VI SA/Wa 423/10
WyrokWSA w Warszawie2010-06-21
Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Małgorzata Grzelak, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego, która uchyla decyzję organu pierwszej instancji w części i w tym zakresie umarza postępowanie pierwszej instancji, jest zgodna z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego, która uchyla zaskarżoną decyzję w części i w tym zakresie umarza postępowanie pierwszej instancji, wykracza poza katalog rozstrzygnięć przewidzianych w art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Taka decyzja jest wydana z naruszeniem prawa i powinna zostać usunięta z obrotu prawnego.Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. złożyła wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki z dniem 1 stycznia 2010 r. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny wydał decyzję stwierdzającą wygaśnięcie zezwolenia z tą datą. Od tej decyzji odwołała się spółka "D." Sp. z o.o., która uzyskała nowe zezwolenie na prowadzenie apteki w tym samym lokalu. Główny Inspektor Farmaceutyczny uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w części dotyczącej określenia dnia wygaśnięcia zezwolenia i w tym zakresie umorzył postępowanie pierwszej instancji. Spółka P. Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego, zarzucając jej nieważność z powodu rażącego naruszenia prawa, a w szczególności niejednoznaczności sentencji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Protokolant Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Farmaceutycznego na rzecz skarżącej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 657 (sześćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją Głównego Inspektora Farmaceutycznego nr [...], z dnia [...] listopada 2009 r., wydaną na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 i art. 115 pkt 4 w związku z art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271, z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.; dalej: K.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania Spółki: "D." Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: strony) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] z dnia [...] października 2009 r. w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia - ze skutkiem na dzień [...] stycznia 2010 r. - zezwolenia udzielonego Spółce: P. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w W. przy ul. F. w części dotyczącej określenia dnia, w którym wygasa zezwolenie - uchylono zaskarżoną decyzję w części wskazanej w odwołaniu i w tym zakresie umorzono postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu przypomniano, że decyzją z dnia [...] września 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny udzielił Spółce: P. Sp. z o. o. z siedzibą w W. zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej typu B w W. przy ul. F.
W dniu [...] października 2009 r. do Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w [...] wpłynął wniosek P. Sp. z o.o. "o stwierdzenie z dniem [...] stycznia 2010 r. wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie przez w/w Spółkę apteki w W. przy ul. F.". Spółka składając powyższy wniosek wskazała na art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne. Jednocześnie Spółka wniosła o umorzenie postępowania dotyczącego cofnięcia zezwolenia na prowadzenie w/w apteki ze względu na jego bezprzedmiotowość. Spółka składając wniosek o umorzenie postępowania wskazała na art. 105 § 1 K.p.a.
Decyzją z dnia [...] października 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny stwierdził wygaśnięcie - ze skutkiem na dzień [...] stycznia 2010 r. - zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w W. przy ul. F., udzielonego Spółce: P. Sp. z o.o.
W dniu [...] października 2009 r. do Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w Warszawie wpłynęło odwołanie od powyższej decyzji złożone przez "D." Sp. z o. o. z siedzibą w W., skierowane do Głównego Inspektora Farmaceutycznego.
[...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny - zgodnie z art. 131 K.p.a. - o fakcie wniesienia odwołania zawiadomił P. Sp. z o.o., a następnie - zgodnie z art. 133 K.p.a. - przesłał odwołanie wraz z aktami sprawy Głównemu Inspektorowi Farmaceutycznemu.
Zgodnie z art. 127 § 1 K.p.a., "Od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji". W świetle cytowanego przepisu uprawnienie do wniesienia odwołania przysługuje tylko podmiotowi występującemu na prawach strony postępowania administracyjnego. Organ uznał, że Spółce "D." Sp. z o. o. przysługuje przymiot strony.
Odwołujący się kwestionuje datę, z jaką [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny stwierdził wygaśnięcie zezwolenia udzielonego Spółce: P. Sp. z o. o. Wskazując na sytuację, w której dany podmiot zaprzestaje prowadzenia działalności gospodarczej, odwołujący się stwierdził, że decyzja wydawana w takim przypadku przez uprawniony organ, stwierdzająca wygaśnięcie zezwolenia "nie tworzy nowego stanu prawnego czy faktycznego, a jedynie stwierdza istniejący stan, który w przypadku niniejszej sprawy powstał w dniu [...] sierpnia 2009 r. ". Zdaniem odwołującego się "Całkowicie nieuzasadnione byłoby bowiem utrzymywanie w obrocie prawnym decyzji, która jest niezgodna z rzeczywistym stanem faktycznym i prawnym, tworząc w zasadzie stan niepewności prawnej. Z jednej bowiem strony P. Sp. z o.o. nie prowadzi już od ponad dwóch miesięcy działalności w przedmiotowym lokalu, z drugiej natomiast skarżąca posiadając prawo do w/w lokalu i spełniając wszystkie przewidziane prawem wymagania nie może, zdaniem organu, uzyskać stosownego zezwolenia".
Spółka: "D." Sp. z o. o. dołączyła do odwołania kopię zezwolenia z dnia [...] października 2009 r. na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w W. przy ul. F., udzielonego ww. Spółce przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. W udzielonym zezwoleniu organ określił datę, od której Spółka: "D." Sp. z o.o. jest uprawniona do prowadzenia apteki wskazując dzień [...] stycznia 2010 r. Powodem określenia powyższej daty jest fakt stwierdzenia wygaśnięcia - ze skutkiem na dzień [...] stycznia 2010 r. - zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w W. przy ul. F., udzielonego Spółce: P. Sp. z o. o.
Z zezwolenia wynika, że w dniu [...] września 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny przeprowadził lustrację lokalu wskazanego przez Spółkę: "D." Sp. z o. o. jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej, a następnie - w dniu [...] września 2009 r. wydał postanowienie zwierające pozytywną opinię o jego przydatności na aptekę.
Spółka: P. Sp. z o. o. prowadziła aptekę ogólnodostępną w lokalu położonym w Warszawie przy ul. F. Spółka zaprzestała prowadzenia apteki w powyższym lokalu i opuściła go. Przedmiotowy lokal od dnia 3 sierpnia 2009 r. znajduje się w wyłącznym posiadaniu Spółki: "D." Sp. z o. o. W dniu [...] września 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny wydał pozytywną opinię o przydatności lokalu na aptekę, a następnie - w dniu [...] października 2009 r. udzielił Spółce: "D." Sp. z o. o. zezwolenia na prowadzenie apteki.
Spółka: "D." Sp. z o. o. uzyskała zezwolenie na prowadzenie apteki w lokalu, w którym poprzednio aptekę prowadziła Spółka: P. Sp. z o. o. Spółka: "D." Sp. z o. o. wskazała lokal położony w W. przy ul. F. jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej we wniosku o udzielenie zezwolenia na prowadzenie apteki - zgodnie z art. 100 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo farmaceutyczne. Do wniosku o udzielenie zezwolenia Spółka dołączyła tytuł prawny do lokalu apteki (umowę najmu) - zgodnie z art. 100 ust. 2 pkt 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne.
Główny Inspektor Farmaceutyczny po zapoznaniu się z zebraną w niniejszej sprawie dokumentacją stwierdza, iż zachodzą okoliczności uzasadniające uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej określenia dnia, w którym wygasa zezwolenie i w tym zakresie - umorzenie postępowania pierwszej instancji.
W ocenie Głównego Inspektora Farmaceutycznego w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności uzasadniające stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia dopiero z dniem [...] stycznia 2010 r. tym bardziej, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji Spółka: P. Sp. z o. o. już od ponad dwóch miesięcy nie prowadziła apteki w lokalu położonym w Warszawie przy ul. F.
Skargę na powyższą decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2009 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik P. Sp. z o.o. z siedzibą w W.
Powołaną decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego zaskarżono w całości, zarzucając jej nieważność z przyczyny wskazanej w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., polegającej na wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem prawa, a to przepisów: art. 107 § 1, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i 107 § 3 K.p.a.
W razie gdyby Sąd nie uznał powyższego zarzutu za zasadny, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jako wydanej z naruszeniem przepisów postępowania zwartych w art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 80 K.p.a. i 107 § 3 K.p.a., które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
W ocenie skarżącej Spółki, przytoczona sentencja decyzji z dnia [...] listopada 2009 r. została sformułowana w sposób, który rodzi istotne wątpliwości, co do faktycznej treści rozstrzygnięcia organu odwoławczego.
Skoro Główny Inspektor Farmaceutyczny wydał decyzję reformatoryjną, zmieniającą decyzję organu pierwszej instancji w zakresie daty, w której nastąpiło wygaśnięcie zezwolenia udzielonego P. Sp. z o.o., to winien był wskazać tę datę.
Brak jej określenia powoduje, iż zmieniona treść decyzji w przedmiocie stwierdzenia zezwolenia jest niejednoznaczna: Z treści tej nie sposób wywieźć, w jakiej faktycznie dacie wygasło zezwolenie na prowadzenie przez P. Sp. z o.o. apteki ogólnodostępnej w lokalu przy ul. F.
Z jednej strony uzasadnione jest przyjęcie, iż zezwolenie to wygasło z dniem wydania decyzji przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...], tj. z dniem [...] października 2009 r. - na to wskazuje bowiem literalne odczytanie treści tej decyzji po jej zmianie przez organ odwoławczy. Z drugiej strony, zasadne jest twierdzenie, iż wskazane zezwolenie wygasło z dniem [...] sierpnia 2009 r. - skoro organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części wskazanej w odwołaniu, a wnoszący je żądał stwierdzenia, iż przedmiotowe zezwolenie wygasło z dniem [...] sierpnia 2009 r. Natomiast z treści uzasadnienia decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego można wywodzić, iż przedmiotowe zezwolenie wygasło z dniem [...] października 2009 r. tj. w dacie, w której P. Sp. z o.o. złożyła wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia, czyli wedle oceny organu odwoławczego - złożyła rezygnację z prowadzenia apteki w lokalu przy ul. F.
W rezultacie rozstrzygnięcie organu odwoławczego nie tylko nie odpowiada kryteriom jakie w świetle art. 107 § 1 K.p.a. winna spełniać decyzja administracyjna, ale w sposób rażący narusza art. 7 i art. 8 K.p.a., gdyż tworzy dla strony P. Sp. z o.o. stan niepewności co do jej praw i obowiązków.
Reasumując, ponieważ sentencja zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2009 r. została sformułowana w taki sposób, że jest możliwe jednoznaczne stwierdzenie, w jakiej faktycznie dacie wygasło udzielone P. Sp. z o.o. zezwolenie na prowadzenie apteki - co jest istotą wydanego rozstrzygnięcia - decyzje tę należy uznać za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, co w świetle art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a uzasadnia stwierdzenie jej nieważności.
Równocześnie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego zarzucono, iż została wydana z naruszeniem przepisów postępowania: art. 7, art. 77, art. 80 i 107 § 3 K.p.a., które niewątpliwie mogło mieć wpływ na wynik wydanego rozstrzygnięcia.
Naruszenie powołanych wyżej przepisów, jakie miało miejsce w niniejszej sprawie, - w ocenie skarżącej Spółki - w pełni wypełnia kryteria "rażącego naruszenia". Organ odwoławczy nie tylko bowiem naruszył fundamentalną dla postępowania administracyjnego zasadę prawdy materialnej (obiektywnej), ale dopuścił się tych naruszeń w odniesieniu do kluczowych dla sprawy okoliczności, de facto przesadzających o wydanym rozstrzygnięciu, co jednocześnie kwalifikuje wydaną decyzję do jej uchylenia w trybie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
[...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w podstawie prawnej decyzji z dnia [...] października 2009 r. powołał m. in. art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne. Powyższy przepis stanowi, że zezwolenie na prowadzenie apteki wygasa w przypadku "rezygnacji z prowadzonej działalności".
Spółka: P. Sp. z o. o. zrezygnowała z prowadzenia apteki ogólnodostępnej w lokalu położonym w W. przy ul. F. i w dniu [...] października 2009 r. złożyła w Wojewódzkim Inspektoracie Farmaceutycznym w [...] wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia. Spółka wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia z dniem [...] stycznia 2010 r. nie podając powodów, dla których wskazała tę datę.
Przedmiotowy lokal od dnia [...] sierpnia 2009 r. znajduje się w posiadaniu Spółki: "D." Sp. z o.o. Spółka: P. Sp. z o.o. we wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia nie wyjaśnia dlaczego składa go po ponad dwóch miesiącach od opuszczenia lokalu.
[...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny nie wezwał Spółki: P. Sp. z o.o. do złożenia wyjaśnień dlaczego zwróciła się z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia dopiero w dniu [...] października 2009 r. i dlaczego jako datę stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia wskazała dzień [...] stycznia 2010 r.
Główny Inspektor Farmaceutyczny podtrzymuje stanowisko, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności uzasadniające stwierdzenie wygaśnięcia zezwolenia dopiero z dniem [...] stycznia 2010 r. - tym bardziej, że w dacie wydania przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego decyzji Spółka: P. Sp. z o.o. już od ponad dwóch miesięcy nie prowadziła apteki w lokalu położonym w W. przy ul. F.
[...] Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny uwzględnił w całości żądanie Spółki: P. Sp. z o. o. wskazując powyższą okoliczność jako powód odstąpienia od uzasadnienia decyzji z dnia [...] października 2009 r. znak: [...] - zgodnie z art. 107 § 4 K.p.a. Należy zwrócić uwagę na fakt, że określenie terminu stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia na prowadzenie apteki nie jest uzależnione wyłącznie od woli przedsiębiorcy, który zrezygnował z prowadzonej działalności gospodarczej.
Główny Inspektor Farmaceutyczny ocenia zarzuty zawarte w skardze jako nieuzasadnione.
Główny Inspektor Farmaceutyczny w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji powołał m. in. art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Powyższy przepis uprawnia organ odwoławczy do wydania decyzji, w której "uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji". Cytowany przepis nie wyłącza możliwości uchylenia zaskarżonej decyzji w części i w tym zakresie - umorzenia postępowania pierwszej instancji.
Decyzja organu odwoławczego jest decyzją ostateczną. Datę wydania tej decyzji należy traktować jako datę ostatecznego rozstrzygnięcia w danej sprawie. Główny Inspektor Farmaceutyczny zakończył postępowanie odwoławcze prowadzone w przedmiotowej sprawie decyzją z dnia [...] listopada 2009 r.. W świetle powyższego nieuzasadniony jest zarzut, zgodnie z którym "rozstrzygnięcie organu odwoławczego (...) w sposób rażący narusza art. 7 K.p.a. i art. 8 K.p.a., gdyż tworzy dla strony P. Sp. z o. o. stan niepewności co do jej praw i obowiązków".
W ocenie Głównego Inspektora Farmaceutycznego brak jest podstaw do traktowania zaskarżonej decyzji jako wydanej "z rażącym naruszeniem prawa, co w świetle art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. uzasadnia stwierdzenie jej nieważności".
Nieuzasadniony jest również zarzut jakoby zaskarżona decyzja została wydana "z naruszeniem przepisów postępowania: art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 80 K.p.a. i 107 § 3 K.p.a., które niewątpliwie mogło mieć wpływ na wynik ostatecznego rozstrzygnięcia".
Strona skarżąca nie ma racji twierdząc, że "organ odwoławczy ustalił w sposób całkowicie dowolny" okoliczności stanowiące podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Główny Inspektor Farmaceutyczny nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które "należy uznać za rażące naruszenia prawa" uzasadniające "stwierdzenie nieważności decyzji w trybie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.".
Główny Inspektor Farmaceutyczny wydał decyzję kończącą postępowanie odwoławcze po rozpatrzeniu zebranego materiału dowodowego. W ocenie Głównego Inspektora Farmaceutycznego decyzja z dnia [...] listopada 2009 r. nie została wydana z naruszeniem wskazanych przez stronę skarżącą przepisów postępowania: art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., co uzasadniałoby jej uchylenie w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, choć z innych przyczyn niż w niej podane.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2009 r., którą uchylono decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] z dnia [...] października 2009 r. w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia - ze skutkiem na dzień [...] stycznia 2010 r. - zezwolenia udzielonego Spółce: P. Sp. z o. o. z siedzibą w W. na prowadzenie apteki ogólnodostępnej w W. przy ul. F. w części dotyczącej określenia dnia, w którym wygasa zezwolenie i w tym zakresie umorzono postępowanie pierwszej instancji.
W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przywołano art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu:
Art. 138. § 1. Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której:
1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo
2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji, albo
3) umarza postępowanie odwoławcze.
W piśmiennictwie (por. m.in. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III, czy G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II. Komentarz do art. 104-269, LEX, 2007, wyd. II.) oraz orzecznictwie sądów administracyjnych panuje przekonanie, że przepis art. 138 zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Oznacza to, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej niż wymienione w komentowanym przepisie. I tak, w wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 czerwca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 888/04, LEX nr 179064, stwierdza się wprost, że "Określone w art. 138 § 1 i § 2 K.p.a. rodzaje rozstrzygnięć są bezwzględnie wiążące w tym znaczeniu, że decyzja, która nie mieści się w ramach tego przepisu, stanowi rażące naruszenie prawa." Podobnie w wyroku WSA w Warszawie z dnia 16 września 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1634/05, LEX nr 19209, uznano, że: "Rozstrzygnięcie podjęte przez organ drugiej instancji, nieprzewidziane w katalogu ujętym w art. 138 K.p.a., będzie zawsze w sposób rażący naruszało prawo." Również w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 19 września 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 410/07, LEX nr 420233, stwierdzono, że "Rozstrzygnięcie zawarte w decyzji nie przewidziane w art. 138 K.p.a. stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Jest to ciężkie naruszenie przepisów postępowania, także i z tej racji, że nie można traktować "oddalenia odwołania" za równoznaczne z utrzymaniem w mocy decyzji organu I instancji." Tak samo w wyroku WSA w Warszawie z dnia 18 września 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 613/08, LEX nr 524038, wyrażono pogląd, że "Przepis art. 138 K.p.a. zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego. Oznacza to, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o sentencji innej niż wymienione w komentowanym przepisie. Rozstrzygnięcie organu odwoławczego ograniczające się tylko do uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji narusza przepis art. 138 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie sprawy." Podobną ocenę zawiera m.in. wyrok WSA w Krakowie z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 91/09, LEX nr 550627, w myśl którego "Gdy strona wnosi odwołanie od decyzji obarczonej wadą nieważności wniosek tego rodzaju powinien zostać rozpatrzony w ramach postępowania odwoławczego oraz załatwiony w ramach uprawnień wynikających z art. 138 K.p.a., który to artykuł zawiera zamknięty katalog rozstrzygnięć podejmowanych przez organ odwoławczy oraz - co należy podkreślić - wyklucza możliwość stwierdzenia nieważności decyzji w postępowaniu odwoławczym."
Nie ulega wątpliwości, że sentencja zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2009 r., którą "uchylono zaskarżoną decyzję w części wskazanej w odwołaniu i w tym zakresie - umorzono postępowanie pierwszej instancji", wykracza poza katalog rozstrzygnięć przewidzianych w art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. Stwierdzają to wprost wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 maja 2008 r., sygn. akt II GSK 102/08, LEX nr 467114, w myśl którego "Częściowe uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji i w części umorzenie postępowania pierwszej instancji i w części przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jest w świetle przepisu art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 K.p.a. niedopuszczalne" oraz z dnia 14 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1091/08, LEX nr 552727, zgodnie z którym "W zawartym w art. 138 K.p.a. katalogu dopuszczalnych rozstrzygnięć organu odwoławczego brak podstawy prawnej do uchylania zaskarżonej decyzji w części. Wobec tego nie jest uzasadnione przyjmowanie, że jednak czasami rozstrzygnięcie takie jest możliwe."
W świetle przedstawionych poglądów nie ulega wątpliwości, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] listopada 2009 r., wykraczająca poza katalog rozstrzygnięć przewidzianych w art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. została wydana z naruszeniem prawa, co powinno skutkować jej usunięciem z obrotu prawnego.
W tej sytuacji, ocena sprawy na gruncie ustawy - Prawo farmaceutyczne jest co najmniej przedwczesna.
Już tylko ubocznie należy stwierdzić, że Sąd nie jest przekonany co do trafności ustaleń organu co do pojęcia interesu prawnego, a co za tym idzie – ma zastrzeżenia odnoszące się do prawidłowości ustalenia stron kontrolowanego postępowania.
Ponadto, oceniając zaskarżoną decyzję, Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło