VI SA/Wa 1619/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant Katarzyna Grzelak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. o nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] maja 2007 r. cofającą M. K. licencję pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego - (tekst jednolity z 2000 r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 31 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tekst jednolity z 2005 r. Dz. U. Nr 145, poz. 1221). Postawę faktyczną stanowiło ustalenie, że M. K. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] listopada 2006 r. w sprawie sygn. akt [...] został skazany przez Sąd Rejonowy [...] za czyn z art. 54 § 2 ustawy z dnia 10 września 1999 r. Kodeks karny skarbowy, a więc za przestępstwo umyślne, na karę grzywny w wysokości 60 stawek po 50 zł. Wyrok ten uprawomocnił się, bowiem Sąd Okręgowy [...] w sprawie sygn. akt [...] uznał apelację za oczywiście bezzasadną. Organ wskazał, że M. K. przestał spełniać przesłankę określoną w art. 26 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia. W odwołaniu złożonym do Komendanta Głównego Policji M. K. domagał się uchylenia decyzji organu I instancji wskazując na to, że czyn, za który został skazany był skutkiem jego niedbalstwa i organ powinien wziąć pod uwagę stopień jego zawinienia, bowiem nie miał zamiaru jego popełnienia. Podkreślił nienaganną opinię wydaną przez Komendanta Policji [...], którą organ zignorował oraz fakt, że przestępstwo za jakie został skazany nie ma związku z wykonywaniem zadań pracownika ochrony. Cofnięcie licencji jako jego skutek, jest nieproporcjonalnie dolegliwe. Rozpoznając odwołanie organ II instancji stwierdził, iż fakt posiadania nienagannej opinii przez właściwego ze względu na miejsce zamieszkania komendanta Policji nie niweluje określonych ustawowo skutków skazania za przestępstwo umyślne. Wskutek powyższego będzie mógł ubiegać się o wydanie nowej licencji pracownika ochrony - przy spełnieniu innych warunków określonych przepisami ustawy o ochronie osób i mienia - nie wcześniej niż po zatarciu skazania. W dacie wydania decyzji zatarcie skazania nie nastąpiło. Podtrzymał stanowisko organu I instancji, wskazując na to, że w takim stanie faktycznym ustawodawca nie przewidział możliwości zachowania licencji, bowiem przepis art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia jednoznacznie nakazuje organowi Policji cofnięcie licencji pracownika ochrony, gdy ten nie spełnia warunku określonego w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy. Wskazany brak związku przestępstwa z wykonywanym zawodem, nie daje podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji. Organ wskazał, że katalog przestępstw umyślnych, skutkujących cofnięciem licencji w przypadku skazania za nie prawomocnym wyrokiem sądu, nie został przez ustawodawcę w przywołanym przepisie art. 26 ust. 2 pkt 5 określony. Ustawodawca nie uzależnił także cofnięcia licencji od konieczności ustalenia związku popełnionego przestępstwa z wykonywaniem zadań pracownika ochrony. Każde przestępstwo umyślne bez względu na jego rodzaj i okoliczności, rodzi konsekwencje administracyjnoprawne w postaci bezwzględnego cofnięcia licencji pracownikowi ochrony, co wynika z dyspozycji art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. K. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania. Podnosił, że organ zastosował zasadę automatyzmu, nie badał charakteru i stopnia jego zawinienia, przesłanek winy umyślnej, a szczególnie bezpośredniego zamiaru sprawcy, która to okoliczność stanowi bezwzględną przesłankę cofnięcia licencji. Dolegliwość zastosowanego przepisu jest, w jego ocenie niewspółmierna do stopnia winy oraz dokonanego czynu, bowiem traci możliwość wykonywania zawodu, utrzymania siebie i rodziny w sytuacji, gdy zawód ten wykonuje nienagannie. Wyraził pogląd, iż skoro dopiero w projekcie zmian do ustawy o ochronie osób i mienia zawarty jest zapis, który obejmuje w katalogu przestępstwa karno-skarbowe, zatem należy domniemywać, że do tej pory przestępstwa te nie były włączone do podstawy cofnięcia licencji. Z tych powodów powinna być wyłączona zasada automatyzmu zastosowana przez organ. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosił o jej oddalenie. Wskazywał, że organ administracyjny nie dokonuje weryfikacji ustaleń i rozstrzygnięć postępowania karnego, a wyrok wydany w postępowaniu karnym za przestępstwo umyślne jest dla niego wiążący, o czym zdecydował ustawodawca. Nie określił on ani katalogu przestępstw umyślnych skutkujących cofnięciem licencji, ani nie uzależnił jej cofnięcia od okoliczności popełnienia przestępstwa. Dlatego skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne sprawia, że właściwy komendant wojewódzki Policji ma obowiązek cofnięcia licencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwaną dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Sąd administracyjny rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie ma usprawiedliwionych podstaw. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [..] lipca 2007 r., utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia [...] maja 2007 r., którą cofnięto skarżącemu licencję pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia nie narusza prawa. W niniejszej sprawie stan faktyczny jest bezsporny, zaś argumentacja prawna organów Policji obu instancji jest w zasadzie taka sama i sprowadza się do stwierdzenia, że wobec skazania skarżącego prawomocnym wyrokiem sądu karnego za przestępstwo umyślne skarżący przestał spełniać warunek niekaralności za przestępstwo umyślne, określony w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia. Skutkiem powyższego, Komendant Wojewódzki Policji był zobowiązany na mocy art. 31 ust. 2 pkt 1 powyższej ustawy do cofnięcia licencji. Przepis ten bowiem jednoznacznie, w sposób nie dopuszczający innego rozwiązania stwierdza, że Komendant Wojewódzki Policji cofa licencję, jeżeli pracownik ochrony przestał spełniać warunki, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt (...) 5 (ustawy). Sąd nie podzielił argumentacji skarżącego, w której przeciwstawił swoje działania zmierzające do odmiennej oceny przestępstwa karno-skarbowego, a organowi zarzucił, że nie wziął pod uwagę charakteru przestępstwa, braku bezpośredniego zamiaru sprawcy i stopnia jego zawinienia wobec twierdzenia, że do przestępstwa karno-skarbowego doszło w wyniku zaniedbania, co rodzi wątpliwości w zakresie winy umyślnej i ma znaczenie dla wyniku sprawy administracyjnej. Zakwestionowany przez skarżącego "automatyzm", który uznaje za nadmiernie dolegliwy, bowiem skutkuje utratą możliwości zarobkowania, wynika z woli ustawodawcy tzn. jednoznacznego brzmienia przepisu wskazanego jako podstawa materialnoprawna rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu otrzymanie z Krajowego Rejestru Karnego informacji o skazaniu pracownika ochrony fizycznej prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne stanowiło podstawę do wszczęcia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji postępowania administracyjnego z urzędu w sprawie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej. Przeprowadzone postępowanie administracyjne potwierdziło fakt skazania za przestępstwo umyślne. Organ Policji zwrócił się do sądu orzekającego o odpis prawomocnego wyroku sądu karnego, którym jest związany. Organy Policji, zarówno pierwszej jak i II instancji nie mają legitymacji do badania jakichkolwiek zarzutów wobec prawomocnego wyroku skazującego wydanego przez sąd. W tej sytuacji, wobec skazania pracownika ochrony fizycznej prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne, organ może jedynie stwierdzić, że przestał spełniać warunek niekaralności za tego rodzaju przestępstwa, wymagany w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia od ubiegających się o wydanie licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia, a następnie - na podstawie cytowanego wyżej art. 31 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy - wydać decyzję o cofnięciu licencji (tzw. uznanie związane). Mają rację organy Policji obu