VI SA/Wa 1726/07
WyrokWSA w Warszawie2008-01-14
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Czarnecki, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazanie za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów (art. 271 § 2 k.k.), nawet jeśli jest to przypadek mniejszej wagi, stanowi samoistną i wystarczającą podstawę do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej i sportowej na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, bez konieczności szczegółowej analizy indywidualnych okoliczności sprawy i oceny, czy istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?Ratio decidendi
Samo skazanie za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów nie jest wystarczającą podstawą do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń. Organ administracji ma obowiązek przeprowadzić szczegółowe postępowanie dowodowe, ocenić całokształt okoliczności, w tym pozytywne opinie, aby wykazać istnienie uzasadnionej obawy użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zgodnie z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Brak takiej analizy stanowi naruszenie przepisów postępowania.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę M. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji utrzymującą w mocy decyzje Komendanta Wojewódzkiego Policji o cofnięciu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej i sportowej. Podstawą cofnięcia było skazanie M. W. przez Sąd Rejonowy za poświadczenie nieprawdy na kopiach dokumentów (art. 271 § 2 k.k.), co organy uznały za podstawę do cofnięcia pozwolenia na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Skarżący argumentował, że czyn miał charakter mniejszej wagi i nie powinien skutkować utratą pozwolenia, zwłaszcza przy jego dobrej opinii i osiągnięciach w strzelectwie sportowym i hodowli psów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz poprzedzające ją decyzje Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej i palnej sportowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzające ją decyzje Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] czerwca 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
VI SA/Wa 1726/07
Uzasadnienie
W. Komendant Wojewódzki Policji w P. decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. cofną M. W. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej oraz decyzją również z dnia [...] czerwca 2007 r. cofną pozwolenie na posiadanie broni palnej sportowej.
Podstawą prawną obu decyzji były przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Organ Policji oparł swoje rozstrzygnięcia na wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2006 r. (sygn. akt II K 522/06), którym to sąd ten uznał M. W. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 271 § 2 k.k. i przyjmując, iż zachodził przypadek mniejszej wagi skazał go na karę samoistnej grzywny w wysokości 90 stawek dziennych, ustalając jedną stawkę na kwotę 20 zł, co zawierało się w kwocie 1800 zł. Skazany potwierdził nieprawdę na kopiach dokumentów, wymaganych do przystąpienia do przetargu, co do zgodności ich z oryginałem i kopiami tymi posłużył się w przetargu.
W ocenie organu administracji, pomimo dobrych opinii o M. W. przedłożonych przez organy Policji, Koło Łowieckie "T." oraz czynnego udzielania się w Wojskowym Klubie Sportowym S. i osiągania wysokich wyników w strzelaniu sportowym, należało go zakwalifikować do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, gdyż nie dawał rękojmi przestrzegania przepisów dotyczących posiadania broni, a przestępstwo, którego się dopuścił rodziło uzasadnioną obawę użycia broni przeciwko bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu.
Od wymienionych decyzji M. W. złożył odwołanie. W jego uzasadnieniu podał, że potwierdził na kopiach dokumentów nieprawdę (przerobił datę wydania tych dokumentów) ponieważ chciał wziąć udział w przetargu jako generalny wykonawca, a nie jak dotychczas podwykonawca. O przetargu dowiedział się dzień wcześniej i nie było czasu na wystąpienie o wydanie nowych dokumentów, a te które posiadał były sprzed trzech miesięcy czyli nie spełniały wymogu aktualności. Poświadczenie nieprawdy na kopiach dokumentów dotyczyło wyłącznie daty ich wystawienia, natomiast z przetargu wycofał się dobrowolnie nie odnosząc żadnych korzyści. Uznając swój czyn za niegodny jednocześnie podnosił, że czynnie uprawia łowiectwo z udziałem psów rzadkiej rasy, których hodowlę prowadzi od 1999 r., wykazując się najwyższymi osiągnięciami w Polsce, a nawet w skali światowej. Z tych względów uważał, iż jedynie z powodu tak niewielkiego przestępstwa, którego się dopuścił, ukaranie go cofnięciem pozwolenia na broń myśliwską i sportową nie powinno nastąpić.
Komendant Główny Policji decyzja z dnia [...] sierpnia 2007 r. utrzymał w mocy obie decyzje administracyjne.
Organ odwoławczy stwierdził, że katalog przestępstw określony w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie jest zamknięty, zatem skazanie także za inne przestępstwo niż wymienione w tym przepisie obliguje organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń. Zdaniem organu administracji popełnione przestępstwo przez odwołującego się stwarzało uzasadnioną obawę, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, gdyż powołany w sprawie wyrok karny nie pozostawia w tej kwestii wątpliwości. W ocenie organu Policji poświadczenie nieprawdy co do okoliczności mających znaczenie prawne dawało podstawę do uzasadnionego przypuszczenia, że M. W. może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Nie jest bowiem kwestią obojętna dla ochrony tych dóbr fakt, że posiadający pozwolenie na broń dopuścił się przestępstwa umyślnego godzącego w wiarygodność dokumentów. Brak związku czynu, jakiego dopuścił się M. W., z posiadaną bronią nie stanowił przeszkody, zdaniem organu administracji, do cofnięcia posiadanych pozwoleń. Na ocenę organu nie miały wpływu opinie Policji z miejsca zamieszkania i z macierzystego koła łowieckiego skarżącego, gdyż jak to stwierdzono - nie eliminują one faktu skazania.
W skardze na wymienioną decyzję administracyjną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. W. prosił o jej pozytywne rozpatrzenie. Jej treść była powtórzeniem odwołania od decyzji W. Komendanta [...] Policji w P.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wnosił o jej oddalenie. Powołując się na wyrok sądu karnego stwierdził, że skarżący należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy o broni i amunicji.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy wskazuje, tak jak to przyjęły organy obu instancji, iż jest to przepis mający charakter obligatoryjny, stanowiący podstawę do wydania tzw. decyzji związanej - pozbawionej uznaniowości. Zdaniem Sądu, mając na uwadze przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, należy jednak przyjąć, iż zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji oraz poprzedzające ją decyzje organu I instancji, mają w pewnym zakresie charakter zbliżony do tzw. decyzji uznaniowej, albowiem w powołanym przepisie ustawodawca posługuje się zwrotami nieostrymi (niedookreślonymi) przy opisie stanu faktycznego uzasadniającego działanie organu, chodzi mianowicie o zwrot "interes bezpieczeństwa lub porządku publicznego".
Takie sformułowanie przez ustawodawcę treści przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie oznacza możliwości podejmowania przez organ administracji rozstrzygnięć o charakterze dowolnym. Przede wszystkim organ administracji nie może naruszać praw podmiotowych strony postępowania wynikających z innych przepisów prawa. Każda ustawa, w tym i ustawa o broni i amunicji, są wydane dla osiągnięcia określonych celów, a więc organ może stosować przepisy tylko i wyłącznie dla osiągnięcia tychże celów.
Użycie przez prawodawcę tzw. wyrażeń nieostrych zobowiązuje sąd do rozważenia, czy dokonana przez organ administracji ocena okoliczności sprawy nie nosi cech dowolności lub nie przekroczyła dopuszczalnej granicy swobody interpretacji tych określeń na tle konkretnego stanu faktycznego.
Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, uznać należało, iż organy obu instancji nie zbadały w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności niniejszej sprawy.
Jest niesporne, że M. W. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia [...] października 2006 r., w sprawie sygn. akt II K 522/06, za popełnienie przestępstwa z art. 271 § 2 k.k. Skazany potwierdził nieprawdę na kopiach dokumentów, wymaganych do przystąpienia do przetargu, co do zgodności ich z oryginałem (przerobił daty wydania tych dokumentów) i kopiami tymi posłużył się w przetargu. Sąd ten, przyjmując kwalifikację czynu z art. 271 § 2 k.k., uznał jednak działanie M. W. za przestępstwo określone jako przypadek mniejszej wagi, co powinno mieć swój wymiar przy ocenie kwalifikacji stopnia naruszonego porządku prawnego.
Organ administracji oparł decyzję cofającą pozwolenia na broń na treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji uznając, że przepis ten nie wyczerpuje wszystkich stanów faktycznych, jednakże dla organu administracji jest wskazówką interpretacyjną dającą możliwość oceny postępowania skarżącego. Następnie ocenę tę organy Policji sprowadziły do wspomnianego wyroku stwierdzając, iż fakt jego wydania nie pozostawia żadnych wątpliwości, co do zakwalifikowania skarżącego do kategorii osób o jakich mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
W ocenie Sądu użycie w tym przepisie zwrotu "w szczególności" poprzedzającego wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż w stosunku do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do innych osób organ Policji jest obowiązany szczegółowo przeanalizować i uzasadnić swoją obawę, że osoby te użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt, że osoba posiadająca pozwolenie na broń została skazana za przestępstwo inne niż wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nie uzasadnia automatycznego wniosku, że stwarza ona zagrożenie użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ jest obowiązany w takim przypadku wykazać dlaczego uznał, że w konkretnej sytuacji, co do konkretnej osoby zagrożenie to istnieje. Na konieczność takiego rozumienia omawianego przepisu wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 28 kwietnia 2004r. (sygn. akt. III S.A. 2258/02) wyrażając pogląd, iż "Przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym, w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego". Wyrażony pogląd przez WSA w Warszawie nie był odosobniony, bowiem już wcześniej Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 maja 1998 r. (sygn. akt III SA 1089/97) stwierdził, że prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów, samo przez się nie daje podstawy do uznania, iż po stronie skazanego istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Obawa, o której mowa, powinna pozostawać w obiektywnym i racjonalnym związku z cechami charakteru osoby i jej dotychczasowym postępowaniem, co wymaga dokonania właściwych ustaleń w tym przedmiocie przez organ administracji. Kontynuacją tej linii orzecznictwa były wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2005 r. (sygn. akt VI SA/Wa 709/05) oraz z dnia 12 września 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1175/07) i Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie stanowiska wyrażony w wymienionych orzeczeniach podziela.
Art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje uprawnionym organom cofnąć pozwolenie na broń, gdy istnieje uzasadniona obawa, że broń może być użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Obawa ta jednak musi być realna i wynikać z rzeczywistych przesłanek.
W ocenie Sądu sam fakt popełnienia przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów nie wystarcza do uznania, iż obawa, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 wymienionej ustawy jest uzasadniona.
Gdyby celem ustawodawcy było cofanie pozwolenia na broń w każdym przypadku skazania osoby uprawnionej prawomocnym orzeczeniem sądu to zapewne taki zapis znalazłby się w ustawie. Tymczasem ustawa o broni i amunicji wskazuje na konieczność wykazania istnienia uzasadnionej obawy niewłaściwego użycia broni. Nie mogą więc organy administracji stosować prostego przedłożenia, że każda osoba skazana winna mieć cofnięte pozwolenia na broń. Skazanie za określone przestępstwo nie może świadczyć wprost o tym, że osoba skazana nie będzie przestrzegała przepisów ustawy o broni i amunicji. Każdą sprawę należy bowiem rozpoznawać indywidualnie z uwzględnieniem całokształtu okoliczności.
Organy administracji powinny zatem w rozpoznawanej sprawie przeprowadzić pełne postępowanie dowodowe, z uwzględnieniem wymagań wyrażonych w przepisach postępowania - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - mające na celu ustalenie, czy co do skarżącego, z uwagi na całokształt okoliczności, istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia przez niego broni, oraz uzasadnić swoje stanowisko przy zastosowaniu wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a. W tym miejscu należałoby również zauważyć, iż opinie o skarżącym, zarówno z jego koła łowieckiego, jak i z wywiadu środowiskowego są dobre, przy czym opinia środowiskowa została wydana przy znajomości faktu skazania skarżącego przez Sąd Rejonowy w O. Organy administracji powinny zatem również rozważyć i ocenić ten materiał dowodowy pod kątem uzasadnionej obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Sąd uznał, że organy administracji nie zbadały sprawy w zakresie wystarczającym, nie rozważyły bowiem wszystkich istotnych okoliczności zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. i nie poczynił wszechstronnych ustaleń faktycznych, na podstawie których mogłyby dokonać prawidłowej oceny materiału dowodowego zgodnie z wymogami art. 80 k.p.a., a wniosek, że skarżący może użyć broni sprzecznie z interes bezpieczeństwa i porządku publicznego, wyprowadziły zasadniczo jedynie w oparciu o fakt skazania skarżącego. W związku z powyższym doszło do naruszenia wymienionych przepisów postępowania w zakresie mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów dopiero szczegółowa analiza i ocena całego materiału dowodowego pozwoli organowi administracji na podjęcie stosownej decyzji oraz jej uzasadnienie zgodne z art. 107 § 3 k.p.a.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), oraz art. 152 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło