VI SA/Wa 1876/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na postanowienie Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2012 roku, nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej: F. Sp. z o. o. z siedzibą w W., kwotę 100 złotych (słownie stu złotych) uiszczonych tytułem wpisu sądowego. F. Sp. z o. o. z siedzibą w W. (dalej też jako strona skarżąca) reprezentowana przez pełnomocnika, rzecznika patentowego E. M., wniosła za pośrednictwem Urzędu Patentowego RP skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie ww. organu z dnia [...] lipca 2012 roku, nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI z dnia 21 września 2012 r. wezwano stronę skarżącą, reprezentowaną przez pełnomocnika, do uiszczenia w terminie 7 dni wpisu sądowego w kwocie 100 złotych, a także do usunięcia w zakreślonym powyżej terminie braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz złożenie dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osób udzielających pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej na dzień udzielenia pełnomocnictwa (np. wyciąg z rejestru sądowego). Poinformowano w treści wezwania, iż nieusunięcie braków formalnych skargi w zakreślonym terminie spowoduje jej odrzucenie. Z załączonego do akt zwrotnego potwierdzenia odbioru wezwania wynika, iż doręczono je dnia 2 października 2012 roku. W związku z powyższym termin na uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 100 złotych a także na usunięcie wymienionych powyżej braków formalnych w postaci przedłożenia pełnomocnictwa oraz odpisu z właściwego rejestru upłynął dnia 9 października 2012 r. Żądany wpis sądowy uiszczony został w dniu 9 października 2012 roku, natomiast do chwili obecnej nie nadesłano pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz dokumentu, z którego wynikałoby upoważnienie osób udzielających pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej na dzień udzielenia pełnomocnictwa. Jednocześnie w skierowanym do Sądu piśmie pełnomocnik strony skarżącej, rzecznik patentowy E. M., podniosła, że w skardze wnosiła o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu w charakterze "tymczasowego pełnomocnika" lub osoby prowadzącej cudze sprawy bez zlecenia. Tym samym, jej zadaniem, skarga nie jest dotknięta brakiem formalnym wobec nieprzedłożenia dokumentu pełnomocnictwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 34 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270, dalej też jako p.p.s.a.) strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Pełnomocnik jest zobowiązany (zgodnie z art. 37 § 1 ww. ustawy) złożyć przy pierwszej czynności procesowej (tj. w rozpoznawanej sprawie jednocześnie ze skargą) pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. W niniejszej sprawie skarga została podpisana przez pełnomocnika strony skarżącej, który jednakże nie przedłożył stosownego pełnomocnictwa. W konsekwencji został wezwany do usunięcia powyższego braku formalnego skargi oraz do przedłożenia dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osób udzielających pełnomocnictwa do reprezentowania strony skarżącej. Stosownie bowiem do art. 28 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 ww. ustawy). W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2005 r. GSK 1337/04 (ONSAiWSA 2005 nr 5, poz. 91) uznano, iż brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentacji strony jest brakiem formalnym skargi, którego usunięcie następuje w trybie i na zasadach określonych art. 49 § 1 p.p.s.a., pod rygorem odrzucenia skargi. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie usunęła braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa oraz dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej. Brak jest zatem możliwości stwierdzenia, czy rzecznik patentowy E. M. posiada umocowanie do reprezentowania skarżącej spółki w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Tymczasem art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. ustawowy termin do uzupełnienia braków formalnych wynosi 7 dni. Z przepisów tych wynika, że w wypadku stwierdzenia przez sąd nieuzupełnienia braków formalnych w terminie siedmiu dni, po stronie sądu powstaje bezwzględny obowiązek odrzucenia skargi. Nie zasługuje przy tym na uwzględnienie argumentacja pełnomocnika strony skarżącej, rzecznika patentowego E. M., że obowiązek przedłożenia pełnomocnictwa do reprezentowania stracony skarżącej (wraz z wyciągiem z rejestru sądowego) niweluje zawarty w skardze wniosek o dopuszczenie jej do udziału w postępowaniu w charakterze "tymczasowego pełnomocnika" lub osoby prowadzącej cudze sprawy bez zlecenia. Podkreślić należy, że w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w art. 36 p.p.s.a. przewidziano trzy rodzaje pełnomocnictwa: ogólne - do prowadzenia spraw przed sądami administracyjnymi, do prowadzenia poszczególnych spraw oraz tylko do niektórych czynności w postępowaniu. W piśmiennictwie zwrócono jednocześnie uwagę, że ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje instytucji pełnomocnictwa domniemanego. W każdym przypadku, bez względu na okoliczności, wymagane jest, aby udzielenie pełnomocnictwa miało charakter wyraźny (p. Małgorzata Niezgódka-Medek, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wyd. LEX). Co prawda art. 44 § 2 p.p.s.a. przewiduje możliwość wyznaczenia przez sąd terminu, w ciągu którego osoba działająca bez pełnomocnictwa powinna je złożyć albo przedstawić zatwierdzenie swojej czynności przez stronę. Nie można jednak mówić o czynnościach procesowych, gdy postępowanie nie zostało jeszcze skutecznie wszczęte. Możliwość zatwierdzenia czynności przez stronę na gruncie art. 44 § 2 p.p.s.a. dotyczy tylko czynności wykonanych już w toku postępowania, a nie wniesienia skargi. Wniesienie skargi nie jest bowiem "czynnością naglącą" w rozumieniu art. 44 p.p.s.a. (p. postanowienie NSA z 22 stycznia 2006 r., sygn. akt I GSK 1278/06, wyrok NSA z 10 stycznia 2007 roku, sygn. akt II FSK 1552/05). Natomiast warunkiem rozpoznania skargi jest jej wniesienie przez osobę uprawnioną. Wyjaśnienie wątpliwości w toku rozpoznawania sprawy w trybie art. 37 § 1 może dotyczyć jedynie wątpliwości powstałych w toku rozpoczętego postępowania. Taka sytuacja nie ma miejsca w rozpatrywanej sprawie. Podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 4 lipca 2006 r., sygn. akt I OSK 816/06 wskazał, iż z treści art. 44 § 1 cyt. ustawy, nie wynika możliwość wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego na skutek skargi osoby nie posiadającej skutecznie udzielonego pełnomocnictwa. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji. Jednocześnie na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd postanowił zwrócić skarżącemu uiszczony w sprawie wpis sądowy wynoszący 100 złotych (punkt drugi sentencji).