie wyjechał za granicę w celach rekreacyjnych. Dlatego też argumentację organu w tym zakresie uznać należy za chybioną. Wobec powyższego w ocenie Sądu stwierdzić należy, że skarżący A. M. uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi do złożenia wniosku ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3000 (słownie: trzy tysiące) złotych. Wobec powyższego Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Jednocześnie Sąd – działając w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a. - zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.