VI SA/Wa 645/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji stwierdzającej wygaśnięcie patentu na wynalazek p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego J. R. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego J. R. radcę prawnego. W dniu [...] lutego 2010 r. skarżący J. R. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji stwierdzającej wygaśnięcie patentu na wynalazek. [...]. Do skargi załączono sporządzony na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie z przedmiotowej skargi. Z zawartych we wniosku informacji wynikało, że skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Wskazał, że posiada dom przeznaczony do kapitalnego remontu oraz inne budynki gospodarcze. Ponadto podniósł, że przejmuje po zmarłym bracie grunt dzierżawny, jednakże nie uzyskuje z tego tytułu żadnych korzyści materialnych. Skarżący nie wskazał żadnych źródeł dochodów. Z załączonego wyciągu z rachunku bankowego wynikało, iż skarżący na tymże rachunku posiada kwotę 7,50 zł. Ponadto skarżący załączył decyzję Wójta Gminy [...] w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za 2009 r., która wskazywała, że posiada on nieruchomość rolną o powierzchni, 2,14 ha oraz budynek mieszkalny o powierzchni [...]. Ponadto mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia [...] kwietnia 2010 r. wezwano skarżącego do nadesłania w terminie 14 dni: a) dokumentów wskazujących sytuację finansowej skarżącego: w przypadku wykonywania pracy zarobkowej - przedstawienie zaświadczenia pracodawcy wskazującego wysokość wynagrodzenia, w przypadku posiadania statusu osoby bezrobotnej – przedstawienie zaświadczenia właściwego Urzędu Pracy, w przypadku prowadzenia działalności rolniczej – przedstawienie zaświadczenia z KRUS, b) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania, oraz innych obciążeń, Skarżący w piśmie z dnia [...] kwietnia 2010 r. wskazał, iż uzyskuje doraźną pomoc udzielaną przez krewnych i znajomych, ponosi koszty wizyt lekarskich (200 zł miesięcznie) oraz lekarstw (200 zł miesięcznie) Skarżący jednakże nie nadesłał dokumentów wskazujących na jego sytuację majątkową. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia [...] czerwca 2010 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy, wskazując że skarżący nie potwierdził stosownymi dokumentami oświadczeń zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący pismem z dnia [...] lipca 2010 r. złożył sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego, w którym wskazał, że warunki materialne w jakich żyje i jego sytuacja życiowa są tragiczne, nie nadsyłając jednocześnie żadnych dokumentów potwierdzających jego sytuację życiową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy, wskazując na nieprzesłanie przez skarżącego dokumentów obrazujących jego sytuację życiową. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wskazał, że złożył takie oświadczenie i dokumenty, jakimi dysponował. Ponadto podniósł, że nie jest zarejestrowany we wskazanych przez sąd jednostkach i instytucjach, więc nie było możliwe uzyskanie zaświadczeń z tych instytucji, jak również nie posiada żadnych własnych dochodów. Postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] października 2010 r. sygn. akt II GZ 316/10 oddalono przedmiotowe zażalenie. Zarządzeniem z dnia [...] listopada 2010 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. J. R. wniósł na urzędowym formularzu PPF w dniu [...] grudnia 2010 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie z omawianej skargi. Z podanych przez skarżącego w formularzu informacji oraz przedstawionych dokumentów wynika, iż prowadząc samodzielnie gospodarstwo domowe posiada dom przeznaczony do kapitalnego remontu oraz inne budynki gospodarcze. Pozostaje bez pracy, nie posiada prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz do renty, nie uzyskuje dochodów (załączono zaświadczenie Zakładu ubezpieczeń Społecznych, [...], że skarżący nie figuruje w ewidencji płatników składek oraz nie podlega ubezpieczeniom społecznym). Jak wynika z kolei z przedłożonych faktur VAT skarżący dzierżawi grunt należący do Agencji Nieruchomości Rolnych, z którego według oświadczenia skarżącego nie uzyskuje żadnych dochodów. Załączono także pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...], w świetle których wobec należącej do skarżącego nieruchomości prowadzona jest egzekucja należności pieniężnej. Skarżący wyjaśnił, iż nie posiada żadnych rachunków bankowych, utrzymuje się z pieniędzy pożyczonych przez rodzinę. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 października 2009 r. (sygn. akt II OZ 822/09) udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest obiektywnie niemożliwe. Instytucja ta przeznaczona jest przede wszystkim dla osób o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, iż zasadnym jest przyznanie skarżącemu prawa pomocy. Skarżący w chwili obecnej jest osobą pozostającą bez pracy, nie figuruje w ewidencji płatników składek oraz nie podlega ubezpieczeniom społecznym. Wobec posiadanej przez skarżącego nieruchomości prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, a z dzierżawionych nieruchomości rolnych nie uzyskuje dochodów, ponieważ nie ma środków na działalność rolną. Skarżący oświadczył także, iż nie posiada żadnego majątku ani oszczędności, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację majątkową skarżącego, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Nie jest on bowiem w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy jednocześnie zauważyć, iż Sąd wskutek rozpoznania poprzedniego wniosku skarżącego odmówił przyznania mu prawa pomocy, jednakże, jak wynika z uzasadnienia postanowienia Sądu z dnia [...] sierpnia 2010 r. przyczyną odmowy był fakt, iż skarżący nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający okoliczności świadczących o zasadności przyznania mu prawa pomocy. Składając natomiast wniosek będący aktualnie przedmiotem rozpoznania skarżący przedłożył dokumenty, które w dostatecznym stopniu uprawdopodobniają okoliczności świadczące, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.