VI SA/Wa 1939/15
WyrokWSA w Warszawie2016-01-29
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Aneta Lemiesz, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji administracyjnej osobie nieuprawnionej w siedzibie firmy pełnomocnika, która podała ten adres do korespondencji, jest skuteczne i czy skutkuje uchybieniem terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Doręczenie decyzji administracyjnej osobie, która dysponuje pieczęcią firmową adresata, dokonuje faktycznego odbioru przesyłki i potwierdza go podpisem oraz pieczęcią, należy uznać za skuteczne, nawet jeśli osoba ta nie posiada formalnego upoważnienia. Doręczyciel nie ma obowiązku weryfikacji upoważnienia. W przypadku takiego skutecznego doręczenia, wniesienie odwołania po upływie czternastodniowego terminu skutkuje stwierdzeniem uchybienia terminu przez organ odwoławczy.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na S. S.A. karę pieniężną. Decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 23 lutego 2015 r. Odwołanie zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 10 marca 2015 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że termin upłynął 9 marca 2015 r. Strona skarżąca zarzuciła nieprawidłowe doręczenie decyzji, wskazując na odbiór przez osobę nieuprawnioną w siedzibie firmy pełnomocnika. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi "S.- S." SA z siedzibą w W. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę
Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu na S. S.A. z siedzibą w W. kary pieniężnej w wysokości 5100 (słownie: pięć tysięcy sto) złotych.
Powyższa decyzja została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 23 lutego 2015 r. (dowód: pismo Poczty Polskiej S.A. Urząd Pocztowy [...] 2 z dnia 14 kwietnia 2015 r.) wraz z pouczeniem o terminie do złożenia odwołania.
Strona wniosła odwołanie pismem, które zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w [...] w dniu 10 marca 2015 r. Strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 129 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 k.p.a).
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że decyzja nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 23 lutego 2015 r. (dowód: pismo Poczty Polskiej S.A. Urząd Pocztowy [...] 2 z dnia 14 kwietnia 2015 r.). W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 9 marca 2015 r. (poniedziałek).
Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a., termin do wniesienia odwołania uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe.
Pełnomocnik strony wniósł odwołanie pismem nadanym w Urzędzie Pocztowym w [...] w dniu 10 marca 2015 r., które do Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w [...] wpłynęło w dniu 11 marca 2015 r. A zatem odwołanie zostało złożone już po upływie 14 - dniowego terminu przysługującego na wniesienie odwołania. Strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdził w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Pismem z dnia 22 czerwca 2015 r. S. S.A. z siedzibą w W., reprezentowana przez radcę prawnego B. D. Przedmiotowemu postanowieniu zarzucono:
1. naruszenie przepisów art. 41 i 42 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie faktu odbioru decyzji administracyjnej przez osobę nieuprawnioną,
2. naruszenie dyspozycji wynikającej z art. 7 k.p.a. poprzez nierzetelne rozpatrzenie materiału dowodowego co miało znaczący wpływ na wadliwość zaskarżonego rozstrzygnięcia,
3. naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez oparcie decyzji na niejednoznacznym i niepełnym materiale dowodowym,
4. naruszenie przepisów postępowania w aspekcie art. 81 k.p.a. poprzez powołanie dowodu, odnośnie którego nie dano możliwości wypowiedzenia się.
Wobec podniesionych zarzutów skarżąca spółka wniosła o uchylenie niniejszej decyzji, zasądzenie na rzecz skarżącego poniesionych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, ze zgodnie z art. 40 § 1 k.p.a. pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Spółka S. ustanowiła pełnomocnika, S. P. do reprezentowania jej przed organami administracji publicznej w sposób nieograniczony. Zgodnie z art. 42 ust. 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Wyznaczony na pełnomocnictwie adres do korespondencji ([...] , ul. L. [...]) jest miejscem pracy pełnomocnika. Zgodnie z art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Ponieważ wskazany przez pełnomocnika adres dotyczył siedziby zakładu pracy, w sposób oczywisty nie ma zastosowania art. 43 k.p.a. (w zakładzie pracy nie występuje instytucja domownika, sąsiada bądź dozorcy domu). Ponadto jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 19 grudnia 1997 roku (sygnatura akt: I SA/Gd 942/97) w sytuacjach określonych w art. 42 § 2 i 3 kpa pisma można doręczyć tylko do rąk adresata, a nie innych osób. Przedsiębiorstwo prowadzone przez osobę fizyczną nie ma osobowości prawnej, nie jest również jednostką organizacyjną, o której mowa w art. 45 k.p.a., stąd do doręczania pism właścicielowi przedsiębiorstwa nie ma zastosowania art. 45 k.p.a. stanowiący, że państwowym jednostkom organizacyjnym, organizacjom społecznym oraz innym jednostkom organizacyjnym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism.
W realiach przedmiotowej sprawy korespondencja zawierająca przedmiotową decyzję została odebrana w siedzibie firmy pełnomocnika, przez osobę nieuprawnioną (doręczenie zostało dokonane do rąk osoby nieuprawnionej). W konsekwencji uznać należy je za bezskuteczne. W takim też przypadku, skargę uznać należy za zasadną. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nie dostarczył w sposób skuteczny pełnomocnikowi organu decyzji o sygnaturze [...]. Wbrew obowiązkom określonym w art. 9 k.p.a. Główny Inspektor Transportu Drogowego nie wskazał, kto odebrał korespondencję ze wskazanym rozstrzygnięciem (nie określono czyj podpis znajduje się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Niemniej jednak, ówczesny pełnomocnik, otrzymał przesyłkę od pracownika z informacją, iż decyzja została doręczona w dniu 25 lutego 2015 r. Pełnomocnik obliczył termin na złożenie odwołania w oparciu o błędną informację osoby trzeciej bez własnej winy. Co istotne, do momentu wysłania odwołania pełnomocnik strony pozostawał w błędnym przeświadczeniu, iż termin został określony w sposób prawidłowy. Z tego także powodu nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu na złożenie odwołania. Należy podkreślić, iż wyżej przywołane przepisy k.p.a. nie przewidują dostarczenia korespondencji w miejscu pracy innej osobie, niż ta do której korespondencja jest przeznaczona. Skarżąc spółka zwróciła uwagę na fakt, iż organ powołując się na bliżej nieokreślone pismo Poczty Polskiej S.A. Urząd Pocztowy [...] 2 z dnia 14 kwietnia 2015 roku nie umożliwił stronie zapoznanie się z tym dokumentem, co stanowi rażące naruszenie przepisów art. 10 § 1 w związku z art. 81 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez S. S.A. z siedzibą w W. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu na S. S.A. z siedzibą w W. kary pieniężnej w wysokości 5100 (słownie: pięć tysięcy sto) złotych.
Podstawę prawną wydanego postanowienia stanowił art. 134 k.p.a. zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminowi jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminowi przewidzianego w art. 134 (wyrok NSA w Łodzi z dnia 21 marca 1997 r.,SA/Łd 2990/95, LEX nr 29079).
W związku z tym stwierdzenie uchybienia terminowi wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego i w takiej sytuacji organ nie ma innej możliwości, jak tylko stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, co wynika z przepisu art. 134 k.p.a.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że decyzja nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. została doręczona pełnomocnikowi strony w dniu 23 lutego 2015 r. (zwrotne potwierdzeni odbioru decyzji). W związku z powyższym termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 9 marca 2015 r. Odwołanie od decyzji zostało wniesione w dniu 10 marca 2015 r., a zatem z uchybieniem terminu.
Strona skarżąca zarzuciła, że w niniejszej sprawie nie można o uchybieniu terminu albowiem decyzja została doręczona spółce w sposób nieprawidłowy. W ocenie Sądu zarzuty skargi są bezzasadne.
Skarżącą spółka w postępowaniu administracyjnym jako swojego pełnomocnika ustanowiła S. P., który z kolei podał jako adres do korespondencji adres pod którym prowadzi działalność gospodarczą tj. S., ul. L. [...].
Pod ten właśnie adres wysyłano korespondencję kierowaną do spółki. Wskazanie przez stronę ww. adresu, jako adresu właściwego do doręczeń, stwarzało w świetle art.40 § 2 k.p.a. domniemanie poprawności doręczenia dokonanego spółce poprzez osobę upoważnioną do odbioru korespondencji pod wskazanym adresem. Ze zwrotnych potwierdzeń odbioru kierowanej na adres pełnomocnika korespondencji wynika, że była ona odbierana przez różne osoby, w tym przez M. M., który odebrał także decyzję nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. Przyjąć należy, że skoro M. M. odebrał ww. decyzję, to był osobą upoważnioną do odbioru korespondencji pod ww. adresem.
Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie sądowym na tle powołanej regulacji pogląd, że osoba, która dysponuje pieczęcią firmową tego podmiotu, dokonuje faktycznego odbioru przesyłki od doręczyciela i fakt ten potwierdza swoim podpisem oraz odbiciem pieczęci firmowej adresata nie sposób traktować inaczej niż jako upoważnioną do odbioru korespondencji adresowanej do tej osoby prawnej (przykładowo: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25.01.2012 r., sygn. akt I FSK 673/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23.04.2014 r., sygn. akt I SA/Kr 233/14 – dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, w skrócie: CBOSA).
Podziela również Sąd stanowisko orzecznicze, w myśl którego, doręczyciel korespondencji, nie ma obowiązku sprawdzenia, czy pismo odbiera osoba faktycznie dysponująca odpowiednim upoważnieniem do odbioru korespondencji (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27.03.2015 r., sygn. akt I FSK 497/14, dostępne w CBOSA). W orzecznictwie podkreśla się, że nawet gdyby takie upoważnienie zostało okazane doręczycielowi to i tak nie miałby on możliwości, czy to faktycznych, czy prawnych, sprawdzenia czy upoważnienie takie jest ważne oraz czy zostało podpisane przez osobę, która jest uprawniona do reprezentacji przedsiębiorcy. Trudno też oczekiwać, że doręczyciel korespondencji będzie analizował dokumenty wewnętrzne adresata przesyłki, jakimi jest instrukcja kancelaryjna, czy schemat organizacyjny danego podmiotu (wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego: w Krakowie z dnia 28.11.2008 r., sygn. akt I SA/Kr 1145/08 oraz w Warszawie z dnia 19.11.2013 r., sygn. akt III SA/Wa 1308/13, dostępne w CBOSA). Za to kto w firmie aktualnie przebywa, odbiera korespondencję i dysponuje pieczęcią firmy, nie odpowiada doręczyciel, gdyż to jest sprawa wewnętrzna tej firmy.
Obowiązkiem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą jest takie zorganizowanie odbioru pism, aby ten odbiór dokonywany był wyłącznie przez osoby uprawnione.
Zaprezentowane stanowisko niniejszy skład popiera w całej rozciągłości wskazując, że rzeczą pełnomocnika jest zorganizowanie obsługi kancelaryjnej w sposób umożliwiający mu zapoznanie się z treścią pisma z sądu. Powinien on zadbać o taki odbiór korespondencji aby nie było wątpliwości co do umocowania osób upoważnionych do jej odbioru i problemów z przekazaniem jemu samemu, aby w stosownym czasie mógł się zapoznać z treścią pism sądowych.
Rolą organu i sądu nie jest badanie zasad obiegu korespondencji w siedzibie firmy prowadzonej przez pełnomocnika. Tym samym zaniedbania osób polegające na nieprzekazaniu odebranej korespondencji, czy też niepoinformowaniu go o tym fakcie, należy oceniać jedynie w granicach ryzyka podjętego przez pełnomocnika w zakresie organizacji obiegu korespondencji i przepływu informacji.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że decyzja nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. doręczona została na adres wskazany przez pełnomocnika w sposób prawidłowy, a wobec uchybienia przez stronę terminowi do wniesienia odwołania, organ zobligowany był do wydania postanowienia o uchybieniu terminowi przewidzianego w art. 134 k.p.a.
Bez wpływu na wynik sprawy pozostaje okoliczność uniemożliwienia stronie zapoznania się z pismem Naczelnika Urzędu Pocztowego [...] 2 z dnia 14 kwietnia 2015 r., w którym poinformowano, że przesyłka zawierająca decyzję nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2015 r. doręczono 23 lutego 2015 r. Powyższe nie zmienia faktu, że przesyłkę doręczono prawidłowo, a odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu.
Mając na uwadze powyższe Sąd działają na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło