VI SA/Wa 658/12
WyrokWSA w Warszawie2012-08-29
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Andrzej Czarnecki, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o utrzymaniu w mocy rozstrzygnięcia postępowania konkursowego dotyczącego zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne, pomimo różnicy punktowej między ofertami, narusza zasady równego traktowania i uczciwej konkurencji oraz przepisy postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że decyzja Prezesa NFZ jest zgodna z prawem, ponieważ postępowanie konkursowe zostało przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami, z zachowaniem zasady równego traktowania wszystkich oferentów oraz uczciwej konkurencji. Różnica punktowa między ofertami została prawidłowo ustalona na podstawie jawnych i niezmiennych kryteriów oceny ofert, a organ wyczerpująco wyjaśnił przyczyny wyboru oferty konkurenta. Skarżący nie wykazał uszczerbku interesu prawnego wynikającego z naruszenia zasad postępowania.Stan faktyczny
F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. prowadząca NZOZ F. złożyła ofertę w konkursie ofert na świadczenia ratownictwa medycznego organizowanym przez Oddział Wojewódzki NFZ. Oferta ta uzyskała o 1 punkt mniej niż oferta konkurenta S. NZOZ. Skarżąca podniosła zarzuty dotyczące naruszenia zasad równego traktowania, niejasności w ocenie punktowej oraz braku pełnej dokumentacji postępowania, w tym kwestii dotyczącej certyfikatu ISO. Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję o wyborze oferty konkurenta, a skarżąca wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę
F. sp. z o.o. z siedzibą w W., która prowadzi podmiot leczniczy N.(dalej zwana też skarżącą, spółką, stroną, świadczeniodawcą) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...]. Decyzją tą Prezes NFZ po rozpatrzeniu odwołania strony utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2011 r., wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, nieuwzględniającą odwołania wniesionego przez F. z o.o. prowadzącą N., od rozstrzygnięcia postępowania nr [...], prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego, świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego na obszarze: [...] - Rejon powiatu [...].
Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły:
- art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych ( Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. Zm.)- zwanej dalej "ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) – zwanej dalej K.p.a.
Podstawę faktyczną decyzji stanowiły następujące ustalenia:
Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej też: Dyrektor [...] OW NFZ) w dniu [...] marca 2011 r. ogłosił postępowanie prowadzone w trybie konkursu ofert w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego (dwa zespoły ratownictwa medycznego), świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego (jeden zespół ratownictwa medycznego) na obszarze [...] - Rejon powiatu [...], na okres obowiązywania umowy od dnia [...]lipca 2011 r. do dnia [...] czerwca 2016 r. Ogłoszenie nr [...] konkursu ofert o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zamieszczone zostało na tablicy ogłoszeń w siedzibie [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej też [...]OW NFZ) w G. (www.nfz- [...].pl). Termin składania ofert wyznaczony został do dnia [...] kwietnia 2011 r., zaś termin otwarcia ofert został określony na dzień [...] kwietnia 2011 r. o godz. 11:00 w siedzibie [...]OW NFZ. Rozstrzygnięcie postępowania zostało zaplanowane na dzień [...] maja 2011 r. Wartość zamówienia wynosiła nie więcej niż 1 688 718,88 zł na okres rozliczeniowy, tj.: od dnia [...] lipca 2011 r. do dnia [...] grudnia 2011 r., w tym dla poszczególnych zakresów:
• 16.9112.032.08 – świadczenia realizowane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego – 1 013 236,48 zł;
• 16.9114.032.08 – świadczenia realizowane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego – 675 482,40 zł.
Szczegółowe warunki udzielania świadczeń, objętych przedmiotowym postępowaniem, ustalone zostały zarządzeniem Nr [...] Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: ratownictwo medyczne – zwanym dalej "zarządzeniem w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: ratownictwo medyczne".
Do postępowania nr [...] złożone zostały 2 oferty:
- oferta nr [...] S. w S. (prowadzonego przez S. S.A. z siedzibą w K.) – zwanego dalej "S.NZOZ";
- oferta nr [...] N.(prowadzonego przez skarżacą) – zwanego dalej "NZOZ F.".
W/w oferty złożone zostały zgodnie z wyznaczonym terminem składania ofert, na obszar rejonu operacyjnego nr [...]– Rejon powiatu [...].
W dniu [...] kwietnia 2011 r. w siedzibie [...]OW NFZ w G. nastąpiło otwarcie ofert i Komisja konkursowa w części jawnej postępowania dokonała ich weryfikacji pod względem spełnienia warunków formalnych. Komisja konkursowa w części jawnej postępowania dokonała weryfikacji ofert pod względem spełnienia przez oferentów warunków formalnych.
Organ wskazał kiedy i w jakim zakresie obaj oferenci byli wzywani do złożenia zarówno braków formalnych oferty jak i dodatkowych wyjaśnień w zakresie czasu pracy personelu i stwierdził, że opisane braki oraz wyjaśnienia zostały złożone w terminie i przyjęte przez komisję konkursową. Nadto obaj oferenci złożyli stosowne dokumenty potwierdzające wyjaśnienie spornych kwestii ofert w zakresie czasu pracy personelu.
W dniu [...] maja 2011 r. zespół kontrolujący, powołany przez komisję konkursową, przeprowadził kontrolę S. NZOZ, natomiast w dniu [...] maja 2011 r. – NZOZ F.
Wyniki kontroli obu oferentów potwierdziły, że obaj posiadają środki transportu wyposażone w wymagany sprzęt, oraz że dane zawarte w ofercie nr [...] zarówno NZOZ F., jak i S.NZOZ są zgodne ze stanem rzeczywistym zastanym podczas kontroli, co zostało potwierdzone w protokołach kontroli.
W dniu [...] maja 2011 r. na stronie internetowej [...]OW NZOZ zamieszczono komunikat informujący o zmianie terminu rozstrzygnięcia przedmiotowego konkursu z dnia [...] maja 2011 r. na dzień [...] maja 2011 r.
Do dalszej części postępowania nr [...] przyjęte zostały obie złożone oferty.
Komisja konkursowa w dniu [...] maja 2011 r., za pomocą systemu komputerowego NFZ wygenerowała automatycznie "Ranking otwarcia z propozycjami Funduszu" (załącznik nr 27), który określa sumę punktów oceny oferty i ustawiany jest w kolejności malejącej łącznej liczby punktów oceny, decydującej o kolejności w rankingu w zakresie świadczeń objętych danym postępowaniem. S.NZOZ otrzymał łącznie 161 pkt, natomiast NZOZ F. otrzymał 160 pkt.
Poza sporem pozostaje, że komisja konkursowa nie prowadziła negocjacji z oferentami. W części niejawnej postępowania w dniu [...] maja 2011r., dokonała ostatecznej oceny i porównania ofert.
Jak wynika z "Rankingu końcowego" (załącznik 32) NZOZ F. uzyskał łącznie 160 pkt, natomiast S.NZOZ otrzymał w sumie 161 pkt i został sklasyfikowany na pierwszym miejscu w rankingu końcowym ofert.
W dniu [...] maja 2011r. nastąpiło rozstrzygnięcie postępowania i jako korzystniejsza, wybrana została oferta nr [...] S.NZOZ. Informacja o rozstrzygnięciu postępowania została opublikowana na tablicy ogłoszeń oraz stronie internetowej [...]OW NFZ.
Pismem z [...] maja 2011 r. NZOZ F. złożył do [...]OW NFZ odwołanie od rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania. W uzasadnieniu podniósł poniesienie uszczerbku na skutek niedokonania wyboru oferty, jako najkorzystniejszej. Wniósł o niezwłoczne wyznaczenie terminu zapoznania się z dokumentacją postępowania i o poinformowanie o powyższym terminie. Wniósł o szczegółowe określenie ilości punktów przyznanych oferentom w poszczególnych kryteriach dokonanej oceny ofert z podaniem uzasadnienia dokonanej punktacji. Zarzucił w szczególności naruszenie przepisów art. 134 ust. 1 oraz art. 148 pkt 1 ustawy o świadczeniach.
Dyrektor [...]OW NFZ w dniu [...] czerwca 2011 r. wydał decyzję nr [...], w której oddalił odwołanie strony. Wskazał w uzasadnieniu, że postępowanie nr [...] przeprowadzone zostało zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji oraz równego traktowania świadczeniodawców. Uznał, że komisja konkursowa nie naruszyła zasad prowadzenia postępowania i nie doszło do naruszenia interesu prawnego odwołującego.
Od powyższej decyzji NZOZ F., za pośrednictwem Dyrektora [...]OW NFZ wniósł odwołanie do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Zarzucił decyzji z [...] czerwca 2011 r. naruszenie:
- art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 15, art. 77 § 1 I § 4 oraz art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia odwołania i wydania decyzji, poprzez niewłaściwe zastosowanie i brak wyjaśnienia dokładnie stanu faktycznego z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz słusznego interesu strony postępowania, a tym samym nieprawidłowe uzasadnienie decyzji;
• art. 134 ust. 1 i ust. 2, art. 146 ust. 1, art. 148 pkt 1, art. 148 pkt 2, art. 149 ust.1 pkt 4 oraz art. 152 ust.1 ustawy o świadczeniach, domagając się jednocześnie uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora [...]OW NFZ.
Decyzją z dnia [...] września 2011 r. Nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2011 r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż organ I instancji powinien zbadać całość materiału dowodowego w sprawie i uzasadnić prawidłowość przeprowadzonego postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne, ponieważ nie ustosunkował się szczegółowo do zarzutów podnoszonych przez odwołującego. Wskazał też na zakres rozpoznania sprawy przy ponownym jej rozpatrzeniu.
Dyrektor [...] OW NFZ rozpatrując ponownie sprawę w dniu [...] listopada 2011 r. wydał decyzję nr [...] oddalającą odwołanie. Wskazał w uzasadnieniu, że postępowanie przeprowadzone zostało z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji oraz równego traktowania świadczeniodawców, a komisja konkursowa nie naruszyła zasad prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie, a co za tym idzie nie doszło do naruszenia interesu prawnego odwołującego.
F. Sp. z o.o. prowadząca NZOZ F., złożyła odwołanie od powyższej decyzji do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Zarzuciła ponownie naruszenie:
1) art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 15, art. 77 § 1 i § 4 oraz art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. w stopniu mającym wpływa na wynik rozstrzygnięcia odwołania i wydanie decyzji, poprzez niewłaściwe zastosowanie i brak wyjaśnienia dokładnie stanu faktycznego z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu strony postępowania, a tym samym nieprawidłowe uzasadnienie decyzji,
2) art. 134 ust. 1 i ust. 2, art. 146 ust.1, art. 148 pkt 1 i 2, art. 149 ust.1 pkt 4 oraz art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach.
Zarzuciła m.in., że Dyrektor [...]OW NFZ odmawiając uwzględnienia odwołania nie wyjaśnił dokładnie jakie okoliczności przesądziły o wyborze drugiego oferenta oraz nie wyjaśnił jak doszło do wystąpienia różnicy punktowej pomiędzy nimi.
Po rozpatrzeniu odwołania, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję z [...] listopada 2011 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej zwany też Prezesem NFZ, Prezesem Funduszu) wskazał na zasady określone w art. 152 ust. 1 i art. 154 ustawy o świadczeniach przewidujące uwzględnienie doznanego przez świadczeniodawców uszczerbku interesu prawnego w przypadku naruszenia przez organ zasad postępowania. Stwierdził, że oferenci przystępujący do postępowania w sprawie zawarcia umów, prowadzonego w trybie konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, powinni spełniać wymagania określone przez Prezesa Funduszu, na podstawie art. 146 ust.1 pkt 3 ustawy o świadczeniach, w zarządzeniach Prezesa Funduszu, które dla świadczeniodawców są wiążące, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny (w wyroku z 24 lutego 2011 r. II GSK 262/10):
1) zarządzeniu Nr 49/2010/DSOZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej ( z późn. zm.);
2) zarządzeniu Nr 12/2011/DSM z dnia 14 marca 2011r. w sprawie określania warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne
Stwierdził, że ocena ofert dokonana została w oparciu o zarządzenie Nr 73/2009/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 13 listopada 2009 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (z późn. zm.) – zwane dalej zarządzeniem "w sprawie określania kryteriów oceny ofert".
Odnosząc się do zarzutów strony za niezasadny uznał zarzut dotyczący naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. Ocenił, że Fundusz na każdym etapie prowadzonego postępowania administracyjnego zapewnił stronie czynny udział, a przed wydaniem decyzji umożliwił wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Odwołujący nie skorzystał z przysługującego mu prawa. Stwierdził, że w celu zbadania całości dokumentacji przedmiotowego postępowania zwrócił się do Dyrektora [...]OW NFZ o uzupełnienie, w trybie pilnym, dokumentacji ww. postępowania i stosowne dokumenty zostały przesłane. Ocenił, że ze zgromadzonej dokumentacji w postępowaniu nr [...]wynika, że wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem udostępnione zostały oferentom na takich samych zasadach. Wskazał, że kryteria oceny oparte są na art. 148 ustawy o świadczeniach, a szczegółowe kompetencje do określenia kryteriów oceny "ofert", warunków wymaganych z mocy art. 146 ustawy o świadczeniach, należą do Prezesa Funduszu.
Odnosząc te zasady do niniejszej sprawy stwierdził, że od [...] lipca 2011r. kryteria zostały określone w zarządzeniu Nr 73/2009/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 13 listopada 2009r. "w sprawie określenia kryteriów oceny ofert". Szczegółowe parametry kryteriów oceny ofert w zakresie świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego określone zostały w tabeli 1.9.1 załącznika nr 1 do zarządzenia w sprawie określenia kryteriów oceny ofert. Natomiast w tabeli 1.9.3 w załączniku nr 1 do zarządzenia w sprawie określenia kryteriów oceny ofert określono szczegółowe parametry kryteriów oceny oraz wagę poszczególnych kryteriów w ocenie łącznej, w odniesieniu do świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego. Sposób oceny ofert pod względem kryterium ceny, dla wszystkich rodzajów i zakresów świadczeń opieki zdrowotnej, określono w załączniku nr 2 do w/w zarządzenia.
Wskazał, że ocena punktowa poszczególnych kryteriów oceny ofert dokonywana jest przez komisje konkursową przy pomocy systemu komputerowego Funduszu, na podstawie listy ankiet wypełnianych przez oferenta podczas składania oferty, dotyczących danego kryterium. Oznacza to, że wartość punktowa pozycji oferty w danym kryterium wynika z sumowania punktów uzyskanych w poszczególnych pytaniach ankietowych na podstawie udzielonej przez oferenta odpowiedzi i ustalonej punktacji danej odpowiedzi. Brane są pod uwagę wszystkie pytania z ankiet dotyczących danego kryterium.
Przedstawił w tabeli zestawienie punktacji w poszczególnych kryteriach ocen będących przedmiotem weryfikacji ofert. Stwierdził, że na podstawie odpowiedzi udzielonych na pytania zawarte w formularzu ofertowym oraz ankiet - dokonana została ocena ofert, ich porównanie i na tej podstawie komisja konkursowa sporządziła ranking otwarcia.
Z kolei w sporządzonym przez komisję konkursową rankingu końcowym, który zawiera wszystkie oferty nie odrzucone na podstawie art. 149 ustawy o świadczeniach, konkurent skarżącego S.NZOZ uzyskał łącznie 161 pkt, natomiast skarżący uzyskał łącznie 160 pkt, a co za tym idzie został sklasyfikowany na drugim miejscu w rankingu końcowym.
Przyczyny wskazanej punktacji Prezes Funduszu przedstawił szczegółowo w tabeli zestawiając oceny obu ofert w rankingu końcowym.
| | | | |S.NZOZ |NZOZ F. |
|Kryterium |Maksymalna liczba punktów do uzyskania |Łączna liczba punktów |dla oferty |Łączna liczba punktów |dla |
|oceny | |uzyskanych w zakresie: |w całości |uzyskanych w zakresie: |oferty |
| | | | | |w całości|
|Zespoły
"P" |Zespoły "S" |Ogółem dla oferty |Zespoły "P" |Zespoły "S" |
|Zespoły "P" |Zespoły "S" |
| |jakość |17 |62 |79 |17 |44 |61 |17 |43 |60 | |ciągłość |45 |45 |90 |45 |45 |90 |45 |45 |90 | |cena |5 |5 |10 |5 |5 |10 |5 |5 |10 | |Razem: |67 |112 |179 |67 |94 |161 |67 |93 |160 | |
Stwierdził, że oferta skarżącego w końcowej ocenie uzyskała o 1 pkt mniej niż wybrana oferta konkurenta. O takiej różnicy zadecydowała punktacja za kryterium jakość, za które oferent mógł uzyskać maksymalnie 79 pkt. Skarżący otrzymał za to kryterium 60 pkt, natomiast S.NZOZ – 61 pkt, ponieważ odpowiadając na poniżej przedstawione pytania zawarte w Formularzu ofertowym dotyczące specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego oferenci udzielili odpowiedzi, za które przyznano liczbę punktów przewidzianą zarządzeniem w sprawie określenia kryteriów oceny ofert.
Prezes Funduszu wskazał, że na pytanie nr 2.1.1 "Jaki jest udział procentowy łącznego średniotygodniowego czasu pracy lekarzy posiadających tytuł specjalisty w dziedzinie medycyny ratunkowej i lekarzy, którzy ukończyli, co najmniej drugi rok specjalizacji w dziedzinie medycyny ratunkowej w łącznym średniotygodniowym czasie funkcjonowania specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego na terenie rejonu operacyjnego?" NZOZ F. podała odpowiedź 71-80%, co dało jej 20 pkt. Konkurent S.NZOZ uzyskał 25 punktów za odpowiedź 91%-100%.
Wskazał także na różne odpowiedzi na pytanie nr 2.1.2: "Jaki jest udział procentowy łącznego średniotygodniowego czasu pracy lekarzy o kwalifikacjach określonych w art. 57 ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym w łącznym średniotygodniowym czasie funkcjonowania specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego?" Skarżący NZOZ F. odpowiedział 21-30% i uzyskał 6 pkt, natomiast S.NZOZ za odpowiedź 1-10% uzyskał 2 pkt.
Prezes Funduszu stwierdził, że prawidłowość odpowiedzi na pytania ankietowe udzielonych przez oferentów została szczegółowo sprawdzona przez komisję konkursową. Analizie poddano również prawidłowość wyliczenia, procentowego łącznego czasu pracy lekarzy o kwalifikacjach poddawanych dodatkowej ocenie. Oznacza to, że ocena punktowa zaważyła na tym, że oferta odwołującego nie została wybrana mimo, że spełnia wszystkie wymagania formalno- prawne oraz mimo, że strony doszły do porozumienia, co do ceny jednostkowej świadczeń opieki zdrowotnej. Wskazał, że oferta konkurenta uzyskała wyższą ocenę punktową i w konsekwencji jako korzystniejsza została wybrana w celu zawarcia umowy. Zgodnie z warunkami postępowania możliwe było wybranie tylko jednej oferty, która uzyskała najwyższą sumaryczną liczbę punktów za poszczególne kryteria oceny ofert.
Prezes NFZ odnosząc się do zarzutów odwołującego dotyczących niewłaściwego porównania oferty S.NZOZ i oferty NZOZ F. oraz brak wyjaśnienia jakie okoliczności przesądziły o wyborze konkurenta oraz jak doszło do wystąpienia różnicy punktowej pomiędzy oferentami wskazał, że w przedmiotowym postępowaniu kryteria oceny ofert określone zostały w zarządzeniu w sprawie określenia kryteriów oceny ofert. Obie oferty zostały porównane zgodnie z kryteriami wskazanymi w powyższym zarządzeniu i według parametrów oceny, które w zakresie specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego podał oferent w tabeli wykazującej procentowy udział czasu pracy lekarzy i punktację uzależnioną od treści odpowiedzi konkretnego oferenta. Stwierdził, że oceny ofert i liczenia punktów dokonano z uwzględnieniem wszystkich powyżej wykazanych elementów.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego prowadzenia postępowania konkursowego z naruszeniem zasady równego traktowania podmiotów oraz zasady uczciwej konkurencji odwołał się do prowadzenia postępowania według zasad określonych wprost w ustawie o świadczeniach oraz aktach wykonawczych, w tym w szczególności w rozporządzeniu Ministra Zdrowia wydanym na podstawie art. 139 ust.5 ustawy o świadczeniach. Stwierdził, że postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z art. 134 ust.1, art. 140 ust. 2 pkt 1, art. 148 pkt 1 i pkt 2 ustawy o świadczeniach. Wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem udostępnione były oferentom na takich samych zasadach. Jednocześnie przedmiot postępowania nr [...] był opisany w sposób nieutrudniający uczciwej konkurencji. W ogłoszeniu konkursu ofert poinformowano oferentów, iż oferta powinna być sporządzona na formularzu ofertowym, który wraz z materiałami można było pobrać od dnia [...] marca 2011 r. w siedzibie [...] Oddziału Wojewódzkiego Funduszu w G. lub ze strony internetowej: www.nfz-[...].pl. Przedstawiono harmonogram postępowania, a w ogłoszeniu wskazane zostały przepisy określające warunki wymagane od świadczeniodawców oraz kryteria oceny spełnienia tych warunków.
Prezes Funduszu stwierdził, że skarżący mógł i powinien zapoznać się z tymi warunkami, które były dla wszystkich biorących w nim udział jednakowe. Zarządzeniem Nr 49/2010/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 31 sierpnia 2010r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (z późn.zm.), zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 11, świadczeniodawca do oferty załącza oświadczenie, w którym oświadcza m.in., że jako oferent zapoznał się z przepisami zarządzenia, warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania. Uwagi dotyczące zarządzeń Prezesa Funduszu określających warunki wymagane od świadczeniodawców oraz kryteriów oceny ofert mogą być zgłaszane na etapie konsultacji projektów zarządzeń w wyznaczonym terminie. Ogłoszone natomiast i opublikowane zarządzenia Prezesa Funduszu, wydane na podstawie art. 146 ustawy o świadczeniach, są wiążące dla oferentów uczestniczących w postępowaniach konkursowych.
Ocenił, że organy obu instancji zgodnie z art. 7 oraz art. 77 K.p.a. podjęły wszelkie kroki do zbadania z uwzględnieniem art. 8 K.p.a. dokumentacji przedmiotowego postępowania i jego oceny, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Stąd uznał także za niezasadne zarzuty, dotyczące naruszenia art. 8, art. 9 art. 15 oraz 107 K.p.a. Stwierdził, że zarówno organy obu instancji prowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, informując stronę o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania i z zachowaniem zasad dwuinstancyjności. Ponadto decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2011r. Dyrektora [...]OW NFZ posiada uzasadnienie faktyczne i prawne w odniesieniu do zarzutów stawianych przez świadczeniodawcę w odwołaniu z dnia [...] maja 2011 r. od rozstrzygnięcia przedmiotowego postępowania.
Jego zdaniem oznacza to, że została wybrana korzystniejsza oferta S. NZOZ w celu zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego oraz specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego na obszarze: obszarze [...]– Rejon powiatu [...]. Niedokonanie wyboru oferty skarżącej nie spowodowało naruszenia jej interesu prawnego, ponieważ porównanie ofert zostało przeprowadzone zgodnie z kryteriami określonymi przez Prezesa Funduszu, w warunkach poszanowania zasady równego traktowania wszystkich oferentów, a komisja konkursowa nie naruszyła zasad prowadzenia postępowania.
W skardze złożonej do tut. Sądu na powyższą decyzję F. Sp z o.o. z siedzibą w W.wnosiła o jej uchylenie w całości i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym wynagrodzenia z tytułu zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzuciła naruszenie następujących norm:
1) art.7, art.8, art.9, art. 10 § 1, art. 15, art. 77 § 1 i § 4 oraz art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., w stopniu mającym wpływ na wynik rozstrzygnięcia odwołania i wydanie decyzji, poprzez niewłaściwe zastosowanie i brak wyjaśnienia dokładnie stanu faktycznego z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz słusznego interesu strony postępowania, a tym samym nieprawidłowe uzasadnienie decyzji, w ten sposób, że:
a) Prezes NFZ odmawiając uwzględnienia odwołania nie wyjaśnił, w sposób przekonujący, okoliczności przyznania przez komisję konkursową w sposób nieuzasadniony oferentowi, którego oferta została wybrana, dodatkowych punktów z tytułu przedstawienia certyfikatu jakości ISO i okoliczności braku odrzucenia wskazanej oferty na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach pomimo nie przedstawienia certyfikatu jakości ISO na wszystkie jednostki – zespoły ratownictwa medycznego. Odwołujący posiadał, w dniu złożenia oferty, certyfikat jakości ISO na wszystkie jednostki – zespoły ratownictwa medycznego. Zgodnie z treścią punktu 6.2. Załącznika nr 3 do zarządzenia Nr 12/2011/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2011 r., aby otrzymać dodatkowe punkty konieczne jest "Posiadanie certyfikatu ISO w zakresie usług medycznych ratownictwa medycznego realizowanych przez jednostkę, ważnego w dniu złożenia oferty". Stwierdził, że w kontekście przedstawionej treści punktu 6.2. szczegółowego wyjaśnienia wymaga pojęcie "jednostki". Podniósł, że § 2 ust.1 Zarządzenia Nr 12/2011/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2011r. nie zawiera definicji "jednostki". Jednocześnie z § 2 ust. 2 tego Zarządzenia wynika, iż "Określenia inne niż wymienione w ust.1, użyte w zarządzeniu, mają znaczenie nadane im w przepisach odrębnych, w tym w szczególności w ustawie z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym, rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 28 sierpnia 2009 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ratownictwa medycznego (Dz.U. z 2009r. Nr 139, poz. 1137) oraz Ogólnych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2008r. Nr 81, poz. 484)". Z tego względu podniósł dwie okoliczności: Po pierwsze: pojęcie "jednostki" nie może być utożsamiane z pojęciem świadczeniodawcy. Zarówno bowiem z samego Zarządzenia Nr 12/2011/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2011r. wynika, że przez pojęcie świadczeniodawcy rozumie się "zakład opieki zdrowotnej będący dysponentem zespołów ratownictwa medycznego, o których mowa w art. 32 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz.U. Nr 191, poz.1410, z późn.zm.)" (patrz § 2 ust. 1, pkt 10). Podobnie pojęcie świadczeniodawcy jest definiowane w Ogólnych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2008r. Nr 81, poz. 484).
Skarżący podniósł, że pojęcie "jednostki" zostało dokładnie zdefiniowane w przepisach ustawy o państwowym ratownictwie medycznym. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o państwowym ratownictwie medycznym "W ramach systemu działają jednostki systemu, o których mowa w art. 32 ust. 1 – zapewniające utrzymanie gotowości ludzi, zasobów i jednostek organizacyjnych". Stosownie do treści art. 32 ust 1 pkt 2 ustawy o państwowym ratownictwie medycznym "Jednostkami systemu są zespoły ratownictwa medycznego, w tym lotnicze zespoły ratownictwa medycznego-zwane dalej "jednostkami systemu", na których świadczenia zawarto umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej". Według skarżącego, uwzględniając treść punktu 6.2. Załącznika nr 3 do zarządzenia Nr 12/2011/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2011r. o treści "Posiadanie certyfikatu ISO w zakresie usług medycznych ratownictwa medycznego realizowanych przez jednostkę, ważnego w dniu złożenia oferty w kontekście treści ustawy o państwowym ratownictwie medycznym, Zarządzenia Nr 12/2011/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2011r., Ogólnych warunkach umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 maja 2008r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2008 r. Nr 81, poz.484) oznacza wymóg posiadania certyfikatu ISO w zakresie usług medycznych ratownictwa medycznego dla każdej jednostki, tj. każdej jednostki systemu – każdego zespołu ratownictwa medycznego zakładu opieki zdrowotnej będącego dysponentem tych zespołów ratownictwa medycznego. Uważa, że przeciwna interpretacja jest nie do pogodzenia z zasadami równości i uczciwej konkurencji, a także z treścią art. 140 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym "Przedmiotu zamówienia nie można opisywać w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję" oraz art. 147 ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym "Kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania".
b) Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia nie przedstawił odwołującemu się pełnej dokumentacji postępowania z uwzględnieniem oferty złożonej przez drugiego oferenta.
2) Art. 134 ust. 1 i ust. 2 ustawy o świadczeniach, z uwagi na okoliczności wskazane w punkcie 1 litera od a) do b);
3) Art. 146 ust. 1 ustawy o świadczeniach z uwagi na okoliczności wskazane w punkcie 1 litera od a) do b);
4) Art. 148 pkt. 1 ustawy o świadczeniach z uwagi na okoliczności wskazane w punkcie 1 litera od a);
5) Art. 149 ust. 1 pkt. 2 ustawy o świadczeniach. z uwagi na okoliczności wskazane w punkcie 1 litera a);
6) Art. 149 ust. 1 pkt. 7 ustawy o świadczeniach. z uwagi na okoliczności wskazane w punkcie 1 litera a);
7) Art. 152 ust. 1, art. 140 ust. 2 pkt 1, art. 146 ust.1, art. 147, 148 pkt 1 i 2 ustawy o świadczeniach także ze względu na okoliczności wskazane w punktach od 1) do 4) niniejszego odwołania.
W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo przedstawił w tabeli szczegółowe parametry oceny ofert w odniesieniu do podstawowych i specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego wynikające z zarządzenia w sprawie określenia kryteriów oceny ofert wskazując, że oceny ofert w przedmiotowej sprawie dokonano z uwzględnieniem wszystkich elementów. Wskazał, że zgodnie z treścią punktu 6.2 znajdującego się w załączniku nr 3 do zarządzenia w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne wynika, iż podczas postępowania dotyczącego wyłonienia podmiotów do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne dodatkowo ocenianym jest “posiadanie certyfikatu ISO w zakresie usług medycznych ratownictwa medycznego realizowanych przez jednostkę, ważnego w dniu złożenia oferty". Dla wyjaśnienia pojęcia "jednostki" istotnym jest wskazanie, iż zgodnie z art. 3 pkt. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. Nr 191, poz. 1410, z późn. zm.) zwanej dalej ,, ustawą o PRM" oraz z § 2 ust. 1 pkt. 10 zarządzenia w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne świadczeniodawcą udzielającym świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne może być wyłącznie zakład opieki zdrowotnej będący dysponentem zespołów ratownictwa medycznego, o których mowa w art. 32 ust. 1 pkt. 2 ustawy o PRM. W obowiązującym wówczas stanie prawnym pojęcie zakładu opieki zdrowotnej zostało określone w należyty sposób w ustawie z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007 r., Nr 14, poz. 89, z późn. zm.). Podniósł, że zakład opieki zdrowotnej jest "jednostką organizacyjną", co znajduje potwierdzenie w doktrynie prawa. Wypowiada sie ona co do zróżnicowanego charakteru prawno - administracyjnego jednostki organizacyjnej będącej ZOZ-em: może być ona odrębną jednostką organizacyjną, częścią jednostki organizacyjnej lub jednostką organizacyjną podległą innej jednostce organizacyjnej też zespołem zakładów (w tym przypadku zakład staje się wewnętrzną jednostką oranizacyjną zespołu zakładów). Jednakże w każdym z tych rozwiązań ZOZ musi być w jakś sposób organizacyjnie "wyodrębniony", co wynika z definicji. Nawet więc w przypadku, gdy jest częścią innej jednostki organizacyjnej, musi stanowić wyodrębnioną jednostkę organizacyjną w ramach tej większej jednostki, przy czym to ..wyodrębnienie" powinno znaleźć odzwierciedlenie w statucie." (M. Dercz, T. Rek, Ustawa o zakładach opieki zdrowotnej. Komentarz, ABC, 2010 wyd. I). W tym znaczeniu, zdaniem organu, użyto także pojęcia "jednostka" w pkt 6.2 załącznika zarządzenia w sprawie warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne.
Odnosząc się do natomiast do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, 10 § 1 oraz art. 15, art. 77 § 1 i § 4 oraz art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. poprzez nieprzedstawienie skarżącemu pełnej dokumentacji postępowania z uwzględnieniem oferty złożonej przez drugiego oferenta podniósł, iż Fundusz na każdym etapie sprawy informował skarżącego o możliwości zapoznania się z dokumentacją przedmiotowego postępowania i skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa w dniu [...] lipca 2011 r., kiedy zapoznał się z dokumentami przedmiotowego postępowania. Ponadto zwrócił uwagę, że w celu zbadania zarzutów odwołania zażądał przesłania mu oferty konkurenta i odniósł się do wszystkich zarzutów. Niemniej uznał, że udostępnienie oferty podmiotu konkurencyjnego stanowiłoby naruszenie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153. poz. 1503. z późn. zm.), a także ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, z późn. zm.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] nie narusza przepisów prawa.
Podstawę do powierzenia organom Narodowego Funduszu Zdrowia określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a także sprawowania nadzoru i kontroli nad finansowaniem i realizacją tychże świadczeń stanowi Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (dalej "ustawa o świadczeniach"). Realizacja ustawowych obowiązków organów Funduszu we wskazanych obszarach skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy zatytułowanym "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami". Określenie w tym rozdziale trybu postępowania i zasad postępowania w sprawie udzielania świadczeń zdrowotnych służy wypełnieniu przez Fundusz celów postawionych przez ustawodawcę, a zakreślonych przez art. 68 ust. 1 i 2 Konstytucji RP.
Podkreślić należy, że obowiązek zapewnienia świadczeń zdrowotnych, nałożony na NFZ w odniesieniu do świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, realizowany jest przez zapewnienie im równego traktowania i prowadzenia postępowania w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji (art. 134 ustawy). Dopiero spełnienie tych standardów przez NFZ, w możliwie najwyższym stopniu stanowi bowiem gwarancję, że realizacja podmiotowych praw określonych w art. 68 ust. 1 i 2 Konstytucji RP będzie polegać w tym postępowaniu na wyborze najkorzystniejszej oferty.
Zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zgodnie z art. 139 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach, następuje po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert. Prezes Funduszu, stosownie do art. 146 ww. ustawy, określa przedmiot postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, kryteria oceny ofert oraz warunki wymagane dla świadczeniodawców. Kryteria te są jawne i nie podlegają zmianie w toku postępowania (art. 147 ww. ustawy).
Poza sporem pozostaje, że oferenci przystępujący do postępowania w sprawie zawarcia umów, prowadzonego w trybie konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, powinni spełniać wymagania określone przez Prezesa Funduszu, na podstawie art. 146 ust.1 pkt 3 ustawy o świadczeniach, w zarządzeniach Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, które dla świadczeniodawców są wiążące (co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny (w wyroku z 24 lutego 2011 r. II GSK 262/10). Są to:
1) zarządzenie Nr 49/2010/DSOZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej ( z późn. zm.), przy czym zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 11, świadczeniodawca do oferty załącza oświadczenie, w którym oświadcza m.in., że jako oferent zapoznał się z przepisami zarządzenia, warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz przyjmuje je do stosowania;
2) zarządzenie Nr 12/2011/DSM z dnia 14 marca 2011r. w sprawie określania warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne;
3 ) zarządzenie Nr 73/2009/DSOZ z dnia 13 listopada 2009 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (z późn. zm.) – zwane dalej zarządzeniem "w sprawie określania kryteriów oceny ofert". Od 1 lipca 2011r. kryteria określone w zarządzeniu Nr 73/2009/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 13 listopada 2009r. "w sprawie określenia kryteriów oceny ofert" uległy zmianie. Szczegółowe parametry kryteriów oceny ofert w zakresie świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego określone zostały w tabeli 1.9.1 załącznika nr 1 do zarządzenia w sprawie określenia kryteriów oceny ofert. Natomiast w tabeli 1.9.3 w załączniku nr 1 do zarządzenia w sprawie określenia kryteriów oceny ofert określono szczegółowe parametry kryteriów oceny oraz wagę poszczególnych kryteriów w ocenie łącznej, w odniesieniu do świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego. Sposób oceny ofert pod względem kryterium ceny, dla wszystkich rodzajów i zakresów świadczeń opieki zdrowotnej, określono w załączniku nr 2 do w/w zarządzenia.
Nie budzą zastrzeżeń Sądu dokonane przez Prezesa Funduszu ustalenia faktyczne, z których wynikają okoliczności ogłoszenia przez Dyrektora [...]OW NFZ w dniu [...]marca 2011 r. postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez:
- podstawowe zespoły ratownictwa medycznego (dwa zespoły ratownictwa medycznego),
- specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego (jeden zespół ratownictwa medycznego)
na obszarze 22/11 - Rejon powiatu [...], na okres obowiązywania umowy od dnia [...] lipca 2011 r. do dnia [...] czerwca 2016 r.
Nie budził także sposób ogłoszenia nr [...] konkursu ofert ani termin: składania ofert wyznaczony do dnia [...] kwietnia 2011 r., otwarcia ofert określony na dzień [...] kwietnia 2011 r. o godz. 11:00 w siedzibie [...]OW NFZ. Rozstrzygnięcie postępowania zostało zaplanowane na dzień [...] maja 2011 r., przy czym termin ten przesunięto na [...] maja 20011 r. Poza sporem pozostaje wartość zamówienia i okres rozliczeniowy: od dnia [...] lipca 2011 r. do dnia [...] grudnia 2011 r., w tym dla świadczeń realizowanych przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego wartość – 1 013 236,48 zł, a dla świadczeń realizowane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego wartość – 675 482,40 zł.
Nie budzi zastrzeżeń, że szczegółowe warunki udzielania świadczeń, objętych spornym postępowaniem, ustalone zostały zarządzeniem Nr 12/2011/DSM Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 14 marca 2011 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: ratownictwo medyczne.
Nie budzą także wątpliwości dokonane ustalenia i ocena organu w zakresie weryfikacji ofert pod względem spełnienia warunków formalnych, bowiem jak ustalono – i co znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych - obaj oferenci w terminie uzupełnili braki formalne, jak i wyjaśnili, na wezwanie komisji konkursowej kwestie harmonogramu personelu. Także u obu oferentów przeprowadzone przez komisje konkursową kontrole, co wynika z protokołów, potwierdziły zgodność danych zawartych w ofercie ze stanem rzeczywistym.
W tych okolicznościach Prezes Funduszu prawidłowo ustalił, co znalazło wyraz w protokóle komisji konkursowej z części jawnej z [...] maja 2011, o przyjęciu obu ofert do dalszej, merytorycznej części postępowania. Oznaczało to, że obie oferty spełniały wszystkie wymagania formalno- prawne oraz w obu strony doszły do porozumienia, co do ceny jednostkowej świadczeń opieki zdrowotnej.
Jednakże, w poszczególnych pytaniach ankietowych, na podstawie udzielonej przez oferenta odpowiedzi na pytania zawarte w formularzu ofertowym oraz ankiet i ustalonej punktacji danej odpowiedzi komisja, biorąc pod uwagę wszystkie pytania z ankiet dotyczących danego kryterium, obliczyła wartość punktową pozycji oferty w danym kryterium. Ocena ofert, ich porównanie wynikała z sumowania uzyskanych punktów.
Jak wynika z tabeli przedstawionej w zaskarżonej decyzji maksymalna ilość punktów łącznie w kryterium jakości, ciągłości i ceny w przypadku zespołu podstawowego "p" wynosiła 67 pkt, w przypadku zespołu specjalistycznego 112, czyli oferenci mieli do uzyskania 179 punktów maksymalnie. Żaden z nich takiej punktacji nie uzyskał. Jednakże oferta skarżącego w końcowej ocenie uzyskała o 1 pkt mniej (160 punktów), niż wybrana oferta konkurenta (161 pkt).
O różnicy zadecydowała punktacja za kryterium jakość, za którą oferent mógł uzyskać maksymalnie 79 pkt. Skarżący otrzymał za to kryterium 60 pkt, natomiast S.NZOZ – 61 pkt.
Wbrew zarzutom skarżącej spółki Prezes Funduszu wyjaśnił skąd powstały różnice w uzyskanej punktacji – na jej niekorzyść. Odpowiadając bowiem na przedstawione pytania zawarte w formularzu ofertowym - dotyczące specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego - oferenci udzielili odpowiedzi, które były punktowane zgodnie z zarządzeniem Nr 73/2009/DSOZ z dnia 13 listopada 2009 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu Prezes Funduszu wskazał, że na pytanie nr 2.1.1 "Jaki jest udział procentowy łącznego średniotygodniowego czasu pracy lekarzy posiadających tytuł specjalisty w dziedzinie medycyny ratunkowej i lekarzy, którzy ukończyli, co najmniej drugi rok specjalizacji w dziedzinie medycyny ratunkowej w łącznym średniotygodniowym czasie funkcjonowania specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego na terenie rejonu operacyjnego?" N. podała odpowiedź 71-80%, co dało jej 20 pkt. Konkurent, S.NZOZ za odpowiedź 91%-100% uzyskał 25 punktów.
Różnice w odpowiedziach obu oferentów dotyczyły także pytania nr 2.1.2: "Jaki jest udział procentowy łącznego średniotygodniowego czasu pracy lekarzy o kwalifikacjach określonych w art. 57 ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym w łącznym średniotygodniowym czasie funkcjonowania specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego?" Skarżący NZOZ F. odpowiedział 21-30% i uzyskał 6 pkt, natomiast S. NZOZ za odpowiedź 1-10% uzyskał 2 pkt.
Oznacza to, że Prezes Funduszu prawidłowo ustalił i stwierdził, że ocena punktowa zaważyła na wyborze oferty konkurenta, uzyskując wyższą ocenę punktową. Organ zatem prawidłowo ocenił ją jako korzystniejszą, co stanowiło o jej wyborze w celu zawarcia umowy. Co istotne, zgodnie z warunkami postępowania możliwe było wybranie tylko jednej oferty, tej która uzyskała najwyższą sumaryczną liczbę punktów za poszczególne kryteria oceny ofert.
Dla oceny legitymacji skargowej skarżącej spółki, w rozumieniu art. 152 ust. 1 i art. 154 ust. 8 ustawy o świadczeniach, w związku z art. 50 § 1 i § 2 p.p.s.a., istotne jest jedynie, czy w wyniku postępowania odwoławczego interes prawny świadczeniodawcy - z punktu widzenia jego uprawnień do zawarcia umowy - doznał uszczerbku.
Oznacza to, co do zasady, że skoro ustawa o świadczeniach legitymuje do wniesienia skargi w niniejszej sprawie F. sp. z o.o. z siedzibą w W., która prowadzi podmiot leczniczy N., to zgodnie z art. 154 ust. 8 tej ustawy oczywiste jest istnienie po stronie skarżącej interesu prawnego.
W art. 134 omawianej ustawy sformułowano zasadę, że Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Z treści powołanego przepisu wynika zatem, że organ uprawniony jest jedynie do badania, czy w związku z naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, nie doznał uszczerbku interes prawny oferenta. Stosownie do treści art. 154 ustawy o świadczeniach świadczeniodawca może wnieść odwołanie a następnie skargę, jeżeli Fundusz naruszy zasady postępowania określone przepisami powszechnie obowiązującymi lub przepisami wydanymi na ich podstawie przez Prezesa NFZ i godzi to w jego interes prawny.
Jak stanowi art. 152 ust. 1 ustawy, świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154. Środki odwoławcze możliwe do uruchomienia w fazie nieadministracyjnej wymienione są w art. 153, te zaś, z których można korzystać w postępowaniu administracyjnym - w art. 154. Celem procedury uruchamianej na wniosek (odwołanie), jest weryfikacja w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie doznał uszczerbku interes prawny podmiotu powołującego się na naruszenie zasad postępowania.
Zakres kontroli dokonywanej przez organ administracyjny ściśle jest zatem związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego w wyniku naruszenia zasad postępowania, które określone są zarówno w przepisach ustawy o świadczeniach jak i w dokumentach wydanych w oparciu o art. 146 ust. 1 tej ustawy.
Powyższe oznacza, że dla uznania skuteczności wniesionych środków odwoławczych konieczne jest najpierw pozytywne ustalenie, iż w przeprowadzanym postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń zostały naruszone zasady tegoż postępowania, po czym ustalenie, że naruszenie to spowodowało uszczerbek w interesie prawnym strony. Ustalenie, że nie doszło do naruszenia zasad postępowania czyni zbędnym dalsze badanie (por. wyrok NSA z 24 lutego 2011 r. w sprawie sygn. II GSK 236/10).
Utrwalone jest w orzecznictwie, że do uszczerbku interesu prawnego uczestnika postępowania w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dojść może wówczas, gdy naruszenie zasad postępowania, tj. konkretnego przepisu prawa przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie uszczerbku interesu prawnego determinuje sposób postępowania organu administracyjnego do obowiązków należytego zbadania okoliczności podnoszonych we wniosku - odwołaniu, a następnie ocena, czy i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku.
Innymi słowy, w postępowaniu administracyjnym musi zatem dojść do ujawnienia i zbadania wszelkich okoliczności związanych z punktacją (lub jej brakiem), będącą skutkiem ocen dokonywanych w odniesieniu do poszczególnych wymagań stawianych w ogłoszeniu. Taki zakres postępowania odpowiada również celom ustawy.
W sprawie kontrolowanej przez Sąd organy Narodowego Funduszu Zdrowia przeprowadziły postępowanie w sposób prawidłowy, z zachowaniem przepisów prawa. W ocenie Sądu, w postępowaniu tym w szczególności nie został naruszony art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach, bowiem każdemu ze świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zapewniono równe traktowanie, a postępowanie przeprowadzono w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji. Należy przy tym wskazać, że zasada równego traktowania świadczeniodawców przejawia się w stosowaniu takich samych kryteriów do wszystkich świadczeniodawców biorących udział w danym postępowaniu.
Zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest umowa zawarta pomiędzy świadczeniodawcą a dyrektorem oddziału wojewódzkiego Funduszu. Umowa taka może zostać zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w ustawie.
Na gruncie niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości Sądu zakres porównania ofert określony zgodnie z art. 148 ustawy co do uzyskanych parametrów oceny i ich porównania. Ocena ofert została dokonana według kryteriów, jakości, dostępności, ciągłości i ceny i przedstawiona w zaskarżonej decyzji. Oferenci przystępujący do konkursu ofert spełniali zatem wymagania wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, oraz wymagania określone w zarządzeniach Prezesa Funduszu, które są dla świadczeniodawców biorących udział w postępowaniach wiążące (wyrok NSA z 24 lutego 2011 r., sygn. akt II GSK 262/10).
Także kryteria oceny ofert i warunki wymagane od świadczeniodawców były jawne i nie podlegały zmianie w toku postępowania, zaś skarżący w oświadczeniu załączonym do oferty oświadczył, iż zapoznał się z warunkami postępowania oraz warunkami zawierania umów i nie zgłasza do nich zastrzeżeń oraz że przyjmuje je do wykonania. W czasie trwania procedury konkursowej skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa złożenia umotywowanego protestu na podstawie art. 153 ust. 1 ustawy o świadczeniach.
Oferta skarżącego oraz oferta drugiego oferenta otrzymały różną ilość punktów. Kryterium różnicującym punktację było kryterium jakości i mimo niewielkiej różnicy miało to charakter decydujący, bowiem oferta skarżącego uzyskała niższą punktację, co skutkowało wyborem oferty konkurencyjnego świadczeniodawcy.
Oznacza to, że postępowanie przeprowadzone przez komisję konkursową było zgodne z obowiązującymi przepisami, nie narusza prawa wyboru oferty korzystniejszej i nie stanowi naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 15, art. 77 § 1 i § 4 oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Organ poddał analizie tę część materiału dowodowego w sprawie, która wywołała różnicę w uzyskanej punktacji, co umożliwiło dokonanie pełnej kontroli prawidłowości przeprowadzonego postępowania oraz ustalenie stanu faktycznego. Prezes Funduszu dokonał także analizy porównawczej oferty konkurencyjnej, z którą doszło do zawarcia umowy. Szczegółowo wskazał, iż wyliczenia ilości punktów przypadających na dane kryteria oceny ofert dokonano w oparciu o jednakowe dla wszystkich oferentów kryteria. Wskazał także, z jakimi okolicznościami, przypisanymi poszczególnym kryteriom oceny wiążą się określone ilości punktów, jakimi przesłankami kierowała się komisja konkursowa dokonując wyboru oferty.
Ponadto, w sposób wyczerpujący odniósł się do zarzutów podniesionych przez skarżącego zasadnie uznając je za bezpodstawne.
W tym miejscu należy odnieść się do zasadniczego zarzutu skarżącego, że jego konkurent S. NZOZ "nie przedstawił certyfikatu jakości ISO na wszystkie jednostki – zespoły ratownictwa medycznego".
W ocenie Sądu brak jest jakichkolwiek uzasadnionych podstaw do podnoszenia w skardze zarzutu naruszenia art. 149 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach i twierdzenie, że konkurent – w przeciwieństwie do skarżącego - "nie przedstawił certyfikatu jakości ISO na wszystkie jednostki – zespoły ratownictwa medycznego". W ocenie Sądu prawidłowo Prezes Funduszu uznał, że świadczeniodawca ten spełniał wymogi formalne, co oznacza, że posiadał właściwy certyfikat, w tym obejmujący również region wskazany w decyzji.
Zdaniem Sądu, potwierdza to znajdujący się w aktach administracyjnych, przedłożony przez S. NZOZ certyfikat ISO nr [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. dotyczący świadczenia usług w zakresie ratownictwa medycznego, wystawiony dla jednostki, którą jest podmiot objęty tym certyfikatem, czyli Oddział Pomocy Doraźnej S.NZOZ z siedzibą w S.
Podobnie skarżący F. sp. z o.o. z siedzibą w W. posiada certyfikat złożony na konkretne jednostki – w niniejszej sprawie Region [...]. Należy przy tym wskazać, iż przedsiębiorcami są skarżący F.sp. z o.o. z siedzibą w W. i S. z siedzibą w K. Idąc tokiem rozumowania zarzutu skarżącego należałoby stwierdzić, że w postępowaniu o zawarcie umowy na świadczenie usług ratownictwa medycznego nie powinien uczestniczyć S.NZOZ i w konsekwencji zatem podmiot tak oznaczony nie powinien podlegać badaniu na spełnienie wymagań konkursu, jak i nie powinien być przedmiotem kontroli na stwierdzenie spełnienia tych wymagań. Idąc tym tokiem rozumowania, podmiotem wyłącznie podlegającym tym badaniom i kontroli powinna być sama spółka z o.o. F. z siedzibą w W.
Pozostaje poza sporem, że medyczne czynności ratunkowe uregulowane są ustawą z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. Nr 191, poz. 1410) - dalej jako "ustawa o PRM". Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy o PRM jednostkami systemu ratownictwa są szpitalne oddziały ratunkowe oraz zespoły ratownictwa medycznego, w tym lotnicze zespoły ratownictwa medycznego – zwane dalej "jednostkami systemu", na których świadczenia zawarto umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Stosownie do art. 3 pkt 1 ustawy o PRM dysponent jednostki to podmiot leczniczy w rozumieniu przepisów o działalności leczniczej, w którego skład wchodzi jednostka systemu, o której mowa w art. 32 ust. 1 (art. 3 pkt 1 w brzmieniu nadanym przez art. 179 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej - Dz. U. z 2011 Nr 112, poz. 654 - z dniem 1 lipca 2011 r.).
W ocenie Sądu, z cytowanych przepisów art. 32 ust. 1 i art. 3 pkt 1 ustawy o PRM i należy wywieźć, że dysponentem jednostki systemu ratownictwa medycznego jest podmiot na którego świadczenia zawarte są umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, czyli ten, który posiada szpitalny oddział ratunkowy, bądź zespół ratownictwa medycznego.
W przypadku skarżącego dysponentem jednostki systemu ratownictwa medycznego jest F. sp. z o.o. Oznacza to, że do uznania, czy konkretna jednostka ratownictwa medycznego spełnia warunki wymagane w konkursie ofert, należy w konkretnej lokalizacji tej jednostki przeprowadzić zbadanie tych wymagań i kontrolę ich spełnienia. Gdyby natomiast prawodawcy chodziło o zbadanie, czy podmiot, który tę jednostkę utworzył, jej dysponent, (a w rozpoznawanej sprawie skarżący F. sp. z o.o. z siedzibą w W. i jego konkurent S.S.A. z siedziba w K.) wymagania stawiane w konkursie spełnia, to podmiot taki mógłby wskazać, jako działający w realiach rozpoznawanej sprawy na terenie całego kraju, że pojazdy posiada na przykład w W., personel w P., a niezbędny sprzęt jeszcze w innym miejscu. Takie spełnienie warunków byłoby niedopuszczalne. Y tego wygldu wyłącznie jednostka świadcząca usługi medyczne w konkretnej lokalizacji musi spełniać wszystkie niezbędne warunki konkursu.
Kontrolując, kto i w jaki sposób oznaczył ofertę, z akt sprawy administracyjnej wynika, że chociaż na druku o oznaczeniu oferty uwidoczniono Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej S., to jego organem założycielskim jest Spółka Akcyjna S.
Zgodnie natomiast z Księgą Rejestrową Dział I "Oznaczenie Zakładu Opieki Zdrowotnej" w rubryce 5 jako pełną nazwę zakładu podano "S. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej" z określeniem w rubryce 11.3 podmiotu, który utworzył zakład S.S.A. z siedziba w K.".
W tych okolicznościach, tak jak używanie w toku postępowania konkursowego nazwy "Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej F." odnosiło się wyłącznie do jednostki organizacyjnej oferenta F. sp. z o.o., która bezpośrednio miała wykonywać usługi ratownictwa medycznego w rejonie objętym konkursem, to i podobnie konkurent skarżącego S.S.A. prowadząca S. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej posiada certyfikat wystawiony na tę jednostkę z siedzibą w Sztumie.
Oznacza to, że w konkretnej lokalizacji, w której mają być świadczone usługi ratownictwa medycznego wymagane jest, by spełnione były warunki stawiane w konkursie, a nie by cała spółka z o.o. F., czy spółka akcyjna S. - działające na terenie całego kraju, wymagania te spełniała we wszystkich miejscach swojej działalności.
W związku z tym zarzuty skarżącego odnoszące się do omawianych kwestii należało uznać za nietrafne.
Odnosząc się do drugiego z zarzutów, wskazać należy, że jeżeli strona podnosiła zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a., to w jej interesie leżało wykazanie istotnego wpływu tego uchybienia na wynik sprawy. Nie nasuwało to skarżącej trudności, skoro w skardze podniosła zarzut nie przedstawienia jej pełnej dokumentacji postępowania z uwzględnieniem oferty złożonej przez drugiego oferenta. O ile bowiem fakt ten doprowadził do wydania wadliwej decyzji, czyli może mieć wpływ na wynik sprawy okoliczność ta powinna być jakkolwiek sprecyzowana i uzasadniona. Także okres, jaki upłynął między datą doręczenia decyzji, a datą rozpoznania sprawy przez Sąd, umożliwiał skarżącej przygotowanie wypowiedzi wykazującej, że ta wadliwość może mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podnieść ze organ każdorazowo, przed wydaniem decyzji informował stronę o treści art. 10 § 1 k.p.a. Jeżeli natomiast przed Sądem skarżąca nie przedstawiła istotnych argumentów dotyczących zebranego w sprawie materiału dowodowego, to znaczy, że naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy (tak również wypowiedział się na gruncie przepisów ordynacji podatkowej Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ uchwale składu 7 sędziów z dnia 25 kwietnia 2005 r., FPS 6/04, ONSAiWSA 2005/4/66).
Zdaniem Sądu, organy Funduszu dostatecznie wyjaśniły dlaczego komisja konkursowa nie naruszyła przepisu art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach, co oznacza, że nie doszło w toku postępowania konkursowego do obrazy zasady równego traktowania wszystkich oferentów oraz zasad uczciwej konkurencji, a w konsekwencji tego zarzutu - naruszenia interesu prawnego skarżącej poprzez niepełne wyjaśnienie wszystkich podstaw rozstrzygnięcia konkursu. Nie doszło także do naruszenia pozostałych podniesionych w skardze norm ustawy o świadczeniach oraz naruszenia norm procesowych mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy - a w szczególności art. 7, 8, 9, 10 § 1, 15 k.p.a., art. 77 § 1 i § 4 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. W konsekwencji, brak uchybień proceduralnych nie pozwala na przyjęcie żeby doszło do mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia prawa materialnego.
W ocenie Sądu Prezes Funduszu kontrolując wynik postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie ograniczył się do przedstawienia zasad punktacji (oceny) i do porównania jedynie liczby punktów uzyskanych przez oferentów na różnych płaszczyznach oceny. Dokonał analizy różnicujących obie oferty odpowiedzi na pytania składanych przez obu oferentów, które miały wpływ na ostateczny wynik w punktacji obu ofert.
Oznacza to, że został wypełniony obowiązek indywidualizacji oceny i wyjaśnienia stronie, dlaczego w tym konkretnym przypadku obaj oferenci zostali ocenieni przyznaniem takiej, a nie innej liczby punktów. Jednym z wymogów zachowania wspomnianych zasad jest dokonanie przez komisję konkursową oceny wszystkich ofert zgodnie z obowiązującymi regulacjami prawnymi, w tym m.in. zgodnie z wytycznymi zawartymi w przepisie art. 148 cyt. ustawy. Zgodnie bowiem z tym przepisem, porównanie ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej obejmuje w szczególności:
1) ciągłość, kompleksowość, dostępność, jakość udzielanych świadczeń, kwalifikacje personelu, wyposażenie w sprzęt i aparaturę medyczną, na podstawie wewnętrznej oraz zewnętrznej oceny, która może być potwierdzona certyfikatem jakości lub akredytacją;
2) ceny i liczby oferowanych świadczeń opieki zdrowotnej oraz kalkulacje kosztów.
Niewątpliwie wskazane kryteria oceny ofert, użyte w ustawie i dookreślone następnie - na podstawie art. 146 ustawy o świadczeniach - przez Prezesa Funduszu, na podstawie opinii właściwych konsultantów krajowych, stanowią podstawową wykładnię (wskazówkę) dla komisji konkursowych, jak dokonywać porównywania złożonych ofert.
Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia sprecyzował te pojęcia w zarządzeniu nr 73/2009/DSOZ z dnia 13 listopada 2009 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Należy, zdaniem Sądu, zauważyć, że w obu spornych decyzjach wydanych w rozpatrywanej sprawie, organy przedstawiły zasadę punktacji, porównania liczby punktów uzyskanych przez oferentów na różnych płaszczyznach oceny (kryteriach), wykazania, że dlaczego w konkretnym przypadku każdy z oferentów został oceniony przyznaniem tej a nie innej sumy punktów. W niniejszej sprawie miało miejsce wyliczenie ilości uzyskanych punktów, które zróżnicowało ocenę przypadających na daną kategorię dokonane zostało w oparciu o przejrzyste i jednakowe dla wszystkich oferentów kryteria (tak m.in. /w:/ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 10/10)
W konsekwencji organ w istocie przedstawił i wyjaśnił zasady punktowania poszczególnych elementów oferty, szczegółowo odniósł się do kwestii punktacji ofert, wskazując dlaczego wybrana oferta uzyskała wyższą o 1 punkt ocenę podczas, gdy strona skarżąca z punktacji nie jest zadowolona, co uniemożliwiło jej jakąkolwiek sensowną polemikę z przedstawioną przez Prezesa NFZ argumentacją.
Prezes NFZ, jak również Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ, wydając swoje decyzje, odnieśli się w ich uzasadnieniu w sposób rzeczowy i bezpośredni do podstawowych formalnoprawnych zastrzeżeń strony dotyczących procedury konkursowej, które strona podniosła w swoich środkach zaskarżenia składanych w toku całego postępowania. Nie może ujść uwadze, że Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia kontroluje zakończone postępowanie konkursowe i może prowadzić postępowanie dowodowe jedynie w ograniczonym zakresie zakreślonym art. 152 w związku z art. 154 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (...). Bada jedynie, czy w związku z naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, nie doznał uszczerbku interes prawny oferenta stosownie do art. 134 ustawy.
W ocenie Sądu, prawidłowość działania komisji konkursowej, a następnie organów obu instancji nie budzi w tej sytuacji wątpliwości w kontekście przepisu art. 148 ustawy o świadczeniach, albowiem z ustaleń faktycznych wynika jednoczesne zestawienie dowodów spełnienia takich samych wymagań przez obu oferentów, zakwalifikowania ich do merytorycznej części konkursu ofert. Świadczy to o przejrzystości zasad rządzących postępowaniem konkursowym, w tym przede wszystkim zachowaniu zasady równego traktowania i uczciwej konkurencji, o których mowa w art. 134 cyt. ustawy. Obie strony wzywane były bowiem do składania wyjaśnień uzupełniających (poza kwestiami formalnymi), a także u obu stron komisja przeprowadziła kontrole.
Pozwoliło to organowi dokonać wyboru najkorzystniejszej ofert.
Sąd musi dysponować stanowiskiem organu zawierającym odniesienie do wszystkich istotnych elementów (przesłanek) dotyczących przede wszystkim kwestii podnoszonych przez stronę. Sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że uzasadnienia obu decyzji spełnia wymogi stawiane przez normę zawartą w przepisie art. 107 § 1 i 3 k.p.a., albowiem uzasadnienia te zawierają wyjaśnienie okoliczności branych pod uwagę przy wydawaniu decyzji o rozstrzygnięciu spornego konkursu.
Zdaniem Sądu, oczywistym jest, że prowadząc postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i przestrzegając zasad tego postępowania, Fundusz nie może naruszać reguł wynikających zarówno z ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, jak i ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. Niemniej ograniczenia wynikające z powyższych ustaw w zakresie przestrzegania norm w nich zawartych, nie mogą naruszać jednocześnie zasad obowiązujących w postępowaniu odwoławczym prowadzonym według przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Nie można zatem zgodzić się ze stanowiskiem organu, że oferta konkurencyjnego świadczeniodawcy nie może w sposób całkowity podlegać jakiemukolwiek ujawnieniu innym świadczeniodawcom. Owszem, uznać trzeba, iż nie mogą w toku postępowania odwoławczego podlegać ujawnieniu dane zawarte w ofercie, objęte tajemnicą przedsiębiorstwa oraz ustawowo chronione dane osobowe, w tym tzw. dane wrażliwe, niemniej w świetle art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach trudno byłoby wykazać naruszenia zasad prowadzenia postępowania w oparciu o materiał dowodowy, w którym nie byłoby jakiegokolwiek dostępu do danych wynikających z ofert konkurencyjnych świadczeniodawców. Wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2011 r., sygn. akt II GSK 264/10 oraz II GSK 265/10 prezentujące inny pogląd, nie zapadły jednogłośnie. Należy zwrócić uwagę, że sędzia NSA składający zdanie odrębne do tych orzeczeń, nie bez racji zauważył, że Naczelny Sąd Administracyjny w treści uzasadnienia obu tych wyroków nie wskazał, które przepisy z wyżej powołanych ustaw zostały naruszone, aby uzasadniały taką odmowę. Ponadto - NSA nie odniósł się również do treści przepisu art. 73 k.p.a., który ma zastosowanie w sprawie, regulujący prawo strony wglądu do akt w każdym stadium postępowania. Co istotne, postępowanie toczące się przed Dyrektorem Oddziału Wojewódzkiego NFZ oraz Prezesem NFZ jest postępowaniem administracyjnym, gdyż złożone odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania złożone zostało na podstawie art. 154 § 1 ustawy o świadczeniach. Złożone odwołanie otworzyło postępowanie administracyjne, do którego mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie niewyłącznym przez przepisy tej ustawy. Należy zatem podzielić pogląd wyrażony w zdaniu odrębnym do tych wyroków, że o ile otwarte jest już postępowanie administracyjne, to musi dojść do ujawnienia i zbadania wszystkich okoliczności związanych ze sprawą. Także z punktacją, ofertami, uzasadnieniem punktacji, itp., gdyż jest to skutek ocen dokonanych w odniesieniu do poszczególnych wymagań stawianych w ogłoszeniu.
O ile co do zasady odmowa stronie udostępnienia pełnych akt sprawy, narusza art. 73 K.p.a., to niewątpliwie zarzut naruszenia tej normy procesowej musiałby podnieść i wykazać skarżący uprawdopodobniając w jakim zakresie może to naruszenie mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Strona miała wgląd do akt i na ich podstawie przedstawiła zarzuty, które uzasadniła.
Należy wskazać na marginesie, że udostępnianie skarżącemu oferty "S." S.A. prowadzącej S.NZOZ, wywołałoby sytuację, w której jeden z konkurentów w postępowaniu konkursowym wszedłby w posiadanie pełnej informacji o drugim (w tym wiedzy o danych wrażliwych), który nie będąc stroną postępowania administracyjnego wszczętego na podstawie art. 154 ustawy o świadczeniach (w postępowaniu administracyjnym stroną nie jest, a w postępowaniu sądowo-administracyjnym może być dopuszczony jedynie w charakterze uczestnika postępowania) nie miałby takiej możliwości. W takiej sytuacji skarżący byłby w pozycji uprzywilejowanej w odniesieniu do konkurencyjnego świadczeniodawcy biorącego udział w postępowaniu konkursowym. W ten sposób równe traktowanie stron w postępowaniu konkursowym i symetria pozycji uczestników biorących udział w tym postępowaniu, przekształciłaby się w asymetrię ich sytuacji prawnej i w naruszenie zasad równego traktowania tych samych podmiotów w ramach postępowania administracyjnego.
Wobec tego, ze w niniejszej sprawie Sad dysponował aktami sprawy zawierającymi ofertę konkurenta powyższe okoliczności tez nalezalo uwglednic
Działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a. – Sąd orzekł, jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło