VI SA/Wa 196/21
WyrokWSA w Warszawie2021-06-17
Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając nadania uprawnień przewodnika górskiego, naruszył zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasadę zaufania do organów państwa i zasadę informowania stron, poprzez nieprawidłowe pouczenie lub brak wezwania do uzupełnienia wniosku?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji publicznej naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę zaufania do organów państwa (art. 8 k.p.a.) i zasadę informowania stron (art. 9 k.p.a.). Organ pierwszej instancji nie wyjaśnił rzeczywistej woli strony i nie wezwał do uzupełnienia wniosku, co doprowadziło do błędnego rozstrzygnięcia. Skutkami błędów organu nie można obciążać strony, zwłaszcza gdy jej kwalifikacje są potwierdzone zdanymi egzaminami.Stan faktyczny
Skarżący M. O. ubiegał się o nadanie uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. Wschodnich. Po zdaniu egzaminu w 2011 r. nie otrzymał decyzji administracyjnej nadającej te uprawnienia. Wniosek z 2013 r. został rozstrzygnięty decyzją nadającą uprawnienia klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B. Zachodnich, pomimo załączenia świadectwa zdania egzaminu na klasę II. Organy administracji odmówiły nadania uprawnień klasy II, uznając, że wniosek był nieprecyzyjny i nie spełniał wymogów formalnych, a także że obecne przepisy nie pozwalają na nadanie uprawnień na część obszaru. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących prowadzenia postępowania i udzielania informacji.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Marszałka Województwa [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania uprawnienia przewodnika górskiego uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2020 r.
Ostateczną decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2007r. znak [...] nadano wnioskodawcy uprawnienia przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar B.
W dniu 28.03.2013 r. M. O. złożył wniosek o wydanie identyfikatora: pilot wycieczek nr [...], przewodnik turystyczny nr [...], wraz z odręcznym dopiskiem, iż wnosi o wpisanie nowych uprawnień i podwyższenie klasy, do którego załączył świadectwa zdania egzaminów na przewodnika górskiego kl. II na obszar B. z dnia 17 października 2011 r. oraz na przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B.
Wniosek M. O. z dnia 23.08.2013 r. został rozstrzygnięty decyzją ostateczną Marszałka Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak [...], którą nadano M. O. uprawnienia przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B.
Wnioskiem z dnia 5 grudnia 2019 rM. O. zwrócił się do Marszałka Województwa [...] o nadanie mu uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B.
We wniosku powołał się na fakt zdania w 2011 r. egzaminu przewodnickiego na II klasę na obszar B. oraz na fakt zdania w 2013 r. egzaminu na obszar B. część wschodnią i zachodnią. Ponadto powołał się na fakt potwierdzenia posiadania uprawnień przewodnika górskiego klasy II w legitymacji Przewodnika Górskiego nr [...] wydanej w dniu [...].12.2007 r. wydanej przez Urząd.
Decyzją z dnia [...] marca 2020r. nr [...] Marszałek Województwa [...] działając na podstawie art. 46 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz.U. z 2019 r. poz. 512 ze zm.), art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 238 z późn.zm.) oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, zwanego kpa) oraz § 4 ust. 1, 2, § 5, § 22 ust. 1, 2, 3, 4 § 26 Rozporządzenia ministra Sportu i Turystyki z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego (Dz. U. z 2014r. poz. 868 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku z dnia 9 stycznia 2020 r. M. O. w sprawie nadania uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. postanowił odmówić M. O. nadania uprawnień przewodnika górskiego na obszar B., klasa II.
Powodem odmowy przyznania uprawnień, o które wnioskowała strona było ustalenie, że wniosek M. O. mógł dotyczyć wyłącznie przyznania mu uprawnień na obszar B. określony w § 5 ust. 1 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego i że Skarżący w trakcie postępowania nie udowodnił spełniania wymagań do nadania mu uprawnień na ten obszar.
Strona wniosła odwołanie od decyzji Marszałka Województwa [...].
Decyzją z dnia [...] października 2020r. Minister Rozwoju, Pracy i Technologii działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), dalej: "k.p.a." oraz art. 2b w związku z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 238, ze zm.), dalej: "ustawa o usługach hotelarskich" w związku z § 4 ust. 2, § 5 ust. 1, §22 ust. 1, 2, 4 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego, dalej jako: "rozporządzenie z dnia 26 czerwca 2014 r.", po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez M. O. od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2020 r., znak sprawy: [...] odmawiającej nadania uprawnień przewodnika górskiego na obszar B. klasy II M. O., orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzję.
W uzasadnieniu organ wskazał, że kwestie nabywania uprawnień przewodników górskich uregulowane są w rozporządzeniu z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego. Zaznaczenia wymaga to, że obecnie nie obowiązuje już podział obszarów uprawnień przewodników górskich na obszar B. i cześć wschodnia i zachodnią B. (taki podział obowiązywał na mocy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek, do czasu wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sportu i Turystyki z dnia 4 marca 2011 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek). Obecnie obszar uprawnień przewodników górskich beskidzkich został określony w § 5 ust. 1 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014 r. i obejmuje on, co do zasady, obszar całych B.
Organ wyjaśnił, że w nieobowiązującym już rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek, uprawnienia przewodnika górskiego [...] nadawało się na jeden lub więcej następujących obszarów górskich: zachodni B., wschodni B. i B. Wschodnich. Zgodnie z § 8 ust. 1 nieobowiązującego już rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r., uprawnienia przewodnika górskiego [...] nadawało się na jeden lub więcej następujących obszarów górskich: 1) zachodni B. Z., obejmujący B. S., B. Z. (...), 2) wschodni B. Z., obejmujący B. W., B. Z., B. M., G., B. S. (...), 3) B. W., obejmujący wschodnią część B. S., B. N. i B. wraz z położoną od nich na północ częścią P. K. (...).
Jak wynika z akt sprawy, strona w dniach 26-28 października 2007 r. zdała egzamin w zakresie wymaganym od przewodników górskich klasy III na obszar B., a decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Marszałek Województwa [...] nadał stronie uprawnienia przewodnika turystycznego górskiego klasy III po B.
W dniach 23-25 listopada 2012 r. Strona zdała egzamin w zakresie wymaganym od przewodników górskich [...] klasy III na obszar: wschodnia i zachodnia część B., a decyzją z dnia [...]sierpnia 2013 r. Marszałek Województwa [...] nadał stronie uprawnienia przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar: wschodnia i zachodnia cześć B.
Tym samym strona posiadała uprawnienia przewodnika górskiego na obszar całych B. w klasie III.
W dniach 14-16 października 2011 r. strona zdała egzamin w zakresie wymaganym od przewodników górskich klasy II na obszar B. Uprawnienia dla ww. obszaru i klasy nie zostały jednak nadane w drodze decyzji administracyjnej.
Pismem z dnia 5 grudnia 2019 r. Strona zawnioskowała o nadanie uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. i załączyła dokumenty, do przedłożenia których wezwał ją Marszałek Województwa [...] w piśmie z dnia 27 grudnia 2019 r. Wśród przedłożonych załączników znalazła się kopia świadectwa zdania egzaminu w zakresie wymaganym od przewodników górskich kl. II na obszar B.
Zdaniem organu II instancji strona błędnie oznaczyła zakres wnioskowanych uprawnień, gdyż obecnie nie obowiązuje już podział w zakresie uprawnień na B. i część wschodnią i zachodnią B. Obecnie co do zasady można się ubiegać o nadanie uprawnień dla całego obszaru B. lub zmianę klasy.
Organ zauważył, że wyjątkowo można ubiegać się o nadanie uprawnień dla części obszaru B., na zasadach określonych w § 26 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014r.
Biorąc pod uwagę, iż w poprzednim stanie prawnym obowiązywał podział na uprawnienia dla obszaru B. i cześć wschodnią i zachodnią B., ustawodawca w § 26 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014r. przewidział rozwiązania dla osób, które odbyły szkolenia lub zdały egzamin na jedną z dwóch części B. i chciałyby nabyć uprawnienia dla tej części. Jednakże, zdaniem Organu II instancji, rozwiązania przewidziane w ww. przepisie nie znajdą zastosowania w niniejszej sprawie.
Zgodnie bowiem z § 26 ust. 1 zdanie pierwsze rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014 r., osoby, które przed dniem wejścia wżycie niniejszego rozporządzenia (1 lipca 2014 r.) ukończyły szkolenie na przewodnika górskiego [...] na część B., mogą ubiegać się o dopuszczenie do egzaminu na przewodnika górskiego [...] na tę część B., której dotyczyło odbyte przez nich szkolenie, przeprowadzonego na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek (Dz. U. Nr 15, poz.104). Zgodnie z ustępem 2, osoby, które do dnia 17 grudnia 2010 r. zdały egzamin na przewodnika górskiego [...] na część B., mogą ubiegać się o nadanie uprawnień przewodnika [...] na tę część B. na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 17 stycznia 2006r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek. Natomiast zgodnie z ustępem 3 zdanie pierwsze, osoby posiadające uprawnienia przewodnika górskiego [...] na część B. mogą rozszerzyć swoje uprawnienia przewodnika górskiego [...] na cały obszar uprawnień, o którym mowa w § 5 ust. 1, przystępując do egzaminu uzupełniającego obejmującego programy szkoleń na pozostałe części B. bez konieczności odbycia dodatkowych szkoleń.
Zdaniem organu II instancji rozwiązania te nie mają zastosowania w niniejszej sprawie.
Przepis ust. 3 nie ma zastosowania do strony, gdyż strona nie posiadała nadanych w drodze decyzji administracyjnej uprawnień przewodnika górskiego [...] na cześć B. Nie mogła wobec tego na tej podstawie ubiegać się o rozszerzenie uprawnień na całość B. Poza tym rozszerzenie uprawnień byłoby bezcelowe, gdyż jeszcze przed zmianą przepisów, strona posiadała już uprawnienia przewodnickie, które obejmowały całość B.
Z uwagi na to, że strona zdała egzamin na przewodnika górskiego [...] na część B. (B. Wschodnie), ale po dniu 17 grudnia 2010r., przepis ust. 2 również nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Rozwiązanie przewidziane w ust. 1 mogłoby mieć zastosowanie, gdyż strona przed dniem wejścia w życie rozporządzenia (1 lipca 2014 r.) ukończyła szkolenie na przewodnika górskiego [...] na część B. (B. Wschodnie), jednak musiałaby podejść ponownie do egzaminu, który już w przeszłości zdała. Organ zauważył jednak, że nie to jest intencją strony. Strona zawnioskowała bowiem o nadanie uprawnień przewodnika górskiego na obszar B. Wschodnie uzasadniając to zdanym (ale po dniu 17 grudnia 2010 r.) egzaminem. Rozwiązanie przewidziane w ust. 1 wydaje się być kierowane do osób, które odbyły szkolenie, a nie zdały egzaminu przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014r. (1 lipca 2014 r.).
Wobec tego, zdaniem Ministra, właściwa drogą, z której może skorzystać strona jest złożenie wniosku o uzyskanie uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszarze B. na podstawie § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014 r.. gdyż uprawnienia przewodnika górskiego klasy III dla całego obszaru B. nie są kwestionowane.
Marszałek Województwa [...] w zawiadomieniu z dnia 22 stycznia 2020 r. wszczął postępowanie w sprawie nadania M. O. uprawnień przewodnika górskiego na obszar B. klasa II i wskazał jakie dokumenty powinny być dołączone w celu uzyskania uprawnień przewodnika górskiego [...] wyższej klasy wyznaczając jednocześnie termin 21 dni na przedłożenie odpowiednich dokumentów informując jednocześnie, że niewykazanie przesłanek zależnych od strony może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z jej żądaniem.
Z powodu nieprzedłożenia dokumentów, Marszałek Województwa [...] uznał, że brak jest podstaw prawnych do nadania Stronie uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. Wschodnie i wydał decyzję o odmowie nadania uprawnień przewodnika górskiego na obszar B. Wschodnie, klasa II.
Strona w odwołaniu powołała się na fakt przybicia w legitymacji pieczęci potwierdzającej uprawnienia przewodnika górskiego na obszar B. Wschodnie klasa II. Minister wskazał jednak, że zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014 r., potwierdzeniem posiadania uprawnień przewodnika górskiego jest legitymacja przewodnika górskiego i identyfikator przewodnika górskiego.
Organ zwrócił uwagę, że ww. legitymacja i identyfikator jedynie potwierdzają posiadanie uprawnień, a nadanie tych uprawnień następuje w drodze decyzji administracyjnej, którą wydaje zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy o usługach hotelarskich marszałek województwa właściwy dla miejsca zamieszkania osoby składającej wniosek o nadanie uprawnień w dniu złożenia tego wniosku.
Pismem z dnia 19 listopada 2020r. skarżący wniósł do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję. Skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 7 kpa, 77 kpa, 107 kpa poprzez nierozważenie materiału dowodowego
i niewydanie decyzji w przedmiotowej sprawie, tj. załączonych kopii legitymacji przewodnika górskiego nr [...] potwierdzających uzyskanie uprawnień klasy II przewodnika górskiego na obszar B. Wschodnich,
2) art. 6 kpa i art. 8 kpa poprzez niewydanie decyzji w sytuacji gdzie organ miał obowiązek jej wydania,
3) art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych poprzez niewydanie decyzji administracyjnej po zdanym przez stronę egzaminie w dniach 14-16 października 2011 r. w przedmiocie nadania uprawnień na przewodnika górskiego II klasy na obszar B. Wschodnich.
Skarżący wniósł o zmianę decyzji o nieprzyznaniu mu uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. Wschodnich oraz, zgodnie z § 25 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sportu i Turystyki z dnia 26 czerwca 2014 r. w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego, o przedłużenie nabytych uprawnień wskazanych i potwierdzonych przez Urząd Marszałkowski Województwa [...] w legitymacji przewodnika górskiego nr [...].
Zaskarżył również brak wydania identyfikatora przewodnika [...] klasy II na obszar B. Wschodnich oraz klasy II na obszar B. Zachodnie - zgodnie z istniejącymi wpisami w legitymacji przewodnika górskiego nr [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. 2019 poz.2325).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że jest ona zasadna.
Przedmiotem skargi jest decyzja Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...], którą odmówiono nadania skarżącemu uprawnień przewodnika górskiego na obszar B. Wschodnie klasy II.
W ocenie sądu oceniane w postępowaniu sądowym decyzje wydane zostały
z naruszeniem podstawowych zasad postępowania administracyjnego tj. zasady uwzględniania słusznego interesu obywateli (art.7 kpa) oraz zasady zaufania do władzy publicznej (art.8 kpa).
Zasada zaufania obywateli do organów państwa jest mocno powiązana
z zasadą praworządności, zasadą prawdy obiektywnej, zasadą uwzględniania
z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu strony.
Podkreślił to NSA w wyroku z 15.11.2006r., II GSK 183/06, LEX nr 290139, stwierdzając, że wynikająca z art. 8 k.p.a. zasada zaufania obywateli do organów państwa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek praworządnego
i sprawiedliwego prowadzenia postępowania, który wyraża się w dokładnym zbadaniu okoliczności sprawy, ustosunkowaniu się do żądań stron oraz uwzględnieniu w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli.
Z zasadą taką pozostaje w związku zasada udzielania informacji określona
w art. 9 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji są zobowiązane do należytego
i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania Wyrok NSA SA/Wr 1587/93 z dnia 18 lutego 1994 r.- LEX nr 31115).
Zatem strony postępowania winny być informowane w takim zakresie, w jakim konieczne jest, by z powodu nieznajomości prawa nie poniosły szkody, a zwłaszcza w sprawach, których okoliczności dają podstawę do wniosku, że strona pierwszy raz zetknęła się z takimi problemami faktycznymi i prawnymi (por. wyrok NSA III SA 729/84 z dnia 7 grudnia 1984 r. - ONSA 1984 nr 2 poz. 117).
Ponadto w orzecznictwie podkreśla się, że art. 7 k.p.a., wsparty regulacjami zawartymi w art. 8 i 9 k.p.a., stanowi podstawę do życzliwej interpretacji pism składanych w toku postępowania. Organ administracji winien uwzględnić treść pisma, a nie jego formę, jeżeli miałoby to przysłużyć się słusznemu interesowi obywateli. Jednocześnie organ administracji nie powinien wykorzystywać nieadekwatnej do etapu postępowania formy pisma tylko po to, aby pominąć zawarte w jego treści żądanie (wyrok WSA w Gdańsku sygn. akt II SA/Gd 279/10 z dnia 8 września 2010 r. - LEX nr 752437).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy sąd stwierdza, że w toku prowadzonego postępowania doszło do naruszenia powołanych zasad.
Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych uprawnienia przewodnika górskiego nadaje, odmawia nadania, zawiesza i przywraca oraz cofa, w drodze decyzji administracyjnej, marszałek województwa właściwy dla miejsca zamieszkania osoby składającej wniosek o nadanie uprawnień w dniu złożenia tego wniosku, a w przypadku nieposiadania miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - marszałek województwa wybrany przez osoby ubiegające się o te uprawnienia.
Jak wynika z akt sprawy w dniu 28 marca 2013r. M. O. złożył wniosek o wydanie identyfikatora pilot wycieczek nr [...], przewodnik turystyczny [...], wraz z odręcznym dopiskiem, że wnosi o wpisanie nowych uprawnień i podwyższenie klasy, do którego załączył świadectwa zdania egzaminów na przewodnika górskiego kl. II na obszar B. Wschodnich z dnia 17 października 2011 r. oraz na przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B. Zachodnich z dnia 25 listopada 2012r.
Pismem z dnia 11 kwietnia 2013r. skarżący został wezwany przez organ do uzupełninia przedmiotowego wniosku min. poprzez wypełnienia formularza o nadanie odpowiednich uprawnień.
W dniu 23 sierpnia 2013r. do Urzędu Marszałka Województwa [...] wpłynął wypełniony przez skarżącego formularz - wniosek o nadanie uprawnień przewodnika turystycznego górskiego. W rubryce "obszar" skarżący wpisał: B.
Wniosek skarżącego z dnia 23 sierpnia 2013 r. został rozstrzygnięty decyzją ostateczną Marszałka Województwa [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. znak [...], którą nadano M. O. wyłącznie uprawnienia przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B. Zachodnich.
Pomimo, że w dniach 14-16 października 2011r. strona zdała egzamin
w zakresie wymaganym od przewodników górskich klasy II na obszar B. Wschodnich i zwróciła się do właściwego organu o nadanie jej uprawnień przewodnika turystycznego górskiego w tym zakresie, uprawnienia w żądanym zakresie nie zostały nadane w drodze decyzji administracyjnej.
W decyzji z dnia [...] marca 2020r. odmawiającej nadania skarżącemu uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. Wschodnich - Marszałek Województwa [...] stwierdził, że w dniu 28 marca 2013 r. wnioskodawca nie złożył wniosku spełniającego wymagania określone w § 11 Rozporządzenia Ministra Sportu i Turystyki z dnia 4 marca 2011 r. w sprawie przewodników turystycznych i pilotów wycieczek (Dz.U. z 2011 r. Nr 60 poz. 302), nie wykazał w nim spełnienia wymagań przewidzianych w § 12 w/w Rozporządzenia, nie sprecyzował w nim swojego żądania, nie wskazał jakich uprawnień domaga się nadania i na jaki obszar. We wniosku tym nie wniósł o nadanie przez Marszałka Województwa [...] uprawnień przewodnika górskiego klasy II dla obszaru B. Wschodnie, przesłał tylko oryginał zdania egzaminu na przewodnika górskiego kl. II na obszar B. Wschodnich z dnia 17 października 2011 r. Zgodnie z § 11 ust. 2 pkt.5 Rozporządzenia wnioskodawca zobowiązany podać rodzaj i zakres uprawnień, o które ubiega się osoba składająca wniosek i przesłanie wymaganych dokumentów.
Powyższego stanowiska organu nie można zaakceptować z punktu widzenia powołanych zasad prowadzenia postępowania administracyjnego. Z omawianej zasady zaufania do organów państwa wynika obowiązek kierowania do strony niezbędnych pouczeń w taki sposób, by strona nie poniosła uszczerbku z powodu nieznajomości prawa. Jeśli charakter i zakres żądania zawartego we wniosku strony budzi wątpliwości, to organ administracji ma obowiązek wyjaśnić rzeczywistą wolę strony. Kodeks postępowania administracyjnego nakłada bowiem na organy administracji obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Podkreślić należy, że do istotnych naruszeń zasady budowy zaufania w orzecznictwie sądów administracyjnych zaliczono m.in. obciążenie strony skutkami zaniechania wywołanego nieprawidłowym pouczeniem (wyrok NSA z 9.12.2016 r., II OSK 702/15, LEX nr 2205733) czy też obciążenie strony konsekwencjami uchybień i zaniedbań organu bądź podmiotów, którymi organ ten się posługuje (wyrok WSA w Warszawie z 26.10.2004 r., IV SAB 431/03, LEX nr 164464).
Dlatego też, zdaniem sądu, mając na uwadze treść wniosków z dnia 28 marca 2013r. oraz z dnia 23 sierpnia 2013r. oraz załączone przez skarżącego świadectwa zdania egzaminów na przewodnika górskiego kl. II na obszar B. Wschodnich z dnia 17 października 2011 r. oraz na przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B. Zachodnich, rozpoznający sprawę Marszałek Województwa [...] zobowiązany był do wyjaśnienia zakresu żądania zawartego we wniosku strony i rzeczywistej woli strony. W ocenie sądu już samo przyjęcie błędnie wypełnionego formularza wniosku stanowiło naruszenie art. 9 k.p.a. nakładającego na organ powinność informowania strony o okolicznościach faktycznych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, a co więcej - czuwania nad tym, aby strona nie poniosła szkody. W rozpatrywanej sprawie Marszałek Województwa [...] nie tylko nie czuwał nad prawidłowością wypełnienia formularza wniosku, ale również nie wezwał strony do jego poprawienia. Doszło zatem do naruszenia także art. 8 k.p.a.
W ocenie sądu nie budzi wątpliwości, że intencją skarżącego kierującego do organu wniosek z dnia 23 sierpnia 2013r., było nadanie mu uprawnień przewodnika górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B. Zachodnich oraz przewodnika górskiego klasy II dla obszaru B. Wschodnie. Wskazują na to załączone do wniosku świadectwa zdania egzaminów na przewodnika górskiego kl. II na obszar B. Wschodnich z dnia 17 października 2011r. oraz na przewodnika turystycznego górskiego [...] klasy III na obszar wschodnia i zachodnia część B. Zachodnich.
Podkreślić przy tym należy, że kwalifikacje skarżącego potwierdzone zdanymi egzaminami nie są przez organ kwestionowane. Ponadto od 2013r. skarżący posiadał legitymację i identyfikator potwierdzające posiadanie uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. Wschodnich.
Odpowiedzialnością za zaniechanie przez organ wezwania skarżącego do uzupełnienia formularza wniosku z dnia z dnia 23 sierpnia 2013r. poprzez sprecyzowanie informacji w rubryce "obszar i klasa" i decyzji w zakresie nadania uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszar B. Wschodnich, nie można obciążać skarżącego. Zdaniem Sądu, zasada państwa prawnego wyklucza możliwość obciążenia skarżącego skutkami błędu spowodowanego przez organ.
Jednocześnie zdaniem sądu nie do zaakceptowania jest stanowisko organu, który uważa, że właściwą drogą, z której może skorzystać strona jest złożenie wniosku o uzyskanie uprawnień przewodnika górskiego klasy II na obszarze B. na podstawie § 4 ust. 2 rozporządzenia z dnia 26 czerwca 2014r., gdyż uprawnienia przewodnika górskiego klasy III dla całego obszaru B. nie są kwestionowane, w sytuacji gdy nadal nie rozpoznano wniosku skarżącego z 2013r. Podstawą wydania decyzji jest art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych
Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c orzekł jak w sentencji. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy uwzględnią wyrażone powyżej stanowisko Sądu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło