VI SA/Wa 872/14
WyrokWSA w Warszawie2016-10-21
Skład orzekający: Małgorzata Grzelak, Agnieszka Łąpieś - Rosińska, Marzena Milewska - Karczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy prawidłowo unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego w części dotyczącej odmiany pierwszej i dziesiątej z powodu braku indywidualnego charakteru, porównując go z wcześniej opublikowanym zgłoszeniem patentu europejskiego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy prawidłowo ocenił brak indywidualnego charakteru spornych odmian wzoru przemysłowego. Porównanie z wcześniej opublikowanym zgłoszeniem patentu europejskiego wykazało tożsamość cech istotnych, co skutkowało tym, że ogólne wrażenie wywołane na zorientowanym użytkowniku nie różniło się od wrażenia wywołanego przez wcześniejszy wzór. Sąd podzielił również stanowisko organu co do szerokiego zakresu swobody twórczej przy projektowaniu wyrobów piekarskich, co wzmacnia tezę o braku indywidualnego charakteru przy niewielkich różnicach.Stan faktyczny
Spółka B. złożyła skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej, która unieważniła prawo z rejestracji wzoru przemysłowego "Produkty piekarskie" w części dotyczącej odmiany pierwszej i dziesiątej. Jako podstawę unieważnienia wskazano brak indywidualnego charakteru, porównując wzór z wcześniej opublikowanym zgłoszeniem patentu europejskiego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym dopuszczenie dowodu z dokumentu w języku obcym oraz błędną ocenę indywidualnego charakteru i zakresu swobody twórczej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Sędzia WSA Marzena Milewska - Karczewska Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2016 r. sprawy ze skargi B. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt: "Produkty piekarskie" nr [...] w części oddala skargę
B. sp. z o.o. w W. (dalej powoływana również jako: Skarżąca, Uprawniona) wniosła do tutejszego Sądu skargę decyzję Urzędu Patentowego RP (UP) z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] unieważniającą prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt.: "Produkty piekarskie" nr [...], udzielonego na rzecz skarżącej w części obejmującej odmianę pierwszą przedstawioną na Fig. 1 oraz odmianę dziesiątą przedstawioną na Fig. 10 - według opisu spornego wzoru przemysłowego (pkt 1 decyzji) z powodu uznania, że w wymienionym zakresie przedmiotowy wzór przemysłowy nie spełniał wymogu indywidualnego charakteru.
Zaskarżona decyzja, wydana w trybie postępowania spornego, prowadzonego na wniosek L. sp. z o.o. s. k. a. z siedzibą w L., zawiera również rozstrzygnięcie o oddaleniu wniosku spółki L. w pozostałej części (pkt 2 decyzji) a także o kosztach postępowania (pkt 3 decyzji).
Materialnoprawną podstawę powyższej decyzji stanowi art. 102, art. 103 i art. 104 w związku z art. 89 ust. 1 i art. 117 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm., dalej: p.w.p.) oraz art. 100 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p.
Do wydania decyzji poddanej niniejszej kontroli sądowoadministracyjnej doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
1. Według opisu, przedmiotem wzoru przemysłowego pt.: "Produkty piekarskie" nr [...] zarejestrowanego z pierwszeństwem od [...] stycznia 2006 r. udzielonego decyzją z [...] kwietnia 2006 r. na rzecz B. są produkty piekarskie, jako produkty przemysłowe należące do grupy wyrobów piekarskich typu "słone paluszki".
Istotę wzoru przemysłowego stanowi nowa postać przedmiotu urzeczywistniona w przedstawianych odmianach, przejawiająca się w uformowaniu postaci inspirowanych znanymi "słonymi" paluszkami produktów piekarskich na ich długości, bez względu na smak, rodzaj zastosowanej lub brak jakiejkolwiek posypki ozdobno-smakowej.
Przedmiot wzoru przemysłowego został przedstawiony na załączonym rysunku, na którym na Fig. 1 - Fig. 10 uwidoczniono poszczególne odmiany produktów piekarskich w widoku z góry na ich długości:
na Fig. 1 - produkt piekarski zawierający dwa proste pojedyncze paluszki wszystkie usytuowane kolejno jeden przy drugim i przechodzące kolejno jeden w następny,
na Fig. 2 (....)
na Fig. 3 (....)
na Fig. 4 (....)
na Fig. 5 (....)
na Fig. 6 (....)
na Fig. 7 (....)
na Fig. 8A i 8B (....)
na Fig. 9A i 9B (....)
na Fig. 10 - produkt piekarski zawierający dwa pojedyncze paluszki splecione wokół siebie razem.
Znany gotowy produkt pojedynczego paluszka ma barwę w odcieniu brązu znaną ze słonych paluszków i zasadniczo nieregularny w niewielkim, choć zauważalnym stopniu zewnętrzny zarysu na długości.
Produkty piekarskie według wzoru przemysłowego stanowią produkty przemysłowe należące do grupy wyrobów piekarskich inspirowanych produktem typu "słone paluszki" i są wytwarzane również zgodnie z ogólnymi znanymi zasadami ich wytwarzania.
Poszczególne odmiany produktów piekarskich według wzoru przemysłowego różnią się od znanego wyrobu pojedynczego paluszka tym, że zawierają przynajmniej dwa pojedyncze paluszki uformowane w nowy kształt.
W pierwszej odmianie według wzoru przemysłowego w jeden podwójny, stanowiący produkt piekarski zawierający dwa w przybliżeniu proste pojedyncze paluszki usytuowane jeden przy drugim i przechodzący jeden w drugi poprzez styk bokami jak pokazano na Fig. 1, w przybliżeniu jednej linii.
[pic]
W drugiej (....
(....)
W dziesiątej odmianie według wzoru przemysłowego, pokazanej na Fig. 10, produkt piekarski zawiera dwa w przybliżeniu jednakowej grubości pojedyncze paluszki splecione naprzemian na pobocznicach na długości.
Każde opisane i kolejne zbliżone uformowanie postaci produktów piekarskich z przynajmniej dwóch w przybliżeniu prostych pojedynczych paluszków na ich długości, bez względu na smak, rodzaj zastosowanej lub brak jakiejkolwiek posypki ozdobno-smakowej, mieści się w spektrum istoty wzoru przemysłowego.
[pic]
Cechy istotne wzoru przemysłowego
Produkt piekarski według wzoru przemysłowego inspirowany znanym wyrobem pojedynczego "słonego" paluszka charakteryzuje się tym, że zawiera przynajmniej dwa pojedyncze paluszki uformowane w nowy kształt, przy czym może być uformowany w:
- w jeden podwójny, stanowiący produkt piekarski zawierający dwa w przybliżeniu proste pojedyncze paluszki usytuowane jeden przy drugim i przechodzący jeden w drugi poprzez styk bokami jak pokazano na Fig. 1, w przybliżeniu jednej linii;
Pokazany na Fig. 2 (....)
(....)
- pokazany na Fig. 10, produkt piekarski zawierający dwa w przybliżeniu jednakowej grubości pojedyncze paluszki splecione naprzemian na pobocznicach na długości.
2. W dniu [...] lipca 2013 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął wniosek spółki L. o unieważnienie ww. prawa z rejestracji wzoru przemysłowego. Jako podstawę żądania wskazano przepisy art. 102, art. 103 i 104 p.w.p. podnosząc brak nowości i indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego wobec wcześniejszego wzoru ujawnionego na rysunku zawartym w opisie zgłoszenia patentu europejskiego [...], opublikowanego [...] grudnia 1983 r. w Biuletynie [...] nr [...].
[pic]
(....)
[pic]
(....)
Spółka przedłożyła do akt sprawy uwierzytelnioną kopię ww. opisu zgłoszenia patentu europejskiego oraz tłumaczenie przysięgłe pierwszej strony tego opisu (wraz ze skrótem), opisu figur rysunku oraz zastrzeżeń.
Przedłożyła także wydruk z dnia [...] listopada 2013 r. ze strony internetowej Uprawnionej, w którym spółka B. podaje, że pomysł spornego wzoru narodził się w 2005 r. w wyniku przypadkowego zauważenia sklejonych ze sobą paluszków. Uzasadniając swój interes prawny w złożeniu przedmiotowego wniosku o unieważnienie, spółka L. podała, że strony są bezpośrednimi konkurentami na rynku produktów piekarniczych, a w szczególności oba podmioty produkują paluszki, jako formę przekąski, tak więc sporne prawo, zdaniem L., prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy. Spółka wskazała na art. 20 i art. 22 Konstytucji RP i art. 6 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. Ponadto podała, że w dniu [...] czerwca 2013 r. Uprawniona wniosła przeciwko niej pozew do Sądu Okręgowego w L. o zaniechanie naruszania spornego wzoru przemysłowego, przy czym okoliczność, iż pozew ten dotyczy naruszania jedynie 10 odmiany spornego wzoru, zdaniem wnioskującej, nie ogranicza jej interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia wszystkich odmian spornego wzoru, gdyż pozew ten nie wyklucza wysuwania kolejnych żądań przez Uprawnioną na podstawie spornego wzoru.
3. W odpowiedzi na powyższy wniosek oraz na rozprawie w dniu [...] listopada 2013 r., Uprawniona zakwestionowała interes prawny spółki L. i na tą okoliczność przedłożyła kopię świadectwa rejestracji wnioskodawcy z dnia [...] lipca 2012 r. (wzoru wspólnotowego nr [...]), jako dowód jego działania w złej wierze. Spółka B. podniosła, że przeciwstawione spornemu wzorowi zgłoszenie wynalazku dotyczy sposobu, tj. metody zapobiegania powstawaniu zniekształceń w zakresie wypiekania długich nici pasemek ciasta. Zdaniem Uprawnionej, nie można porównywać ze sobą wynalazku i wzoru przemysłowego, gdyż są to różne prawa wyłączne, inne są ich przedmioty i zakresy ochrony, a także inne są kryteria zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego i zdolności patentowej wynalazku.
Na okoliczność nowości i indywidualnego charakteru spornego wzoru Uprawniona przedłożyła materiał, który nazwała "Analizą cechy nowości i indywidualnego charakteru poprzez zestawienie cech produktu", w którym podnosi brak możliwości porównania przedmiotu ochrony spornego wzoru i przeciwstawionego spornemu wzorowi zgłoszenia wynalazku, który - jej zdaniem - nie ujawnia zewnętrznego wyglądu produktu. Przedłożyła również materiał, który nazwała "Wynikami badania ankietowego przeprowadzonego wśród zwiedzających Targi Spożywcze w W. w dniu [...] listopada 2013 r. oraz zwiedzających Targi Pracy w W. w dniu [...] listopada 2013 r.", a także wydruki amerykańskiego wzoru nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. i wspólnotowego wzoru [...] z dnia [...] maja 2007 r. Na okoliczność dbałości o zapewnienie sobie bezpieczeństwa prawnego Uprawniona przedłożyła (oprócz świadectwa rejestracji spornego wzoru) dodatkowe tytuły ochronne do znaków towarowych: nr [...] "beer fingers", nr [...] "jedyne podwójne" oraz nr [...] "double fingers". Natomiast na okoliczność, że jest przedsiębiorcą aktywnym na rynku w całej Polsce spółka B. przedłożyła szereg kopii przyznanych jej nagród, wyróżnień i podziękowań z lat 2008- 2012.
4. Kolegium Orzekające rozpoznając przedmiotowy wniosek uznało, że z uwagi na datę zgłoszenia spornego wzoru do rejestracji ([...] stycznia 2006 r.) mają w tej sprawie zastosowanie przepisy ustawy Prawo własności przemysłowej. Zdaniem UP, spółka L. ma interes prawny w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego wobec okoliczności, że z Uprawnioną są bezpośrednimi konkurentami na rynku produktów piekarniczych. W szczególności, że oba podmioty produkują paluszki, jako formę przekąski, a więc sporne prawo prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy. Odwołując się do poglądów doktryny oraz orzecznictwa sądowego organ stwierdził, że interes prawny spółki L. został wykazany, skoro wnioskodawczyni zarzuciła spornemu wzorowi brak nowości w dacie jego zgłoszenia do ochrony, a wnioskująca spółka jest zainteresowana wykorzystaniem w obrocie spornego wzoru przemysłowego. Według Urzędu Patentowego, wnioskodawca może domagać się unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, skoro prawo to może ingerować w sferę uprawnień wnioskodawcy i utrudniać prowadzenie działalności gospodarczej z wykorzystaniem tego wzoru. W świetle powyższego, w ocenie Kolegium Orzekającego, kopia świadectwa rejestracji wnioskodawcy z dnia [...] lipca 2012 r. (wzoru wspólnotowego nr [...]) przedłożona przez Uprawnioną, jako dowód działania spółki L. w złej wierze, nie może świadczyć o braku interesu prawnego wnioskodawcy w domaganiu się unieważnienia spornego wzoru przemysłowego.
