VI SA/Wa 391/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi G. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi Skarżący G.S. w dniu 12 stycznia 2017 r. (k. 8 akt) nadał na adres Głównego Inspektora Transportu Drogowego - za pośrednictwem wyznaczonego operatora pocztowego - kierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej WSA) skargę na decyzję tego organu z dnia [...] grudnia 2016 r. w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Postanowieniem z 23 marca 2017 r. Sąd odrzucił skargę, z uwagi na wniesienie jej po terminie. Postanowieniem z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 410/17, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na powyższe postanowienie. Skarżący osobiście odebrał odpis tego orzeczenia w dniu 10 lipca 2017 r. (por. zwrotne potwierdzenie odbioru k. 35 akt ). Pismem z 16 lipca 2017 r. (uzupełnionym w dniu 21 sierpnia 2017 r.) skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W jego uzasadnieniu podniósł, że nie ponosi winy za błąd daty doręczenia zaskarżonej decyzji wskazanej w dokumentach pocztowych, a na potwierdzeniu odbioru widnieje nie jego podpis. Wyjaśnił, że 12 grudnia 2016 r. nie mógł odebrać rzeczonej korespondencji, ponieważ nie było go tego dnia w firmie - wykonywał obowiązki służbowe poza jej siedzibą. W rejestrze firmy skarżącego odnotowano, że korespondencję tę odebrano w dniu 13 grudnia 2016 r. Zarządzeniem z 24 sierpnia 2017 r. Sąd wezwał Naczelnika Urzędu Pocztowego w [...] do nadesłania w terminie 7 dni uwierzytelnionego odpisu z urzędowego dokumentu – rejestru pocztowego, będącego potwierdzeniem wydania przesyłki rejestrowej R [...] kierowanej do skarżącego ze wskazaniem z imienia i nazwiska osoby, której ją wydano. W dniu 14 września 2017 r. (data wpływu do Sądu), operator wyznaczony udzielił odpowiedzi, do której załączył poświadczoną za zgodność z oryginałem "Kartę doręczeń przesyłek poleconych" z dnia 12 grudnia 2016 r., gdzie pod pozycją nr [...] wskazany został nr nadawczy korespondencji rejestrowej R [...] – zawierającej zaskarżoną decyzję. Odbiór ww. korespondencji w dniu 12 grudnia 2016 r. podpisał osobiście skarżący - G. S. Postanowieniem z 19 września 2017 r. Sąd odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, jako złożony po terminie. Postanowieniem z 29 listopada 2017 r. sygn. akt II GZ 866/17, wydanym w wyniku rozpoznania zażalenia skarżącego na powyższe postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie z 19 września 2017 r., wyjaśniając, że W niniejszej sprawie kwestia uchybienia terminu do wniesienia skargi przez skarżącego została prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. II GZ 410/17, doręczonym skarżącemu w dniu 10 lipca 2017 r. (k. 35 akt sądowych). W tej sytuacji siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upływał w dniu 17 lipca 2017 r. Skoro skarżący wniósł o przywrócenie terminu w tym dniu (data oddania pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego), to wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, dalej: "p.p.s.a"), jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym, Sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie zaś do treści art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek niezachowania terminu procesowego, gdy strona nie ponosi winy w jego uchybieniu. Wniosek o przywrócenie terminu może być skuteczny, jeżeli łącznie spełnione są następujące przesłanki: 1) brak winy w uchybieniu terminowi; 2) spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego; 3) złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu 4) równocześnie ze złożonym wnioskiem o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Jednym z bezwzględnych wymogów zastosowania instytucji przywrócenia terminu jest zatem brak winy strony w niezachowaniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem zachowania szczególnej staranności strony przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy w przekroczeniu terminu do dokonania czynności procesowej, można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu niedającej się przezwyciężyć przeszkody. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd winien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o własne interesy (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 lutego 2000 r. I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12). Przywrócenia terminu może zatem domagać się strona, która nie tylko przyznaje, że nie dokonała czynności w terminie, ale także jest w stanie uprawdopodobnić, iż stało się tak bez jej winy ze względu na wystąpienie okoliczności od niej niezależnych, którym pomimo dołożenia należytej staranności nie była w stanie przeciwdziałać. Z powyższych przepisów wynika, iż aby można było orzec o przywróceniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku strona powinna: - uchybić terminowi do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia; - złożyć wniosek o przywrócenie terminu do złożenia ww. wniosku z równoczesnym dołączeniem go do wniosku w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu; - uprawdopodobnić okoliczność wykazującą, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Przy czym dwa pierwsze warunki mają charakter formalny, których spełnienie umożliwia odniesienie się przez sąd orzekający w sprawie do merytorycznej zawartości wniosku. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący zachował tryb postępowania związany z przywróceniem terminu. Po pierwsze – uchybił terminowi do złożenia skargi. Za spełnione należy również uznać złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ustawowym, siedmiodniowym okresie. Przyczyna uchybienia terminu bowiem ustała w dniu, w którym skarżący dowiedział się o tej okoliczności, a więc w dacie otrzymania postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. II GZ 410/17 a wniosek został nadany 17 lipca 2017 r., zatem mieścił się w dopuszczalnym okresie. W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił jednak, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jego winy. Powołane we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności nie uzasadniają braku winy skarżącego. Nie sposób dopatrzyć się w nich obiektywnych i niezależnych od strony przeszkód w prawidłowym i terminowym złożeniu skargi. Przypomnienia wymaga, że wobec wskazywanych przez skarżącego we wniosku przywrócenie terminu z dnia 16 lipca 2017 r. nieprawidłowości w doręczeniu zaskarżonej decyzji, Sąd wezwał wyznaczonego operatora pocztowego do złożenia wyjaśnień i w aktach sprawy znajdują się dokumenty przekazane przez tego operatora, do których załączono poświadczoną za zgodność z oryginałem "Kartę doręczeń przesyłek poleconych" z dnia 12 grudnia 2016 r., gdzie pod pozycją nr [...] wskazany został nr nadawczy korespondencji rejestrowej R [...] – zawierającej zaskarżoną decyzję. Odbiór ww. korespondencji podpisał osobiście skarżący – G. S. Prawidłowość tego doręczenia uznał również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GZ 410/17 (k. 29 akt). W przeciwnym razie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi byłby niedopuszczalny, skoro skarga byłaby złożona w terminie. Podkreślenia wymaga, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 września 2010 r., sygn. akt. II OZ 849/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W związku z zaprezentowanymi wywodami, argumentacja przedstawiona we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie dostarcza podstaw do uznania, że skarżący nie ponosi winy w uchybieniu tego terminu, bowiem raz wyjaśnia, że: "popełniłem błąd podpisując zwrotne potwierdzenie odbioru poprzez wpisanie niewłaściwej daty" (k. 20 akt), a raz że: "podpis na potwierdzeniu odbioru nie jest mój i prawdopodobnie został sfałszowany" (k.38 akt). W każdym razie skarżący nie przedstawił jakiegokolwiek argumentu, który można byłoby uznać jako mieszczący się w pojęciu "braku winy w uchybieniu terminu". Na marginesie rozważań Sąd wskazuje tylko, że twierdzenie skarżącego o niemożności odbioru zaskarżonej decyzji w dniu 12 grudnia 2016 r. nie pokrywa się z datą dzienną pisma umieszczoną na skardze – 12 grudnia, złożoną za pośrednictwem GITD. W skardze dołączonej do wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia (k. 46 akt) skarżący zamieścił już datę 12 stycznia 2017 r. Można zatem domniemywać, że już w tej dacie (a nie 13 grudnia 2016 r.) skarżący zapoznał się z treścią zaskarżonego aktu, gdyż prawidłowo wskazał nr zaskarżonej decyzji (w której został pouczony o 30–dniowym terminie jej zaskarżenia do sądu administracyjnego) z [...] grudnia 2016 r i odniósł się do jej uzasadnienia. Mając na względzie, że miesiąc grudzień ma 31 dni, termin do wniesienia skargi mijał w dniu 11 stycznia 2017 r. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie powołanych przepisów art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.