instancji, że ustawodawca nie przewidział w takim przypadku możliwości innego rozstrzygnięcia. Inaczej mówiąc, prawomocny wyrok skazujący pracownika ochrony fizycznej (...)za przestępstwo umyślne wiąże bezwzględnie organy Policji rozstrzygające w sprawie cofnięcia skarżącemu licencji, stosownie do przywołanego art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia. W takiej sytuacji cofnięcie licencji następuje obligatoryjnie. Taki pogląd wyraził tutejszy Sąd w wyroku z dnia 28 lipca 2005 r. w sprawie VI SA/Wa 220/05 (LEX nr 183641) Wbrew zarzutom skarżącego, nie ma istotnego wpływu na rozstrzygnięcie okoliczność, że wykonuje swój zawód nienagannie, że zignorowana została potwierdzająca ten fakt opinia Komendanta Policji [...]. Wbrew poglądowi skarżącego, ustalenie stanu faktycznego i jego ocena prawna została przez organy Policji dokonana prawidłowo, nie ma w niej ani sprzeczności, ani nielogiczności. Stanowisko takie znajduje oparcie w dotychczasowym orzecznictwie. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 maja 2005 r. wywiódł, że art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia wskazując przesłanki uzasadniające cofnięcie licencji odsyła jednocześnie do przepisów, które zawierają wymogi do wydania licencji. Warunki wydania licencji, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt 1, 4 i 5 oraz ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie osób i mienia muszą być spełnione łącznie. Brak spełnienia któregokolwiek z warunków wymienionych w powołanych przepisach uniemożliwia wydanie licencji. Nie jest zatem możliwe wydanie licencji osobie, która wprawdzie była skazana za przestępstwo umyślne, ale posiada nienaganną opinię wydaną przez komendanta odpowiedniego komisariatu Policji. Wszystkie warunki muszą zostać spełnione łącznie, dlatego brak spełnienia choćby jednego z nich uzasadnia odmowę wydania lub odpowiednio cofnięcie licencji. Nie można więc podzielić poglądu (...), że niespełnienie warunku niekaralności nie stanowi samoistnej przesłanki cofnięcia licencji. Ustawodawca nie wymaga także, by popełnienie przestępstwa było związane z wykonywaniem zadań pracownika ochrony. warunki wydania licencji, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt 1, 4 i 5 oraz ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie osób i mienia muszą być spełnione łącznie. (...) Ustawodawca nie wymaga także, by popełnienie przestępstwa było związane z wykonywaniem zadań pracownika ochrony. (II GSK 56/05, LEX nr 166090). Także tutejszy Sąd w wyroku z dnia 28 lipca 2005 r. w sprawie VI SA/Wa 220/05 stwierdził, że organ Policji jest związany prawomocnym wyrokiem sądu karnego i nie ma podstaw do badania jakichkolwiek zarzutów wobec tego wyroku. Wobec skazania pracownika ochrony fizycznej za przestępstwo umyślne, organ może jedynie stwierdzić, że skazany przestał spełniać warunek niekaralności za tego rodzaju przestępstwa, wymagany w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia od ubiegających się o wydanie licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia, a następnie - na podstawie cytowanego wyżej art. 31 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy - wydać decyzję o cofnięciu licencji (tzw. uznanie związane). Ustawodawca nie przewidział w takim przypadku możliwości innego rozstrzygnięcia (publ. LEX nr 183641). Podkreślić należy, że przyjęte w ustawie o ochronie osób i mienia rozwiązanie prawne, zastosowane także w rozpatrywanej sprawie uzasadnia po prostu waga chronionych dóbr. Wypowiadał się w tym przedmiocie także tutejszy Sąd w wyroku z dnia 25 października 2005 r. wskazując, iż z uwagi na specyfikę wykonywanej funkcji wiążącej się z dużym ryzykiem oraz konieczność zagwarantowania zaufania publicznego zawód pracownika ochrony powinien odznaczać się szczególną przejrzystością, a osoby go wykonujące winne być transparentne i uczciwe. Służy temu m.in. wymóg uzyskania licencji pracownika ochrony pierwszego i drugiego stopnia (sygn. akt VI SA/Wa 916/05, LEX nr 197293). W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.