VI SA/Wa 1522/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: odmówić skarżącej B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 9 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku z dnia 16 maja 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 1522/13 oddalającego skargę B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Strona skarżąca złożyła zażalenie na powyższe postanowienie oraz sporządzony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku powołała się na trudną sytuację finansową oraz brak środków finansowych.. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 5.000 zł, wartość środków trwałych to 0 zł, a strata za rok 2014 zamknęła się w kwocie 413.388,68 zł. Wskazała też, że na jej rachunku bankowym znajdują się środki w kwocie 19 zł. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dotychczas przesłane przez stronę skarżąca dokumenty były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej strony skarżącej, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 14 lipca 2016 r. wezwano skarżącą spółkę, do nadesłania w terminie 14 dni: a/ rocznego sprawozdania finansowego spółki za rok 2014 i 2015, b/ dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2015 r. i w 2016 r.– np. odpisu z księgi rachunkowej na koniec grudnia 2015 roku oraz koniec czerwca 2016 r., c/ wyciągów z posiadanych przez skarżącą spółkę rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy, obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie. Powyższe wezwanie doręczono stronie skarżącej w dniu 28 lipca 2016 r. i nie zostało ono wykonane. Postanowieniem z dnia 6 września 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 1522/13 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu postanowienia podkreślono, że nienadesłanie przez skarżącą na wezwanie Sądu dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącej uniemożliwia dokonanie oceny spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Strona skarżąca wniosła w terminie sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego wskazując, iż nie mogła wiedzieć, że obowiązek ustanowiony w art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a ma charakter bezwględny, ponieważ nie posiada na ten temat szczegółowej wiedzy prawniczej, dlatego nie mogła przedłożyć we wskazanym terminie wyciągów z rachunków bankowych. Transakcje dokonane na rachunku bankowym skarżącej są próbą ratowania spółki, dokonywanej przez jedynego udziałowca spółki. Strona skarżąca nie załączyła do sprzeciwu żądanych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658), która zasadniczo zmieniła zasady rozpoznawania sprzeciwu od postanowienia referendarza. Ponieważ skarga została wniesiona w 17 kwietnia 2017 r., tj. przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, oznacza to, że zastosowanie w niniejszej sprawie znajdzie art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.) w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, bowiem postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte przed dniem 15 sierpnia 2015 r. Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) - zwanej dalej p.p.s.a., od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. W związku z tym należy uznać, iż właściwy do rozpatrzenia sprzeciwu jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu, podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej cyt. jako p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym może nastąpić, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wstępie należy podkreślić, iż z treści art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. wypływa jednoznaczny wniosek, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, w znaczeniu dowodowym, określonych okoliczności w sposób przekonujący, że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym pozytywne rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę faktycznie udowodnione (por. J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Warszawa 2004 r., str. 319). Natomiast zgodnie z art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Sąd zwraca uwagę, że skarżąca spółka została wezwana do potwierdzenia stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczyniła. Natomiast w sprzeciwie od postanowienia referendarza sądowego zawarła jedynie oświadczenie, z którego wynika, że nie miała wiedzy o konieczności złożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dlatego nie mogła przedłożyć we wskazanym terminie wyciągów z rachunków bankowych, oraz że transakcje dokonane na rachunku bankowym skarżącej są próbą ratowania spółki, dokonywanej przez jedynego udziałowca spółki. Jednakże stwierdzić należy, że skarżąca także do sprzeciwu nie dołączyła materiału źródłowego, na podstawie którego Sąd mógłby dokonać wnikliwej oceny kondycji finansowej spółki pod względem możliwości poniesienia przez skarżącą kosztów postepowania w niniejszej sprawie. Nie dołączono rocznego sprawozdania finansowego spółki za rok 2014 i 2015, dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2015 r. i w 2016 r.– oraz wyciągów z rachunków bankowych z ostatnich trzech miesięcy. W aktach sądowych sprawy znajdują się dokumenty obrazujące sytuację majątkową spółki w okresie styczeń 2012 r. – marzec 2014 r. Analiza jedynie informacji zawartych w tych dokumentach bez możliwości ich zestawienia i porównania aktualnymi danymi dotyczącymi sytuacji majątkowej spółki, w tym z transakcjami dokonywanymi na rachunkach bankowych, w świetle informacji o wysokości pomocy finansowej ze strony jedynego udziałowca spółki, na który to fakt powołuje się skarżąca w sprzeciwie, nie pozwala na ocenę zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Należy zauważyć, że spółka nie załączyła żadnych dokumentów także do sprzeciwu pomimo wiedzy o ich wymaganiu przez Sąd, co potwierdza w uzasadnieniu wniosku sprzeciwu. Nieprzesłanie żądanych dokumentów, przedstawienie ich w sposób niekompletny, bądź mało czytelny powoduje, że oświadczenie wnioskodawcy pozostaje niepełne i niewystarczające do wydania pozytywnego dla niego rozstrzygnięcia. W takiej sytuacji Sąd uprawniony jest do sformułowania oceny, że wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieuzasadniony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 1361/10, LEX nr 743829). Uchylając się od pełnej współpracy z Sądem w wyjaśnianiu niejasności związanych z rzeczywistymi możliwościami finansowymi, wnioskodawca powinien mieć świadomość, że ponosi w ten sposób ryzyko stwierdzenia przez sąd, że nie wykazał spełniania przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2014 r., sygn. akt II GZ 393/14, LEX nr 1495223). W związku z powyższym, w myśl art. 246 § 2 pkt 1 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji.