VI SA/Wa 258/09
WyrokWSA w Warszawie2009-05-11
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Magdalena Maliszewska, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy różnica w wynikach ważenia pojazdu, mieszcząca się w granicach dopuszczalnych błędów pomiarowych, może stanowić podstawę do zakwestionowania prawidłowości kontroli nacisku osi pojazdu i nałożonej kary pieniężnej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że różnica w wynikach ważenia pojazdu, stanowiąca około 0,9% zmierzonej masy i mieszcząca się w dopuszczalnych błędach pomiarowych, nie jest wystarczającą przesłanką do zakwestionowania prawidłowości kontroli nacisku osi. Sąd podkreślił, że waga użyta do pomiaru posiadała ważne świadectwo legalizacji, co wyłącza możliwość badania jej sprawności przez sąd administracyjny w postępowaniu o nałożenie kary pieniężnej. Ponadto, przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie jest niezależne od przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej, niezależnie od winy.Stan faktyczny
Przedsiębiorca K. W. został ukarany karą pieniężną za przekroczenie dopuszczalnego nacisku na pojedynczą oś napędową ciągnika siodłowego. Kontrola wykazała nacisk 13,52 tony przy dopuszczalnych 10 ton. Po przeładunku i ponownym ważeniu, naciski na osie mieściły się w normie, jednak masa całkowita pojazdu wzrosła o 370 kg. Przedsiębiorca kwestionował wiarygodność pomiarów i sprawność wag. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał karę w mocy, uznając różnicę masy za mieszczącą się w dopuszczalnych błędach pomiarowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2009 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2008 r., wydaną na podstawie art. 40 c w związku z art. 13 g ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U z 2007 r., Nr 19 , poz. 115, z późn. zm.) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2008 r. nałożono na przedsiębiorcę – K. W. – F. (dalej: przedsiębiorca, strona) karę pieniężną w kwocie 5040,00 zł.
Powyższą karę nałożono w następującym stanie faktycznym. Mianowicie, W dniu [...] lipca 2008 r. o godz. 08:50 w m. T. (droga krajowa Nr [...]), został skontrolowany pojazd członowy (ciągnik siodłowy marki [...] o nr rej. [...], naczepa marki [...] nr rej. [...]). Pojazdem tym międzynarodowy transport drogowy wykonywał przedsiębiorca. W chwili kontroli przewożony był nawóz s. z K. do Czech (zgodnie z okazanym dokumentem przewozowym). Pojazdem kierował p. M. S.
W wyniku dokonanego ważenia na wagach przenośnych do pomiarów statycznych o nr fabrycznych [...] (protokół kontroli [...]) stwierdzono, że nacisk na pojedynczej osi napędowej ciągnika (po odjęciu możliwych błędów ważenia) wynosił 13,52 tony i został przekroczony o 3,52 tony, od dopuszczalnej wartości wynoszącej 10,0 ton. Kierowca nie przedstawił zezwolenia na poruszanie się pojazdem nienormatywnym. Tym samym stwierdzono naruszenie, które podlega karze określonej w lp. 7 lit. d i e załącznika nr 2 do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Strona. została pisemnie zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w związku ze stwierdzonym naruszeniem i korzystając z przysługującego jej prawa wypowiedziała się w sprawie. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2008 r. strona wyjaśniła, że kierowca załadował auto zgodnie z normami, tzn. ładunek brutto nie przekraczał 40 ton, a przedsiębiorca nie miał możliwości sprawdzenia czy kierowca równomiernie rozłożył ładunek.
Zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) - ładunek nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu, umieszcza się go w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę oraz powinien być zabezpieczony przed zmianą położenia. W związku tym nie uwzględniono wyjaśnienia, że pojazd został załadowany zgodnie z normami, ponieważ mimo spełnienia obowiązku wynikającego z powyższego przepisu odnoszącego się do nieprzekraczalnej dopuszczalnej masy całkowitej (pojazd nie przekroczył 40 t dmc), nie spełniono obowiązku rozmieszczenia ładunku w taki sposób aby nie spowodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Ponadto strona jako podmiot wykonujący działalność gospodarczą w zakresie transportu jest profesjonalistą i wymaga się od niego aby dołożył wszelkiej staranności podczas wykonywania przewozu ze względu na zabezpieczenie ładunku przed przemieszczeniem, w tym osobiste uczestnictwo w załadunku i udzielenie instruktarzu kierowcy.
Z art. 4 pkt 25 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. ustawy o drogach publicznych wynika natomiast, że pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach niniejszej ustawy, albo którego wymiary i masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach o ruchu drogowym, z wyłączeniem autobusów w zakresie nacisków osi.
Dopuszczalne naciski na osie pojazdu określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t; w wykazie tym widnieje droga krajowa nr 40 (Dz. U. z 2005 r. Nr 219, poz. 1861).
Ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego masa, nacisk osi lub wymiary wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi jest dopuszczalny tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia (art. 64 ust 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym), a takowego w chwili wykonywania przewozu strona nie posiadała.
W związku z powyższym na podstawie art. 61 ust. 11, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowymi (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.) oraz art. 40 c ust. 1, art. 13g ust. 1 ustawy o drogach publicznych w zw. z lp. 7 pkt 7 lit d i e załącznika nr 2 do powołanej ustawy oraz art. 56 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874) za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 10,01:
7) dla pojedynczej osi napędowej pojazdów silnikowych o nacisku osi:
d) powyżej 11,0 t do 11,5 t – 1140,00 zł,
e) za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 11,5 t dodatkowo 780 zł (5 x 780 = 3900,00 zł);
Odwołanie od powyższej decyzji złożył przedsiębiorca podnosząc, że ustalenia dokonane przez inspektora oraz poprawność działania użytych do pomiaru wag nie mogą zostać uznane za wiarygodne i nie mogą stanowić podstawy do nałożenia kary pieniężnej. Zgodnie bowiem z treścią ww. protokołu kontroli łączna pomierzona masa zespołu pojazdów, po odjęciu możliwych błędów ważenia wyniosła 38,45t. Następnie po dokonaniu przez kierowcę przeładunku pojazdu na punkcie kontrolnym i usunięciu przeciążenia na osi dokonano drugiego ważenia zespołu pojazdów. Z ponownego ważenia sporządzono kolejny protokół, który nie wykazał już naruszeń w zakresie nacisków osi, które wynosiły odpowiednio:
- pojedyncza oś nienapędowa 7,06 t,
- pojedyncza oś napędowa 9,80 t,
- potrójna oś nienapędowa 7,55 t,
- potrójna oś nienapędowa 7,55 t,
- potrójna oś nienapędowa 6,89 t.
Na uwagę zasługuje fakt, iż łączna pomierzona masa zespołu pojazdów po odjęciu możliwych błędów ważenia wyniosła zgodnie z ustaleniami inspektora 38,82 t. Powyższe oznacza, iż pomimo przeładunku pojazdu i usunięciu pierwotnie stwierdzonego naruszenia łączna pomierzona masa zespołu pojazdów zwiększyła się o 300 kg. Oznacza to, że dokonane przez inspektora czynności kontrolne zostały błędnie przeprowadzone, a użyte do pomiaru wagi były niesprawne, pomimo ich rzekomej legalizacji.
Z uwagi na powyższe przedsiębiorca wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako opartej na wadliwej przeprowadzonej kontroli nacisków osi. Wykazana powyżej wadliwość pomiarów dokonanych przez inspektora nie może stanowić podstawy do nałożenia na przedsiębiorcę tak wysokiej kary pieniężnej i powinna stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2008 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13g ust. 1, ust. la, ust. 2, art. 40c ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz lp. 7 pkt 7 lit. d) i e) załącznika nr 2 do ww. ustawy, art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2008 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5040,00 zł, zaskarżoną decyzję utrzymano w całości w mocy.
Główny Inspektor Transportu Drogowego po analizie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz odwołaniu się do obowiązujących przepisów, a w szczególności art. 64 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, art. 13g ust. 1, art. 40 c, art. 41 ust. 4 i 5 ustawy o drogach publicznych oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 19 października 2005 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (Dz. U. Nr 219, poz. 1861), odniósł się bezpośrednio do argumentów strony zawartych w odwołaniu uznając, że nie zasługują one na uwzględnienie.
W ocenie organu odwoławczego, różnica 370 kg w dwóch pomiarach masy rzeczywistej masy pojazdów stanowi ok. 0,9% zmierzonej masy zespołu pojazdów (38,45 t w pierwszym ważeniu a 38,82 t w drugim ważeniu). Rozbieżność ta mieści się zatem w przyjętym przez producentów wag zakresie dopuszczalnych błędów podczas pomiarów. Nie ma zatem powodów, aby podważać wyniki ważenia, jak i sprawność techniczną samego urządzenia, zalegalizowanego przez Prezesa Głównego Urzędu Miar.
Pomiar dokonany po zatrzymaniu pojazdu wykazał przekroczenie nacisku na pojedynczej osi napędowej aż o 3,52 t. Organ kontrolny nie mógł więc dopuścić do kontynuowania przejazdu i nakazał przeładunek towaru poprzez równomierne rozłożenie na poszczególne osie. Po ponownym pomiarze nacisków poszczególnych osi, który nie wykazał żadnych przekroczeń, pojazd został zwolniony do dalszej jazdy.
Zgodnie z cytowanym wyżej art. 64 ust. 1, już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. A zatem, przewoźnik przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Jeśli przewoźnik ma trudności z określeniem masy pojazdu i takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenie nacisków osi, winien rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru. Normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej, niezależnie od okoliczności, w których doszło do naruszenia (nawet w sytuacji gdy popełnione zostało niecelowo lub nieświadomie). Kary te są ustalane w sposób sztywny i nie mają charakteru uznaniowego, nakładane są w przypadku stwierdzenia naruszenia w wysokości ściśle określonej w w/w załączniku nr 2.
Priorytetem w poruszaniu się po drogach publicznych musi być bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport w imieniu swego przedsiębiorstwa, jak i innych uczestników ruchu drogowego, a nie interes ekonomiczny danego przedsiębiorstwa. Tymczasem poruszanie się pojazdów o przekroczonych parametrach pojazdu stanowi niezwykle poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa innych uczestników ruchu drogowego, jak i przyczynia się do pogorszenia stanu technicznego dróg. Z punktu widzenia innych uczestników ruchu drogowego, którzy poruszając się po drogach wraz z pojazdami nienormatywnymi narażeni są na niebezpieczeństwo, nie ma wszak znaczenia, czy jadący tą samą drogą przewoźnik przekraczający dopuszczalne normy dopuścił się naruszeń z pełną świadomością, czy też niecelowo. Zagrożenie kolizją drogową jest wszak w obu przypadkach jednakowe.
Organ odwoławczy wyraził nadzieję, iż te okoliczności skarżący weźmie pod uwagę przy wykonywaniu kolejnych przewozów. Stosownie do treści art. 15 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, licencja na wykonywanie transportu drogowego może być bowiem cofnięta, jeżeli jej posiadacz rażąco lub wielokrotnie narusza przepisy w zakresie dopuszczalnej masy, nacisków osi lub wymiaru pojazdu.
Skargę na powyższą decyzję złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedsiębiorca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo.
Przedsiębiorca podkreślił, że podstawę do nałożenia przedmiotowej kary pieniężnej stanowiły ustalenia zawarte w protokole kontroli nr [...], zgodnie z którym zestaw pojazdów przedsiębiorcy został zatrzymany na dk nr [...] w m. T., a następnie zważony za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych o nr fabr. [...] oraz [...]. W wyniku ważenia ustalono, iż nacisk na pojedynczą oś napędową wyniósł 13,52 t. i został przekroczony w stosunku do dopuszczalnego 10 -tonowego o 3,52 t. Jednak ustalenia dokonane przez inspektora oraz poprawność działania użytych do pomiaru wag nie mogą zostać uznane za wiarygodne i nie mogą stanowić podstawy do nałożenia kary pieniężnej. Zgodnie bowiem z treścią ww. protokołu kontroli łączna pomierzona masa zespołu pojazdów, po odjęciu możliwych błędów ważenia, wyniosła 38,45t. Następnie po dokonaniu przez kierowcę przesunięcia ładunku na punkcie kontrolnym i usunięciu przeciążenia na osi dokonano drugiego ważenia zespołu pojazdów. Z ponownego ważenia sporządzono kolejny protokół, który nie wykazał już naruszeń w zakresie nacisków osi.
Jednak na uwagę zasługuje fakt, iż łączna pomierzona masa zespołu pojazdów po odjęciu możliwych błędów ważenia wyniosła, zgodnie z ustaleniami inspektora, 38,82t. Powyższe oznacza, iż pomimo przeładunku pojazdu i usunięciu pierwotnie stwierdzonego naruszenia łączna pomierzona masa zespołu pojazdów zwiększyła się o 370 kg.
Oznacza to, że dokonane przez inspektora czynności kontrolne zostały błędnie przeprowadzone, a użyte do pomiaru wagi były niesprawne, pomimo ich rzekomej legalizacji.
Z uwagi na powyższe przedsiębiorca wniósł o uchylenie ww. decyzji jako opartych na wadliwie przeprowadzonej kontroli nacisków osi. Wykazana powyżej wadliwość pomiarów dokonanych przez inspektora nie może stanowić podstawy do nałożenia na przedsiębiorcę tak wysokiej kary pieniężnej i stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. Główny Inspektor podnosi, że argumenty strony odwołującej się nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ zwiększenie się wagi ważonych pojazdów pomiędzy ważeniami I i II stanowi ok. 0,9 % masy zważonych pojazdów. Główny Inspektor Transportu Drogowego uważa, że wyniki ważenia mieszczą się z zakresie dopuszczalnych błędów pomiarów ważenia, mimo iż masa ważonych pojazdów wzrosła o 370 kg. Dla przedsiębiorcy niezrozumiały jest fakt zwiększenia się masy ważonych pojazdów ponieważ tylko przesunięto ładunek.
W odwołaniu od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] przedsiębiorca przyjął wartości pomiarów ważenia pojazdów po odjęciu 200 kg i 2 procent tolerancji. Poza tym, skoro masa pojazdów po przemieszczeniu ładunku wzrosła o 370 kg, to dlaczego nie wykonano ponownie ważenia nr III, które pozwoliłoby na potwierdzenie sprawności użytych do ważenia wag lub nie użyto innych sprawnych i zalegalizowanych wag.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.
W ocenie organu odwoławczego, zarzuty skarżącego zawarte w skardze są zbieżne z zarzutami zawartymi w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W jego ocenie poprawność działania użytych do pomiaru wag nie jest wiarygodna. Skarżący wskazuje, iż różnica wyników dwóch pomiarów masy rzeczywistej pojazdu wynosi 370 kilogramów. Oznacza to, jego zdaniem, że dokonane przez inspektora czynności kontrolne zostały błędnie przeprowadzone, a użyte wagi były niesprawne, pomimo ich rzekomej legalizacji.
Główny Inspektor wskazuje, iż rzetelność sposobu ważenia, jak i prawidłowość działania urządzeń pomiarowych w niniejszej sprawie jest niepodważalna. Czynności kontrolne były przeprowadzone zgodnie z prawem, tj. pomiarów dokonano za pomocą wag, które posiadały stosowną legalizację Urzędu Miar, przed rozpoczęciem czynności kontrolnych kierowca miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji oraz zapoznał się z protokołem pomiaru pochyłości terenu na stanowisku do ważenia pojazdów.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze Główny Inspektor jeszcze raz podkreśla, że różnica 370 kg w dwóch pomiarach masy rzeczywistej pojazdów stanowi jedynie ok. 0,9 % zmierzonej masy zespołu pojazdów. Rozbieżność ta mieści się zatem w przyjętym przez producentów wag zakresie dopuszczalnych błędów podczas pomiarów.
Reasumując organ odwoławczy uznał, że wynik ważenia w niniejszej sprawie został ustalony zgodnie z przepisami prawa - jest wiarygodny i nie budzi wątpliwości. Kontrolowany kierowca po przeprowadzonych ważeniach nie zakwestionował ich, tj. nie zgłosił żadnych uwag do protokołu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2008 r., utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2008 r. o nałożeniu na przedsiębiorcę kary pieniężnej w wysokości 5040,00 zł za stwierdzone naruszenia przepisów regulujących dopuszczalne naciski na osie pojazdu.
Po dokonaniu pierwszego ważenia, w następstwie którego stwierdzono określone w protokole kontroli naruszenia przepisów regulujących dopuszczalne naciski na osie kontrolowanego pojazdu, wyłączające możliwość jego dalszej pracy, pracownicy organu I instancji nakazali kierowcy dokonanie przeładunku pojazdu na punkcie kontrolnym i usunięciu przeciążenia na osi. Po przeładunku dokonano drugiego ważenia zespołu pojazdów, w którym nie wykazano już naruszeń w zakresie nacisków osi. Stwierdzono natomiast różnice dotyczące masy kontrolowanego zespołu pojazdów. Mianowicie, w następstwie drugiego ważenia pojazdu, w którym naciski na osie mieściły się już w granicach dopuszczalnych, ustalono, że masa pojazdów po przemieszczeniu ładunku wzrosła o 370 kg.
W ocenie przedsiębiorcy stanowi to wystarczającą przesłankę dla zakwestionowania wyników wszystkich pomiarów (ważenia), w tym również dotyczących stwierdzonego przekroczenia nacisku osi na drogę – jako dokonanych za pomocą niewłaściwych wag.
Natomiast według Głównego Inspektora Transportu Drogowego, różnica 370 kg w dwóch pomiarach masy rzeczywistej pojazdów stanowi jedynie ok. 0,9 % zmierzonej masy zespołu pojazdów i mieści się w przyjętym przez producentów wag zakresie dopuszczalnych błędów podczas pomiarów.
Jak wynika z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., pomiaru nacisków osi i masy całkowitej pojazdu dokonano przenośnymi wagami do pomiarów statycznych o numerach fabrycznych [...], posiadającymi legalizację Głównego Urzędu Miar ważną do dnia 31 marca 2010 r. (klasa dokładności – IIII). W aktach sprawy znajduje się kopia świadectwa legalizacji ponownej powyższych wag, wystawionego dnia 20 marca 2008 r.
W powołanym wyżej świadectwie legalizacji ponownej w odniesieniu do wymagań stawianym legalizowanej wadze odwołano się do zarządzenia nr 40 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 23 grudnia 1994 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach nieautomatycznych klasy dokładności 2, 3 i 4 ogólnego przeznaczenia (Dz.Urz....) w związku z art. 27 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. Prawo o miarach (Dz.U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441, późn. zm.).
W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 2006 r., sygn. akt OSK 431/05, LEX nr 194360, stwierdza się natomiast, że "Jeżeli przyrządy pomiarowe mogły być nadal legalizowane (art. 27 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach; tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 243, poz. 2441 ze zm.), mogły być zatem stosowane do celów wskazanych w świadectwie legalizacji, użyta zaś do pomiaru nacisku osi pojazdu waga posiadała ważne świadectwo legalizacji, które nie podlega kontroli sądu w sprawie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia i jest dowodem, że waga spełnia wymagania metrologiczne."
Z powyższego orzeczenia jednoznacznie wynika, że w sprawach nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia sąd administracyjny nie ma podstaw do badania zarzutów dotyczących prawidłowości działania wagi użytej do pomiaru nacisku osi pojazdu na drogę – o ile waga ta posiadała ważne świadectwo legalizacji.
W rozpatrywanej sprawie waga użyta do pomiaru nacisku osi pojazdu posiadała bez wątpienia ważne świadectwo legalizacji ponownej, które w rozpatrywanej sprawie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia nie podlega kontroli sądu administracyjnego i jest dowodem, że waga spełnia wymagania metrologiczne.
Dalej, w orzecznictwie sądów administracyjnych stwierdza się , że "Przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie pojazdu może występować przy stwierdzonym fakcie nieprzekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Dlatego też ustawodawca przewidział sankcje zarówno za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi, jak też za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu i są to sankcje od siebie niezależne." (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1536/05, LEX nr 190923, a także wyrok WSA z dnia 17 października 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 757/05, LEX nr 217435)
Taka też sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie, w której w dwóch ważeniach stwierdzono różną, w granicach dopuszczalnego błędu, ale mieszczącą się w zakresie ustalonym w obowiązujących przepisach dopuszczalną masę całkowitą pojazdu (40 t), a równocześnie – przed przeładowaniem ładunku na pojeździe – stwierdzono przekroczenie nacisku na pojedynczej osi napędowej aż o 3,52 t. Należy podkreślić, że argument o różnych wynikach ważenia przedmiotowego zespołu pojazdów mógłby ewentualne mieć znaczenie gdyby przedmiotem sprawy było naruszenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, a nie przekroczenie nacisku na pojedynczej osi napędowej pojazdu.
W ocenie Sądu, postępowanie organów orzekających w sprawie było prawidłowe. Z protokołu kontroli jednoznacznie wynika, że dokonany w pojeździe pomiar nacisku na oś napędową przekroczył dopuszczalne normy aż o 3,52 t. Stanowiło to podstawę do uznania, że poddany kontroli pojazd jest nienormatywny, a skoro nie miał na przejazd zezwolenia, do nałożenia kary pieniężnej. W sprawie zastosowano odpowiednie przepisy i w sposób prawidłowy ustalono wysokość nałożonej kary pieniężnej.
Należy przy tym zwrócić uwagę, że decyzje, wydane na podstawie art. 13g ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych mają charakter decyzji związanych (por. wyrok NSA z 26 października 2005 r., sygn. akt I OSK 144/05, LEX nr 215429), a odpowiedzialność, o której mowa w tym przepisie ma charakter obiektywny i nie jest warunkowana winą podmiotu wykonującego przejazd. Na organie nakładającym karę pieniężną nie ciąży obowiązek wykazania, że do przekroczenia dopuszczalnych norm doszło na skutek okoliczności zależnych czy zawinionych przez użytkownika pojazdu. Kara ta, w ściśle określonej ustawą wysokości, zależnej od wielkości przekroczenia dopuszczalnego nacisku osi pojazdu na drogę, jako kara administracyjna, jest niezależna od winy czy też zaniedbania właściciela pojazdu i jest nakładana w związku z wystąpieniem opisanego w ustawie skutku, tj. przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu. Przekroczenie nacisków na poszczególne osie nie musi być związane z przekroczeniem masy całkowitej pojazdu (wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 października 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 757/05, LEX nr 217435). Podobnie w wyroku WSA z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1837/04, LEX nr 191329, stwierdzono, że "Na organie nakładającym karę pieniężną nie ciąży obowiązek wykazania, że do przekroczenia dopuszczalnych norm doszło na skutek okoliczności zależnych czy zawinionych przez przewoźnika. Kara ta, w ściśle określonej ustawą wysokości, zależnej od wielkości przekroczenia nacisku, jako kara administracyjna, jest niezależna od winy czy też zaniedbania właściciela pojazdu i jest nakładana w związku z wystąpieniem opisanego w ustawie skutku, tj. przekroczenia dopuszczalnych parametrów pojazdu."
Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło