VI SA/Wa 943/16
WyrokWSA w Warszawie2017-04-25
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Magdalena Maliszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił odroczenia rozprawy w sytuacji, gdy pełnomocnik strony miał kolizję terminów, a także czy nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań twórcy wynalazku stanowiło naruszenie przepisów postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił odroczenia rozprawy, ponieważ pełnomocnik strony miał możliwość ustanowienia substytuta, a termin rozprawy został z nim uzgodniony. Ponadto, sąd stwierdził, że nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań twórcy wynalazku nie stanowiło naruszenia przepisów postępowania, gdyż sąd nie ma obowiązku zbierania dalszych dowodów, jeśli materiał zgromadzony w sprawie jest wystarczający do jej rozstrzygnięcia. W związku z tym skarga została oddalona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Urzędu Patentowego RP o unieważnieniu patentu na wynalazek "Sposób wykonywania nadproży i nadproże" w zakresie zastrzeżenia 5. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym nieodroczenie rozprawy mimo kolizji terminów pełnomocnika oraz nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań twórcy wynalazku. Urząd Patentowy RP oddalił wniosek o unieważnienie patentu w zakresie sposobu wykonywania nadproży, ale unieważnił go w części dotyczącej samego nadproża, uznając brak nowości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi P. z siedzibą w S. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2016 r. Urząd Patentowy RP unieważnił patent na wynalazek pt.: "Sposób wykonywania nadproży i nadproże" nr [...] w zakresie nadproża zastrzeżonego w zastrzeżeniu 5 tego patentu, a w pozostałym zakresie wniosek o unieważnienie oddalił.
Jako podstawę zaskarżonej decyzji wskazano art. 25 w zw. z art. 24 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm.), dalej p.w.p.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] października 2008 r. Urząd Patentowy RP udzielił na rzecz P. sp. z o.o. z siedzibą w [...] patentu na wynalazek pt.: "Sposób wykonywania nadproży i nadproże" (nr [...]), z pierwszeństwem od 8 stycznia 2003 r. .
W dniu [...] stycznia 2011 r. na podstawie art. 229 ust.1 i 2 p.w.p. Urząd Patentowy dokonał zmian w rejestrze patentowym poprzez wykreślenie uprawnionego P. sp. z o.o., [...] i wpisanie w to miejsce P. sp. z o.o. – P. Spółka Komandytowo-Akcyjna, [...]. Ostatecznie w 2013 r. uprawniony zmienił status na P. sp. z o.o. – P. sp. j. z siedzibą w [...] (vide; akta administracyjne Sp. [...]).
W czerwcu 2014 r. T. sp. z o.o. z siedzibą w [...] wystąpiła do Urzędu Patentowego RP, działającego w trybie postępowania spornego, o unieważnienie ww. patentu. Jako podstawę swojego żądania wskazała brak nowości spornego wynalazku.
Dowodząc po swojej stronie istnienie interesu prawnego w domaganiu się unieważnienia spornego patentu Spółka stwierdziła, że wynika on z faktu konkurencji oraz powstałego sporu pomiędzy nią i uprawnioną zarówno w dziedzinie produkcji betonowych elementów strunobetonowych, w tym nadproży o cechach według spornego wynalazku, jak i wprowadzaniu takich wyrobów do obrotu gospodarczego.
Na dowód braku nowości przedmiotowego rozwiązania w rozumieniu art. 25 p.w.p. przedłożyła do akt:
1. uwierzytelnioną kopię strony tytułowej oraz wskazanych stron z publikacji A. A., J. M. "Konstrukcje sprężone", Arkady, Warszawa 1984 r.;
2. uwierzytelnioną kopię pisma firmy brytyjskiej C. z [...] stycznia 2015 r. potwierdzającego, że załączone strony katalogowe producentów brytyjskich, dotyczące sprężonych nadproży prostokątnych, pochodzą z jej zbiorów bibliotecznych, tj. odpowiednio A. Ltd. z 1999 r., N. z kwietnia 1999 r., R. Ltd. z lutego 1996 r. oraz T. z kwietnia 1994 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym pisma i katalogów;
3. stronę katalogową firmy brytyjskiej L. z datą październik 1993 r.
Uprawniona wnosząc o oddalenie wniosku o unieważnienie spornego patentu, nie zakwestionowała interesu prawnego wnioskodawczyni w domaganiu się unieważnienia spornego patentu. Stwierdziła, że ww. publikacja, A. A., J. M. "Konstrukcje sprężone", Arkady, Warszawa 1984 r., nie ujawnia sposobu wytwarzania belek prostokątnych, a w szczególności nie dotyczy nadproży, a zatem nie może szkodzić nowości spornego rozwiązania.
Rozprawy przed organem z [...] listopada 2014 r., z [...] lutego 2015 r., z [...] listopada 2015 r. oraz z [...] stycznia 2016 r. zostały odroczone na wniosek jednej bądź drugiej strony sporu. Na rozprawie [...] stycznia 2016 r. organ - ustalając kolejny termin na dzień [...] marca 2016 r.- dostosował ów termin do kalendarza zawodowego pełnomocnika uprawnionego.
Jednak na rozprawie dnia [...] marca 2016 r. organ odnotował do protokołu, że do akt wpłynął kolejny wniosek - tym razem uprawnionego, reprezentowanego przez r.pr. K. R. o odroczenie rozprawy z uwagi na kolizję terminów. Pełnomocnik uprawnionej (r.pr. K. R.) przyznała, że ustalając w styczniu 2016 r. datę niniejszej rozprawy pominęła, że na ten sam dzień ([...] marca 2016 r.) miała wyznaczoną wcześniej ( w grudniu 2015 r.) rozprawę przed Sądem Rejonowym w [...].
Oddalając wniosek uprawnionego o odroczenie rozprawy wyznaczonej na [...] marca 2016 r. Urząd Patentowy miał na względzie także treść pełnomocnictwa z [...] stycznia 2016 r., złożonego przez ww. pełnomocnika uprawnionego. Organ ustalił, że pełnomocnik ów ma prawo - wolą mocodawcy, udzielać dalszych pełnomocnictw i upoważnień w sprawach objętych zakresem tego pełnomocnictwa. Ponadto organ stwierdził, że oprócz tego uprawniony dla prowadzenia niniejszej sprawy ustanowił również innych pełnomocników (adw. M. S. i r. pr. J. R.), którym (oprócz umocowania dla rz. pat. M. L.) udzielonych umocowań nie cofnął.
Uzasadniając unieważnienie patentu na sporny wynalazek organ na wstępie podał, że zgodnie z art. 89 ust. 1 p.w.p. patent może być unieważniony w całości lub w części na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny, jeżeli wykaże, że nie zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do uzyskania patentu. Badając zatem - w pierwszej kolejności, istnienie po stronie wnioskodawcy interesu prawnego do zainicjowania niniejszego postępowania, Urząd Patentowy RP uznał, że interes ów - w domaganiu się unieważnienia spornego patentu, wynika z faktu, że strony są bezpośrednimi konkurentami w dziedzinie produkcji betonowych elementów strunobetonowych, w tym nadproży o cechach według spornego wynalazku oraz we wprowadzaniu takich wyrobów do obrotu gospodarczego (o czym świadczą np. strony internetowe stron). Organ uznał więc, że sporne prawo prowadzi do ograniczenia zagwarantowanej swobody działalności gospodarczej wnioskodawcy T. sp. z o.o.. Interes w aspekcie prawnym uzasadniają zatem przepisy o swobodzie prowadzenia działalności gospodarczej. W aspekcie faktycznym zdaniem organu o istnieniu po stronie wnioskodawcy interesu prawnego świadczy okoliczność, że jest ona w sporze z uprawnionym, który zarzuca jaj naruszanie praw ze spornego patentu, przy czym spór ten strony nieskutecznie usiłowały załatwić polubownie.
Przechodząc do meritum sprawy organ wskazał, że patenty są udzielane na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania, bez względu na dziedzinę techniki (art. 24 p.w.p.) przy czym rozwiązania nie uważa za nowe, jeśli jest częścią stanu techniki (art. 25 ust. 1 p.w.p.). Pod pojęciem "stan techniki", zdefiniowanym w ust. 2 i ust. 3 art.25 p.w.p.) rozumie się zaś wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób oraz za stanowiące część stanu techniki uważa się również informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnione do wiadomości powszechnej, pod warunkiem ich ogłoszenia w sposób określony w ustawie. Organ wyjaśnił przy tym, że przy merytorycznej ocenie nowości rozwiązania konieczne jest uwzględnienie w zasadzie całego stanu techniki. Rozwiązanie uważa się za część stanu techniki, gdy przed datą jego pierwszeństwa zostało ono udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania w świetle stanu techniki (lub w postaci ujawniającej rozwiązanie zgłoszone do ochrony jako wynalazek lub wzór użytkowy).
Reasumując - dla udowodnienia braku nowości rozwiązania, muszą być wykazane łącznie trzy przesłanki:
1. udostępnienie rozwiązania technicznego do wiadomości powszechnej
2. udostępnienie to musi nastąpić w takim zakresie, aby dla znawcy danej dziedziny ujawnione zostały dostateczne dane do stosowania wynalazku;
3. udostępnienie to musi nastąpić przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu.
Nadto Urząd Patentowy RP wskazał, że przy ocenie nowości i poziomu wynalazczego spornego patentu analizował wartość dowodową poszczególnych materiałów przedłożonych do akt zgodnie z wypracowaną przez orzecznictwo polskie i europejskie zasadą możliwie szerokiej interpretacji treści zastrzeżeń w świetle całego opisu patentowego.
Urząd Patentowy RP stwierdził, że zakres ochrony przedmiotowego patentu określono w zastrzeżeniach niezależnych nr 1 i 5 oraz w zastrzeżeniach zależnych nr 2, 3 i 4 w sposób następujący:
1. "Sposób wykonywania nadproży poprzez wibracyjne formowanie betonu ze wzmocnieniem na płycie podstawowej, znamienny tym, że na płycie podstawowej, na torowisku pracy maszyny formującej, rozciąga się linki stalowe (2), będące wzmocnieniem, naciąga się je, a następnie wokół linek (2) formuje się belkę betonową (1) o prostokątnym przekroju poprzecznym, po czym, po okresie uzyskania właściwej wytrzymałości betonu, zwalnia naciąg linek (2).
2. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że linki (2) rozciąga się w jednej płaszczyźnie.
3. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, ze linki (2) rozciąga się w kilku rzędach.
4. Sposób według zastrz. 1, znamienny tym, że belkę betonową (1) tnie się na znormalizowane odcinki.
5. Nadproże w postaci elementu betonowego ze wzmocnieniem, znamienne tym, że stanowi je belka (1) o prostokątnym przekroju poprzecznym, mająca w dolnej strefie co najmniej jeden rząd wstępnie naciągniętych linek stalowych (2)".
Wobec powyższego, stosowane w zastrzeżeniach spornego patentu pojęcie "linka" w jego ocenie należy rozumieć zgodnie z ogólną definicją jako "lina o małej średnicy" (patrz Leksykon naukowo-techniczny, WN-T, Warszawa 1989, str. 443, Tl), gdzie "lina stalowa" oznacza "cięgno wykonane z odpowiednio skręconych drutów stalowych" (patrz Leksykon naukowo-techniczny, WN-T, Warszawa 1989, str. 437, Tl). Tak więc, stosowane w zastrzeżeniach spornego patentu, pojęcie "linka stalowa", jako cięgno o małej średnicy, wykonane z odpowiednio skręconych drutów stalowych, jest tożsame z pojęciem "struny" stosowanym w technologii produkcji strunobetonów (patrz np. - str. [...] przedłożonej publikacji A. A., J. M. "Konstrukcje sprężone'').
Urząd Patentowy uznał za zasadny zarzut wnioskodawcy co do braku nowości spornego wynalazku w odniesieniu do nadproża zastrzeżonego w zastrzeżeniu 5 spornego patentu. Zasadność tego zarzutu upatruje w szczególności w niezależnych od siebie stronach katalogowych producentów brytyjskich, dotycząca sprężonych nadproży prostokątnych oraz w pochodzących ze zbiorów bibliotecznych, tj. odpowiednio strony katalogowe A. Ltd. z 1999 r., N. z kwietnia 1999 r., R. Ltd. z lutego 1996 r., oraz T. z kwietnia 1994 r., a także strona katalogowa firmy brytyjskiej L. z datą październik 1993 r. Zdaniem organu każda z tych kart katalogowych ujawnia nadproże w postaci elementu betonowego ze wzmocnieniem, które stanowi belka o prostokątnym przekroju poprzecznym, mająca w dolnej strefie co najmniej jeden rząd wstępnie naciągniętych linek stalowych (strun), a więc nadproże o wszystkich cechach zastrzeganych w zastrzeżeniu 5 spornego patentu.
Za bezzasadny w świetle przedłożonych przez wnioskodawcę materiałów organ uznał zaś zarzut braku nowości spornego wynalazku w odniesieniu do sposobu wykonywania nadproży zastrzeżonego w zastrzeżeniu niezależnym 1 oraz w zastrzeżeniach zależnych 2, 3, 4 spornego patentu. W jego ocenie żaden z dowodów - a w szczególności str. tytułowa oraz wskazane strony publikacji A. A., J. M. "Konstrukcje sprężone", nie ujawnia jednego, konkretnego sposobu wykonywania nadproży poprzez wibracyjne formowanie betonu ze wzmocnieniem na płycie podstawowej, w którym na płycie podstawowej, na torowisku pracy maszyny formującej, rozciąga się linki stalowe, będące wzmocnieniem, naciąga się je, a następnie wokół linek formuje się belkę betonową o prostokątnym przekroju poprzecznym, po czym, po okresie uzyskania właściwej wytrzymałości betonu, zwalnia naciąg linek. W ocenie organu materiały te opisują jedynie ogólne sposoby wykonywania sprężonych prefabrykatów betonowych, w tym prefabrykatów strunobetonowych. Wobec powyższego, wniosek o unieważnienie spornego patentu w zakresie sposobu wykonywania nadproży zastrzeżonego w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 oraz w zastrzeżeniach zależnych nr 2, 3, 4, Urząd Patentowy RP oddalił.
Uprawniony – P. – P. sp. z o.o. sp.j. z siedzibą w [...] (dalej skarżąca) wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w części, dotyczącej unieważnienia patentu na wynalazek (zastrzeżenia 5). W skardze zarzuciła naruszenie:
1. prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 94 § 2 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez nieodroczenie rozprawy wyznaczonej na dzień [...] marca 2016 r. pomimo istnienia ku temu ważnej przyczyny, co doprowadziło do niemożności czynnego udziału strony w posiedzeniu bezpośrednio poprzedzającym wydanie decyzji, skutkiem czego skarżąca nie mógł wypowiedzieć się na etapie postępowania przed organem co do dowodów zebranych w sprawie, a także przedłożyć nowych wniosków dowodowych, co ograniczyło jego prawo do udziału w tym postępowaniu;
2. prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia, a także brak wskazania w uzasadnieniu decyzji przyczyn, z powodu których organ niektórym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz przyczyn, dla których niektóre dowody w ogóle nie zostały przeprowadzone, a w szczególności:
a. nieuzasadnione pominięcie, że pismem z [...] stycznia 2016 r. przedłożono wypowiedzenie pełnomocnictw przez wszystkich dotychczasowych pełnomocników skarżącego tj. M. L., M. S. oraz J. R., co doprowadziło do nieuzasadnionego nieodroczenia rozprawy wyznaczonej na dzień [...] marca 2016 r.;
b. brak wskazania, z jakich przyczyn organ nie przeprowadził dowodu z zeznań twórcy wynalazku - pana T. N., co w konsekwencji doprowadziło do błędnego przyjęcia przez organ, że nadproże zastrzeżone w zastrzeżeniu 5 patentu nie spełnia cechy nowości i unieważnienia patentu w tej części;
3. prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj. art. 78 § 2 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań twórcy spornego wynalazku pomimo, że dowód ten mógł mieć istotne znaczenie dla sprawy.
W związku z powyższym skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji w zaskarżonej części, ewentualnie o jej uchylenie w tej części.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że pismem z [...] stycznia 2016 r. (załączonym do skargi – k. [...] i nast. akt), poprzedni pełnomocnik skarżącej przedłożył do organu wypowiedzenia pełnomocnictw w niniejszej sprawie przez wszystkich pełnomocników tj. M. L., M. S. oraz J. R. Pismo to wpłynęło do Urzędu Patentowego RP w dniu [...] stycznia 2016 r., o czym świadczy prezentata organu znajdująca się na nim, przy czym nie wiadomo jej, z jakich przyczyn pismo to nie znalazło się w aktach sprawy i organ pominął je przy wydawaniu decyzji. Zatem - skoro ww. pełnomocnicy w dacie [...] marca 2016 r. nie byli już jego pełnomocnikami, to tym samym nie mogli go reprezentować na rozprawie. Zatem organ nie odraczając ww. rozprawy uniemożliwił jedynemu jego pełnomocnikowi czynny udział w postępowaniu oraz wypowiedzenie się przed wydaniem decyzji co do zgromadzonych w sprawie dowodów.
Skarżąca podniosła, że nie przeprowadził istotnego dla sprawy dowodu z zeznań twórcy wynalazku, a to na okoliczność, że wynalazek objęty spornym patentem jest nowy, posiada poziom wynalazczy i nadaje się do przemysłowego stosowania, a tym samym spełnia wszystkie przesłanki do objęcia go ochroną patentową.
Jednocześnie - brak odroczenia terminu rozprawy, uniemożliwił stornie skarżącej złożenie dodatkowych wniosków dowodowych, w tym wniosku o przeprowadzenie dowodu z publikacji N. R. Hewson'a "Prestressed concrete bridges: design and construction", z którego wynika, że sporny wynalazek "Sposób wykonywania nadproży i naproże" posiada cechę innowacyjności i nowości.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wnosząc o oddalenie skargi jako niezasadnej wskazał na argumentację przywołaną w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Nadto stwierdził, że wskazane i załączone przez skarżącego do skargi pismo z [...] stycznia 2016 r. nigdy nie wpłynęło do akt niniejszej sprawy. To pismo nie zawiera wskazania do jakiej sprawy jest skierowane (k. [...] akt [...]), a jedynie wskazuje nr patentu [...]. Organ wyjaśnił przy tym, że sporny patent jest przedmiotem zarówno akt zgłoszeniowych, jak i akt dotyczących dwóch, niezależnych spraw, rozpatrywanych w trybie postępowania spornego. Ponadto pismo to nie zostało skierowane do Departamentu Orzecznictwa, a tylko ogólnie do Urzędu Patentowego RP. W tym względzie organ uznał, że zarówno poprzedni, jak i obecny pełnomocnik skarżącego, nie dołożyli należytej staranności nie sprawdzając czy ww. pismo dotarło do akt przedmiotowej sprawy i nie uzupełniając zawiadomienia o wypowiedzeniu pełnomocnictwa złożonego w dniu [...] października 2015 r. przez rz. pat. M. L. faksem, mailem lub w rozmowie telefonicznej.
Uczestnik postępowania T. sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.).
Wniesiona skarga koncentruje się na kwestiach procesowych, a mianowicie strona skarżąca podnosi, że wadliwe odroczenie przez Urząd Patentowy rozprawy w dniu [...] marca 2016 r., na której nastąpiło wydanie zaskarżonej decyzji uniemożliwiło jej złożenie wniosków dowodowych, przez co doszło do naruszenia przepisów postępowania.
Z podnoszonymi zarzutami nie można się zgodzić.
Stosownie do treści art. 94 § 2 k.p.a. kierujący rozprawą odroczy ją, jeżeli stwierdzi poważne nieprawidłowości w wezwaniu stron na rozprawę, jeżeli niestawienie się strony zostało spowodowane przeszkodą trudną do przezwyciężenia, a także z innej ważnej przyczyny.
Z literatury przedmiotu wynika, że w trzech tylko wypadkach na kierującym rozprawą spoczywa obowiązek odroczenia jej, a mianowicie:
1) gdy zostaną stwierdzone poważne nieprawidłowości w wezwaniu stron na rozprawę; Pojęcie "nieprawidłowości w wezwaniu" obejmuje nie tylko uchybienia co do elementów (treści) wezwania (brak określenia terminu, miejsca rozprawy), ale także naruszenie zasad doręczania wezwań (pism). Nie każda nieprawidłowość skutkuje obowiązkiem odroczenia rozprawy. Charakter taki posiada tylko nieprawidłowość "poważna". Ocena charakteru nieprawidłowości - wymagająca w każdym przypadku szczególnego uwzględnienia wymogów wynikających z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu - należy do kierującego rozprawą;
2) gdy niestawienie się strony zostało spowodowane przeszkodą trudną do przezwyciężenia; Pojęcie "przeszkody trudnej do przezwyciężenia" należy do kategorii niedookreślonych, nieostrych, których indywidualizacja należy do kierującego rozprawą. Zauważyć można, że przepis wymaga przeszkody "trudnej do przezwyciężenia", czyli wymagającej, nastręczającej wiele trudu, wysiłku, nie dającej szybko wymaganego rezultatu (Słownik języka polskiego..., t. III, s. 499), nie zaś "niemożliwej" do przezwyciężenia. Jej ocena wymaga uwzględnienia mierników obiektywnych. Mogą one mieć charakter indywidualny (choroba, zdarzenie losowe) lub ogólny (stan klęski żywiołowej, strajk służb komunikacyjnych). Jeśli przeszkoda ma wymiar indywidualny, wykazanie zaistnienia przeszkody należy do strony postępowania. Stwierdzenie wystąpienia tej przesłanki odroczenia rozprawy także wymaga uprzedniego uwzględnienia wymogów wypływających z zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 § 1 k.p.a.);
3) wystąpi inna ważna przyczyna; Jak podkreśla B. Adamiak, chodzi tu o takie przyczyny, które uniemożliwiają osiągnięcie celu rozprawy, np. niestawienie się strony, świadka czy biegłego uniemożliwia udowodnienie danej okoliczności faktycznej (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks..., s. 413).
Z akt sprawy wynika, że oddalenie wniosku skarżącej o odroczenie rozprawy w dniu [...] marca 2016 r. nastąpiło z uwagi na to, iż organ uznał stronę za powiadomioną prawidłowo o terminie rozprawy. W protokole tej rozprawy znajduje się szczegółowy opis sytuacji związanej z niestawiennictwem pełnomocnika strony - uprawnionego. Wskazano tam okoliczności dotyczące ustalenia z ustanowionym i aktualnym pełnomocnikiem strony następnego terminu rozprawy , a mianowicie dnia [...] marca 2016 r. Tymczasem w dniu [...] lutego 2016 r. niespodziewanie wpłynął wniosek owego pełnomocnika ( r.pr. K. R.) o odroczenie rozprawy z uwagi na kolizję terminów czyli wyznaczoną wcześniej ( w grudniu 2015 r.) rozprawę przed Sądem Rejonowym w [...].
Zgodnie z art. 106 k.c. pełnomocnik może ustanowić dla mocodawcy innych pełnomocników tylko wtedy, gdy umocowanie takie wynika z treści pełnomocnictwa, z ustawy lub ze stosunku prawnego będącego podstawą pełnomocnictwa. Mając na uwadze fakt, że pełnomocnictwo udzielone przez stronę obejmowało możliwość ustanowienia substytuta, zatem w żaden sposób nie można uznać, że doszło do naruszenia art. 94 § 2 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a.
Wbrew zarzutom skargi w niniejszej sprawie nie zaistniała ważna przyczyna do uwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy przed Urzędem Patentowym. W konsekwencji te zarzuty skargi były nieusprawiedliwione.
Idąc tym tokiem rozumowania nie są zasadnie również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania zawarte w pkt 2 i 3 petium skargi. Ustosunkowując się do twierdzeń skarżącej, że organ pominął pismo poprzedniego pełnomocnika skarżącej, które do Urzędu Patentowego RP w dniu [...] stycznia 2016 r., w którym to piśmie zostało wypowiedzenia pełnomocnictwo przez wszystkich pełnomocników tj. M. L., M. S. oraz J. R., Sąd zauważa, iż kwestia ta pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Jak już wyżej wspomniano strona została prawidłowo poinformowana o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień [...] marca 2016 r. i co więcej termin ten został z tym pełnomocnikiem wspólnie uzgodniony.
W myśl art. 94 § 1 k.p.a. nieobecność na rozprawie stron należycie wezwanych na rozprawę nie stanowi przeszkody do jej przeprowadzenia. W tej sytuacji organ uprawniony był do zakończenia postępowania i wydania decyzji na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego. Nie można zatem podzielić stanowiska skarżącej, że organ uniemożliwił stronie zgłoszenie wniosków dowodowych, skoro na zgłoszenie tych wniosków strona miała wystarczającą ilość czasu biorąc pod uwagę datę wszczęcia postępowania w sprawie - czerwiec 2014 r. Jednakże owe nieprzeprowadzone wnioski dowodowe zostały zgłoszone w piśmie z [...] marca 2016 r. i połączone z wnioskiem o otwarcie rozprawy, który to wniosek nie został uwzględniony.
Sąd oddalił wnioski dowodowe zawarte w skardze gdyż stwierdził, że przepis art. 106 § 3 p.p.s.a., nie może mieć zastosowania w sprawie. Należy zauważyć, że zgodnie z powołanym przepisem sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Cel powołanej regulacji wyraża się w tym, że uzupełniające postępowania dowodowego z dokumentu, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a. będzie dopuszczalne tylko w sytuacji, gdy wnioskowany (bądź dopuszczony z urzędu) dowód będzie pozostawał w związku z oceną legalności zaskarżonego aktu. Celem postępowania uzupełniającego nie jest bowiem ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie, czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń (por. wyrok NSA z 6 października 2005 r., sygn. akt II GSK 164/05; A. Hanusz Dowód z dokumentu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Państwo i Prawo 2009 z. 2, s. 49 - 51). Postępowanie dowodowe, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., realizuje cel, któremu służy całe postępowanie sądowoadministracyjne – kontrolę działalności administracji publicznej (por. np. wyrok NSA z 4 lutego 2011 r., sygn. akt II FSK 1788/09). W orzecznictwie przyjmuje się, że "Dopuszczenie nowego dowodu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Nawet w sytuacji, gdyby dowód taki był oferowany przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym, to jego nieprzeprowadzenie przez sąd, nie mogłoby być jednoznacznie oceniane jako naruszające prawo procesowe i to naruszenie istotne, mające wpływ na wynik sprawy." Sąd bowiem nie ma obowiązku zbierania dalszych dowodów, jeśli materiał zgromadzony w sprawie jest wystarczający do jej rozstrzygnięcia (wyrok NSA z 5 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 782/10).
W takim stanie rzeczy, zaskarżoną decyzję należy uznać za prawidłową, zaś zarzuty podniesione w skardze za nieuzasadnione. Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu uchybień, zarówno przy ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i jego ocenie w świetle obowiązującego prawa, co oznacza, że Sąd nie stwierdził takich jego naruszeń, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło