VI SA/Wa 3420/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk po rozpoznaniu w dniu 23 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi K. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia odwołania postanawia: odmówić K. C. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Skarżący – K. C. wniósł w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. W uzasadnieniu wniosku powołał się na ciężką sytuację materialną. Podkreślił, że jego miesięczne koszty utrzymania pokrywają się z dochodem, a niekiedy przewyższają dochód. Oświadczył, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Swój miesięczny dochód z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na wykonywaniu transportu drogowego taksówką oszacował na kwotę 2.000 zł - 2.500 zł brutto. Jako jedyny składnik majątkowy wskazał miejsce postojowe w garażu podziemnym. W wykonaniu wezwania referendarza sądowego o uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy - skarżący wskazał, że nie posiada żadnych rachunków bankowych, a ostatni rachunek zlikwidował 12 sierpnia 2013 r. Podał też, że w roku 2012 jego całkowity dochód zamknął się w kwocie 21.113 zł, a wydatki wyniosły 29.487,19 zł, zatem poniósł stratę w wysokości 8.373,99 zł. Natomiast w roku 2013 jego całkowity dochód brutto wyniósł 25.643,06 zł, wydatki zamknęły się w kwocie 31.468,47 zł, a więc odnotował stratę w wysokości 5.825,41 zł. Jednocześnie swoje miesięczne wydatki (na które składają się m.in. czynsz, opłata za energię elektryczną, gaz i telefon) skarżący określił na poziomie 800 zł - 1.200 zł. Ponadto przedłożył dwa zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 11 lutego 2014 r. stwierdzające, że skarżący figuruje w ewidencji podatników prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach zryczałtowanego podatku dochodowego w formie Karty Podatkowej - usługi transportowe w zakresie przewozu osób "taksówka osobowa" oraz, że wysokość stawki karty podatkowej na rok podatkowy 2012 wynosi 242 zł miesięcznie, a na rok podatkowy 2013 - 251 zł miesięcznie. Skarżący, pomimo wezwania referendarza sądowego nie przedstawił dokumentów finansowych określających wysokość osiągniętego dochodu/poniesionej straty w latach 2012-2013. Ponadto skarżący nie przedłożył żadnego dokumentu potwierdzającego zlikwidowanie rachunków bankowych, jak również nie wykazał (fakturami, rachunkami bądź dowodami wpłat) skali swoich miesięcznych wydatków. Jedyny miesięczny wydatek, jaki skarżący udokumentował, to wysokość stawki karty podatkowej w roku podatkowym 2012 i 2013. Postanowieniem z dnia 31 marca 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu K. C. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W złożonym sprzeciwie od postanowienia z dnia 31 marca 2014 r. skarżący wskazał, że dokument potwierdzający likwidację rachunku bankowego oraz prywatną księgę przychodów i rozchodów za lata 2012 i 2013 dostarczy na rozprawę główną. Dodał, że nie gromadzi paragonów potwierdzających wysokość ponoszonych kosztów utrzymania siebie, rachunków za prąd, gaz, telefon i czynsz, a także rachunków związanych z kosztami prowadzonej działalności gospodarczej, ponieważ nikt mu tych kosztów nie zwraca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 powołanej ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. Stosownie do art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak wynika z powyższego - to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania. W związku z tym strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. np. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r. sygn. akt II FZ 929/13, LEX nr 1397998), a w przypadku uchylenia się od przedstawienia określonych dokumentów, winna liczyć się z tym, że sąd nie będzie miał wystarczających podstaw do uznania jej oświadczeń i twierdzeń za uprawdopodobnione, a tym samym uzasadniające przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 2 grudnia 2013 r. sygn. akt II FZ 1090/13, LEX nr 1406587). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie skarżący na poparcie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przedstawił dokumentów obrazujących jego sytuację majątkową, co uniemożliwiło Sądowi dokonanie ich oceny pod kątem zaistnienia przesłanki określonej w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarżący wbrew wezwaniu referendarza sądowego o uzupełnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący nie przedłożył zeznania podatkowego za 2012 r. oraz dokumentów wskazujących wysokość dochodu/poniesionej straty w roku 2013 r., jak również dokumentu potwierdzającego likwidację rachunków bankowych. Braku tego nie usunął również na etapie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego. Sąd podkreśla, że wymagane dokumenty winny być przedłożone na etapie rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy, a zapewnienie skarżącego, że dostarczy je na rozprawę główną pozostaje bez wpływu na fakt, że skarżący dotychczas ich nie złożył, co uniemożliwia dokonanie oceny sytuacji finansowej skarżącego – stanowiącej jedyne kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie przyjmuje się, że strona winna mieć świadomość, iż wnosząc o zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo dokładny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny wykazywać, iż wnioskujący znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy. Na wnioskodawcy spoczywa więc w tym zakresie ciężar dowodu (por. np. postanowienie NSA z dnia 21 maja 2014 r., sygn. akt II GZ 210/14, LEX nr 1461886). W związku z powyższym, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 259 § 1 i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.