VI SA/Wa 3438/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego p o s t a n a w i a: - przywrócić termin do uiszczenia wpisu sądowego od skargi - W dniu [...] listopada 2013 r. J. S. (dalej także: "skarżąca" lub "strona skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - za pośrednictwem organu odwoławczego - skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z dnia 17 grudnia 2013 r., Sąd wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 złotych, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego został doręczony skarżącej w dniu 8 stycznia 2014 r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki - k. 17 akt sądowych). Z informacji Oddziału Finansowo-Budżetowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 2014 r. (k. 19verte akt sądowych) wynika, że do dnia 30 stycznia 2014 r. w dokumentach księgowych dotyczących opłat sądowych nie zidentyfikowano wpłaty do niniejszej sprawy. W konsekwencji powyższych ustaleń, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 w związku z art. 220 § 3 p.p.s.a. - postanowieniem z dnia 19 marca 2014 r. odrzucił skargę J. S. z uwagi na nieuiszczenie należnego wpisu sądowego od skargi. Z akt niniejszej sprawy wynika, że powyższe postanowienie WSA w Warszawie o odrzuceniu skargi strona skarżąca odebrała w dniu 7 maja 2014 r. (k. 58verte akt sądowych). Pismem z dnia 20 maja 2014 r. skarżąca wystąpiła do Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu wniosku strona skarżąca wskazała, że termin na uiszczenie żądanej opłaty upłynął w dniu 15 stycznia 2014 r. i w tym terminie strona nie uiściła stosownej opłaty. Strona skarżąca podniosła, że niedopełnienie wspomnianego obowiązku wynikało z faktu, iż w dniu 14 stycznia 2014 r. strona przeżyła zawał prawej półkuli mózgu. Skarżąca wyjaśniła, że w szpitalu przebywała do dnia 21 stycznia 2014 r. Strona podniosła ponadto, że po wyjściu ze szpitala w okresie od dnia 7 lutego do 28 lutego 2014 r. przebywała na Oddziale Rehabilitacji z Pododdziałem Rehabilitacji Neurologicznej. Skarżąca podkreśliła, że po zakończeniu rehabilitacji zaczęła dopiero normalnie funkcjonować. Jednocześnie strona nadmieniła, że zdawała sobie sprawę z tego, że nie uiściła wpisu sądowego od skargi, jednak nie wiedziała jak postąpić. Skarżąca wskazała, że w dniu 20 maja 2014 r. udała się do profesjonalnego prawnika, który poradził jej, aby złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. Do wniosku strona skarżąca załączyła kopię karty informacyjnej z dnia 21 stycznia 2014 r. ze Szpitala Wojewódzkiego im. [...]w [...], z której wynika, że skarżąca przeżyła zawał i leczyła się w szpitalu od 14 stycznia 2014 r. do dnia 22 stycznia 2014 r. Skarżąca dołączyła także kartę informacyjną z Oddziału Rehabilitacji z Pododdziałem Rehabilitacji Neurologicznej Szpitala Wojewódzkiego [...] w [...] z dnia 28 lutego 2014 r., z której wynika, że w okresie od dnia 7 lutego 2014 r. do dnia 28 lutego 2014 r. strona przebywała na tym oddziale celem odbycia rehabilitacji. W dokumentacji medycznej wskazano na podejrzenie zmian organicznych w zakresie koorydynacji wzrokowo-ruchowej, percepcji spostrzegania. Z przedstawionych dokumentów wynika, że skarżąca mogła wykonywać jedynie czynności samoobsługowe (spożywanie posiłków, ubieranie się, rozbieranie, toaleta osobista). Skarżąca nadmieniała, że po wyjściu ze szpitala, ze względu na stan zdrowia, korzystała z pomocy społecznej. Wraz ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, skarżąca dopełniła czynności - uiściła wpis sądowy od skargi (vide: kserokopia potwierdzenia uiszczenia wpisu - k. 33 akt sądowych). Postanowieniem z dnia 25 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił skarżącej J. S. termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu wydanego postanowienia Sąd uznał, że stan zdrowia skarżącej uniemożliwił jej dochowanie terminu, o przywrócenie którego strona wnioskowała. Sąd stwierdził, że w świetle przytoczonych we wniosku okoliczności wyłączających winę w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej, przedstawione argumenty strony należało uznać za zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.")., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. stanowi, że w przypadku, jeżeli strona nie dokonała czynności bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i równocześnie z wnioskiem należy dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie przyjmuje się, że przewidziany w art. 87 § 1 p.p.s.a. siedmiodniowy termin do wniesienia pisma jest ustawowym terminem procesowym, który podlega również przywróceniu na zasadach ogólnych. Warunkiem dopuszczalności wniosku jest jego złożenie w ściśle zakreślonym w ustawie terminie, który liczy się od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 7 czerwca 2011 r., sygn. akt II GZ 298/11, LEX nr 1083426 oraz z dnia 20 października 2010 r., sygn. akt II GZ 193/10, LEX nr 743002). Zgodnie z art. 88 p.p.s.a., spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuca na posiedzeniu niejawnym. Przechodząc do analizy okoliczności podnoszonych przez stronę skarżącą we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, należy podkreślić, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Brak winy oznacza sytuację, w której wystąpiły niezależne od strony i niemożliwe do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, Sąd zobowiązany jest przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W uzasadnieniu rozpatrywanego wniosku, jako okoliczność wyłączającą brak winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, skarżąca wskazała na jej stan zdrowia związany z przeżyciem zawału prawej półkuli mózgu. Skarżąca wskazał, że mogła wykonywać jedynie czynności samoobsługowe (spożywanie posiłków, ubieranie się, rozbieranie, toaleta osobista), a zatem zaistniała przesłanka do przywrócenia terminu z uwagi na brak winy po stronie skarżącej. Strona we wniosku wskazała, że w celu normalnego funkcjonowania potrzebowała pomocy osoby trzeciej - pracownika pomocy społecznej. Mając na względzie powyższe okoliczności, Sąd uznał, że stan zdrowia skarżącej uniemożliwił jej dochowanie terminu, o przywrócenie którego skarżąca wnioskuje. Należy zauważyć, że również w dotychczasowym orzecznictwie przyjmuje się, że z sytuacją braku winy mamy do czynienia, gdy strona - działając w postępowaniu samodzielnie - była chora i z uwagi na chorobę nie miała możliwości podjęcia danej czynności procesowej osobiście lub za pośrednictwem innych osób (tak m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2008 r., sygn. akt I GZ 143/08). Sąd zauważył, że choroba skarżącej (zawał prawej półkuli mózgu) miała charakter niespodziewany, nagły, a więc należy przyjąć, że stan zdrowia skarżącej uniemożliwiał jej osobiste prowadzenie spraw i dokonywanie czynności procesowych. W świetle przytoczonych we wniosku okoliczności wyłączających winę w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej, przedstawione argumenty strony należało uznać za zasadne. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.