VI SA/Wa 1741/21
WyrokWSA w Warszawie2021-12-07
Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Dorota Dziedzic-Chojnacka, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za naruszenia przepisów dotyczących tachografów, w tym użycie niedozwolonego urządzenia do manipulacji danymi, jest zasadna, nawet jeśli naruszenia popełnił kierowca?Ratio decidendi
Kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę transportowego za naruszenia przepisów dotyczących tachografów jest zasadna, nawet jeśli naruszenia popełnił kierowca. Odpowiedzialność przedsiębiorcy ma charakter obiektywny i nie jest uzależniona od jego winy, a jedynie od stwierdzenia faktu naruszenia obowiązków. Przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za działania osób, którymi się posługuje, a samowolne działanie kierowcy nie stanowi okoliczności zwalniającej z odpowiedzialności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która uchyliła decyzję pierwszej instancji i nałożyła na skarżącego karę pieniężną w wysokości 11 500 zł za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym. Naruszenia obejmowały podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia, wykonywanie przewozu pojazdem z tachografem nieprzeglądniętym przez uprawniony warsztat oraz naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym możliwość nałożenia podwójnej sankcji i naruszenie zasady proporcjonalności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Dorota Dziedzic-Chojnacka (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2021 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "organ" lub "GITD") z [...] marca 2021 r. uchylająca w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowskiego (dalej: "[...]WITD") z [...] września 2020 r. i nakładająca na M. M. (dalej: "skarżący" lub "strona") karę pieniężną w wysokości 11 500 zł. Podstawa prawną rozstrzygnięcia był art. 138 § 1 pkt 2 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2020r., poz. 256 ze zm.), dalej: "k.p.a.", art. 4 pkt 22, art. 92a ust. 1, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019r., poz. 2140 ze zm., dalej: "u.t.d."), Ip. 6.1.3, lp. 6.1.5, lp. 6.3.17, lp. 6.13.8 załącznika nr 3 do ustawy
o transporcie drogowym, art. 23, art. 32, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/1985 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych
w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (tj. Dz. U. UE L 2014 60.1 ze zm., dalej: "rozporządzenie 165/2014"), art. 1 rozporządzenia Komisji (UE)
nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz z kart kierowców (Dz.U. UE L
z dnia 2 lipca 2010 r., dalej: "rozporządzenie 581/2010"), art. 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r.
w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006).
W uzasadnieniu skarżonej decyzji organ wskazał, że [...] czerwca 2020 r. miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz naczepy marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. Pojazdem kierował R. G. (dalej także: "kierowca"), który wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu i na rzecz strony.
Pismem z 30 czerwca 2020 r. [...] WITD zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania z urzędu. W ww. piśmie zawarto informację o stwierdzonych naruszeniach, a także o uprawnieniach strony.
W wyniku rozpoznania sprawy, decyzją [...] WITD z [...] września 2020 r. na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d., na skarżącego została nałożona kara pieniężna
w wysokości 12.000 zł za popełnienie naruszenia polegającego na podłączeniu do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu, a także naruszenia obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy, terminowego pobierania danych z tachografu oraz wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie.
Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji, w którym wniósł o jej uchylenie w całości.
Jak wskazano powyżej, GITD uchylił zaskarżoną decyzje w całości i nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 11 500 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD podniósł, że w trakcie kontroli dokonano pobrania danych z tachografu cyfrowego zainstalowanego w pojeździe
o nr rej. [...] oraz karty kierowcy R. G.. Analiza informacji zapisanych w pamięci tachografu marki [...],
nr podzespołu: [...], nr ser. [...], a w szczególności błędów w postaci: awaria nadajnika, naruszenie zabezpieczeń, zakłócenie
w przetworniku, brak zasilania wykazała, iż kierowca może manipulować danymi rejestrowanymi przez tachograf. Powyższe przypuszczenie zostało potwierdzone przesłuchaniem kierowcy w charakterze świadka. Kierowca zeznał, że przyłożył przedmiot o właściwościach magnetycznych (przedmiot ten został zatrzymany przez inspektorów inspekcji transportu drogowego za pokwitowaniem) do impulsatora (nadajnika) sygnałów zainstalowanego na skrzyni biegów pojazdu, po czym wjechał, kierując ww. pojazdem, na rozładunek na teren firmy [...] przy ul. [...]. W tym czasie urządzenie rejestrujące – tachograf, dzięki przedmiotowi o właściwościach magnetycznych, który był umieszczony na impulsatorze sygnałów - rejestrował w swojej pamięci i na karcie kierowcy odpoczynek – przerwę, zamiast czynności jazdy. Mając na uwadze okoliczności sprawy, organ nałożył na skarżącego karę w wysokości 10 000 zł.
Odnosząc się do naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie, organ podkreślił, że w trakcie kontroli poddano oględzinom pojazd oraz będący na jego wyposażeniu tachograf i stwierdzono brak wymaganej plomby, nałożonej przez upoważnionego serwisanta, na połączeniu zewnętrznego czujnika ruchu ze skrzynią biegów, co skutkuje koniecznością poddania instalacji tachografu nowemu przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie, a następnie nałożenia nowej plomby. Mając na uwadze okoliczności sprawy, organ nałożył na skarżącego karę w wysokości
1 000 zł.
Odnośnie stwierdzonego naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę, organ nałożył karę pieniężną w wysokości 500 zł. GITD wskazał, że mimo błędnego wskazania ilości dni zarejestrowanej działalności przez [...]WITD, fakt ten nie wpływa na wysokość i wymiar kary pieniężnej.
Odnośnie stwierdzonego naruszenia polegającego na naruszeniu obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu – za każdy przejazd, GITD zważył, po analizie materiału dowodowego zebranego w sprawie, że [...]WITD wskazał wyłącznie ilość dni kalendarzowych przekroczenia. W ocenie organu odwoławczego ilość dni zarejestrowanej działalności do dnia kontroli drogowej wynosi 28 dni, co stanowi przekroczenia maksymalnego okresu na wczytanie danych. W związku z powyższym zasadne i zgodne z prawem było odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w wysokości 500 zł za stwierdzone naruszenie.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie skarżący zaskarżył decyzję GITD w całości i zarzucił:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego tj. błędnie określonej przez organ I i II Instancji pod lp. 19 załącznika nr 4 do u.t.d. poprzez niedostrzeżenie braku podstawy prawnej do ukarania za powyższe przekroczenie, albowiem obowiązujące przepisy prawne wykluczają możliwość nałożenia podwójnej sankcji administracyjnej w sytuacji ewidentnej winy osoby będącej kierowcą, w sytuacji, gdy okoliczności faktyczne i potwierdzające je dowody (zeznanie kierowcy) uzasadniały odmowę wszczęcia postępowania w stosunku do pracodawcy i stanowiły podstawę do jego umorzenia;
2) naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a.) poprzez niedostrzeżenie, że wielokrotne karanie tej samej osoby za czyny wzajemnie się wykluczające stanowią naruszenie zasady proporcjonalności reakcji państwa na niepodporządkowanie się przez obywatela obowiązkowi prawnemu.
W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie została na skarżącego nałożona przez GITD kara pieniężna w łącznej wysokości 11 500 zł za:
1. podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu;
2. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie;
3. naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy – za każdego kierowcę.
Powyższe naruszenia stwierdzono [...] czerwca 2020 r. podczas kontroli drogowej.
W rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Według art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie, z tym że przedsiębiorca prowadzący pośrednictwo przy przewozie osób z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 5000 złotych
do 40 000 złotych za każde naruszenie. Zgodnie z art. 92a ust. 7 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do Rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9; popełnionych przez przewoźnika drogowego
w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 załącznika nr 3 do ustawy. Ponadto stosownie do art. 92a ust. 11 u.t.d. przepisy ust. 1, ust. 5 pkt 5, ust. 7 pkt 1 i ust. 9 stosuje się do podmiotów wykonujących czynności związane
z przewozem drogowym, w szczególności do: spedytora, nadawcy, odbiorcy, podmiotu wykonującego czynności ładunkowe, organizatora wycieczki, organizatora transportu, operatora publicznego transportu zbiorowego – jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia.
W odniesieniu zaś do wysokości kary, należy zauważyć, iż art. 92a ust. 1, 3, 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. określają w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do u.t.d., a organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym do decyzji nakładanych na podstawie art. 92a u.t.d. w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. mają zastosowanie okoliczności wyłączające odpowiedzialność strony wymienione
w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., także w odniesieniu do naruszenia przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku
art. 92b ust. 1 u.t.d.
W myśl lp. 6.1.3 załącznika nr 3 do u.t.d. podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł.
Stosownie do treści lp. 6.1.5 załącznika nr 3 do u.t.d. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie skutkuje nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 1 000 zł.
Kara pieniężna w wysokości 500 zł przewidziana jest za naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę (lp. 6.3.17 załącznika nr 3 do u.t.d.) oraz naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd (lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do u.t.d.).
Jak wskazano powyżej, GITD decyzją z [...] marca 2021 r. uchylił zaskarżoną decyzję [...]WITD w całości i nałożył karę pieniężną w wysokości 11 500 zł. Organ nałożył na skarżącego karę pieniężną za następujące delikty administracyjne:
a. podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu;
b. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie;
c. naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę.
Odnośnie stwierdzonego naruszenia polegającego na naruszeniu obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd; Ip. 6.3.18 załącznika nr 3 do u.t.d., organ odstąpił od nałożenia kary pieniężnej za stwierdzone naruszenie. Organ odwoławczy zważył bowiem, po analizie materiału dowodowego zebranego w sprawie, iż [...]WITD wskazał wyłącznie ilość dni kalendarzowych przekroczenia.
W ocenie GITD ilość dni zarejestrowanej działalności do dnia kontroli drogowej wynosi 28 dni, co nie stanowi przekroczenia maksymalnego okresu na wczytanie danych.
Mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy oraz powyżej wskazane przepisy, Sąd stwierdził, że nie są zasadne zarzuty skargi dotyczące braku podstawy prawnej do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej.
Bezspornym jest, że w dniu kontroli kierowca wykonywał krajowy transport drogowy rzeczy w imieniu i na rzecz skarżącego. Potwierdza to protokół kontroli drogowej z [...] czerwca z 2020 r., który jest istotnym dowodem w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Protokół kontroli jako dokument urzędowy korzysta
z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Organy administracji są więc zobowiązane uznać za udowodnione to, co wynika z treści dokumentu urzędowego. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumentu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny.
Ponadto organ korzystał z protokołu zeznań kierowcy. Nadto do materiału dowodowego organy zaliczyły takie dowody, jak dane z karty kierowcy oraz tachografu, jak również fotografia użytego przez kierowcę magnesu wraz z protokołem zatrzymania tego przedmiotu. Organ wywiódł swoje stanowisko
w prawidłowy sposób w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Organ nie dopuścił się także błędów subsumcyjnych, prawidłowo kwalifikując ustalony stan faktyczny do poszczególnych typów naruszeń prawa transportowego. Organ uzasadnił w sposób właściwy pod względem kwalifikacji naruszenia, za które wymierzył przewidzianą prawem karę pieniężną.
Odnośnie naruszenia podlegającego na podłączeniu do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu, stwierdzić należy, co następuje.
Stosownie do treści art. 32 ust. 3 rozporządzenia 165/2014 zabrania się fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Każda forma manipulowania tachografem, wykresówką lub kartą kierowcy, która mogłaby spowodować sfałszowanie, zlikwidowanie lub zniszczenie danych lub informacji wydrukowanych jest zabroniona. W pojeździe nie może znajdować się żadne urządzenie, które mogłoby zostać użyte w powyższych celach.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 34 rozporządzenia 165/2014 kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy
z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.
Ponadto kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu,
w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona. Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv): jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy – wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy – wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf. Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu. Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd.
Nadto kierowcy zapewniają zgodność czasu zapisywanego na wykresówce z czasem urzędowym/oficjalnym kraju rejestracji pojazdu; obsługują przełączniki umożliwiające osobną i wyraźną rejestrację następujących okresów pod symbolem: kierownicy – czas prowadzenia pojazdu; dwóch młotów – "inna praca", która oznacza wszelkie czynności inne niż prowadzenie pojazdu, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 lit. a) dyrektywy 2002/15/WE, a także wszelkie prace wykonywane dla tego samego lub innego pracodawcy w sektorze transportowym lub poza nim; kwadratu z jedną przekątną – "okresy gotowości" zgodnie z definicją w art. 3 lit. b) dyrektywy 2002/15/WE; łóżka – przerwy lub odpoczynek.
Kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy. Jednak państwo członkowskie może wymagać od kierowców pojazdów używanych w działalności transportowej prowadzonej na jego terytorium dodatkowych, bardziej szczegółowych niż symbol państwa, danych geograficznych, pod warunkiem że państwo członkowskie powiadomiło o tym Komisję przed dniem 1 kwietnia 1998 r. Kierowcy nie muszą wprowadzać informacji, o których mowa w pierwszym zdaniu akapitu pierwszego, jeśli tachograf rejestruje automatycznie dane dotyczące lokalizacji zgodnie z art. 8.
Mając na uwadze powołaną regulację, treść lp. 6.1.3. załącznika nr 3 do u.t.d., kara pieniężna w wysokości 10 000 złotych przewidziana jest za podłączenie do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu. Organ w niniejszej sprawie prawidłowo zakwalifikował magnes jako niedozwolone urządzenie, wymienione w lp. 6.1.3. załącznika nr 3 do u.t.d. oraz art. 32 ust. 3 rozporządzenia 165/2014 (por. wyrok NSA z 1 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 3927/17, LEX
nr 3048118).
W niniejszej sprawie kierowca sam przyznał, że skorzystał z niedozwolonego przedmiotu, gdyż chciał odebrać 11-godzinny odpoczynek.
Strona w skardze podnosi, że nie odpowiada za zachowania swojego pracownika – kierowcy.
Odnosząc się do tego, należy podnieść, iż jak wynika z orzecznictwa sądowoadministracyjnego, zasadą jest, że odpowiedzialność za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi przedsiębiorca i to na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi się posługuje w wykonywaniu działalności gospodarczej i to niezależnie od stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z taką osobą. Odpowiedzialność administracyjna o charakterze obiektywnym znajduje zastosowanie do podmiotu wykonującego transport drogowy w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto prowadził pojazd samochodowy. Natomiast sama ocena stosunku sprawcy do czynu nie mieści się w reżimie odpowiedzialności obiektywnej. Jej celem jest bowiem zapewnienie przestrzegania przez przedsiębiorców przepisów służących bezpieczeństwu powszechnemu, tj. zapewnieniu wykonywania transportu w sposób gwarantujący bezpieczeństwo na drogach, ochronę życia i zdrowia ludzkiego. Powyższy przepis ustanawia zatem domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy. Z tego powodu, co do zasady, bez znaczenia pozostają okoliczności, w jakich doszło do powstania naruszeń u przewoźnika (por. wyrok NSA z 17 czerwca 2021 r., sygn. akt II GSK 1110/18, LEX nr 3243715; wyrok NSA z 17 czerwca 2021 r., sygn. akt II GSK 1149/18, LEX nr 3210439, wyrok NSA z 10 października 2019 r., sygn. akt II GSK 3116/17, LEX nr 2740343). Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdza, że za naruszenia prawa popełnione przez kierowcę odpowiedzialność administracyjną ponosi profesjonalny podmiot zajmujący się działalnością transportową, a odpowiedzialność ta nie jest uzależniona od winy. Dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego, a zatem określona w art. 92a u.t.d. kara nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem (por. wyrok NSA z 9 lipca 2019 r., sygn. akt II GSK 2096/17, LEX nr 2702447 ).
Podsumowując, zdaniem Sądu, GITD prawidłowo nałożył na skarżącego karę 10000 zł za naruszenie polegające na podłączeniu do tachografu niedozwolonego urządzenia lub przedmiotu wykonanego lub przeznaczonego do celów podrabiania lub przerabiania danych rejestrowanych przez tachograf lub korzystanie z tego urządzenia lub przedmiotu.
Odnośnie deliktu administracyjnego polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf, który nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie, Sąd stwierdza, co następuje.
W trakcie kontroli poddano oględzinom tachograf znajdujący się w kontrolowanym pojeździe. Tachograf ten był pozbawiony plomby, nałożonej przez uprawnionego serwisanta, co zostało udokumentowane na zdjęciach. Wobec braku plomby organ zasadnie uznał, że tachograf nie został sprawdzony lub poddany przeglądowi przez warsztat posiadający zezwolenie, albowiem zgodnie z art. 23 ust. 2 rozporządzenia 165/2014 przegląd przez zatwierdzony warsztat obejmuje sprawdzenie m.in., czy wszystkie plomby są nienaruszone i spełniają swoją funkcję.
Sąd nie podziela zarzutu strony dotyczącego ewentualnej kary za nieposiadanie przez kierowcę dokumentu, o którym mowa w art. 87 ust. 1 pkt 6 u.t.d. Skoro bowiem kierowca nie posiadał tego dokumentu, a jednocześnie plomby na tachografie nie było, zasadne było nałożenie przez organ kary na podstawie lp. 6.1.5. załącznika nr 5 do u.t.d.
Stąd zasadne było w ocenie Sądu nałożenie za to naruszenie kary w wysokości 1000 zł.
Odnosząc się zaś do deliktu w postaci naruszenia obowiązku terminowego pobierania danych z karty kierowcy, Sąd stwierdza, co następuje.
Z bezspornych ustaleń organu wynika, że strona nie dochowała obowiązku terminowego wczytania danych cyfrowych z karty kierowcy, wynikającego z art. 10 ust. 5 lit a rozporządzenia 561/2006 i art. 1 rozporządzenia 581/2010. Analiza danych wskazała bowiem, że ostatnie wczytanie danych cyfrowych miało miejsce 11 maja 2020 r. czyli 50 dni kalendarzowych przed kontrolą. Ilość dni zarejestrowanej działalności do dnia kontroli wynosiła 45 dni, co stanowi przekroczenie maksymalnego okresu na wczytanie danych z karty kierowcy (28 dni) o 17 dni. Słusznie zatem organ nałożył na skarżącego za to naruszenie karę w wysokości 500 zł.
Należy także podkreślić, że z uwagi na brak możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej przez organ, regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a. nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Ponadto należy wskazać, że w niniejszej sprawie nie ma również zastosowania art. 189e k.p.a. oraz art. 189f k.p.a. W tym względzie także ma zastosowanie norma kolizyjna określona w art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a., która stanowi, iż w przypadkach uregulowanych w przepisach odrębnych: odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, przepisów działu IVa k.p.a. w tym zakresie nie stosuje się.
Ustawodawca w przepisach szczególnych przewidział możliwość uwolnienia się od tej odpowiedzialności przez przedsiębiorcę poprzez wykazanie istnienia przesłanek egzoneracyjnych z art. 92c ust. 1 u.t.d. Stosownie do treści powołanego przepisu, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej,
o której mowa w art. 92a ust. 1 u.t.d., na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat. Nie ulega wątpliwości, że wskazane przesłanki uwalniające od odpowiedzialności odnoszą się do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy dochowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć. Z treści art. 92c u.t.d. wynika, że to na podmiocie wykonującym przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem - z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego - spoczywa obowiązek wykazania istnienia przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności (kary pieniężnej) przewidzianej art. 92a u.t.d.
W tym miejscu należy podnieść, że samowolne działanie kierowcy, którym przedsiębiorca posługuje się przy wykonywaniu działalności, w żadnym razie nie może zostać zakwalifikowane jako zdarzenie spowodowane wystąpieniem nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od przedsiębiorcy okoliczności, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., a w istocie rzeczy jest ono wyłącznie skutkiem niewłaściwej organizacji pracy samego przedsiębiorstwa oraz wynikiem braku właściwych rozwiązań mających na celu zdyscyplinowanie pracownika
(por. wyrok NSA z 24 sierpnia 2021 r., sygn. akt II GSK 889/19, LEX nr 3216769). Należy zatem podkreślić, że zamontowania przez kierowcę magnesu nie można uznać za okoliczność, której podmiot wykonujący transport nie mógł przewidzieć, na którą nie miał wpływu, a samo naruszenie, tj. założenie magnesu - za zdarzenie, którego nie mógł przewidzieć przy zachowaniu należytej staranności, jaką powinien się wykazać przy zawodowym świadczeniu usług transportowych w oparciu o u.t.d. (por. wyrok NSA z 1 lipca 2020 r., sygn.. akt II GSK 3927/17, LEX nr 3048118). Jak słusznie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, sama analiza informacji zapisanych w pamięci tachografu, a w szczególności błędów w postaci: awaria nadajnika, naruszenie zabezpieczeń, zakłócenie w przetworniku, brak zasilania wykazała, iż kierowca może manipulować danymi rejestrowanymi przez tachograf. Dodatkowo sam kierowca w zeznaniach potwierdził zmanipulowanie tachografu.
Niezrozumiałe są zarzuty skarżącego dotyczące zasady ne bis in idem. Trudno z nich wnioskować, kiedy i za co został on już ukarany za te same czyny, które są przedmiotem niniejszej sprawy. Podkreślić należy, że ukaranie kierowcy za powyższe naruszenia nie stoi na przeszkodzie ukaraniu przewoźnika. Postulaty de lege ferenda, dotyczące proponowanego przez stronę nowego brzmienia przepisów prawa są bardzo interesujące, jednak ich adresatem powinny być, zdaniem Sądu, władze ustawodawcze, a nie sąd administracyjny, który kontroluje jedynie stosowanie prawa przez organy administracji, a nie jest odpowiedzialny za jego stanowienie.
Przy ustaleniu odpowiedzialności przewoźnika znajdują zastosowanie zasady
i reguły postępowania przewidziane przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, także w części dotyczącej postępowania dowodowego. Jednak organy administracji ustalają jedynie, czy doszło lub nie doszło, do naruszenia przepisów ustawy. W przypadku stwierdzenia naruszeń, po stronie organu powstaje obowiązek nałożenia stosownej kary pieniężnej i od obowiązku tego organ administracji odstąpić nie może. Oznacza to, że odpowiedzialność administracyjna przewoźnika jest niezależna od winy, czy dobrej lub złej woli, wystarczające jest stwierdzenie samego faktu nieprzestrzegania nałożonych obowiązków
(por. wyrok NSA z 26 lipca 2007 roku, sygn. akt. I OSK 1257/06, LEX nr 382716).
Zdaniem Sądu, odpowiedzialność skarżącego z tytułu zaistniałych naruszeń podczas wykonywania zadania przewozowego na jego rzecz przez R. G. nie budzi wątpliwości. Skarżący nie wskazał okoliczności, które mogłyby uwolnić go od tej odpowiedzialności. Jak wynika zeznań kierowcy, przedmiotowe zadanie przewozowe, który potwierdził zarzucane mu naruszenia, używał on magnesu dla zakłócenia pracy tachografu. Celem było zatem stworzenie pozoru przestrzegania czasu pracy kierowców.
W związku z powyższym, postępowanie sądowe przed sądem administracyjnym nie ujawniło podstaw do postawienia organom inspekcji transportu drogowego zarzutu naruszenia norm proceduralnych w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.), jak również wadliwego zastosowania prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.),.
W związku z niezasadnością skargi oraz brakiem stwierdzenia z urzędu innych naruszeń prawa, skutkujących uchyleniem skarżonej decyzji, Sąd na podstawie
art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło