VI SA/Wa 2521/14

PostanowienieWSA w Warszawie2018-01-08

Skład orzekający: Andrzej Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, która wykazuje niewielki, ale stabilny zysk z prowadzonej działalności gospodarczej, może zostać zwolniona z kosztów postępowania sądowego i uzyskać prawo do ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Osoba prawna, która wykazuje niewielki, ale stabilny zysk z prowadzonej działalności gospodarczej i nie udowodniła utraty płynności finansowej, nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie całkowitym. Koszty postępowania sądowego są traktowane jako zwykłe koszty prowadzenia działalności gospodarczej, a przerzucanie ich na podatników poprzez zwolnienie z opłat sądowych jest niedopuszczalne.
Stan faktyczny
Spółka F. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Spółka wykazała niewielki kapitał zakładowy, brak środków trwałych, znikomy dochód w poprzednim roku obrotowym, ale jednocześnie wykazała niewielki, lecz stabilny zysk z działalności gospodarczej w latach 2016 i 2017. Spółka posiadała majątek obrotowy w postaci sprzętu komputerowego i wynajmowała część biura. Wniosek został złożony w związku ze skargą na postanowienie Komisji Nadzoru Audytowego o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania F. Sp. z o.o. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi F. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Komisji Nadzoru Audytowego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a: odmówić przyznania F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca – F. Sp. z o.o. z siedzibą w W.- wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o majątku i dochodach skarżąca podała, iż wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 50.000 zł, nie posiada środków trwałych zł, a w ostatnim roku obrotowym uzyskała dochód w wysokości 736 zł. Ponadto skarżąca wskazała iż zlikwidowała rachunek bankowy. Podniosła, iż w 2016 r. świadczyła tylko usługi [...] oraz sporadycznie [...], za które uzyskała przychód w wysokości 24.000 zł. Z majątku obrotowego spółka posiada dwa komputery z monitorami i drukarkami wraz z odpowiednim oprogramowaniem. Spółka wynajmuje część jednego pokoju a działalność gospodarczą. Z kolei z przesłanych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów wynika, że strona skarżąca w roku 2016, przy przychodzie w wysokości 24.000 zł osiągnęła zysk w wysokości 726,28 zł (załączono sprawozdanie finansowe i uchwałę walnego zgromadzenia wspólników potwierdzające powyższe), natomiast w okresie styczeń – czerwiec 20017 roku, przy przychodzie w wysokości 12.000 zł osiągnęła a zysk wysokości 945,30 zł (załączono rachunek zysków i strat potwierdzający powyższe). Ponadto skarżąca nadesłała dokument potwierdzający wypowiedzenie przez banku umowy o prowadzeniu rachunku bankowego. Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369, dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie całkowitym może nastąpić, gdy osoba prawna wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Na gruncie niniejszej sprawy należy stwierdzić, że sytuacja strony skarżącej nie daje podstaw do przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Istotne w sprawie jest, że skarżąca w strona skarżąca w roku 2016, przy przychodzie w wysokości 24.000 zł osiągnęła zysk w wysokości 726,28 zł, natomiast w okresie styczeń – czerwiec 20017 roku, przy przychodzie w wysokości 12.000 zł osiągnęła a zysk wysokości 945,30 zł. Podkreślić należy, że orzecznictwie podnosi się, że przedsiębiorstwo, które nie wykazało, że utraciło płynność finansową i nadal funkcjonuje w obrocie gospodarczym, nawet pomimo trudności finansowych powinno partycypować w kosztach postępowania sądowego (por. postanowienie NSA z 1 kwietnia 2008 r., I OZ 208/08, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto osoba prawna oraz inna organizacja nieposiadająca osobowości prawnej nie może powoływać się tylko na to, że aktualnie nie dysponuje środkami na poniesienie kosztów sądowych, ale musi także wykazać, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne działania, by zdobyć fundusze na pokrycie wydatków (por. postanowienie NSA z 29 marca 2011 r., I OZ 191/11, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z żadnym z takich przypadków na gruncie przedmiotowej sprawy nie mamy do czynienia. Spółka w oczywisty sposób nie utraciła płynności finansowej, skoro w ostatnich latach uzyskuje niewielki, ale stabilny zysk z prowadzonej przez siebie działalności. Tym samym, w ocenie rozpoznającego wniosek, jest podstaw do uznania, że konieczność poniesienia w niniejszej sprawie kosztów postepowania przekracza zakres jej możliwości finansowych. Zauważyć należy, że skarżąca jest profesjonalnym uczestnikiem obrotu gospodarczego, prowadzącym swą działalność w celach zarobkowych, z tego też względy koszty prowadzenia spraw sądowych zaliczają się do zwykłych kosztów jej działalności, nie może więc oczekiwać, że zostaną one pokryte ze środków publicznych, co w praktyce oznacza przerzucenie ich na podatników. W konkluzji podkreślić należy że skarżąca nie wykazała, by konieczność poniesienia przez nią kosztów postępowania odbiegała od innych ciężarów finansowych, jakie ponosi w związku z prowadzoną przez nią działalnością. Ubieganie się przez stronę skarżącą o prawo pomocy nie może prowadzić do redystrybucji jej środków w kierunku wykonywania umów cywilnoprawnych bądź regulowania innych należności, kosztem opłat sądowych należnych względem Skarbu Państwa. Tym samym stwierdzić należy, że skarżąca nie wykazała, iż nie ma nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło