VI SA/Wa 952/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Z. o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 542/11, zakończonej postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 marca 2013 r. w sprawie ze skargi M. Z. i Z. Z. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wprowadzenia do obrotu partii nawozu niezgodnie z warunkami ustawy; określenia terminu wycofania tej partii nawozu oraz nałożenia opłaty sankcyjnej postanawia odrzucić skargę o wznowienie postępowania. W styczniu 2011 r. M. Z. i Z. Z., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej Sąd) skargę na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z [...] grudnia 2010 r., którą stwierdzono, że wprowadzili do obrotu partię nawozu niezgodnie z warunkami ustawy o nawozach i nawożeniu; którą określono termin wycofania tej partii i nałożono opłatę sankcyjną. Powyższa skarga została zarejestrowana pod sygn. akt VI SA/Wa 542/11 i postanowieniem z 13 marca 2013 r. odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego. Orzeczenie to stało się prawomocne od dnia 18 kwietnia 2013 r. Pismem z [...] lipca 2014 r. (data nadania) M. Z. i Z. Z. złożyli do Sądu skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 542/11. Jako podstawę wznowienia podano fakt, że Sąd Apelacyjny w S. w dniu [...] lutego 2013 r. wydał w sprawie o sygn. akt [...] wyrok, którym orzekł, że spółka cywilna skarżących nie może być stroną postępowania administracyjnego. Skarżący w wyroku tym upatrywali możliwość wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem z dnia 13 marca 2013 r., gdyż dotyczyło ono decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wydanej na skutek postępowania administracyjnego gdzie, jako stronę tego postępowania potraktowano właśnie spółkę cywilną skarżących. W skardze zawarto informację, że skarżący Z. Z. o orzeczeniu Sądu Apelacyjnego w S. z dnia [...] lutego 2013 r. o sygn. akt [...], dowiedział się w dniu [...] maja 2014 r. Zarządzeniem z dnia [...] października 2014 r. Sąd wezwał skarżących do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania poprzez wskazanie podstaw wznowienia oraz ich uzasadnienie, a także wskazania okoliczności potwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. W odpowiedzi skarżący podali, że podstawę skargi o wznowienie stanowią przepisy art. 273 § 2 oraz art. 277 p.p.s.a. Wskazali, iż w ramach prowadzonej działalności gospodarczej sprzedawali nawozy naturalne a nie nawozy organiczne bez stosownego zezwolenia a w konsekwencji zostali niesłusznie ukarani decyzją o nałożeniu kary pieniężnej zaskarżoną w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 542/11. Skarżący nie wskazali natomiast okoliczności potwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi (v. pismo skarżących z dnia [...] listopada 2014r. k. [...] akt sądowych) Do niniejszej sprawy zostało dołączona kserokopia wyroku [...] wraz ze zwrotnym potwierdzeniem jego odbioru przez M. Z. w dniu 4 marca 2013r. (k. [...]). Dokumenty te zostały nadesłane na wezwanie Sądu do sprawy sygn. akt VI SA/Wa 2364/14. Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2365/14 Sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że okoliczności podniesione w skardze o wznowienie postępowania nie dotyczą kluczowej w sprawie kwestii nieuiszczenia wpisu od skargi i koncentrują się na zarzutach merytorycznych stawianych zaskarżonej decyzji. Sąd odnotował przy tym, że skarżący nie zakwestionowali zaistnienia przesłanek, które legły u podstaw odrzucenia skargi w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 542/11. Pismem z dnia [...] stycznia 2015 r. M. Z. wniósł ponownie skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 542/11 z uwagi na fakt, że nie będąc stroną postępowania administracyjnego, nie posiadał zdolności procesowej. Skarżący wskazał jednocześnie, że postępowanie administracyjne prowadzone było w stosunku do spółki cywilnej E. i nie był on informowany o wszczęciu postępowania administracyjnego ani nie był adresatem wydanej decyzji. Postanowieniem z dnia 30 marca 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 254/15 Sąd odrzucił skargę o wznowienie postępowania, uznając, że podniesione przez wnioskodawcę okoliczności nieprawidłowego oznaczenia strony oraz możliwości obrony swoich praw, wnioskodawca podniósł już we wniosku o wznowienie postępowań opatrzonym datą [...] lipca 2014 r. sygn. akt VI SA/Wa 2365/14, o czym Sąd posiadł informację z urzędu. Z wniosku tego wynikało, że o omawianych okolicznościach wnioskodawca dowiedział się najpóźniej w dniu [...] lutego 2013 r., kiedy został wydany wyrok przez Sąd Apelacyjny w S., sygn. akt [...], który dołączył do wniosku w sprawie VI SA/Wa 2365/14. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd uznał, że został przekroczony termin na złożenie skargi przewidziany w art. 277 p.p.s.a. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. M. Z. wniósł kolejną skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 542/11 podnosząc, że z postanowienia Sądu VI SA/Wa 256/15 z dnia 3 marca 2015 r. doręczonym mu w dniu 12 marca 2015 r. dowiedział się o treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym w sprawie o sygn. akt II GSK 366/08, którym to orzeczeniem Naczelny Sąd Administracyjny dokonał wykładni treści art. 29 i 30 k.p.a. oraz art. 331 k.c., a także dokonał wykładni orzecznictwa opartego o wskazane przepisy oraz skonkludował, że spółki cywilne nie posiadają osobowości prawnej, czyli nie mogą być stroną postępowania administracyjnego ani sądowego. Wnioskujący dodał, iż z treści ww. postanowienia Sądu dowiedział się, że w rozumieniu treści przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej status przedsiębiorców posiadają wspólnicy spółki cywilnej oraz, że w świetle art. 3 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie dotyczą go przepisy ww. ustawy, albowiem prowadzi on działalność wytwórczą w rolnictwie o charakterze sezonowym ([...] w działach specjalnych produkcji rolnej). Powołując się na treść art. 271 § 2 p.p.s.a. M. Z. podniósł, iż jako były wspólnik spółki cywilnej E. ma interes prawny w złożeniu przedmiotowej skargi, ponieważ stroną w sprawie o której wznowienie wnosi nie był stroną postępowania administracyjnego i nie był uprawniony do reprezentowania spółki cywilnej E. przed Sądem, ponieważ nie dotyczą go przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (nie jest przedsiębiorcą w rozumieniu tej ustawy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, w przypadkach przewidzianych w dziale VII p.p.s.a. Zatem możliwość żądania wznowienia postępowania, dotyczy tylko tych postępowań, które zakończone zostały wydaniem orzeczeń (wyroków, postanowień), które stały się prawomocne, tj. nie przysługuje od nich żaden środek odwoławczy ani nie ma możliwości ich uchylenia, tudzież zmiany w trybie art. 165 p.p.s.a., ponieważ są orzeczeniami kończącymi postępowanie w sprawie. Przede wszystkim podkreślić należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych (art. 270 p.p.s.a.), którą można oprzeć na ściśle określonych podstawach. W świetle przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego może być oparta na zarzucie nieważności postępowania (art. 271 p.p.s.a.), zarzucie niekonstytucyjności podstaw wydanego orzeczenia (art. 272 p.p.s.a.), a także w oparciu o tzw. przyczyny restytucyjne, do których ustawodawca zalicza między innymi uzyskanie orzeczenia za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), czy też późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2 p.p.s.a). W myśl art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji – od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Zgodnie natomiast z art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdził, że skarżący jako podstawę skargi o wznowienie postępowania sądowego wskazał na fakt dowiedzenia się z o treści oraz wykładni art. 29 k.p.a., art. 30 k.p.a. oraz art. 331 k.c. dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w treści wyroku II GSK 366/08, o którym to wyroku skarżący dowiedział się z postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 marca 2015 r. VI SA/Wa 256/15 doręczonego mu w dniu 12 marca 2015 r. W treści powołanego wyżej wyroku Naczelny Sąd Administracyjny skonkludował, że spółki cywilne nie posiadają osobowości prawnej, czyli nie mogą być stroną postępowania administracyjnego ani sądowego. Należy jednak stwierdzić, iż o okoliczności na którą powołuje się skarżący – tj. fakt, iż spółka cywilna nie posiada osobowości prawnej, czyli, że nie może być stroną postępowania administracyjnego, skarżący dowiedział się już z wyroku Sądu Apelacyjnego w S. o sygn. akt [...], co nastąpiło w dniu [...] maja 2014 r. (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2014 r., VI SA/Wa 2803/14). Tym samym trzymiesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania upłynął w dniu [...] sierpnia 2014 r. Wobec przekroczenia terminu na złożenie skargi przewidzianego w art. 277 p.p.s.a., Sąd na mocy art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu.