VI SA/Wa 332/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Aneta Lemiesz (spr.) Protokolant spec. Iwona Sumikowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2018 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia w części patentu na wynalazek oddala skargę VI SA/Wa 332/18 U Z A S A D N I E N I E Urząd Patentowy RP, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., wydaną po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2017 r. sprawy z wniosku Z. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej "wnioskodawca", "skarżący") o unieważnienie w części patentu na wynalazek pt. "Druciana plecionka do zabezpieczania wierzchniej warstwy gruntu oraz sposób i urządzenie do jej wytwarzania" nr [...] udzielonego na rzecz F. AG z siedzibą w [...] w Szwajcarii (dalej "uprawniony", "uczestnik postępowania"), na podstawie art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993r., Nr 26, poz. 117, dalej "u.o.w.") w związku z art. 89 i 315 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 Nr 119, poz. 1116 ze zm., dalej "p.w.p.") oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. oddalił wniosek oraz orzekł o kosztach postępowania. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 23 maja 2016 r. do Urzędu Patentowego RP (dalej "Urząd", "UP"), działającego w trybie postępowania spornego, wpłynął wniosek Z. Sp. z o.o. z [...] o unieważnienie patentu na wynalazek pt. "Druciana plecionka do zabezpieczania wierzchniej warstwy gruntu oraz sposób i urządzenie do jej wytwarzania" o numerze [...] w zakresie zastrzeżeń 1-9, który został zgłoszony do ochrony do Urzędu dnia 2 lutego 1999 r. Wnioskodawca wywodzi swój interes prawny z faktu uzyskania przez uprawnionego w oparciu o przedmiotowy patent zabezpieczenia tymczasowego wydanego przez Sąd Okręgowy w [...] (postanowienie z dnia [...] listopada 2015 r., w sprawie [...]). Zdaniem wnioskodawcy sporny wynalazek został udzielony z naruszeniem art. 10 u.o.w. z uwagi na brak nowości i brak nieoczywistości w zakresie zastrzeżeń 1-9. Na poparcie swoich zarzutów wnioskodawca złożył skróty trzech zgłoszeń patentowych, tj. japońskich zgłoszeń o numerach [...] oraz [...] i australijskiego opisu zgłoszeniowego nr [...]. Uprawniony z patentu w odpowiedzi na wniosek zarzucił wnioskodawcy brak przeprowadzenia analizy przesłanki nieoczywistości w odniesieniu do dokumentów złożonych do akt sprawy i wniósł o oddalenie wniosku o unieważnienie patentu [...] w całości. Na rozprawie w dniu 10 stycznia 2017 r. wnioskodawca ograniczył wniosek o unieważnienie patentu wyłącznie do zastrzeżeń 1-7 dotyczących drucianej plecionki. Zakres ochrony przedmiotowego patentu określono w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 w sposób następujący: Druciana plecionka do zabezpieczenia wierzchniej warstwy gruntu, w szczególności przed opadaniem żwiru, umieszczana na powierzchni ziemi lub na stoku, wykonywana z pojedynczych drutów odpornych na korozję, zagiętych wielokrotnie w kształt spiralny i pod określonym kątem i splecionych ze sobą tak, że tworzą prostokątne lub romboidalne oczka plecionki, znamienna tym, że druty (11, 12, 13, 14) plecionki (10) wykonane są ze stali o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie w zakresie między 1000 a 2200 MPa oraz tym, że plecionka tworzy trwałą strukturę trójwymiarową. Zgłaszający odnosząc się do cech znamiennych rozwiązania najpierw wskazał następujące dokumenty przeciwstawne, a mianowicie: D1 - patent [...] z dnia 8 lutego 1990 r., którego przedmiotem zgłoszenia jest siatka do konstrukcji budowlanych. W rozwiązaniu tym zastosowano wzmocnienie siatki za pomocą drutu stalowego; D2 - patent [...] z datą pierwszeństwa 9 września 1991 r., którego przedmiotem zgłoszenia jest pokrycie metalowej siatki z drutu stalowego; D3 - patent [...] z datą pierwszeństwa 26 sierpnia 1998 r., którego przedmiotem zgłoszenia jest siatka do wzmacniania powierzchni m.in. asfaltu gdzie zastosowano drut stalowy skręcany; Przy piśmie przygotowawczym z dnia 16 lutego 2017 r. wnioskodawca dodatkowo dołączył dokument D4 o numerze [...], tj. polskiego patentu udzielonego w konsekwencji zgłoszenia międzynarodowego, którego przedmiotem jest siatka zbrojeniowa, tkana z podłużnych drutów skręconych ze sobą nawzajem oraz dokument D5 o numerze [...] z datą pierwszeństwa 7 maja 1996 r., którego przedmiotem są kosze szańcowe z drutu. Przedmiot patentu jest wykonany z drutu stalowego o średnicy 8 mm. Drut jest ocynkowany, co zapobiega korozji. Jest również gięty - druty zygzakowate splatają się ze sobą wzajemnie między drutami prostymi. Według wnioskodawcy wszystkie przeciwstawione dokumenty mają datę pierwszeństwa wcześniejszą niż data przedmiotowego patentu i winny być traktowane jako element stanu techniki dla oceny nowości i poziomu wynalazczego rozwiązania. Zdaniem wnioskodawcy w świetle powyższych dokumentów nie sposób uznać zastosowania drutu plecionki wykonanej ze stali o wytrzymałości na rozciąganie w zakresie między 1000 a 2200 MPa jako elementu nowego i nieoczywistego dla specjalisty z danej dziedziny. Stosowanie drutu stalowego do skręcania siatki było znane w dacie pierwszeństwa. Drugi element nowości według zgłaszającego wniosek dotyczy tego, że cyt.: "plecionka tworzy trwałą strukturę trójwymiarową". Wnioskodawca twierdzi, że każde splecenie dwóch elementów tworzy strukturę trójwymiarową. Powyższy element jest także widoczny na rysunkach rozwiązań zawartych w D2 i D3, gdzie wyraźnie widać, że splecione druty tworzą strukturę przestrzenną identyczną jak w spornym rozwiązaniu. Na powyższą oczywistość przestrzennego charakteru wskazuje jednoznacznie treść zastrzeżenia nr 4 gdzie uprawniony wskazał, że cyt. "trójwymiarowa struktura ma grubość równą wielokrotności grubości drutu", a więc jednoznacznie wskazuje, że trójwymiarowości jest cechą nadaną jedynie przez krzyżowanie się drutów, a nie jakąś szczególną formę, postaci drucianej plecionki. Ponadto trwały charakter tej struktury przestrzennej wynika z zastosowania znanych materiałów i jest widoczny na rozwiązaniach przeciwstawnych w dokumentach D1 i D3. Uprawniony nie zgodził się ze stanowiskiem wnioskodawcy, uznając je za bezzasadne oraz zarzucił wnioskodawcy, że w ogóle nie przeprowadził analizy przesłanki nieoczywistości w odniesieniu do dokumentów złożonych w aktach sprawy zgodnie z przyjętymi zasadami. W ocenie uprawnionego siatka według ujawnienia [...] A1 wykonana jest z tworzywa sztucznego, a jedynie wzmacniania prętami ze stali strukturalnej, nie stanowi nawet najbliższego stanu techniki dla drucianej plecionki wykonanej z pojedynczych drutów odpornych na korozję, a więc nie może szkodzić nowości i nieoczywistości spornego patentu nr [...]. W rozwiązaniu zawartym w zgłoszeniu [...] celem jest zapobieżenie zagrożeniu poprzez zastosowanie na siatce metalowej powłoki fluorescencyjnej, fluoryzującej w godzinach nocnych, tworzącej ogrodzenie wykonane z siatki metalowej. lstotne jest nanoszenie na poszczególne druty stalowe siatki odmiennych kolorów powłoki fluorescencyjnej aby uzyskać efekt odblaskowy ogrodzenia. Uprawniony z patentu twierdzi, że pomimo rysunku przedstawiającego siatkę, to informacje zawarte w załączonym skrócie nie wskazują żadnych cech istotnych zastosowanych w spornym patencie. W wskazanej na wstępie decyzji Kolegium Orzekające wskazało, iż stosownie do treści art. 255 ust. 1 pkt. 1 p.w.p. sprawy o unieważnienie patentu rozpatruje UP w trybie postepowania spornego, natomiast ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu ocenia się według przepisów obowiązujących w dniu zgłoszenia wynalazku w UP. W przedmiotowej sprawie wynalazek został zgłoszony dnia 2 lutego 1999 r., a więc w okresie obowiązywania cyt. wyżej ustawy o wynalazczości. Przepisy ww. ustawy, a w szczególności jej art. 10, stanowią podstawę prawną w zakresie oceny ustawowych warunków wymaganych do uzyskania patentu. Kolegium stwierdziło, że wnioskodawca posiada interes prawny w domaganiu się unieważnienia patentu na sporny wynalazek, bowiem uprawniony w oparciu o przedmiotowy patent uzyskał przed Sądem Okręgowym w [...] zabezpieczenie tymczasowe (sygn. akt. [...]; postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r.). Tak uzasadniony interes kreuje interes prawny i daje legitymację wnioskodawcy do wystąpienia z wnioskiem o unieważnienie. Ponadto na rozprawie w dniu 28 marca 2017 r. uprawniony oświadczył, że nie kwestionuje interesu prawnego wnioskodawcy w żądaniu unieważnienia. Następnie Kolegium wskazało, że rozwiązanie uważa się za oczywiste, gdy w świetle stanu techniki ujawnionego w jednym lub łącznie w kilku rozwiązaniach wynika ono w sposób oczywisty dla znawcy posiadającego przeciętną wiedzę z danej dziedziny. Dokonując oceny nowości rozwiązania należy stwierdzić, że wynalazek nie spełnia wymogu nowości, jeżeli można wskazać dowody, w świetle których wszystkie cechy rozwiązania uwzględnione łącznie są częścią stanu techniki. Warunek nowości nie jest spełniony, jeżeli wcześniejszy dokument, który jest dowodem istniejącym stanu techniki w sposób jasny i bezpośredni ujawnia istotę wynalazku, a w szczególności jego zastrzegane cechy. Kolegium stwierdziło, że materiał przedłożony przez wnioskodawcę nie świadczy o braku nowości i nieoczywistości spornego wynalazku, tj. o podaniu go do publicznej wiadomości przed datą jego zgłoszenia do ochrony. Zdaniem organu w dokumencie D1, czyli [...], opis zgłoszeniowy nie ujawnia ani też nie sugeruje zastosowania siatki stalowej posiadającej cechy techniczne rozwiązania ujęte w niezależnym zastrzeżeniu patentowym [...], wiec nie może być uznane za przeciwstawienie w zakresie braku nowości. W opisie tym wzmiankowano, że siatka posiada dużą wytrzymałość na rozciąganie, nie doprecyzowano jednak zakresu jakiego dotyczy. Wytrzymałość na rozciąganie uzyskano dzięki właściwościom plastycznym żywicy syntetycznej, podczas gdy w spornym patencie wysoką wytrzymałość na rozciąganie osiąga się poprzez zastosowanie stali sprężynowej, bądź stali do produkcji lin. lstotne jest, że siatka według przeciwstawionego rozwiązania jest siatką z żywicy syntetycznej, do której zostały dodane elementy stalowe, a wiec opis zgłoszeniowy [...] nie może szkodzić nowości rozwiązania według patentu nr [...]. Kolejnym dokumentem D2 jest patent [...], w którym dla zgłaszającego tego rozwiązania było umożliwienie ułatwienia rozróżnienia strefy niebezpiecznej poprzez wyeksponowanie obszaru zagrożenia. Rozwiązanie charakteryzujące się tym, że część lub całość drutów siatki metalowej pokryto farbą fluorescencyjną emitująca w nocy światło fluorescencyjne, ułatwiające rozróżnianie strefy niebezpiecznej poprzez wyeksponowanie obszaru zagrożenia. Dzięki zastosowaniu farby fluorescencyjnej ogrodzenie rozdzielające pas ruchu od niebezpiecznego terenu rzucałoby się w oczy. Wnioskodawca wskazał także, że rozwiązanie to spełnia funkcje podobne jak rozwiązanie przedstawione w spornym patencie, jednak pomimo, że oba te rozwiązania służą do zabezpieczeń, to w obu rozwiązaniach chodzi o zupełnie inny rodzaj zabezpieczenia. Przeciwstawiony patent odnosi się do zabezpieczeń przed zagrożeniami eksponującymi obszaru niebezpiecznego, zaś sporny patent służy do zabezpieczeń przed osuwającymi się gruntami. Zatem cel obu rozwiązań był inny i wybrane były do ich realizacji zupełnie inne rozwiązania techniczne. Zatem przytoczony dokument nie może szkodzić nowości spornego patentu. Również w trzecim przeciwstawionym dokumencie D3, [...] przedstawiono siatkę zbrojeniową do zbrojenia górnej warstwy gruntu, stanowiącą matę z wplecionymi poprzecznie prętami i wyposażoną w elementy zbrojeniowe składające się ze spiralnie skręconych stalowych drutów profilowanych o zasadniczo prostokątnym przekroju poprzecznym. Jednakże jest to zupełnie inny rodzaj wzmocnienia siatki, zatem również w tym przypadku dokument ten nie stanowi najbliższego stanu techniki dla spornego patentu i nie ujawnia cech istotnych rozwiązania według patentu nr [...]. Czwarty powołany dodatkowo dokument D4 polskiego patentu nr [...], zastrzegający siatkę zbrojeniową wykonaną poprzez tkanie z podłużnych drutów skręconych ze sobą nawzajem i wyposażonej w elementy wzmacniające, które zawierają spiralnie skręcone, stalowe profilowane druty o przekroju prostokątnym, przy czym skok pomiędzy pełnymi obrotami skrętek spiralnie skręconych stalowych, profilowanych drutów jest tak dostosowany do odległości pomiędzy skrętkami w kierunku poprzecznym, że skok ten jest mniejszy niż odległości pomiędzy skrętkami. Przedłożony dokument [...] dotyczy siatki zbrojeniowej do zbrojenia górnej warstwy gruntu lub drogi, wykonanej poprzez tkanie z podłużnych drutów skręconych ze sobą nawzajem i wyposażonej w elementy wzmacniające. Siatka zbrojeniowa według tego wynalazku charakteryzuje się tym, że elementy wzmacniające zawierają spiralnie skręcone, stalowe profilowane druty o przekroju prostokątnym, przy czym skok pomiędzy pełnymi obrotami skrętek spiralnie skręconych stalowych, profilowanych drutów jest tak dostosowany do odległości d pomiędzy skrętkami w kierunku poprzecznym, że skok ten jest mniejszy niż odległość pomiędzy skrętkami. W ww. patencie brak jest jakichkolwiek informacji dotyczących zastosowania stali o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie w zakresie miedzy 1000 a 2200 Mpa. W przeciwstawionym opisie patentowym [...] wzmocnienie uzyskuje się poprzez elementy wzmacniające w postaci spiralnie skręconych, stalowych profilowanych drutów o przekroju prostokątnym biegnących poprzecznie do kierunku siatki. Celem przeciwstawionego rozwiązania było zapobieganie tworzenia pęknięć i torów w drogach asfaltowych, natomiast celem spornego patentu było opracowanie drucianej plecionki, która stanowiłaby zabezpieczenie dla osuwającej się powierzchni na stromych niestabilnych zboczach. lstotne jest również to, że rozwiązanie objęte patentem [...] stosowane jest dla zbrojenia górnej warstwy gruntu lub drogi, którą to warstwę stanowi substancja bitumiczna lub asfalt. Oznacza to, że siatka ujawniona w przeciwstawnym patencie znajduje się wewnątrz warstwy górnej drogi. Poza tym znamienny jest fakt zastosowania elementów wzmacniających zawierających spiralnie skręcone stalowe druty. To właśnie te dodatkowe elementy stanowią o wzmocnieniu siatki zbrojeniowej. Siatka ta układana jest na powierzchni gruntu, więc ważne jest aby była ona wykonana z materiału odpornego na korozję, aby przedłużyć jej trwałość. Natomiast siatka według spornego patentu wykonana jest ze stali o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie, co umożliwia jej prawidłowe działanie przeciwdziałające spadającym kamieniom lub osuwającym się gruntom. Cechy tej jak również struktury trójwymiarowej nie posiada rozwiązanie ujawnione w patencie [...]. Jest to zupełnie inny wynalazek od spornego rozwiązania [...] i nie może stanowić o braku jego nowości. Ostatnim załączonym dokumentem D5 jest japoński opis zgłoszeniowy [...], ujawniający kosz szańcowy z drutu stalowego, charakteryzujący się tym, że jest zmontowany z licznych paneli z siatki metalowej, które składają sią z ramy panelu, licznych drutów prostych oraz licznych drutów zygzakowatych. Celem owego wynalazku było zmniejszenie ilości oczek w koszu szańcowym odpowiednio do średnicy materiału wypełniającego, czyli otoczaków tzw. kamieni polnych. Oprócz tego, że jako taki kosz tworzy drucianą plecionkę niezrozumiale jest dla Urzędu przeciwstawienie powyższego dokumentu do spornego rozwiązania zawartego w patencie nr [...]. Wynalazek ten nie ma nic wspólnego z drucianą plecionką, jego cel i przeznaczenie również nie mogą stanowić dowodu na brak nowości w spornym rozwiązaniu. W konsekwencji organ wskazał, że żaden z ww. dokumentów w świetle przytoczonych zastrzeżeń nie może stanowić o braku nowości spornego rozwiązania według patentu nr [...]. Powyższa decyzja Urzędu Patentowego RP stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozwiązania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kosztów opłaty za pełnomocnictwo. Wskazanej decyzji skarżący zarzucił: Naruszenie przepisów postępowania poprzez: 1. Naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. i art. 6 k.p.a. w zw. z art. 10 i 11 u.o.w. poprzez nierozpoznanie całości zarzutów wnioskodawcy i błędne ustalenie stanu techniki relewantnego dla sprawy jedynie w oparciu o część znamienną przeciwstawionych dokumentów patentowych i pominięcie stanu techniki przedstawionego w przeciwstawionych dokumentach dla ustalenia stanu techniki wynikającego z przeciwstawionych opatentowanemu rozwiązaniu przez skarżącego dokumentów poprzez uznanie ich za niewchodzące w stan techniki relewantny do oceny nowości opatentowanego rozwiązania; 2. Naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. i art. 84 § 1 k.p.a. poprzez brak powołania dowodu z opinii biegłego z zakresu techniki budowlanej i materiałoznawstwa do oceny podobieństwa rozwiązań przeciwstawionych przez skarżącego patentowi uczestnika w sytuacji, gdy ocena nowości i ustalenia zakresu stanu techniki relewantnego dla niniejszej sprawy wymagała posiadania informacji specjalnych. 3. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 10 i 11 u.o.w., poprzez błędne ustalenie stanu techniki właściwego do oceny nowości wynalazku i nieuwzględnienie dokumentów przeciwstawionych opatentowanemu rozwiązaniu przez skarżącego poprzez uznanie ich za niewchodzące w stan techniki relewantny do oceny nowości opatentowanego rozwiązania, przez co wynalazek został uznany za nowy i nieoczywisty. W uzasadnieniu skargi skarżący szczegółowo rozwinął i uzasadnił podniesione zarzuty. Odwołując się szczegółowo do poszczególnych opisów patentowych przedstawionych przez siebie, skarżący wskazał m. in., że siatka przedstawiona w opisie zgłoszenia [...] (A) wyraźnie wskazuje na obecność w stanie techniki na dzień ujawnienia tego rozwiązania, możliwości wykonywania siatek plecionych, co stanowi część zastrzeżeń patentowych patentu uczestnika. Ponadto siatka przedstawiona w opisie zgłoszenia [...] (A) jest również odporna na korozję, co również stanowi część zastrzeżeń patentowych uczestnika. Jest to kolejne rozwiązanie posiadające cechę zastrzeżoną w patencie uczestnika, tj. wysoką odporność na rozciąganie. Nie jest tu wskazany konkretny parametr wytrzymałości, co jednak nie powoduje braku wpływu tego rozwiązania na stan techniki istniejący w momencie zgłoszenia rozwiązania uczestnika do ochrony. Przeciwnie, wskazane w tym dokumencie [...] (patent [...]) cechy rozwiązania wskazują na istnienie siatki o dużej wytrzymałości na rozciąganie przed zgłoszeniem do ochrony rozwiązania uczestnika. Siatka przedstawiona w opisie zgłoszenia [...] (A) wskazuje na fakt wykonania siatki składającej się z elementów w kształcie rombów, jest wykonana ze stali, podobnie jak siatka będąca przedmiotem patentu uczestnika. Wskazuje to wyraźnie na znaną dużo wcześniej możliwość gięcia stali w kształt opisany jak u uczestnika. Siatka przedstawiona w opisie zgłoszenia [...] (A) jest wzmocniona prętami wykonanymi techniką spiralnego skręcania drutu stalowego. Wskazuje to na obecność takiej techniki skręcania drutu stalowego w dniu ujawnienia opisu w stanie techniki. Jest to ta sama technika, która została opisana w zastrzeżeniach patentowych patentu uczestnika. Wskazane przez uczestnika cele, jakie mają realizować rozwiązania uczestnika i przedstawione w patencie [...] /[...], mają tylko pomocniczy charakter, gdyż nie stanowią o przesłankach objęcia ochroną patentową. Są to przykładowe zastosowania wynalazków, powód ich powstania, co nie wyklucza zastosowania ich do innych celów, jak też nie wyklucza, że rozwiązanie wcześniejsze zawiera rozwiązanie późniejsze, przez co niweluje przesłankę nowości. Dlatego błędne jest stwierdzenie, że rozwiązanie z patentu [...] nie posiada cechy wytrzymałości na rozciąganie, jak i trójwymiarowej struktury. Skarżący zauważył, że nawet po zamontowaniu siatki z patentu [...] w nawierzchni bitumicznej oddziałują na nią duże siły o nieregularnym rozkładzie - przejeżdżające pojazdy wywierają ogromny nacisk na nawierzchnie w punkcie styczności kół pojazdów z nawierzchnią, jednocześnie przemieszczając się po nawierzchni. W efekcie tego sama nawierzchnia, jak i jej wewnętrzna struktura poddawane są działaniu sił o dużym natężeniu i dynamice zmian charakterystycznej dla częstotliwości poruszających się pojazdów. Przy tym im cięższy pojazd, tym będzie poruszał się wolniej, a więc czas oddziaływania na nawierzchnię, jak i wewnętrzną warstwę nawierzchni, będzie dłuższy. Wewnętrzna warstwa nawierzchni, a więc siatka z patentu [...] musi być odporna na te oddziaływania i zachować swój kształt, jednocześnie zabezpieczając strukturę nawierzchni. Tak wiec cel i sposób rozwiązania problemu są podobne - zabezpieczenie przed nagłymi, dużymi, dynamicznie działającymi siłami o różnym natężeniu i częstotliwości. Oba rozwiązania muszą wykazywać się odpowiednią wytrzymałością. W świetle powyższego - w ocenie skarżącego - fakt zakwalifikowania rozwiązań przez UP do różnych klas Klasyfikacji Patentowej jest nieistotny, gdyż oba rozwiązania są do siebie podobne w celu i sposobie rozwiązania problemu. Klasyfikacja Patentowa nie ma rozstrzygającego znaczenia w kwestii podobieństwa, jest tylko pomocniczym podziałem, mającym ułatwić przeprowadzenie badań patentowych i ustalenie stanu techniki. Następnie skarżący wskazał, iż przedłożone w toku postępowania dowody wyraźnie wskazują, iż technologia skręcania stali, jak i innych materiałów była częścią stanu techniki w dacie pierwszeństwa patentu uczestnika. Patenty przeciwstawione patentowi uczestnika nie zawierają określenia parametrów użytych materiałów w zakresie wytrzymałości na rozciąganie. Niemniej uczestnik nie przedstawił również żadnych dowodów, z których wynikałoby, że przedstawione w patencie rozwiązanie można osiągnąć wyłącznie przy użyciu stali o określonej w patencie wytrzymałości na rozciąganie. W związku z tym temu zastrzeżeniu można zarzucić, że zostało sformułowane zbyt szczegółowo, mając na celu ominięcie rozwiązań już istniejących i funkcjonujących w stanie techniki, w których nie określono parametrów stali na tak szczegółowym poziomie, pomimo faktu zachowania tych parametrów przez stal. Tym bardziej że wskazane parametry stali ujęte są szeroko. W odniesieniu do twierdzeń uczestnika w przedmiocie wniosków dowodowych z dokumentów - zgłoszenia patentowego [...] oraz dokumentu - zgłoszenia patentowego [...], skarżący zauważył, że cechy przedstawione w zastrzeżeniach znamiennych są charakterystyczne dla wszystkich siatek (trwała, trójwymiarowa struktura) lub mogą być i były wcześniej osiągnięte w innych rozwiązaniach, lecz nie były tak szczegółowo opisane w zastrzeżeniach (wytrzymałość na rozciąganie w zakresie 1000 do 2200 MPa). Ponadto skarżący wskazał, iż nie sugeruje, że uczestnik rości sobie prawo do wszystkich siatek - twierdzi jedynie, że rozwiązanie zastrzeżone przez uczestnika jest charakterystyczne dla większości siatek oraz zawiera cechy znane już we wcześniejszych rozwiązaniach, przez co nie spełnia przesłanki nowości. W efekcie czego nie podlega ochronie. W odniesieniu do wielokrotnie wskazanego zakresu wytrzymałości stali w patencie uczestnika określonego na 1000 do 2200 MPa skarżący ponownie wskazał, że jest to wytrzymałość zakreślona bardzo szeroko nie mająca konkretnego odniesienia w praktycznym zastosowaniu. Ten same efekt można uzyskać dzięki stali o innych parametrach, jak też większość stalowych drutów mieści się w granicach w/w parametrów. W związku z powyższym nie sposób - w ocenie skarżącego - zgodzić się z konkluzją zawartą w zaskarżonej decyzji, że zarzut braku nowości i nie oczywistości rozwiązania objętego patentem uczestnika jest bezzasadny oraz że żadne z przeciwstawionych rozwiązań nie stanowi części stanu techniki relewantnego do oceny nowości patentu uczestnika. W celu wykazania powyższego Kolegium zgodnie z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. i art. 84 § 1 k.p.a. było zobligowane do powołania biegłego z zakresu techniki budowlanej i materiałoznawstwa i przeprowadzenia dowodu z jego opinii na okoliczność podobieństwa rozwiązań przeciwstawionych przez skarżącego patentowi uczestnika w sytuacji, gdy ocena nowości i ustalenia zakresu stanu techniki relewantnego dla niniejszej sprawy wymagała posiadania informacji specjalnych, dot. zakresów wytrzymałości siatki stalowej oraz sposobu jej produkcji, które w ocenie skarżącego były znane i stanowiły część stanu techniki w dniu wniesienia wniosku o udzielenie patentu przez uczestnika. Poprzez niepowołanie biegłego organ nie wyjaśnił w pełni wszystkich okoliczności niniejszej sprawy i naruszył wyżej wskazane przepisy postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu wydanej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 24 października 2018 r. uczestnik postępowania wniósł o oddalenie skargi w całości jako bezzasadnej. Wskazał ponadto, iż UP rozstrzyga spory w graniach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę. Organ będąc związany granicami wniosku nie ma obowiązku ani wskazywać tych podstaw a tym bardziej określać ich z urzędu. To samo dotyczy materiału dowodowego stanowiącego istotny element w toku rozpoznania sprawy. UP nie ma obowiązku określania z urzędu jakie dowody są niezbędne do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i przeprowadzania dowodów z urzędu jeśli nie zostaną złożone lub zawnioskowane przez stronę. Organ ma obowiązek wnikliwie przeanalizować i ocenić zebrany w sprawie materiał dowodowy, który został złożony do akt sprawy przez strony postępowania na poparcie ich racji. Ocena tego materiału dowodowego powinna znaleźć odzwierciedlenie w decyzji. Nie ulega zatem wątpliwości, iż to skarżący powinien przedstawić dowody potwierdzające, że wynalazek w dacie stanowiącej o pierwszeństwie nie posiadał zdolności patentowej. Tymczasem żaden z dowodów przez niego przedstawionych nie potwierdza tezy wskazanej przez skarżącego. Następnie uczestnik postępowania podniósł, iż problem techniczny rozwiązywany przez wynalazek jak też istota samego wynalazku nie były na tyle skomplikowane, aby organ musiał posiłkować się ekspertami spoza Urzędu. Poza tym sam skarżący na etapie postępowania o unieważnienie nie uważał za zasadne złożyć wniosku dowodowego o powołanie biegłego w sprawie, co oznacza, że takiej potrzeby nie widział. Odnosząc się do zarzutu braku nowości, uczestnik postępowania podniósł, że organ bardzo dokładnie omówił wszystkie dowody wskazane w toku postępowania przez skarżącego i omówił z jakich powodów uznał, iż materiał ten dowidzi braku nowości wynalazku objętego spornym patentem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący nie podważył bowiem prawidłowości udzielenia patentu na wynalazek pt. "Druciana plecionka do zabezpieczenia wierzchniej warstwy gruntu oraz sposób i urządzenie do jej wytwarzania" nr [...] udzielonego na rzecz F. AG z siedzibą w [...] w Szwajcarii. Wskazać należy bowiem, że istotą postępowania o unieważnienie patentu jest zweryfikowanie decyzji w sprawie udzielenia patentu. Przyznanie tego prawa pomimo braku ustawowych warunków do jego udzielenia obliguje Urząd Patentowy RP do unieważnienia patentu. Podkreślić także trzeba, że z chwilą udzielenia patentu przysługuje temu prawu domniemanie, że zostało udzielone prawidłowo i obowiązkiem zainteresowanego jest wykazanie, iż zostało udzielone z naruszeniem art. 89 p.w.p., co w niniejszej sprawie miało oznaczać, że z naruszeniem art. 10 i 11 "u.o.w., stosowanymi w sprawie na zasadzie art. 315 ust. 3 p.w.p. W myśl art. 89 p.w.p. patent może być unieważniony w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do jego uzyskania. Kwestia istnienia interesu prawnego wnioskodawcy w kontrolowanym postępowaniu pozostawała bezsporna. Stosownie zatem do art. 10 u.o.w. wynalazkiem podlegającym opatentowaniu jest nowe rozwiązanie o charakterze technicznym, nie wynikające w sposób oczywisty ze stanu techniki i mogące nadawać się do stosowania. Z kolei zgodnie z art. 11 u.o.w. rozwiązanie uważa się za nowe, jeśli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, nie zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania, w szczególności przez publikację, jawne stosowanie lub wystawienie na wystawie publicznej. Natomiast co do przepisów postępowania, zgodnie z art. 317, art. 19, art. 326 pkt 1 i art. 327 p.w.p., stosować należało zasady przewidziane w Prawie własności przemysłowej. W myśl zaś art. 255 ust. 1 pkt 1 p.w.p. UP rozstrzyga w trybie postępowania spornego sprawy m.in. o unieważnienie patentu. Rozstrzyganie spraw w trybie postępowania spornego następuje w granicach wniosku i organ jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę, na podstawie art. 255 ust. 4 p.w.p. Postępowanie to wszczyna się tylko na pisemny wniosek (art. 2551 ust. 1 p.w.p.), który powinien zawierać m.in.: zwięzłe przedstawienie sprawy, wyraźnie określone żądanie, wskazanie podstawy prawnej; wskazanie środków dowodowych (art. 2551 ust. 3 pkt 2 - 5 p.w.p.). Zatem unieważnienie patentu następuje w trybie postępowania spornego, mającego charakter kontradyktoryjny (wyrok NSA z dnia 2 czerwca 2009 r., GSK 978/08, opubl., Lex nr 563515). To więc strony wyznaczają kierunek toczącego się postępowania, a w szczególności przedstawiają dowody dla ustalenia faktów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. W ten sposób zakres badania kwestionowanego rozwiązania, jak też zakres postępowania dowodowego, zdeterminowany jest treścią zarzutów postawionych przez wnioskodawcę oraz treścią argumentacji i dowodów zgłoszonych przez strony w toku postępowania. Potwierdza powyższe także art. 256 ust. 1 p.w.p., stanowiący, iż do postępowania spornego przed Urzędem Patentowym w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem stosowanie w postępowaniu spornym art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., nakładających obowiązek wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zbadania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, następnie jego uzasadnienia zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. - odnosi się do rozstrzygania sprawy w granicach wniosku i związania organu jego podstawą prawną (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r., II GSK 1283/10, opubl. Lex nr 1134642). Dla jasności wywodu ponowienie wskazać należy zakres ochrony przedmiotowego patentu określony w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 w następujący sposób "Druciana plecionka do zabezpieczenia wierzchniej warstwy gruntu, w szczególności przed opadaniem żwiru, umieszczana na powierzchni ziemi lub na stoku, wykonywana z pojedynczych drutów odpornych na korozję, zagiętych wielokrotnie w kształt spiralny i pod określonym kątem i splecionych ze sobą tak, że tworzą prostokątne lub romboidalne oczka plecionki, znamienna tym, że druty (11, 12, 13, 14) plecionki (10) wykonane są ze stali o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie w zakresie między 1000 a 2200 MPa oraz tym, że plecionka tworzy trwałą strukturę trójwymiarową. Skarżący zakwestionował nowość spornego wynalazku przeciwstawiając ostatecznie 5 rozwiązań z wcześniejszym pierwszeństwem, tj.: 1) D1 - patent [...] z dnia 8 lutego 1990 r., którego przedmiotem zgłoszenia jest siatka do konstrukcji budowlanych. W rozwiązaniu tym zastosowano wzmocnienie siatki za pomocą drutu stalowego; 2) D2 - patent [...] z pierwszeństwem od dnia 9 września 1991 r., którego przedmiotem zgłoszenia jest pokrycie metalowej siatki z drutu stalowego, 3) D3 - patent [...] z pierwszeństwem od dnia 26 sierpnia 1998 r., przedmiotem zgłoszenia jest siatka do wzmacniania powierzchni m.in, asfaltu gdzie zastosowano drut stalowy skręcany, 4) D4 - patent [...], którego przedmiotem jest siatka zbrojeniowa, tkana z podłużnych drutów skręconych ze sobą nawzajem; 5) D5 - patent [...] - z pierwszeństwem od 7 maja 1996 r., którego przedmiotem są kosze szańcowe z drutu. Przedmiot patentu jest wykonany z drutu stalowego o średnicy 8 mm. Drut jest ocynkowany, co zapobiega korozji. Jest również gięty - druty zygzakowate splatają się ze sobą wzajemnie między drutami prostymi. Organ w swojej decyzji ocenił materiały dowodowe wskazane przez skarżącego w pod katem przesłanki nowości i wskazał, że żadne z przeciwstawień nie ujawnia rozwiązania tożsamego ze spornym wynalazkiem. Pełna ocena organu została przytoczona w części faktograficznej uzasadnienia i nie ma potrzeby ponownego jej tu przytaczania. Kwestia nowości sprowadza się bowiem do udowodnienia, iż opatentowany wynalazek jest tożsamy z rozwiązaniem wcześniej (tj. przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo) udostępnionym do wiadomości powszechnej np. przez publikację w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania w świetle stanu techniki. Dla skuteczności zarzutu braku nowości nie wystarcza więc podobieństwo później zgłoszonego rozwiązania do opatentowanego wynalazku z wcześniejszym pierwszeństwem. Tymczasem właśnie na argumentach odnoszących się do podobieństwa pomiędzy porównywanymi rozwiązaniami oparte jest stanowisko strony skarżącej w kontekście warunku nowości ocenianego rozwiązania. W żadnym miejscu strona skarżąca nie wskazuje dokumentu, w którym wcześniej zostałoby ujawnione rozwiązanie, takie jak w spornym wynalazku. Plecionka według spornego wynalazku charakteryzuje się m.in. tym druty plecionki wykonane są ze stali o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie w zakresie między 1000 a 2200 MPa. Żadne z przeciwstawiań takiej cechy nie ujawnia. Okoliczność tę przyznał zresztą sam skarżący podnosząc w skardze, że patenty przeciwstawione patentowi uczestnika nie zawierają określenia parametrów ujętych materiałów w zakresie wytrzymałości na rozciąganie. Skarżący podważył jednak znaczenie części znamiennej zastrzeżenia patentowego w ww. zakresie. Uznając, że ten sam efekt można uzyskać dzięki stali o innych parametrach, jak też większość stalowych drutów mieści się w granicach ww. parametrów. Wskazał przy tym, że uczestnik nie przedstawił żadnych dowodów, z których wynikałoby, że przedstawione w patencie rozwiązanie można osiągnąć wyłącznie przy użyciu stali o określonej w patencie wytrzymałości na rozciąganie. Sąd z takim podejściem do sprawy się nie zgadza. Jak już wcześniej była o tym mowa w sprawie o unieważnienie patentu uprawniony nie musi niczego udowadniać, ponieważ ciężar dowodu w postępowaniu spornym spoczywa na wnioskodawcy, który chce go pozbawić uprawnienia. W analizowanej kwestii - z uwagi na argumentację zawartą w skardze - należy także wskazać, że Urząd Patentowy RP odnosząc się do zarzutu braku nowości spornego wynalazku dokonywał swoich ocen w oparciu przede wszystkim o cechy znamienne niezależnych zastrzeżeń patentowych. Sąd podziela ten sposób postępowania organu. Istota konkretnego rozwiązania zawiera się bowiem w jego w części znamiennej. Określa ona zastrzegany wynalazek i identyfikuje jego cechy techniczne. Zatem prawidłowo organ dokonał oceny nowości rozwiązania koncentrując się na zastrzeżeniach patentowych niezależnych określających przedmiot poszczególnych wynalazków. Nie można więc podzielić argumentu skarżącego, że nie dokonano oceny całego materiału dowodowego i że uczyniono to w sposób wybiórczy. Uzasadnienie skarżonej decyzji przedstawia argumentację organu wedle wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a. Należy przy tym zauważyć, że zastrzeżenia strony skarżącej kierowane w skardze wobec stanowiska organu mają bardzo ogólny charakter. Zarzut naruszenia art. 7 w zw. z art 77 k.p.a. i art. 6 k.p.a. w zw. z art. 10 i 11 u.o.w. postawiono w związku z nierozpoznaniem całości zarzutów wnioskodawcy i błędne ustalenie stanu techniki relewantnego dla sprawy oraz w związku z pominięciem stanu techniki przedstawionego w przeciwstawionych dokumentach. W uzasadnieniu zaś skargi - na co zwrócił uwagę także organ w odpowiedzi na skargę - nie przedstawiono przekonywującej argumentacji dla poparcia tych zarzutów. Brak wskazania, których zarzutów wnioskodawcy Urząd nie uwzględnił, a także na czym polega nieprawidłowość ustalenia przez Urząd stanu techniki relewantnego dla sprawy. Zdaniem Sądu nie może odnieść oczekiwanego przez skarżącego skutku formułowanie w skardze jedynie takich ogólnych zarzutów, bez wskazania, czy i w jaki sposób wskazywane uchybienia niweczą całość ustaleń opartych na dowodach i wnioskach przedstawionych w odnoszącej się do zgromadzonych w sprawie dowodów decyzji organu. Zdaniem Sądu Urząd Patentowy przedstawił argumenty, dlaczego skarżący nie zakwestionował nowości rozwiązania ujętego w spornym wynalazku w rozumieniu art. 10 i 11 u.o.w. Sąd podzielił także opinię organu wynikającą z odpowiedzi na skargę o tym, że w tej sprawie nie było podstaw do powoływania w postępowaniu biegłego z urzędu (skarżąca takiego wniosku w postępowaniu przed organem nie złożyła). Stawiając zarzut w tym zakresie pełnomocnik skarżącej nie uwzględnił przepisów obejmujących możliwość ustanowienia biegłego w sprawach, do których załatwienia powołani są eksperci. Problem ten był przedmiotem rozważań w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2012 r., II GSK 1565/13, w którym wskazano mi.in, że w warstwie znaczeniowej określenie "ekspert" oznacza biegłego, rzeczoznawcę, specjalistę (W. Kopaliński, Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych). W tym też znaczeniu, w każdym postępowaniu o udzielenie patentu czy też o unieważnienie patentu bierze udział biegły (ekspert) posiadający wiadomości specjalistyczne. Także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 kwietnia 2010 r. (sygn. akt II GSK 562/09, dostępny na: https://orzeczenia.nsa.gov.pl), wskazał, że przymiot wiedzy eksperckiej w zakresie rozwiązań technicznych wynalazku jest przypisany organowi wyspecjalizowanemu w tym zakresie. W związku z tym zarzut skarżącej naruszenia art. 7 k.p.a. w związku z art. 75 § 1 k.p.a. i art. 84 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia przez organ z urzędu dowodu z opinii biegłego nie jest uzasadniony. Zgodnie z art. 84 § 1 k.p.a. gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Użyte w tym przepisie słowo "może" oznacza pozostawienie Urzędowi Patentowemu RP swobody w korzystaniu z tego środka dowodowego. Jak już wspomniano, organ w niniejszej sprawie z tej możliwości nie skorzystał. Wskazać jeszcze należy, że organ nie odniósł się w zaskarżonej decyzji do kwestii nieoczywistości rozwiązania, o której mowa w art. 10 u.o.w. Argumentacji w tym zakresie nie podnosiła jednak sama strona. Wprawdzie w jej wywodach zarzut braku nowości łączy się niekiedy z zarzutem braku nieoczywistości. Niemniej w zakresie tej ostatniej przesłanki nie przedstawiono uzasadnienia stanowiska skarżącej, które umożliwiałoby odniesienie się do niego przez organ. Zwróciła na to już strona uprawniona w piśmie z dnia 14 października 2016 r. Powyższe przekonuje o prawidłowości działania organu, który skoncentrował się na zarzutach jasno i zrozumiale wyartykułowanych w stanowisku skarżącej. Nie jest bowiem zadaniem organu - orzekającego w warunkach kontradyktoryjności zakładającej obowiązek wykazania przez wnioskodawcę kwestionującego poziom wynalazczy, że konkretna przesłanka nie została spełniona - poszukiwanie argumentów uzasadniających stanowisko samej strony. Nie można przerzucać na Urząd Patentowy obowiązku stawiania tez dowodowych niezbędnych do osiągnięcia zamierzonego celu, jakim jest uzyskanie korzystnego dla strony orzeczenia, ani też wskazywania środków dowodowych na ich potwierdzenie. Konsekwentnie - Urząd Patentowy nie ma obowiązku określania z urzędu jakie dowody są niezbędne do ustalenia stanu faktycznego, jak również przeprowadzenia dowodów z urzędu, natomiast zadaniem Urzędu jest wnikliwa, pełna i wyczerpująca ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego (czyli wskazanego przez strony), co powinno znaleźć odzwierciedlenie w wydanej decyzji, tym samym w istocie Urząd pełni rolę arbitra, a jego stanowisko w sprawie przedstawia wydana decyzja, co miało miejsce również w niniejszej sprawie. Skarżąca - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - do końca postępowania administracyjnego nie uporządkowała swojej argumentacji w tym zakresie. Co więcej, w zarzutach skargi skierowanej do Sądu, mimo że mowa jest o błędach popełnionych przez organ przy ocenie nowości opatentowanego rozwiązania, w jej uzasadnieniu wspomina się także o niespełnieniu w sprawie kryterium nieoczywistości rozwiązania. Niemniej w konkluzji zamykającej całe rozważania wskazuje się, że "W niniejszej sprawie nie sposób mówić o znalezieniu nowego sposobu wykorzystania materii, gdyż opatentowany sposób jej użycia był znany w dacie udzielenia patentu, tak więc rozwiązanie nie posiadało przymiotu nowości.". Zdaniem Sadu ww. stwierdzenie należy uznać za rozstrzygające o zakresie wniosku strony i ograniczenie go do zakwestionowania nowości spornego rozwiązania. Do tej zaś kwestii organ odniósł się zaś wyczerpująco. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, co w świetle art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Z 2018 r., poz. 1302), skutkuje oddaleniem skargi.