VI SA/Wa 2113/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. z siedzibą w [...] o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi C. S.A. z siedzibą we [...] na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z [...] lipca 2017 r., L.dz. [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych oraz umorzenia w części postępowania postanawia: odmówić S.z siedzibą w [...] dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania. Pismem z 29 grudnia 2017 r. S. z siedzibą w [...] (dalej wnioskodawca) wniosło o dopuszczenie go do udziału w charakterze uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym ze skargi C.S.A. z siedzibą we [...] na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z [...] lipca 2017 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych oraz umorzenia w części postępowania. Jako podstawę swego żądania wnioskodawca wskazał art. 33 § 2 w związku z art. 25 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369); dalej p.p.s.a. W uzasadnieniu podniesiono, że przedmiotowe postępowanie "dotyczy zakresu statutowej działalności wnioskodawcy (wskazano na § 7 pkt 4, 6, 7, 10, 13 i 14 załączonego do wniosku Statutu), a sprawa dotyczy istotnych zagadnień prawnych, których rozstrzygniecie będzie miało potencjalnie znaczący wpływ na przyszłe orzecznictwo sądowoadministracyjne oraz na interpretacje i na stosowanie prawa przez organ administracji właściwy w sprawach nadzoru nad rynkiem finansowym". W dalszej części wnioskodawca przedstawił merytoryczne zarzuty w stosunku do zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kwestię udziału organizacji społecznej w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej w charakterze uczestnika reguluje art. 33 § 2 p.p.s.a, zgodnie z którym udział w tym postępowaniu może zgłosić organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Jest to regulacja wyczerpująca (art. 9 w zw. z art. 33 § 2 p.p.s.a.). Z cytowanego wyżej przepisu wynika, że norma ta opiera dopuszczenie organizacji społecznej na wystąpieniu przesłanki - sprawa dotyczy zakresu statutowej działalności organizacji społecznej. Jednakże nie wystarczy samo proste zestawienie zakresu działalności statutowej organizacji społecznej z przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej. Organizacja bowiem nie ma zapewnionego z mocy prawa udziału w postępowaniu przed sądem dotyczącym innej osoby, ale może brać udział w postępowaniu w zakresie swojej działalności statutowej, w przypadkach określonych w ustawie (art. 9 p.p.s.a.). Organizacja społeczna może zatem zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeżeli jej udział ma na celu ochronę obiektywnego porządku prawnego. Tylko wyprowadzenie wartości ochrony obiektywnego porządku prawnego przez organizację społeczną uzasadnia przyznanie jej przez sąd administracyjny statusu uczestnika postępowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym (vide: postanowienie składu siedmiu sędziów NSA z dnia 28 września 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09, opubl. ONSAiWSA z 2010 r. Nr 2, poz. 23 oraz B. Adamiak. Glosa do ww. postanowienia NSA, opubl. OSP z 2011 r., z 11, poz. 108). Nadto, zakres działalności statutowej musi uwzględniać charakter rozstrzyganej sprawy sądowoadministracyjnej. Rozpoznanie wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a. wymaga również wyjaśnienia, czy organizacja ta w postępowaniu realizuje tylko indywidualne interesy osób należących do niej, czy też te działania mają lub mogą mieć znaczenie dla interesu ogólnospołecznego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że udział organizacji społecznej w sprawie innych osób nie może służyć interesom samej organizacji lub jej członków, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym w sprawach indywidualnych i działaniem organów administracji (vide: M. Niezgódka-Medek, Komentarz do art. 33 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX 2013). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że wnioskodawca nie wykazał, aby jego udział w niniejszym postępowaniu miał na celu ochronę obiektywnego porządku prawnego i był bezpośrednio związany z działalnością statutową tej organizacji. Wnioskodawca swoją legitymację do udziału w postępowaniu wywiódł z zapisów § 7 pkt 4, 6, 7, 13 i 14 Statutu, który do celów wnioskodawcy zalicza m.in. działania na rzecz przestrzegania reguł uczciwego obrotu i konkurencji na rynku kapitałowym; działania na rzecz zapewnienia powszechnego dostępu do rzetelnych informacji na rynku kapitałowym; działania na rzecz rozwoju i upowszechniania zrównoważonych Relacji Inwestorskich, jak również ochronę praw Inwestorów oraz innych interesariuszy rynku kapitałowego. Cele te są realizowane przez m.in. występowanie w imieniu Inwestorów przed sądami i organami administracji rządowej i samorządowej oraz występowanie w sądach jako przedstawiciel społeczny na gruncie odpowiednich przepisów (§ 7 pkt 10 oraz § 8 pkt 12 Statutu). Tymczasem, przy wykładni pojęcia interesu organizacji społecznej i oceny celu statutowego należy mieć na uwadze to, że interes organizacji społecznej nie może być stawiany ponad interes stron biorących udział w postępowaniu. Udział organizacji społecznej nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji, lecz musi odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej nad postępowaniem administracyjnym i sądowoadministracyjnym. Tak rozumiany cel statutowy powinien w sposób ścisły łączyć się z przedmiotem postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego czy to ze względu na czynności postępowania, czy też ze względu na jego wynik. Tylko w takiej sytuacji można uznać żądanie organizacji za uzasadnione (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2015 r., sygn. akt II OZ 1084/15 www.orzeczenia.nsa.gov.pl; Robert Suwaj w glosie aprobującej do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1499/06, Lex nr 490153). Wskazane powyżej partykularne w swej istocie cele statutowe wnioskodawcy nie pozwalają, w ocenie Sądu, na jego przystąpienie do toczącego się postępowania sądowego, którego przedmiotem jest nałożenie kary pieniężnej za nienależyte wykonywanie obowiązków informacyjnych przez skarżąca spółkę. Jak wynika m.in. z § 10 Statutu, zwyczajnym członkiem wnioskującego stowarzyszenia może zostać osoba fizyczna: akcjonariusz, wspólnik, członek organów spółek handlowych lub ich doradca. Trudno wobec powyższego wywnioskować, aby działalność statutowa wnioskodawcy była realizacją interesu społecznego, chociażby ze względu na wąskie wskazanie kto może zostać członkiem tego stowarzyszenia, którego celami jest ochrona szeroko rozumianych interesów Inwestorów, będących jego członkami (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 listopada 2014 r., sygn. akt I OZ 962/14 www.orzeczenia.nsa.gov.pl.). Jednocześnie, organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeżeli jej udział ma na celu ochronę porządku prawnego. Zatem tylko wyprowadzenie wartości ochrony obiektywnego porządku prawnego przez organizację społeczną uzasadnia przyznanie jej przez sąd administracyjny statusu uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie ulega wątpliwości, że w treści wniosku wnioskodawcy w ogóle nie podjęto próby wykazania, na czym konkretnie ta ochrona obiektywnego porządku prawnego w niniejszej sprawie miałaby polegać, a doznałaby wzmocnionej ochrony właśnie poprzez jego udział w postępowaniu. Z pewnością przesłanki tej nie spełniło powoływanie się na cele statutowe przez wnioskodawcę. Tym samym uznać należy, że wniosek wnioskodawcy o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym ze skargi spółki nie został w żaden sposób uzasadniony, że za jego udziałem przemawia interes społeczny. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 33 § 2 p.p.s.a., odmówił wnioskodawcy dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania.