VI SA/Wa 2292/11

WyrokWSA w Warszawie2012-02-20

Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Magdalena Maliszewska, Zbigniew Rudnicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracyjny jest obowiązany zawiesić postępowanie o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych z uwagi na toczące się postępowanie karne skarbowe lub pytania prejudycjalne skierowane do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej?
Ratio decidendi
Organ administracyjny nie jest zobowiązany do zawieszenia postępowania administracyjnego, jeśli rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd nie jest konieczne do wydania decyzji w sprawie. Postępowanie karne skarbowe oraz pytania prejudycjalne skierowane do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie stanowią zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, gdyż nie mają bezpośredniego i koniecznego wpływu na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej.
Stan faktyczny
Spółka G. Sp. z o.o. posiadała zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Organ wszczął z urzędu postępowania o cofnięcie tych zezwoleń. Spółka wniosła o zawieszenie tych postępowań do czasu prawomocnego zakończenia toczącego się postępowania karnego skarbowego dotyczącego automatów będących jej własnością oraz w związku z pytaniami prejudycjalnymi skierowanymi przez WSA w Gdańsku do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie zgodności ustawy o grach hazardowych z prawem unijnym. Organ odmówił zawieszenia postępowań, co spowodowało wniesienie skarg do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargi spółki na postanowienia Dyrektora Izby Celnej odmowne zawieszenia postępowań o cofnięcie zezwoleń.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant ref. staż. Katarzyna Smaga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2012 r. spraw ze skarg "G." Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienia Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] września 2011 r. nr [...] oraz nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargi Postanowieniami z dnia [...] września 2011 r. nr [...] oraz nr [...] Dyrektor Izby Celnej w [...] (dalej: organ, Dyrektor), na postawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, ze zm.; dalej: o.p.), po rozpatrzeniu zażalenia G.Sp. z o. o. (dalej: skarżąca, spółka) na postanowienia Dyrektora Izby Celnej w [...] odpowiednio z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] i [...] maja 2011 r. nr [...] odmawiające zawieszenia postępowania wszczętego z urzędu postanowieniami Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] listopada 2010 r. i [...] lutego 2011 r. - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienia. Do wydania ww. postanowień doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzjami z dnia [...] kwietnia 2007 r. i [...] października 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] udzielił skarżącej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...]. Postanowieniami z dnia [...] listopada 2010 r. i [...] lutego 2011 r. organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia spółce ww. zezwoleń. Pismami z dnia [...] lutego 2011 r. i [...] marca 2011 r. pełnomocnik spółki wniósł m.in. o zawieszenie wszczętych postępowań do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego skarbowego, o czyn z art. 107 Kodeksu karnego skarbowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 111, poz. 765, ze zm.) prowadzonego w sprawie dotyczącej automatów stanowiących własność skarżącej, zakwestionowanych w lokalu w S. przy ul. N. oraz w lokalu w Z. przy ul L. i w miejscowości L. przy ul. S. oraz w miejscowości B. argumentując, iż rozstrzygnięcie postępowania karnego skarbowego i okoliczności będących przedmiotem tego postępowania mają kluczowe znaczenie dla postępowania o cofnięcie zezwolenia. Dodatkowo pełnomocnik spółki wskazał, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawach o sygn. akt III SA/Gd 352/10, III SA/Gd 261/10 oraz III SA/Gd 262/10 zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniami prejudycjalnymi w przedmiocie zgodności ustawy o grach hazardowych z regulacjami unijnymi obejmując swoimi pytaniami wiele aspektów związanych z grami na automatach o niskich wygranych. Postanowieniami z dnia [...] maja 2011 r. i [...] maja 2011 r. organ odmówił zawieszenia wszczętych postępowań. W uzasadnieniu wskazał, na obowiązującą linię orzecznictwa sądowoadministracyjnego, z którego wynika, że organ administracyjny zawiesza postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd pozostaje w takim związku z postępowaniem administracyjnym, że bez jego rozstrzygnięcia nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy. Zdaniem organu postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej, co do oceny zgodności ustawowego unormowania podatkowego z przepisami prawa unijnego, wyjaśnianie wątpliwości prawnych czy interpretacja prawa nie jest zagadnieniem wstępnym, o którym stanowi art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Dokonanie interpretacji nie stanowi kwestii prejudycjalnej. Jednocześnie w rozpoznawanej sprawie wydanie orzeczenia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w odpowiedzi na wskazane pytania prejudycjalne zadane przez WSA w Gdańsku nie ma bezpośredniego związku z jej rozstrzygnięciem. Przede wszystkim pytanie to zadane zostało w postępowaniu dotyczącym innego podmiotu. Nadto organ nie dopatrzył się zależności polegającej na tym, że orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej będzie bezpośrednio wpływało na treść decyzji. Jednocześnie organ wskazał, iż w przypadku gdyby orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazywało na niezgodność przepisów zastosowanych przez organy podatkowe podczas rozstrzygania tej sprawy z przepisami prawa unijnego, należałoby zastosować tryb nadzwyczajny przewidziany w art. 240 § 1 pkt 11 o.p., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej ma wpływ na treść wydanej decyzji. Tryb ten można jednak zastosować tylko w odniesieniu do decyzji ostatecznej, w sytuacji gdy Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał orzeczenie i oczywiście orzeczenie to musi mieć wpływ na treść decyzji. Zdaniem organu nie można również uznać, iż postępowanie prowadzone w związku z podejrzeniem popełnienia czynu zabronionego określonego w art. 107 ustawy Kodeks karny skarbowy jest zagadnieniem wstępnym dla postępowania w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych. Są to bowiem odrębne od siebie postępowania, które mogą być niezależnie prowadzone w tym samym czasie bez potrzeby zawieszania któregokolwiek z nich. Postępowanie karne ma bowiem na celu zbadanie, czy zostały wypełnione przesłanki wymienione w przepisie określającym dany czyn zabroniony i ewentualne ukaranie sprawcy. Natomiast postępowanie w sprawie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych ma na celu sprawdzenie czy dany automat spełnia wymogi przewidziane w przepisach prawa. Jednocześnie gdyby orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wskazywało na niezgodność przepisów zastosowanych przez organy podatkowe z przepisami prawa unijnego, należałoby zastosować tryb nadzwyczajny przewidziany w art. 240 § 1 pkt 11 o.p. Pismami z dnia 16 maja 2011 r. i 8 czerwca 2011 r. pełnomocnik spółki wniósł zażalenia na ww. postanowienia, w których zarzucił naruszenie przepisów art. 201 § 1 pkt 2 o.p. poprzez odmowę zawieszenia postępowania w sytuacji, w której rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zdaniem pełnomocnika organ powinien prowadzić postępowanie w sposób zapewniający wydanie decyzji opartej na prawdziwych ustaleniach faktycznych, a nie w sposób zakładający "z góry" jego ewentualne przyszłe wznowienie. Jednocześnie wskazał, iż zasada szybkości postępowania nie jest zasadą pierwszorzędną w postępowaniu administracyjnym i nie może przekreślać zasady praworządności oraz prawdy materialnej. Zdaniem strony stanowisko Trybunału Sprawiedliwości ma charakter prejudycjalnego zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne z punktu widzenia postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych. Pełnomocnik wskazał ponadto, iż kolejne organy i instytucje państwowe zawieszają analogiczne postępowania z uwagi na wskazane przyczyny. Ponadto pełnomocnik podkreślił, iż przedmiotowe sprawy mają ścisły związek z prowadzonymi równolegle postępowaniami karnymi w sprawie dowodowych automatów. Spółka wniosła zatem o zmianę zaskarżonych postanowień poprzez zawieszenie postępowań w sprawie cofnięcia ww. zezwoleń. Postanowieniami z dnia [...] września 2011 r. nr [...] oraz nr [...] Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy postanowienia z dnia [...] maja 2011 r. i [...] maja 2011 r. Zdaniem organu wydanie merytorycznego orzeczenia w przedmiotowej sprawie nie jest uwarunkowane uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Wskazując na orzecznictwo i doktrynę organ podkreślił, iż zagadnienie wstępne odnosi się do sytuacji, w których wydanie rozstrzygnięcia w sprawie uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego, zaś ocena tego zagadnienia należy ze względu na jego przedmiot należy do kompetencji innego organu. Jednocześnie rozstrzygnięcie tego zagadnienia pozostaje w takim związku z prowadzonym postępowaniem, że bez niego nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy głównej. W ocenie organu postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej co do oceny zgodność ustawowego unormowania podatkowego z przepisami prawa unijnego, wyjaśnianie wątpliwości prawnych czy interpretacja prawa nie jest zagadnieniem wstępnym. Wydanie przez Trybunał Sprawiedliwości orzeczenia na pytanie prejudycjalne nie ma bezpośredniego związku z niniejszą sprawą. Przede wszystkim zostało ono bowiem zadane w postępowaniu innego podmiotu, a ponadto nie istnieje zależność tego rodzaju, że orzeczenie to będzie bezpośrednio wpływało na treść decyzji. Przedmiotem spraw, w których WSA w Gdańsku wystosował pytania prawne było przedłużenie zezwolenia na urządzanie i prowadzenie gier na automatach o niskich wygranych, odmowa przedłużenia zezwolenia na urządzanie i prowadzenie gier na automatach o niskich wygranych oraz zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działań w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Przedmiotem sprawy w której WSA w Poznaniu zwrócił się z pytaniem prawnym była zmiana zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Natomiast przedmiotem niniejszej sprawy jest zawieszenie postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa mazowieckiego. Zatem nie ma tożsamości przedmiotu sprawy. Za niezasadne uznał również organ odwoływanie do rozstrzygnięcia wydanego przez Dyrektora Izby Celnej w [...], z uwagi na fakt, iż Dyrektor Izby Celnej w [...] nie jest związany przedmiotowym rozstrzygnięciem. Powoływanie się na postępowanie prowadzone w związku z popełnieniem czynu zabronionego mającego związek z prowadzonym postępowaniem nie uzasadnia także, zdaniem organu, zawieszenia postępowania, gdyż są to odrębne od siebie postępowania, które mogą być prowadzone niezależnie w tym samym czasie. Na powyższe postanowienia strona wniosła skargi (sprawy zostały zarejestrowane odpowiednio pod sygnaturami: VI SA/Wa 2292/11 – na postanowienie nr [...] i VI SA/Wa 2293/11 – na postanowienie nr [...]). Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 20 lutego 2012 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej w skrócie: p.p.s.a. połączyć sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 2292/11 i VI SA/Wa 2293/11 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzić dalej sprawy pod sygn. akt VI SA/Wa 2292/11. W obydwu skargach spółka podniosła te same zarzuty, wnioski oraz argumenty na poparcie swojego stanowiska. Przede wszystkim skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nieuwzględnienie zażalenia na postanowienie organu I instancji, pomimo oczywistego naruszenia przez organ przepisu art. 201 § 1 pkt 2 o.p. oraz odmowę zawieszenia postępowania w sytuacji, w której rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji było uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz uchylenie postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżąca podkreśliła, iż niniejsze postępowania w sprawie cofnięcia zezwoleń są wyłącznie wynikiem zaistniałej w mediach tzw. afery hazardowej. Spółka podkreśliła, iż wszystkie kontrole punktów gier na automatach o niskich wygranych przeprowadzane przez Urzędy Celne od grudnia 2009 r. do chwili obecnej kończą się wszczynaniem postępowań karno-skarbowych o przestępstwa z art.107 k.k.s. Postępowania karne prowadzone są w kierunku urządzania gier na automatach bez zezwolenia. Zdaniem strony, mając na względzie fakt, iż kluczowe w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy w lokalach wskazanych w zaskarżonych postanowieniach urządzała ona gry na automatach wbrew przepisom ustawy, a tym samym czy popełnione zostało przestępstwo o czyn z art.107 k.k.s., spełniona została przesłanka zawieszenia niniejszego postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowań karno-skarbowych prowadzonych w sprawach dotyczących automatów stanowiących własność skarżącej zakwestionowanych w powyższych lokalach. Zdaniem skarżącej w trakcie prowadzonego postępowania karnego ustalone zostaną rzetelnie zasady funkcjonowania zabezpieczonego automatu, kwestie ewentualnej winy strony bądź jej przedstawicieli, a tym samym okoliczność czy w ww. punkcie gry spółka urządzała gry na automacie o niskich wygranych wbrew przepisom ustawy. Przedmiotowa okoliczność jest natomiast kluczowa w postępowaniu o cofnięcie udzielonego zezwolenia. Prowadzenie zatem niniejszego postępowania równolegle z postępowaniem karnym mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której organ podatkowy cofnie stronie zezwolenie opierając się na bezzasadnych ustaleniach urzędników celnych, a w postępowaniu karnym niezawisły Sąd (który nie będzie kierował się względami politycznymi, ale merytorycznymi) np. ustali, że automat funkcjonował zgodnie z ustawą. Sytuacja taka rodziłaby po stronie skarżacej uprawnienie do domagania się od Dyrektora Izby Celnej w [...] - Skarbu Państwa wielomilionowych odszkodowań, a ponadto sytuacja taka byłaby nie do pogodzenia z elementarnymi zasadami demokratycznego państwa prawnego. Dlatego też należy uznać, iż odmowa zawieszenia postępowania nastąpiła z naruszeniem art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Strona podkreśliła również, iż organ nie wskazał precyzyjnie powodów dla których prawomocne rozstrzygnięcie postępowania karnego nie ma wpływu na niniejszą sprawę. Jednocześnie, zdaniem skarżącej, niniejsze postępowanie jednoznacznie pozwala przyjąć, iż istnieje sytuacja, w której wydanie decyzji zależy od uprzedniego wydania orzeczenia przez Sąd, a tym samym jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ, niż ten, który prowadzi postępowanie. Z uwagi na doniosłe skutki, jakie może wywołać cofnięcie w całości zezwolenia na urządzanie gier, w sytuacji gdyby Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej zajął odmienne od organów podatkowych stanowisko w kwestii notyfikacji, w niniejszej sprawie zachodziły przesłanki do zastosowania art. 201 § 1 pkt 2 o.p. W ocenie skarżącej stanowisko Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w powyższej kwestii ma charakter prejudycjalnego zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie jest również niezbędne z punktu widzenia niniejszego postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych. Powyższe jest oczywiste tym bardziej, iż zagadnienie dotyczące rozstrzygnięcia kwestii obowiązku notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych wychodzi poza zakres kompetencji organów podatkowych. Ocena prawna dokonana przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, z uwagi na jego autorytet i wagę przesądzi o sposobie kształtowania praw i obowiązków wynikających z przepisów ustawy o grach hazardowych, a zatem także materii będącej przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego, jak również pozwoli na ujednolicenie orzecznictwa i zagwarantuje stabilizację prawną w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w zgodnie z paragrafem drugim powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powyższych kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Podstawą wszczęcia przez organ z urzędu postępowań o cofnięcie zezwoleń udzielonych skarżącej na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach były wyniki kontroli odnośnie urządzania i prowadzenia gier w punktach gier w lokalach w S. przy ul. N., w Z. przy ul L., w miejscowości L. przy ul. S. oraz w miejscowości B. Zdaniem organu w trakcie przedmiotowych kontroli stwierdzono naruszenie przepisów ustawy o grach hazardowych polegające na przekroczeniu wartości maksymalnej stawki za udział w jednej grze. W rozpoznawanych sprawach wnosząc o zawieszenie postępowań skarżąca powołała się na art. 201 § 1 pkt 2 o.p., wskazując, iż rozstrzygnięcie postępowania karnego skarbowego o czyn z art. 107 k.k.s. prowadzonego w sprawie dotyczącej automatów stanowiących własność spółki ma kluczowe znaczenie dla postępowania o cofnięcie zezwolenia. Należy zauważyć, iż ustawodawca w art. 201 o.p. zawarł zamknięty katalog przesłanek powodujących obowiązek zawieszenia postępowania. Wystąpienie którejkolwiek z nich obliguje organ do zawieszenia postępowania z urzędu. W myśl przywołanego wyżej art. 201 § 1 pkt 2 tej ustawy postępowanie zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zgodnie z orzecznictwem przez zagadnienie wstępne rozumie się zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji. Treść rozstrzygnięcia innego organu lub sądu, do którego kompetencji należy wydanie takiego rozstrzygnięcia jest koniecznym elementem podstawy rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji przez organ administracji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 175/10). W doktrynie przyjmuje się, że "zagadnienie wstępne" obejmuje wyłącznie zagadnienia prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Obejmuje zatem sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego, ocena zaś tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono samo w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania (tzn. w oderwaniu od sprawy, na tle której wystąpiło), należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego (bądź sądu), niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Jest to poza tym zagadnienie otwarte, tzn. nie było przedtem prawomocnie przesądzone na właściwej drodze. Jego treścią może być wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego albo inne jeszcze okoliczności mające znaczenie prawne (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 444). Należy zatem uznać, iż stosownie do panujących w tym zakresie poglądów orzecznictwa, rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego jest niezbędne do rozstrzygnięcia innej sprawy. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: postępowanie administracyjne jest w toku, zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte oraz rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Jednocześnie w orzeczeniu z 17 lipca 2003 r., sygn. akt II SA 427/02 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż prejudycjalność zachodzi tylko wtedy, gdy rozstrzygnięcie co do pewnej kwestii prawnej stanowi wiążącą przesłankę wydania decyzji w postępowaniu głównym. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi więc istnieć wyraźny związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. Zależność ta musi być bezpośrednia. Gdy zaś w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2008 r., sygn. II OSK 1698/07). Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy, w ocenie Sądu, organ wskazując na brak wystąpienia w przedmiotowych sprawach zagadnienia wstępnego, zasadnie odmówił zawieszenia postępowania. Przede wszystkim należy zauważyć, iż przedmiotem postępowania prowadzonego przez Dyrektora Izby Celnej w [...] nie jest ustalenie faktu popełnienia przestępstwa, zaś zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest niezależny od dowodów zebranych w postępowaniu karnoskarbowym i podlega ocenie w ramach postępowania administracyjnego. Zdaniem Sądu postępowanie karne mając nawet bezpośredni związek ze sprawą prowadzoną na gruncie przepisów ustawy o grach hazardowych nie będzie kreować zagadnienia wstępnego w odniesieniu do ww. postępowania administracyjnego. W przypadku natomiast gdyby ewentualnie wyrok karny dotyczył okoliczności faktycznych istotnych z punktu widzenia postępowania administracyjnego może to stanowić podstawę do wznowienia postępowania w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Postępowanie podatkowe oraz postępowanie karne, jak prawidłowo wskazał organ, są postępowaniami całkowicie od siebie odrębnymi, różne są też ich cele, postępowanie karne - sprowadza się bowiem przede wszystkim do wykrycia sprawcy przestępstwa i pociągnięcia go do odpowiedzialności karnej, a postępowanie prowadzone w oparciu o art. 129 ust. 3 oraz art. 143 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych w zw. z § 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. ma na celu wycofanie z obrotu automatu lub urządzenia do gier w sytuacji stwierdzenia niezgodności stanu rzeczywistego automatów lub urządzeń do gier z warunkami rejestracji. Dla rozstrzygnięcia tego ostatniego postępowania, ostateczny wynik postępowania karnego nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 §1 pkt 2 o.p., gdyż rozstrzygnięcie w przedmiocie wycofania z rejestracji automatu lub urządzenia do gier – poprzedzone jest ustaleniami w przedmiocie spełniania przez automat lub urządzenie do gier warunków rejestracji, podczas gdy w postępowaniu karnym ustala się urządzanie gry na automacie wbrew warunkom ustawowym. Brak jest zatem między tymi postępowaniami tego rodzaju zależności, która uniemożliwiałaby, bez uprzedniego zakończenia postępowania karnego, rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie wycofania z rejestracji automatu lub urządzenia do gier. Podnieść przy tym należy, że stanowisko to jest zgodne z utrwalonym w orzecznictwie poglądem, że ustalenia i wyniki postępowania karnego nie stanowią zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 201 § 1 pkt 2 o.p. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2011 r., sygn. VI SA/Wa 1200/11, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 82/10, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Ol 837/09, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 10 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Po 398/08, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2003 r. sygn. akt III SA 1629/01). Ponadto, zdaniem Sądu, organ prawidłowo odmówił zawieszenia postępowania uznając, iż skierowane do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalne w przedmiocie zgodności ustawy o grach hazardowych z regulacjami unijnymi. Sąd, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stoi na stanowisku, że postępowanie przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej co do zgodności ustawowego unormowania z przepisami prawa wspólnotowego nie jest zagadnieniem wstępnym, o którym stanowi art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Brak jest bowiem takiej zależności między rozstrzygnięciami owych pytań prawnych, a rozpatrzeniem i wydaniem decyzji w niniejszej sprawie, aby można było mówić o istnieniu zagadnienia wstępnego w rozumieniu tego artykułu, a ponadto pytania te nie zostały zadane w postępowaniu dotyczącym skarżącej spółki, lecz innego podmiotu oraz dotyczyły innego przedmiotu sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że organy obu instancji w sposób prawidłowy i odpowiadający prawu odmówiły zawieszenia postępowania. Rozpoznając sprawę wyczerpująco zbadały jej istotne okoliczności faktyczne. Jednocześnie stanowiska wyrażone w zaskarżonych postanowieniach zostały uzasadnione prawidłowo. Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. Z tych względów Sąd stosownie do art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło