VI SA/Wa 286/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2009 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz P. Sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z [...] grudnia 2008r. Nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD) na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania przedsiębiorcy "P." sp. z o.o. z siedzibą w C. ul. [...] od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] o nałożeniu na stronę kary pieniężnej w wysokości 3500 złotych za naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym stwierdzone podczas kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu [...] kwietnia 2008 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia GITD podniósł, że w dniu [...] października 2008 r. organ pierwszej instancji doręczył za pośrednictwem poczty decyzję z [...] października 2008 r. Nr [...] spółce "P." zamiast jej pełnomocnikowi – R.L. W tym stanie rzeczy, odwołując się m.in. do treści art. 40§2 k.p.a. organ GITD uznał, że decyzja WITD z [...] października 2008 r. nie weszła do obrotu prawnego, gdyż nie została doręczona pełnomocnikowi strony co uzasadnia, zdaniem organu, wydanie postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania wniesionego w ustawowym terminie przez spółkę "P.", reprezentowaną przez R. L. Ponadto z akt sprawy wynika, iż skarżąca spółka udzieliła w dniu [...] lutego 2008 r. pełnomocnictwa R. L. do reprezentowania strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym przed organem pierwszej instancji (k. [...] akt adm.) a następnie - od [...] listopada 2008 r.- do reprezentowania spółki w postępowaniu odwoławczym (k. [...] akt adm.). W skardze na powyższe postanowienie przedsiębiorca zarzucił organowi naruszenie art. 134 k.p.a. (skarga k. [...] ). Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania podniesiono w szczególności, że wydanie zakwestionowanego rozstrzygnięcia uniemożliwia stronie prawną możliwość domagania się, aby organ odwoławczy dokonał kontroli decyzji o nałożeniu na stronę kary pieniężnej. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zasadniczą podstawą rozstrzygnięcia Głównego Inspektora Transportu Drogowego o niedopuszczalności odwołania wniesionego przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością "P." od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] stanowiło ustalenie, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona spółce, a nie jej pełnomocnikowi. Z tego ustalenia został wyprowadzony wniosek, że skoro doręczenie nastąpiło z naruszeniem art. 40 § 2 k.p.a., to doręczenie nie było prawnie skuteczne. W konsekwencji uznano, iż zachodzi niedopuszczalność odwołania w rozumieniu art. 134 k.p.a., gdyż przedmiotowa decyzja nie weszła do obrotu prawnego. W ocenie Sądu, takie stanowisko organu jest wadliwie i stanowi naruszenie art. 134 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy mimo, że doręczenie wzmiankowanej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej nastąpiło z uchybieniem art. 40 §2 k.p.a. to brak było podstaw do przyjęcia, że odwołanie spółki złożone poprzez pełnomocnika jest przedwczesne. Oczywiście trafnie zauważa organ w odpowiedzi na skargę, że z uwagi na treść art. 110 k.p.a. doręczenie decyzji nie jest czynnością obojętną dla jej bytu prawnego. Doręczenie lub ogłoszenie decyzji stanowi bowiem jej wprowadzenie do obrotu prawnego i od tego dopiero momentu decyzja wiąże organ administracji publicznej i stronę. Z kolei przepis art. 129 §2 k.p.a. stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia stronie. Przez doręczenie lub ogłoszenie decyzji należy rozumieć doręczenie lub ogłoszenie w sposób unormowany w art. 39-40 k.p.a. Jednakże z uwagi na gwarancyjny charakter norm zawartych w rozdziale 8 Kodeksu postępowania administracyjnego pt. "Doręczenia" każde naruszenie przez organ obowiązków doręczenia decyzji stronie należy oceniać indywidualnie, ze szczególnym uwzględnieniem specyfiki postępowania, okoliczności sprawy oraz skutków procesowych dla podmiotu będącego adresatem decyzji. W tym zakresie, zdaniem Sądu, organ odwoławczy dokonał wadliwiej oceny uchybienia przez organ pierwszej instancji przepisowi art. 40 § 2 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie nie ulega kwestii, że na dzień wydania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego decyzji Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej na przedsiębiorcę "P." sp. z o.o. z siedzibą w C. ul. [...], pełnomocnikiem spółki był R.L., którego adres dla doręczeń był tożsamy z siedzibą przedsiębiorcy. Nie jest również sporne, iż przedmiotowa decyzja została wysłana do spółki a nie do jej pełnomocnika. Ponadto podkreślenia wymaga, że w nadesłanych aktach administracyjnych brak jest dowodu doręczenia decyzji WITD z dnia [...] października 2008 r. pełnomocnikowi spółki – R.L.. Jeżeli więc skarżąca spółka przekazała otrzymaną w dniu [...] października 2008r. decyzję pełnomocnikowi, a ten - w terminie ustawowym - wniósł w jej imieniu odwołanie od tejże decyzji, odwołanie takie należy uznać za wniesione prawidłowo. Przy wykładni art. 40 §2 k.p.a wskazującej, że doręczenie decyzji stronie z pominięciem pełnomocnika jest bezskuteczne trzeba mieć bowiem na względzie cel tego przepisu, który jest przepisem gwarancyjnym, umożliwiającym ochronę dla podmiotów przed arbitralnością organów władzy publicznej i dowolnością przy rozpatrywaniu spraw indywidualnych. Na konieczność takiej wykładni wspomnianego przepisu od dawna wskazuje w swoich orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny ( por. np. wyroki NSA: z dnia 11 marca 1997 r., sygn. I SA/Po 1333/96 Lex 29072; z dnia 12 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 268/07 niepubl., z dnia 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 3/08 niepubl., z dnia 8 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 700/08, niepubl.) Zdaniem Sądu, nieprawidłowe jest przekonanie organu odwoławczego, że termin dla wniesienia odwołania biegnie od daty doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony w sytuacji gdy decyzja została znacznie wcześniej doręczona samej stronie, a strona skorzystała ze swoich praw wnosząc w ustawowym terminie odwołanie od niekorzystnego, jej zdaniem, rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Tym bardziej, że w niniejszej sprawie organ nie wskazywał stronie, że doręcza jej przedmiotową decyzję jedynie w celach informacyjnych, a oryginał przesyła pełnomocnikowi i wyłącznie dla niego biegnie 14-dniowy termin do złożenia odwołania. Co więcej, z treści pisma przewodniego organu pierwszej instancji z dnia [...] października 2008 r. znak [...] przesłanego skarżącej razem ze sporną decyzją WITD wynika, że organ pouczył stronę o sposobie i terminie wniesienia odwołania od tejże decyzji. Tymczasem stosownie do przepisu art. 40 § 2 k.p.a. strona postępowania działająca przez ustanowionego pełnomocnika, jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, nie powinna w ogóle otrzymywać żadnych pism od organu administracji dopóki pełnomocnictwo nie zostanie cofnięte. Jeżeli jednak, ze względów wiadomych tylko organowi, skierował on decyzję bezpośrednio do strony, a ta złożyła poprzez swojego pełnomocnika odwołanie, nie może ono w żadnym razie zostać uznane za złożone przedwcześnie. (por. też: wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 września 2006r. sygn. akt VI SA/Wa 1367/06, niepubl.). W wyroku z dnia 8 maja 2009r. wydanym w sprawie II OSK 700/08 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, który Sąd rozpoznający niniejszą skargę podziela, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji stronie a nie jej pełnomocnikowi, stanowi naruszenie przepisu art. 40 § 2 k.p.a., jednakże nie można przyjąć, iż z tego powodu niedopuszczalne jest wniesienie przez tę stronę odwołania od tak doręczonej decyzji. Wady doręczenia decyzji mają istotne znaczenie, zwłaszcza dla oceny, czy strona zachowała termin do wniesienia odwołania, jednakże nie mogą prowadzić do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania wniesionego przez stronę, której doręczono decyzję z uchybieniem art. 40 § 2 k.p.a. Naruszenie przez organ przepisów o doręczeniach nie może działać na niekorzyść strony, która mimo wadliwego doręczenia decyzji organu pierwszej instancji wniosła odwołanie od tej decyzji. W takiej sytuacji nie można mówić o niedopuszczalności odwołania w rozumieniu art. 134kK.p.a., z tego powodu, że decyzja została doręczona stronie a nie jej pełnomocnikowi. Mając na uwadze powyższe, skargę przedsiębiorcy "P." sp. z o.o. z siedzibą w C. należało uwzględnić i zaskarżone postanowienie uchylić na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a O kosztach postępowania obejmujących wpis w wysokości 100 złotych orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.