Unieważniając natomiast prawo z rejestracji spornego wzoru przemysłowego jedynie w części obejmującej odmianę pierwszą przedstawioną na Fig. 1 oraz odmianę dziesiątą przedstawioną na Fig. 10 Kolegium Orzekające stwierdziło, że przedmiotowy wzór w opisanym zakresie nie spełniał wymogu indywidualnego charakteru, gdyż ogólne wrażenie, jakie te odmiany wywołują na zorientowanym użytkowniku nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się jego pierwszeństwo ([...] stycznia 2006 r.), tj. przez przeciwstawiony wzór wcześniej ujawniony odpowiednio na Fig. 1 i na Fig. 6 rysunku zawartym w opisie zgłoszenia patentu europejskiego [...] (k. 176 akt [...]), opublikowanego [...] grudnia 1983 r. w Biuletynie [...] nr [...]. W szczególności, przeciwstawiony wzór na Fig. 1 przedstawia produkt piekarski, który zawiera dwa, w przybliżeniu proste pojedyncze paluszki usytuowane jeden przy drugim i przechodzące jeden w drugi poprzez styk bokami, w przybliżeniu w jednej linii, natomiast na Fig. 6 przedstawia produkt piekarski, który zawiera dwa w przybliżeniu jednakowej grubości pojedyncze paluszki splecione na przemian "na pobocznicach na długości". Ta tożsamość cech istotnych sprawia, że ogólne wrażenie, jakie te odmiany wywołują na zorientowanym użytkowniku nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez ww. odmiany spornego wzoru.
Jednocześnie Kolegium Orzekające postanowiło odstąpić od badania nowości spornego wzoru przemysłowego w części obejmującej odmianę pierwszą przedstawioną na Fig. 1 oraz odmianę dziesiątą przedstawioną na Fig. 10, gdyż brak indywidualnego charakteru stanowi samodzielną przesłankę unieważnienia wzoru przemysłowego. Urząd Patentowy podkreślił również, przez określenie "wzór publicznie udostępniony" zawarte w art. 104 p.w.p., zgodnie z ustaloną doktryną i orzecznictwem rozumie się jakikolwiek wzór publicznie udostępniony, a nie tylko wzór zarejestrowany, jako wzór przemysłowy - jak to podnosiła Uprawniona. Według organu, postacią publicznego udostępnienia jest przedstawienie wzoru, np. w gazetach, czasopismach, książkach, katalogach, broszurach, ulotkach, ogłoszeniach, materiałach marketingowych wydawanych w tradycyjnej formie drukowanej, jak i w formie elektronicznej, przy czym ujawnienie w tych postaciach musi mieć potwierdzoną datę. Według UP, publiczne udostępnienie wzoru może nastąpić również przez jego prezentację na targach lub pokazach, wystawach itd. Zdaniem Kolegium Orzekającego, publikacja dokonywana w ramach rejestracji wzorów oraz innych praw własności intelektualnej, zarówno wspólnotowych jak i krajowych prowadzi do ujawnienia wzoru.
Według UP, choć faktycznie, jak twierdzi Uprawniona, nie można porównywać ze sobą wynalazku i wzoru przemysłowego (są to różne prawa wyłączne, inne są ich przedmioty i zakresy ochrony, a także inne są kryteria zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego i zdolności patentowej wynalazku), to przedmiotem porównania w niniejszym postępowaniu jest jedynie postać spornego wzoru przemysłowego zawarta w jego dokumentacji rejestrowej oraz wcześniej udostępniona postać wzoru zawarta na rysunku publikacji prawa własności intelektualnej, którym jest publikacja na rysunku zawartym w opisie zgłoszenia patentu europejskiego [...], z datą publikacji w Biuletynie [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1983 r.
Zdaniem organu, cechy wyszczególnione powyżej, stanowiące o jednakowym ukształtowaniu odpowiednich odmian (Fig. 1 i Fig. 6) wzoru przeciwstawionego i odpowiednich odmian spornego wzoru (Fig. 1 i Fig. 10) są wyraźnie widoczne, zwłaszcza dla zorientowanego użytkownika, którym jest, np. osoba zaopatrująca rynek sprzedaży detalicznej w wyroby piekarskie, osoba sprzedająca wyroby piekarskie indywidualnym klientom itp. Według UP, należy także uwzględnić szeroki zakres swobody twórczej przy opracowaniu spornego wzoru przemysłowego, która jest ograniczona jedynie przez funkcję spożywczą tego wzoru, jako wyrobu piekarniczego. Stąd ogólne wrażenie, jakie sporny wzór wywołuje na zorientowanym użytkowniku zależy w mniejszym stopniu od szczegółów jego postaci, niż byłoby to w przypadku wzoru o bardzo ograniczonym zakresie swobody twórczej. Według organu, trzeba mieć także na uwadze art. 105 ust. 4 p.w.p., zgodnie z którym, prawo z rejestracji wzoru przemysłowego obejmuje każdy wzór, który na zorientowanym użytkowniku nie wywołuje odmiennego wrażenia. Tak więc uzyskane prawo z rejestracji na określoną postać wyrobu "nie rozróżnia" materiału i budowy wewnętrznej wzoru ani jego rozmiarów, a więc nie jest istotne czy przeciwstawiony wzór przedstawia wyroby wypieczone, czy surowe, ani z jakiego rodzaju ciasta są one wypiekane. Wobec powyższego, w ocenie organu, o nowości i indywidualnym charakterze spornego wzoru w dacie jego zgłoszenia do rejestracji ([...] stycznia 2006 r.) nie może świadczyć sporządzony przez Uprawnioną spółkę materiał pn. "Analiza cechy nowości i indywidualnego charakteru poprzez zestawienie cech produktu", w którym podnosi brak możliwości porównania przedmiotu ochrony spornego wzoru i przeciwstawionego spornemu wzorowi zgłoszenia wynalazku, a który, jej zdaniem, nie ujawnia zewnętrznego wyglądu produktu. Zdaniem organu, o nowości i indywidualnym charakterze spornego wzoru w dacie jego zgłoszenia do rejestracji nie może także świadczyć przedłożony przez Uprawnioną materiał w postaci wyników badań ankietowych, a także wydruki amerykańskiego wzoru nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. i wspólnotowego wzoru [...] z dnia [...] maja 2007 r., jako pochodzące z okresu po tej dacie. Z kolei przedłożone przez Uprawnioną spółkę materiały na okoliczność dbałości o zapewnienie sobie bezpieczeństwa prawnego oraz materiały na okoliczność, że Uprawniona jest aktywnym "graczem" na rynku w całej Polsce, obejmujące szereg kopii przyznanych mu nagród, wyróżnień i podziękowań z lat 2008-2012, według UP można traktować jedynie, jako materiały informacyjne, z uwagi na brak ich bezpośredniego związku z oceną zdolności rejestrowej spornego wzoru.
Jak wspominano na wstępie niniejszego uzasadnienia, Spółka B. zaskarżyła do WSA w Warszawie powyższą decyzję jedynie w części (co do punktu 1 sentencji), mianowicie w zakresie, w jakim organ unieważnił prawo z rejestracji spornego wzoru przemysłowego obejmującej odmianę pierwszą przedstawioną na Fig. 1 oraz odmianę dziesiątą przedstawioną na Fig. 10 - według opisu spornego wzoru przemysłowego. Zaskarżonej decyzji zarzucono:
1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: - art. 27 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 4, pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy o języku polskim poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w języku obcym oraz naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., 75 § 1 k.p.a., 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w języku obcym oraz jego fragmentarycznego tłumaczenia, co stanowi naruszenie obowiązku posługiwania się w postępowaniu administracyjnym przetłumaczonymi na język polski dokumentami stanowiącymi podstawę rozstrzygnięcia organów administracji publicznej;
2. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: art. 7 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy,
3. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego;
4. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: art. 80 k.p.a. w zw. z art. 252 p.w.p. poprzez przekroczenie swobodnej oceny dowodów;
5. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: art. 103 ust. 2 p.w.p., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nieustalenie czy doszło do skutecznego publicznego ujawnienia wcześniejszego wzoru;
6. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: art. 103 ust. 1 p.w.p., poprzez jego niezastosowanie i brak oceny spełnienia w dacie zgłoszenia warunku cechy nowości;
7. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: art. 104 ust. 1 p.w.p., poprzez błędną ocenę braku indywidualnego charakteru;
8. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: art. 104 ust. 2 p.w.p. poprzez nieprawidłowe ustalenie zakresu swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru;
9. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy: art. 6 k.p.a., 7 k.p.a. oraz 8 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 255(8) p.w.p. poprzez brak odniesienia się do wszystkich przedłożonych przez strony dokumentów w postępowaniu i brak wyjaśnienia, które z przedłożonych dokumentów UP RP zaliczył w poczet materiału dowodowego sprawy oraz poprzez brak sporządzenie uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom tego przepisu, w szczególności poprzez niedostateczne i niepełne uzasadnienie decyzji.
Podnosząc powyższe zarzuty, które zostały przez stronę uzasadnione, skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części, tj. w zakresie pkt 1 sentencji decyzji;
Ponadto na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., wniosła o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opinii prawnej Prof. dr hab. K. S. pt.: [...]; a także w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Uczestniczka postępowania - spółka L., reprezentowana przez radcę prawnego, w piśmie procesowym z dnia [...] października 2016 r. po odniesieniu się do zarzutów podniesionych w skardze wniosła o oddalenie wniesionego środka zaskarżenia, jako bezzasadnego. Wniosła także o oddalenie wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii prawnej z dnia [...] lutego 2014 r.
W piśmie z dnia [...] października 2016 r. skarżąca spółka podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie (k.280 i nast. akt sądowych). Natomiast na rozprawie w dniu [...] października 2016 r. pełnomocnik skarżącej cofnął wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu tj. opinii prawnej prof. dr hab. K. S., wnosząc jednocześnie o potraktowanie tej opinii wyłącznie, jako uzupełnienie stanowiska strony w zakresie wyjaśnienia zarzutów skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga spółki B. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja w zakresie, w jakim ją zaskarżono a mianowicie w części unieważniającej prawo z rejestracji spornego wzoru przemysłowego obejmujące odmianę pierwszą przedstawioną na Fig. 1 oraz odmianę dziesiątą przedstawioną na Fig. 10 - według opisu spornego wzoru przemysłowego - nie narusza prawa.
Odnosząc się do zarzutów skarżącej spółki jak w petitum skargi oraz przy uwzględnieniu argumentów podanych w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. zatytułowanym "Opinia prawna" należy wskazać, że:
1. zgodnie z art. 117 ust. 1 p.w.p., do unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego przepisy art. 89 stosuje się odpowiednio, co oznacza, że prawo z rejestracji wzoru przemysłowego może być unieważnione w całości lub w części, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże ona, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania tego prawa.
Zdaniem WSA w Warszawie, organ niewadliwie uznał, że spółka L. miała interes prawny, o którym mowa w art. 89 ust. 1 w związku z art. 117 ust. 1 p.w.p., w domaganiu się unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru przemysłowego. Z uwagi na administracyjny charakter postępowania w sprawie o unieważnienie prawa wyłącznego, pojęcie "interesu prawnego" rozumieć trzeba zgodnie ze znaczeniem nadanym mu przez doktrynę prawa administracyjnego, przy czym w literaturze przedmiotu dominuje pogląd, aby ze spornych w doktrynie prawa administracyjnego koncepcji interesu prawnego, przyjąć "obiektywną i materialnoprawną koncepcję strony". Powszechnie uznaje się, że interes prawny w unieważnieniu patentu (odpowiednio wzoru przemysłowego) mają: pozwany o naruszenie patentu, osoba, która zamierza uruchomić produkcję wyrobów lub świadczenie usług według opatentowanego na cudzą rzecz wynalazku, konkurent podmiotu gospodarczego (przedsiębiorcy) uprawnionego z patentu, a także - w pewnych przypadkach - licencjobiorca. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości teza, iż źródłem interesu prawnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej mogą być nawet ogólne normy prawne kreujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej (art. 20 i art. 22 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, a wcześniej art. 5 ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej) - (szerzej patrz dr Andrzej Kisielewicz "Interes prawny w sprawach własności przemysłowej" - materiał przygotowany na konferencje pn. Wzory w praktyce Urzędu Harmonizacji Rynku Wewnętrznego i Urzędu Patentowego RP. Wzory w orzecznictwie Unii Europejskiej i Polski, Warszawa 8-9 listopada 2006 roku, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 stycznia 2007 r., sygn. VI SA/Wa 1944/06 LEX 299739, z dnia 20 marca 2007 r. sygn. VI SA/Wa 1998/06 LEX 322691, z dnia 26 czerwca 2007 r. sygn. VI SA/Wa 635/07 LEX nr 355519, z dnia 29 sierpnia 2006 r. sygn. VI SA/Wa 867/06 LEX 246145). Na gruncie tej sprawy nie jest kwestionowane, że strony prowadzą działalność wytwórczą w tożsamej branży, oferują ten sam asortyment wyrobów (są więc konkurentami na rynku), a przede wszystkim, że przed złożeniem wniosku w sprawie niniejszej, Uprawniona wystąpiła przeciwko spółce L. do Sądu Okręgowego w L. o zaniechanie naruszania spornego wzoru. Zdaniem WSA, wystąpienie z przedmiotowym pozwem w konsekwencji prowadzić może do ograniczenia swobody prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie produkcji i dystrybucji produkowanego asortymentu wyrobów. Nie ulega także wątpliwości, że jeżeli na przeszkodzie działalności Wnioskodawcy stoi ochrona na rozwiązanie niespełniające wymagań prawnych dla niego przewidzianych, to ma on interes prawny w domaganiu się unieważnienia tej ochrony. Uwzględniając powyższe, Sąd nie podziela poglądu strony skarżącej, że interes prawny wnioskującej spółki pozostaje wątpliwy z tego względu, że L. w dniu [...] lipca 2012 r. złożyła wniosek o rejestrację wzoru wspólnotowego odpowiadającego odmianie dziesiątej wzoru Uprawnionej, którego unieważnienia wnioskodawczyni żądała. Według Sądu, ta okoliczność nie może być rozpatrywana w oderwaniu od innych okoliczności, wyżej opisanych, zaistniałych w sprawie. Zatem rację ma UP RP twierdząc, że kopia świadectwa rejestracji wzoru wspólnotowego nr [...] nie może świadczyć o braku interesu prawnego spółki L. w niniejszym postępowaniu administracyjnym.
2. Za nieskuteczny należy uznać zarzut sformułowany w punktach 1-4 petitum skargi naruszenia wskazanych tam przepisów prawa materialnego oraz procesowego, poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w języku obcym oraz jego fragmentarycznego tłumaczenia, co stanowi zdaniem skarżącej, naruszenie obowiązku posługiwania się w postępowaniu administracyjnym przetłumaczonymi na język polski dokumentami stanowiącymi podstawę rozstrzygnięcia organów administracji publicznej a także stanowi o - szeroko rzecz ujmując - niedostatecznym wyjaśnieniu okoliczności sprawy.
Uznając powyższy zarzut za nietrafny na gruncie tej sprawy na wstępie przypomnienia wymaga, że konstytucyjna zasada, której odzwierciedleniem są przepisy ustawy o języku polskim, stanowiąca, iż językiem urzędowym jest język polski, warunkuje, aby dokumenty - będące zasadniczym dowodem wpływającym na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zostały przetłumaczone na język polski umożliwiając tym samym prawidłową ocenę wyniku badania treści takiego dokumentu (por. wyrok NSA z dnia 10 października 2008 r., sygn. akt I GSK 1088/07). W świetle art. 75 § 1 k.p.a. obcojęzyczne dokumenty, bez ich urzędowego przetłumaczenia na język polski, nie mogą być uznane za dowód w sprawie, gdyż posługiwanie się nimi w postępowaniu prowadzonym przez organ administracji publicznej jest sprzeczne z prawem, tj. art. 27 Konstytucji RP, (który stanowi, że językiem urzędowym w Rzeczypospolitej Polskiej jest język polski) oraz art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (j.t. Dz. U. z 2011, Nr 43, poz. 224 ze zm.). Przepisy te zobowiązują organy do posługiwania się urzędowymi tłumaczeniami obcojęzycznych dokumentów. Z art. 4 pkt 3 i art. 5 ust. 1 ustawy o języku polskim nie można jednak wywodzić zakazu dopuszczenia nieprzetłumaczonego dokumentu obcojęzycznego, jako dowodu w postępowaniu administracyjnym. Czym innym jest bowiem dopuszczenie obcojęzycznego środka dowodowego (dokumentu, zeznania świadka), jako dowodu w postępowaniu, a czym innym wynikający z ustawy wymóg dokonywania czynności urzędowych przez organ administracji publicznej w języku polskim. Wymóg ten jest realizowany w ten sposób, że czynność urzędowa organu polegająca na badaniu treści dokumentu obcojęzycznego wymaga dokonania tłumaczenia dokumentu. Nie zmienia to faktu, że dowodem będzie nadal treść dokumentu obcojęzycznego, a nie jego tłumaczenie. Należy podkreślić, że tłumaczenie nie zastępuje dokumentu sporządzonego w języku obcym, lecz służy jedynie ustaleniu, jaka jest treść tego dokumentu. Pomimo, że akta sprawy nie powinny zawierać dokumentów nieprzetłumaczonych, jednakże wyjaśnienia organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przekonują, że wada ta nie miała wpływu na wynik sprawy a więc nie mogła prowadzić do uwzględnienia niniejszej skargi (v. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) c) p.p.s.a.). Zdaniem WSA, rację ma organ twierdząc, że w świetle okoliczności sprawy, przedstawione przez wnioskującą o unieważnienie, fragmentaryczne tłumaczenie przeciwstawionego patentu europejskiego było wystarczające dla potrzeb rozstrzygnięcia sprawy. Pozwoliło ono bowiem na: zidentyfikowanie dokumentu i dziedziny, którego dotyczyło oraz opisu figur, na które powołała się spółka L. wnosząc o unieważnienie spornego wzoru. Nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie - dotyczącej wzoru przemysłowego - kluczowe znaczenie ma wygląd postaci produktu, jaki został przedstawiony w tym dokumencie. Z art. 102 p.w.p. wynika bowiem, że rejestracji jako wzór przemysłowy podlega postać wytworu - czyli jego warstwa zewnętrzna postrzegalna zmysłem wzroku (nie wchodząc w tym miejscu bliżej w rozważania odnośnie do cechy widoczności danej części produktu złożonego). Kolejne przesłanki definiujące wzór przemysłowy, jako podlegający ochronie wynikającej z rejestracji to nowość (art. 103 p.w.p.) i indywidualny charakter (art. 104 p.w.p.). Sąd podzielił pogląd organu, że zwłaszcza przetłumaczony opis figur rysunków w sposób dostateczny wyjaśniał zawartość przeciwstawionych figur przedstawiających przeciwstawione wzory. Według WSA, organ oceniając dowód tj. przetłumaczoną na język polski pierwszą stronę opisu wraz ze skrótem nie naruszył obowiązku posługiwania się w postępowaniu administracyjnym dokumentami przetłumaczonymi na język polski. Należy też zauważyć i podkreślić, że uprawniona z rejestracji podjęła w toku postępowania rzeczową, merytoryczną polemikę z przedłożonym dokumentem obcojęzycznym (v. pismo z dnia [...] listopada 2013 r. - Tom. I, k. 80). WSA w Warszawie, w składzie orzekającym, podziela również stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z dnia 8 stycznia 2015 r. sygn. akt II GSK 1809/13, na który powołuje się spółka L. w piśmie procesowym z dnia [...] października 2016 r. (k. 279 akt sąd.). W przywołanym judykacie stwierdzono: nie są trafne zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu w sprawie przepisu art. 5 ust. 2 ustawy o języku polskim (...) jeżeli w postępowaniu przed Urzędem Patentowym strona powołuje się na fragment dokumentu lub innego materiału obcojęzycznego, tłumacząc tę część na język polski, nie ma wówczas obowiązku, a byłoby to wręcz nieracjonalne, egzekwowanie od niej przetłumaczenia na język polski całego materiału.
3. W zaskarżonej decyzji, organ unieważnił w części prawo z rejestracji w odniesieniu do tzw. odmiany pierwszej (przedstawionej na rysunku nr 1) oraz odmiany dziesiątej (przedstawionej na rysunku nr 10 ) uznając, że sporne wzory nie cechują się indywidualnym charakterem, gdyż ogólne wrażenie jakie te odmiany wywołują na zorientowanym użytkowniku nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo (w tej sprawie [...] stycznia 2006 r.). Za wzory udostępnione przed datą pierwszeństwa Urząd Patentowy uznał rysunki przedstawiające przekąski przedstawione na Fig. 1 i Fig. 6 w opisie zgłoszenia patentu europejskiego nr [...] opublikowanego [...] grudnia 1983 r. w Biuletynie [...] nr [...].
Zdaniem WSA w Warszawie, organ prawidłowo uznał, że sporne wzory nie cechują się indywidualnym charakterem w rozumieniu art. 104 p.w.p.
Zgodnie z art. 104 ust. 1 p.w.p. wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo.
W myśl natomiast ust. 2. ww przepisu, przy ocenie indywidualnego charakteru wzoru przemysłowego bierze się pod uwagę zakres swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru. W orzecznictwie przyjmuje się, że ocena indywidualnego charakteru wzoru jest w istocie rezultatem czteroetapowego badania. Badanie to polega na określeniu, po pierwsze, sektora produktów, w których wzór ma zostać zawarty lub zastosowany, po drugie, poinformowanego użytkownika wspomnianych produktów według ich przeznaczenia, a także, poprzez odniesienie do tego poinformowanego użytkownika, stopnia znajomości stanu sztuki wzorniczej i stopnia uwagi wykazywanej przy porównywaniu - bezpośrednim, jeśli to możliwe - poszczególnych wzorów, po trzecie, stopnia swobody twórcy przy opracowywaniu wzoru i, po czwarte, wyniku porównania rozpatrywanych wzorów z uwzględnieniem właściwego sektora, swobody twórcy i całościowego wrażenia wywieranego na poinformowanym użytkowniku przez zakwestionowany wzór i przez każdy wcześniejszy wzór, który został udostępniony publicznie (zob. podobnie wyrok z dnia 7 listopada 2013 r., Budziewska/OHIM - Puma (Zwierzę z rodziny kotowatych w fazie wyskoku), T-666/11, EU:T:2013:584, pkt 21 i przytoczone tam orzecznictwo).
Dla oceny posiadania przez wzór indywidualnego charakteru przyjęto zarówno w prawie polskim (art. 104 p.w.p.), jak i unijnym (art. 6 rozporządzenia Rady WE nr 6/2002 o wzorze przemysłowym) wzorzec tzw. zorientowanego użytkownika. Pojęcie "zorientowanego użytkownika" powinno być rozumiane, jako pojęcie pośrednie: między pojęciem przeciętnego konsumenta, które jest stosowane w dziedzinie znaków towarowych. To jest konsumenta, od którego nie wymaga się posiadania szczególnej wiedzy i który z reguły nie porównuje bezpośrednio kolidujących ze sobą znaków towarowych, a znawcą w danej dziedzinie, ekspertem, który posiada szczegółowe kompetencje techniczne. Tak więc pojęcie poinformowanego użytkownika może być rozumiane, jako określające nie użytkownika wykazującego przeciętną uwagę, lecz jako osobę szczególnie uważną, czy to z racji swojego osobistego doświadczenia, czy posiadanej rozległej wiedzy w danym sektorze. Jeżeli chodzi o poziom uwagi poinformowanego użytkownika, należy przypomnieć, że nie jest on przeciętnym konsumentem, właściwie poinformowanym, dostatecznie uważnym i rozsądnym, który postrzega zwykle wzór, jako całość i nie dokonuje analizy jego poszczególnych detali (zob. analogicznie ww. wyrok z dnia 22 czerwca w sprawie C-342/97 Lloyd Schuhfabrik Meyer, Rec. s. 1-3819, pkt 25, 26), nie jest on również ekspertem czy specjalistą mogącym zauważyć szczegółowo minimalne różnice, które mogą istnieć między kolidującymi ze sobą wzorami. Tak więc określenie "poinformowany" sugeruje, że nie będąc twórcą czy ekspertem technicznym, użytkownik zna różne wzory istniejące w danej branży, posiada pewien zakres wiedzy na temat elementów, jakie te wzory zwykle posiadają, i w związku z zainteresowaniem danymi produktami wykazuje stosunkowo wysoki poziom uwagi przy ich używaniu (v. pkt 53 i 59 wyroku z dnia 20 października 2011 r. w sprawie C-281/10P PepsiCo vs Grupo Promer Mon Graphic, opubl. na stronach internetowych www.curia.europa.eu).
WSA w Warszawie stwierdza, że Urząd Patentowy RP w niniejszej sprawie ocenił indywidualny charakter spornego wzoru według wspominanych wyżej reguł a dokonana przez organ ocena nie nasuwa zastrzeżeń mogących świadczyć o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji.
Według Urzędu Patentowego RP zorientowany użytkownik to na przykład osoba zaopatrująca rynek sprzedaży detalicznej w wyroby piekarskie, czy też osoba sprzedająca wyroby piekarskie indywidualnym klientom (v. str. 9 decyzji). Należy zgodzić się ze skarżącą spółką, że faktycznie, powyższe stwierdzenie jest dość enigmatyczne i pozbawione pogłębionej analizy (v. zarzuty na str. 6 pisma pt "Opinia prawna"). Tym niemniej, w ocenie WSA, organ nie popełnił błędu skutkującego wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego wskazując, jako "zorientowanego użytkownika" - osobę zaopatrującą rynek wyrobów piekarskich na poziomie sprzedaży hurtowej/detalicznej. Zdaniem WSA, na takie ujęcie modelu zorientowanego użytkownika pozwala analiza orzecznictwa TSUE oraz poglądów przedstawicieli doktryny (v. choćby przywołany wyrok TSUE w sprawie C-281/10P, ale też przykładowo: Joanna Sieńczyło - Chlabicz "Wzorzec zorientowanego użytkownika w prawie wzorów przemysłowych", EPS czerwiec 2011 i przytoczone tam orzecznictwo oraz piśmiennictwo). Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że z grona zorientowanych użytkowników omawianych wyrobów piekarskich nie można wykluczyć osoby sprzedającej ten produkt na różnych szczeblach dystrybucji. Osoba taka z pewnością ma pewną wiedzę na temat wzorów (również tych wcześniejszych), związanych z przedmiotowymi produktami. Zna ofertę na rynku i podstawowe cechy charakterystyczne produktu. WSA zwraca przy tym uwagę, że sposób sformułowania zarzutów pod adresem organu oraz towarzysząca im argumentacja wskazuje, że skarżąca spółka nie wyklucza, iż pogląd organu w omawianej kwestii należy uznać za prawidłowy. Podsumowując, niewątpliwie dystrybutora - sprzedawcę na poziomie sprzedaży hurtowej/detalicznej można uznać za zorientowanego użytkownika wyrobów piekarskich.
Formułując ocenę w zakresie braku indywidualnego charakteru organ przytoczył cechy istotne zarówno unieważnionych odmian, jak i cechy istotne wzorów im przeciwstawionych a porównując je stwierdził odpowiednią tożsamość tych cech, co doprowadziło Urząd Patentowy do wniosku, że ogólne wrażenie, jakie te odmiany wywołują na zorientowanym użytkowniku nie różni się od ogólnego wrażenia wywołanego przez wzmiankowane odmiany spornego wzoru. Skarżąca spółka nie wskazała, na czym polega błędna ocena organu w tym zakresie. WSA podziela powyższe stanowisko organu, wyczerpująco opisane w uzasadnieniu zakwestionowanego rozstrzygnięcia. Nie ulega wątpliwości, że w odniesieniu do oceny indywidualnego charakteru wzoru należy wziąć pod uwagę stopień swobody twórcy przy opracowywaniu wzoru. Skarżąca spółka zarzuca organowi nieprawidłowe ustalenie zakresu swobody twórczej przy opracowywaniu wzoru. Oceniając ten aspekt UP RP stwierdził, że przy opracowaniu spornego wzoru szeroki jest zakres swobody twórczej, która jest ograniczona jedynie przez funkcję spożywczą tego wzoru, jako wyrobu piekarskiego (str. 9 decyzji). Sąd podziela powyższe stanowisko Urzędu Patentowego. Aprobując pogląd organu należy wskazać, że stopień swobody twórcy jest czynnikiem, który trzeba wziąć pod uwagę podczas oceny indywidualnego charakteru wzoru (zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 6/2002) i który służy wzmocnieniu lub osłabieniu postrzegania przez użytkownika w tym względzie. Co się tyczy stopnia swobody twórcy wzoru, z orzecznictwa wynika, że należy go określać ze szczególnym uwzględnieniem wymagań związanych z właściwościami wynikającymi z funkcji technicznej danego produktu lub jego części, a także przepisów prawnych mających zastosowanie do takiego produktu. Wspomniane wymagania prowadzą do standaryzacji niektórych właściwości, które stają się w ten sposób wspólne kilku wzorom stosowanym w danym produkcie (v. wyrok z dnia 9 września 2011 r., Kwang Yang Motor/OHIM - Honda Giken Kogyo (Silnik spalinowy wewnętrznego spalania), T-11/08, EU:T:2011:447, pkt 32; ww. w pkt 15 wyrok Obudowa zegarka, EU:T:2013:214, pkt 112). Im większa jest swoboda twórcy przy opracowywaniu wzoru, tym rzadziej niewielkie różnice między kolidującymi ze sobą wzorami wystarczają do wywołania u poinformowanego użytkownika odmiennych całościowych wrażeń. Odwrotnie, im bardziej ograniczona jest swoboda twórcy przy opracowywaniu wzoru, tym bardziej niewielkie różnice między kolidującymi ze sobą wzorami wystarczają do wywołania u poinformowanego użytkownika odmiennych całościowych wrażeń. Tak więc wysoki stopień swobody twórcy przy opracowywaniu wzoru wzmacnia tezę, że wzory, nie różniąc się znacząco od siebie, wywołują u poinformowanego użytkownika takie samo całościowe wrażenie. Zasadny wydaje się pogląd doktryny, że zakres swobody zależy od rodzaju produktu, na który nałożono wzór, charakteru i przeznaczenia wytworu oraz elementów estetycznych (v. J. Buchalska, Prawo z rejestracji wzoru przemysłowego, Monografie Lexis Nexis Warszawa, 2013).
Zdaniem WSA, ponieważ sporny wzór został zarejestrowany dla produktów piekarskich (typu słone paluszki) to rację ma organ, że zakres swobody twórczej należy ocenić, jako szeroki a owa swoboda ograniczona jest jedynie przez funkcję spożywczą tego wzoru. W tej sprawie nie zostało wykazane, że swoboda twórcy doznała szczególnych ograniczeń. Zdaniem Sądu, przeciwnie. Okazuje się, że jeżeli chodzi o podnoszoną przez skarżącą okoliczność - mianowicie, że wzór zakłada różne kombinacje 2 lub 3 paluszków/nitek ciasta - twórca może je dowolnie kształtować, czego przykładem są choćby wzory zastrzeżone na rzecz spółki B. W tym stanie rzeczy należy uznać omawiany zarzut za nieskuteczny.
4. W ocenie WSA, prawidłowo również organ uczynił odstępując od badania nowości spornego wzoru w części, w jakiej wzór unieważnił, ponieważ brak indywidualnego charakteru stanowi samodzielną przesłankę unieważnienia. Jak już bowiem wcześniej powiedziano, przesłanka indywidualnego charakteru stanowi obok nowości podstawową przesłankę do uznania zdolności rejestrowej wzoru przemysłowego. Obie przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Skoro zatem jedna z tych przesłanek nie jest spełniona, nie jest błędem organu odstąpienie od badania drugiej przesłanki. W tym stanie rzeczy, nie może być uznany za trafny zarzut naruszenia art. 103 ust. 1 p.w.p. poprzez jego niezastosowanie i brak oceny spełnienia w dacie zgłoszenia warunku cechy nowości (zarzut skargi opatrzony numerem 6).
5. Podnosząc zarzut naruszenia art. 103 ust. 2 p.w.p. (zarzut numer 5) skarżąca wskazuje, że Urząd Patentowy nie ustalił, czy doszło do skutecznego publicznego ujawnienia wcześniejszego wzoru, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego zastosowania ww. przepisu. Również ten zarzut należy uznać za nietrafny. Pomimo, że w zaskarżonej decyzji posłużono się pewnego rodzaju skrótem, stwierdzając, że wcześniej udostępniona postać wzoru zawarta jest na rysunku zawartym w opisie zgłoszenia patentu europejskiego [...], z datą publikacji w Biuletynie [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1983 r. Tym niemniej należy podzielić pogląd organu, że o publicznym ujawnieniu spornego wzoru świadczy fakt ujawnienia (publikacji) wzoru w internecie. Niewątpliwie bowiem, na co słusznie zwraca uwagę organ w odpowiedzi na skargę, z chwilą opublikowania zgłoszenia patentu europejskiego w bazie internetowej [...] "espacenet", co następuje w razie opublikowana zgłoszenia w Biuletynie [...], dochodzi do ujawnienia wzoru w internecie skutkującego utratą indywidualnego charakteru ([...] - baza dokumentów patentowych [...]) i innych krajów dostępna poprzez interfejsy w wielu językach). Mając na uwadze znane Sądowi kontrowersje związane z problematyką uznania udostępnienia wzoru na stronach internetowych za publiczne ujawnienie (przykładowo: Joanna Sieńczyło - Chlabicz, Utrata nowości i indywidualnego charakteru wzoru wspólnotowego wskutek jego publicznego ujawnienia, opubl. Europejski Przegląd Sądowy, kwiecień 2010 r. oraz powołane tam orzecznictwo i piśmiennictwo; Krystyna Szczepanowska - Kozłowska, Zdolność rejestracyjna wzoru w prawie Unii Europejskiej, opubl. Przegląd Prawa Handlowego, marzec 2005), WSA - w składzie obecnym - stoi na stanowisku, że na gruncie tej sprawy organ słusznie uznał, że nastąpiło publiczne ujawnienie wzoru w internecie, ponieważ ujawnienie to ma datę pewną (wcześniejszą niż data pierwszeństwa spornego wzoru). Ponadto, według Sądu, nie ma podstaw do podważenia stanowiska organu, że informacje zawarte w ww. bazie internetowej - a zatem i rysunki ze zgłoszenia [...], nie mogły dotrzeć do osób zajmujących się zawodowo dziedziną, której wzór dotyczy. Należy bowiem mieć na uwadze, że pojęcie "osoba wyspecjalizowana w danej branży" powinna mieć określony zasób wiedzy na temat wzorów zarówno zarejestrowanych, jak i niezarejestrowanych. Taka osoba powinna znać bieżące informacje udostępniane przez EUIPO (d.OHIM), oraz państwowy rejestr wzorów. W orzecznictwie przyjmuje się, że specjalista powinien śledzić wszelkie zmiany dotyczące ujawnionych, zgłoszonych do rejestracji i zarejestrowanych wzorów nie tylko w państwach członkowskich UE, ale także w innych państwach poza wspólnotą. Mając na uwadze istniejące, znane Sądowi spory, gdy chodzi o zakres terytorialny publicznego ujawnienia, WSA w składzie obecnym, stoi na stanowisku prezentowanym przez EUIPO, że miejsce ujawnienia nie jest tak istotne, gdyż zasadnicze znaczenie odgrywa okoliczność, czy fakt ujawnienia wzoru dotarł do osób wyspecjalizowanych w danej dziedzinie. Dodatkowo należy podzielić stanowisko tej części przedstawicieli doktryny, która opowiada się za dokonywaniem porównania wzorów dla oceny nowości i indywidualnego charakteru nie tylko z sektora, do którego odnosi się bezpośrednio zarejestrowany wzór. Jest to uzasadnione, gdyż chodzi o porównanie pomiędzy produktami, na które nałożono wzór, a nie konkretnymi artykułami.
Podsumowując należy stwierdzić, że zarzut naruszenia art. 103 ust. 2 p.w.p. nie zasługuje na uwzględnienie.
6. Za niezasadny WSA uznaje również zarzut nr 9 skargi. Wbrew stanowisku skarżącej spółki, organ odniósł się do materiału dowodowego przedłożonego przez uprawnioną, o czym świadczy uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Formułując zarzut naruszenia art. 6, 7, oraz 8 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 255(8) p.w.p. skarżąca zdaje się pomijać rozważania Urzędu Patentowego zawarte na str. 9 in fine - 10 decyzji. To, że Urząd Patentowy nie podzielił zapatrywania strony, co do oceny i wpływu przedłożonego materiału na wynik sprawy nie oznacza, że organ zignorował ten materiał. Strona nie wskazuje natomiast, do jakich dowodów złożonych przez spółkę w toku postępowania nie odniósł się organ. Jedyny konkretny zarzut dotyczy braku odniesienia się przez organ do pisma Wnioskodawcy tj. spółki L. złożonego już po zamknięciu rozprawy administracyjnej tj. w dniu [...] grudnia 2013 r. a przed wydaniem zaskarżonej decyzji (k. 222 akt adm.). Według B. powstaje wątpliwość czy organ zaliczył ww. pismo w poczet materiału dowodowego. Ponadto skarżąca spółka zarzuca, że nie miała możliwości wypowiedzieć się, co do tego pisma. W ocenie Sądu powyższy zarzut jest całkowicie nietrafny. W protokole rozprawy, co przyznaje skarżąca, brak jest zarówno wniosku strony jak i adnotacji o udzieleniu przez Urząd Patentowy spółce L. terminu do złożenia przedmiotowego "załącznika do protokołu rozprawy". Nie ulega zatem wątpliwości, że pismo to nie może stanowić integralnej części wzmiankowanego protokołu, dlatego organ nie był zobligowany brać je pod rozwagę przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji. Nawet, jeżeli uznamy, że w decyzji powinno znaleźć się odniesienie, jaki walor dla sprawy ma ten dokument prywatny, to brak w tym zakresie nie stanowi o naruszeniu art. 255(8) p.w.p. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc nie może prowadzić do uwzględnienia niniejszej skargi ze względu na treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę spółki B. na podstawie art. 151 p.p.s.a. jako, że nie miała usprawiedliwionych podstaw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło