VI SA/Wa 317/11
WyrokWSA w Warszawie2011-04-28
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia została nałożona prawidłowo, pomimo podnoszonych przez skarżącą zarzutów dotyczących braku urzędowego dokumentu geodezyjnego określającego granice pasa drogowego i kolizje z konstrukcją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają prawa. Kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia została nałożona prawidłowo, ponieważ skarżąca nie wykazała, że granice pasa drogowego przebiegają inaczej, a organy obu instancji wyczerpująco zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, zgodnie z przepisami k.p.a.Stan faktyczny
Skarżąca S. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta nakładającą na nią karę pieniężną w wysokości 149.202 zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy. Skarżąca podnosiła, że nie mogła wykonać prac budowlanych z powodu wcześniejszych decyzji organów, a w aktach brak jest urzędowego dokumentu geodezyjnego określającego granice pasa drogowego i kolizje z konstrukcją, co uniemożliwia ustalenie, czy do zajęcia pasa drogowego w ogóle doszło. Zarzuciła również naruszenie przepisów k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi S. [...] w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (organ II instancji) decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] (organ I instancji) z dnia [...] lutego 2010 r., którą nałożono na S. (skarżąca) karę pieniężną w wysokości 149.202 zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy.
Ustalono, że Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. Prezydent [...] zezwolił skarżącej na zajęcie części pasa drogowego ul. S, w celu włączenia do terenu budowy oraz umieszczenia zadaszenia ochronnego w okresie od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 marca 2009 r.
[...] Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nakazał skarżącej obniżenie o dwie kondygnacje nowobudowanego budynku poprzez rozbiórkę stropów i ścian na poziomie dwóch ostatnich kondygnacji, nadając tej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] października 2009 r. utrzymał powyższą decyzję w mocy i w związku z tym skarżąca nie mogła wykonać prac budowlanych, z powodu których wystąpiła o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Decyzja Prezydenta [...] ([...] Konserwatora Zabytków) oraz decyzja utrzymująca ją w mocy zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2010r. sygn. akt VII SA/Wa 2289/09.
Zdaniem skarżącej z powodów powyższych nie mogła wykonać prac budowlanych.
Prezydent [...] decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. nałożył na S. kary pieniężne za zajęcie pasa drogowego drogi gminnej ul. S. (na odcinku [...]) poprzez przekroczenie terminu zezwolenia w okresie od dnia [...] kwietnia 2009 r. do dnia [...] lutego 2010 r. (324 dni) i umieszczenie w nim na chodniku o powierzchni 30,4 m2 terenu budowy oraz zadaszenia o powierzchni 4,5 m2. Wysokość kary określono na 149 202 zł, wskazano termin i sposób jej zapłaty.
Skargę na tę decyzję utrzymującą w całości w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2010 r., wniosła skarżąca. Zdaniem skarżącej decyzja ta oraz ją poprzedzająca powinny zostać uchylone, bowiem w aktach administracyjnych brak jest urzędowego dokumentu geodezyjnego, określającego linie graniczne pasa drogowego (art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych) i kolizje umieszczonej w pasie drogowym konstrukcji. W aktach sprawy brak jest zdaniem skarżącej dowodu, na podstawie którego można byłoby ustalić, że do zajęcia pasa drogowego w ogóle doszło. Ponadto skarżąca wskazała na naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 i art. 107 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga S. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzja Prezydenta [...] nie naruszają prawa.
W myśl art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 z późn. zm.): "Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej". Zgodnie z art. 40 ust. 2 pkt 2 zezwolenie dotyczy między innymi umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego.
Na podstawie art. 40 ust. 12 pkt 1 powołanej ustawy za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, zarządca drogi wymierza w drodze decyzji administracyjnej karę pieniężną w wysokości 10 krotności opłaty ustalanej zgodnie z art. 40 ust. 5. Karę pieniężną nalicza się do czasu przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego.
Zgodnie z art. 40 ust. 6 ustawy o drogach opłata za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym jest naliczana jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego.
Kara stanowi dziesięciokrotność opłaty ustalonej w powyższy sposób.
Za urządzenia znajdujące się w pasie drogowym ustawa o drogach publicznych rozumie wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1). Zgodnie z orzecznictwem, granice określają obiekty i urządzenia służące realizacji celów związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także zarządzania drogą (por. Wyrok NSA z dn. 28.05.2008 r., sygn. akt II GSK 135/08, LEX nr 467113). W przypadku reklam NSA w uchwale z dn. 19 czerwca 2000 r., OPK 3/00 (ONSA 2001/1/12) uznał, że pas drogowy obejmuje płaszczyznę gruntu pasa drogowego wraz z przestrzenią nad tym pasem, w tym boczne ściany wiaduktu drogi wewnętrznej, położonego nad drogą krajową. W analizowanej sprawie zadaszenie oparte jest na kilku słupach znajdujących się na chodniku (niektóre przy krawędzi chodnika i jezdni), na wprost przejęcia dla pieszych. Umocnione jest poziomymi belkami mniej więcej na poziomie znaków drogowych. Stanowisko zarządcy drogi było zatem słuszne. Zezwolenie na zajęcie pasa drogowego wydawane jest na wskazany w decyzji okres; ma, więc ono charakter czasowy, co wynika z art. 40 ust. 12 pkt 2 ustawy o drogach publicznych. Oznacza to, że z upływem ostatniego dnia zezwolenia właściciel obiektu będzie zobowiązany do jego usunięcia pod rygorem nałożenia kary za zajęcie pasa drogowego z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu. Jeżeli strona zainteresowana jest dalszym bytem obiektu w pasie drogowym, każdorazowo, przed upływem terminu, na który opiewa zezwolenie, winna uzyskać kolejne zezwolenie.
Sąd nie kwestionuje wysokości opłaty, która nastąpiła, w oparciu o stawki określone w załączniku nr 1 do uchwały Nr [...] Rady [...] z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze miasta [...], z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego Nr 148, poz. 3717). Brak jest zatem podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art. 7 i 77 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego ciąży na organie prowadzącym postępowanie administracyjne. Nie znaczy to, że strona jest zwolniona od współudziału w realizacji tego obowiązku, zwłaszcza, iż nieudowodnienie określonej okoliczności faktycznej może prowadzić do rezultatów niekorzystnych dla strony. W postępowaniu administracyjnym podobnie jak w sprawach cywilnych obowiązuje zasada, iż ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z danego faktu wywodzi skutki prawne. W związku z tym, to przede wszystkim na stronie spoczywa obowiązek wykazania przeciw dowodu, że granice pasa drogowego przebiegają inaczej, a w związku z tym nałożona na skarżącego kara pieniężna jest adekwatna do powierzchni zajętego pasa drogowego (podobnie WSA w wyroku z dnia 8 września 2005 r. VI SA/Wa 535/05).
Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło