VI SA/Wa 96/15
WyrokWSA w Warszawie2015-08-21
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Pamela Kuraś - Dębecka, Zbigniew Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieszczelność opakowania artykułu rolno-spożywczego, niezależnie od wpływu na jego tożsamość, stanowi wystarczającą podstawę do uznania, że produkt nie spełnia wymagań jakości handlowej i nałożenia kary pieniężnej?Ratio decidendi
Nieszczelność opakowania artykułu rolno-spożywczego, niezgodna z deklarowanymi przez producenta wymaganiami normy, jest wystarczającą podstawą do uznania, że produkt nie spełnia wymagań jakości handlowej. Taka nieprawidłowość narusza interes konsumenta, zarówno pod względem handlowym, jak i zdrowotnym, uzasadniając nałożenie kary pieniężnej przewidzianej w ustawie o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Brak współdziałania strony w ustalaniu wysokości obrotów pozwala organowi na ich oszacowanie.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej nałożył na spółkę karę pieniężną za wprowadzenie do obrotu partii sałatki o niewłaściwej jakości handlowej z powodu nieszczelności opakowania. Po przeprowadzeniu badań laboratoryjnych i analizie wtórnika próbki, organ stwierdził niezgodność z normą PN-A-77750:1997. Spółka odwołała się, kwestionując ustalenia organów i zarzucając pominięcie art. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz nieprawidłowe ustalenie wysokości obrotów. Główny Inspektor utrzymał decyzję w mocy, a spółka wniosła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka (spr.) Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi M. Sp. j. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego nieodpowiadającego jakości handlowej oddala skargę w całości
Zaskarżoną decyzją z [...] listopada 2014 r. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej Główny Inspektor) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (dalej Wojewódzki Inspektor) z [...] lipca 2014 r., którą nałożono na "M. " Sp. j. z siedzibą w P. (dalej skarżąca) karę pieniężną w wysokości 1.482 złotych za wprowadzenie do obrotu partii artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej, o nazwie "Sałatka [...]", wielkość partii produkcyjnej: [...] kg (1.392szt.x340g), data produkcji [...].10.2013 r., nr partii i data minimalnej trwałości [...].10.14 A, o wartości partii 2.964,96 złotych. Jako materialnoprawną podstawę skarżonej decyzji wskazano art. 21 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2014 r. poz. 669 ze zm.), dalej u.j.h. w zw. z art. 3 pkt 5, art. 4 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 pkt 3 u.j.h. oraz z art. 8 ust. 1 i art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.Urz. WEL31 z 01.02.2002, str. 1 ze zm.; Dz. Urz. Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463 ze zm.), dalej rozporządzenie Nr 178/2002.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W styczniu 2014 r. u skarżącej, w obecności jej kierownika, upoważniony pracownik Wojewódzkiego Inspektora przeprowadził kontrolę w zakresie jakości handlowej przetworów warzywnych i pobrał do badań w Specjalistycznym Laboratorium GIJHARS w [...] próbkę z partii artykułu o nazwie "Sałatka [...]", o wielkości partii produkcyjnej: [...] kg (1392szt.x340g), z datą produkcji [...].10.2013 r., nr partii i data minimalnej trwałości [...].10.14 A, o wartości partii 2.964,96 złotych. Z powyższych czynności został sporządzony protokół.
Przeprowadzone przez ww. Laboratorium badania wykazały, że przedmiotowa partia sałatki nie spełnia wymagań w zakresie szczelności opakowań (sprawozdanie z [...] lutego 2014 r.).
W związku z powyższym w lutym 2014 r. Wojewódzki Inspektor z urzędu wszczął wobec skarżącej postępowanie na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 u.j.h., celem wymierzenia jej kary za wprowadzenie do obrotu partii artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej. Organ wezwał skarżącą do przekazania informacji o wielkości osiągniętych przez siebie w 2013 r. obrotów.
Brak odpowiedzi skarżącej spowodował, że postanowieniem z [...] kwietnia 2014 r. organ ustalił termin załatwienia sprawy na [...] maja 2014 r.
Pismem z [...] kwietnia 2014 r. skarżąca wniosła o zbadanie wtórnika próbki ww. artykułu oraz o wskazanie podstawy prawnej żądania od niej informacji o wysokości obrotów za 2013 r.
W związku z żądaniem zbadania wtórnika próbki Wojewódzki Inspektor zwrócił się do organu odwoławczego o wyznaczenie laboratorium mającego przebadać ów wtórnik. Jednocześnie wezwał Kierownika Specjalistycznego Laboratorium GIJHARS w [...] o ustosunkowanie się do wątpliwości skarżącej w zakresie wykonanych tam badań laboratoryjnych.
Główny Inspektor do przeprowadzenia badań wtórnika wyznaczył Centralne Laboratorium GIJHARS w [...]. Badania te wykazały nieszczelność opakowania wtórnika próbki w dwóch, spośród trzech opakowań kwestionowanej partii sałatki (sprawozdanie z [...] maja 2014 r.).
Wojewódzki Inspektor przekazał powyższe wyniki badania wtórnika do wiadomości skarżącej oraz ponownie wezwał ją do podania informacji o wielkości osiągniętych w 2013 r. obrotów.
Ponieważ skarżąca nie podała informacji o wielkości osiągniętych w 2013 r. obrotów Wojewódzki Inspektor sam oszacował obrót jej przedsiębiorstwa na podstawie ilości produkowanych asortymentów, ich dostępności na rynku, wielkości oraz wartości kontrolowanych partii. Mając na uwadze te szacunki oraz fakt, że przeprowadzone badania potwierdziły nieszczelność dwóch, spośród trzech opakowań jednostkowych stanowiących wtórnik próbki pobranej z przedmiotowej partii wyrobu, co było niezgodne z wymaganiami normy PN-A- 77750:1997, którą zadeklarowała skarżąca podczas przeprowadzanych czynności kontrolnych, organ wymierzył skarżącej karę pieniężną w wysokości 1.482,00 złotych. W uzasadnieniu podano, że ustalając wysokość kary wzięto pod uwagę (zgodnie z art. 40a ust. 5 u.j.h.) stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność skarżącej na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotów.
Skarżąca "M." Sp. j. z siedzibą w P. z zachowaniem terminu odwołała się od ww. decyzji Wojewódzkiego Inspektora. Wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania stwierdziła, że:
• nie wykazano, że kwestionowany wyrób ma nieodpowiednią jakość handlową, tj. brak wykazania, że nieszczelność opakowania skutkowała niezachowaniem cech istotnych dla przedmiotowej sałatki, decydujących o jej tożsamości (zgodnie z art. 5 u.j.h.);
• organ bezpodstawnie założył, że "producent na opakowaniu deklarował jego szczelność";
• uzasadnia to brak ustalenia wielkości jej obrotów, a to "w wyniku odmowy przekazania organowi tej informacji" oraz brak podstawy prawnej po stronie organu do żądania od niej takiej informacji.
W uzasadnieniu odwołania podniosła, że ze zgromadzonego materiału dowodowego (sprawozdanie z badań i wyjaśnienia Specjalistycznego Laboratorium GIJHARS w [...]) wynika, że przedmiotowy produkt - pomimo nieszczelnego opakowania, spełnia wszelkie inne wymagania. Podała, że owej sałatki nie badano jedynie pod względem smaku. Zaznaczyła także, że w swojej decyzji Wojewódzki Inspektor wyraził jedynie przypuszczenie, że brak szczelności opakowania może wynikać z niewłaściwego przebiegu procesu utrwalania termicznego i zamykania opakowań, co jej zdaniem nie powinno stanowić podstawy do stwierdzenia niewłaściwej jakości handlowej kwestionowanego artykułu. Skarżąca zarzuciła także organowi I instancji, że ten nie ustalił wielkości jej obrotów, a jedynie w tym zakresie oparł się na przypuszczeniach.
W uzasadnieniu skarżonej decyzji Główny Inspektor na wstępie wyjaśnił co kryje się pod pojęciem jakość handlowa (art. 3 pkt 5 w zw. z art. 4 ust. 1 u.j.h.) i stwierdził, że z art. 3 pkt 5 u.j.h. wynika, że jakością handlową są m.in. wymagania wynikające ze sposobu opakowania artykułu rolno-spożywczego. Następnie przypomniał, że w niniejszej sprawie badania laboratoryjne przeprowadzone na próbce partii sałatki, pobranej podczas kontroli przeprowadzonej u skarżącej, wykazały nieszczelność opakowań, co było niezgodne z wymaganiami Polskiej Normy PN-A-77750:1997 "Produkty warzywne i warzywno-grzybowe. Sałatki". Organ podał, że zarówno wyniki badania przeprowadzonego w Specjalistycznym Laboratorium GIJHARS w [...], jak i wyniki badania przeprowadzonego w Centralnym Laboratorium w [...] na wtórniku ww. próbki, wykazały nieszczelność opakowań (odpowiednio sprawozdania z [...] lutego 2014 r. oraz z [...] maja 2014 r.).
Główny Inspektor nie zgodził się ze stanowiskiem skarżącej, że stwierdzenie nieszczelności opakowania tylko wtedy wskazuje na nieodpowiednią jakość handlową, gdy opakowanie nie zapewnia zachowania cech istotnych dla danego rodzaju artykułu (gdy spełniona jest dyspozycja art. 5 u.j.h.), decydujących o jego tożsamości. Natomiast sam fakt wykazania w przeprowadzonych badaniach laboratoryjnych niezgodności pomiędzy deklaracją producenta, a stanem faktycznym jest wystarczający do stwierdzenia naruszenia przez producenta art. 4 ust. 1 u.j.h., co uznał za stwierdzone w przypadku ww. sałatki. Na tą okoliczność przywołał, że w toku kontroli przeprowadzonej u skarżącej Kierownik Produkcji - osoba upoważniona do reprezentacji skarżącej podczas kontroli - oświadczył, że "sałatka [...] z datą minimalnej trwałości [...].10.14 370 ml produkowana jest na podstawie Polskiej Normy PN-A-77750 maj 1997 Produkty warzywne i warzywno-grzybowe i spełnia jej wymagania". Dodatkowo Główny Inspektor ustalił, że z kontroli tej sporządzono protokół, który bez zastrzeżeń podpisał jeden ze wspólników skarżącej. Następnie organ wskazał, że zgodnie z pkt 2.4 ww. normy Wymagania mikrobiologiczne dla sałatek utrwalonych termicznie w opakowaniach hermetycznie zamkniętych - według tablicy 2 - opakowanie powinno być szczelne. Główny Inspektor podkreślił przy tym, że w przedmiotowej sprawie deklarację producenta stanowią zarówno informacje podane w oznakowaniu, jak i ww. deklaracji. Ostatecznie stwierdził, że odpowiednio dobrane, szczelne opakowanie jest bardzo istotne dla zachowania odpowiedniej jakości umieszczonych w nim produktów, na potwierdzenie czego odwołał się do wyroków sądów administracyjnych (sygn. akt; VI SA/Wa 619/11 i II GSK 2328/11).
Zdaniem organu odwoławczego wbrew twierdzeniom skarżącej Wojewódzki Inspektor wyraźnie wskazał, że podstawą jego rozstrzygnięcia były wyniki badań laboratoryjnych, które wykazały nieszczelność opakowań, co było niezgodne z wymaganiami deklarowanej normy PN-A-77750:1997.
Odwołując się do art. 17 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady Główny Inspektor podał, że skarżąca jako podmiot działający na rynku spożywczym ma obowiązek zapewnić, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji, zgodności żywności z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla jej działalności i kontrolować przestrzeganie tych wymogów. Zatem skarżąca, jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie produkcji żywności, odpowiada za produkt końcowy i jej rolą jest wprowadzenie i stosowanie takich procedur kontrolnych w procesie produkcji, które pozwolą na zapewnienie jakości handlowej produktów z wymaganiami prawa żywnościowego. Dlatego też zdaniem organu stwierdzona w tej sprawie nieszczelność opakowania winna dyskwalifikować kwestionowaną partię sałatki z obrotu, ponieważ tego typu uszkodzenie grozi poważnym pogorszeniem jakości żywności, nie tylko w aspekcie handlowym, ale również zdrowotnym, a to z kolei prowadzi do naruszenia interesu konsumenta.
Główny Inspektor stanął więc na stanowisku, że wobec powyższej niezgodności, na skarżącą należało nałożyć karę przewidzianą w art. 40a ust. 1 pkt 3 u.j.h., gdyż to ona wprowadziła do obrotu artykuł rolno-spożywczy nieodpowiadający jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej i deklarowanej przez nią w oznakowaniu tego artykułu.
Odnośnie wysokości nałożonej kary organ przypomniał, że Wojewódzki Inspektor - celem jej ustalenia, wezwał skarżąca do udzielenia informacji o wielkości obrotów za 2013 r., ale skarżąca nie podała tej informacji, w związku z powyższym organ I instancji słusznie postąpił ustalając szacunkowy obrót przedsiębiorstwa skarżącej.
Wyjaśniono przy tym, że wielkość obrotów skarżącej oszacowano na podstawie: różnorodności produkowanego przez nią asortymentu (majonezy, sosy, musztardy, chrzany, oleje roślinne, oliwy z oliwek, ketchupy, koncentraty pomidorowe, sałatki, przetworzone warzywa i owoce), dostępności tego asortymentu na rynku oraz wielkości i wartości partii poddanych podczas dotychczasowych kontroli, tj. przeprowadzonych w dniach [...],[...].2014 r. oraz w dniach [...].04.2012 r. I tak podczas kontroli w 2014 r. skontrolowano 6 partii przetworów warzywnych o łącznej masie 8 560,66 kg i o łącznej wartości 70.047,62 złotych, natomiast w 2012 r. skontrolowano 2 partie olejów roślinnych o łącznej masie 1.400 litrów i o łącznej wartości 7.812 złotych. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że obrót skarżącej jest znaczny.
Nadto organ odwoławczy ustalił, że organ I instancji wymierzając karę wziął pod uwagę stopień szkodliwości stwierdzonego w tej sprawie czynu - uwzględnił rodzaj i charakter naruszonego dobra oraz rozmiar wyrządzonej szkody i stwierdził, że nieprawidłowość, tj. brak szczelności opakowań, w znacznym stopniu narusza interesy konsumenta. Przy ocenie stopnia zawinienia organ I instancji wziął zaś pod uwagę okoliczności popełnienia czyny i motywację skarżącej. Oceniając stopień zawinienia nie przypisał skarżącej winy umyślnej, a brak zachowania należytej staranności.
Główny Inspektor stwierdził, że skarżąca jako producent skontrolowanej sałatki ponosi pełną odpowiedzialność za towar, który wprowadziła do obrotu i jest zobowiązana dołożyć wszelkiej staranności, aby nie dopuścić do wystąpienia jakichkolwiek nieprawidłowości. Jako producent wprowadzający na rynek artykuły rolno-spożywcze szerokiemu gronu odbiorców (konsumentów) skarżąca powinna tak zorganizować proces produkcji, aby zapobiec jakimkolwiek rozbieżnościom pomiędzy jakością deklarowaną lub wymaganą obowiązującymi przepisami prawa, a stanem rzeczywistym swoich produktów.
Oceniając zakres ww. naruszenia uwzględniono fakt, że stwierdzone nieprawidłowości naruszały liczne przepisy prawa żywnościowego, istotne z punktu widzenia ekonomicznych interesów konsumenta.
Organ odwoławczy uznał, że kara nie jest ona wygórowana, gdyż stanowi zaledwie 10% maksymalnej kary przewidzianej w art. 40a ust. 1 pkt 3 u.j.h. Jednocześnie organ wskazał, że zgodnie z art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 kary, mające zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego i paszowego, powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Wysokość kary winna spełniać zatem swoją funkcję prewencyjną - winna być wyraźnym ostrzeżeniem na przyszłość mającym na celu zapobiec powstawaniu nagannych praktyk rynkowych, oraz funkcję represyjną – winna być dolegliwa dla przedsiębiorcy, nie niosąc przy tym za sobą ryzyka wyeliminowania go z obrotu gospodarczego. Wobec powyższego oraz z uwagi na to, że jednym z celów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych jest ochrona konsumentów, którzy nie mają adekwatnych instrumentów dla ochrony swych praw przed nieuczciwymi praktykami kupieckimi, organ uznał, że kara nałożona na skarżąca jest właściwa.
"M." Sp. j. z siedzibą w P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i zarzuciła naruszenie zarówno prawa materialnego - art. 40a ust. 1 pkt 3 i ust. 5 oraz art. 4 ust. 1 i art. 5 u.j.h., jak i prawa procesowego - art. 6-8, art. 80 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z ar. 40a ust. 5 u.j.h. Nie zgodziła się ze stanowiskiem organów, że stwierdzona nieszczelność opakowań przedmiotowej sałatki dowodzi wprowadzenia przez nią do obrotu artykułu nieodpowiadającego jakości handlowej lub deklarowanej przez nią na oznakowaniu tego towaru. Zarzuciła, że deklaracja producenta nie została zawarta na oznakowaniu artykułu, ale w protokole kontroli. Uznała także, że w sprawie nie ustalono dokładnej wielkości jej obrotów, a jedynie szacunkową wywiedzianą w oparciu o doktrynę i orzecznictwo. Podniosła, że w sprawie pominięto także kryteria oceny jakości handlowej artykułu rolno-spożywczego w zakresie opakowania.
Skarżąca wniosła o uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i ją poprzedzającej.
Zdaniem skarżącej organ nietrafnie wskazał na przepisy art. 3 ust 5 i art. 4 ust 1 u.j.h. oraz art. 17 ust. 16, a także art. 8 ust. 1 i art. 16 Rozporządzenia (WE) nr 178/2002, pomijając przy tym przepis, który określa wymagania co do opakowania artykułu, a więc mający zastosowanie w przypadku stwierdzenia nieszczelności opakowania, tj. art. 5 u.j.h. Pominięcie tego przepisu w jej ocenie spowodowało, że organ zaniechał w całości ustaleń faktycznych objętych dyspozycją tego przepisu, a samo stwierdzenie nieszczelności opakowania w myśl wyrażonej w nim normy w zw. z art. 4 ust. 1 u.j.h. nie pozwala na przyjęcie, że artykuł nie spełnia wymagań w zakresie jakości handlowej.
Zdaniem skarżącej organ błędnie uznał, że deklaracja producenta wyrażona jedynie w protokole kontroli, a nie na oznakowaniu przedmiotowego artykułu, jest objęta dyspozycją art. 4 ust. 1 u.j.h. i, że może stanowić podstawę do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 u.j.h.
Skarżąca podniosła, że organ ustalając wysokość nałożonej na nią kary zobowiązany był oprzeć się na wysokości jej obrotów, ale tego nie uczynił, gdyż odmówiła ona przekazania tej informacji. W jej ocenie organ nietrafnie wskazywał podstawę prawną żądania takiej informacji, gdyż nie jest nią ani art. 40a ust. 5 u.j.h., ani wynikająca z doktryny i wyroku WSA zasada lojalności. W jej ocenie organ nie dysponuje zatem żadnym przepisem prawa, na podstawie którego mógłby żądać informacji o obrotach. To - w sytuacji gdy nie przekazała powyższej informacji spowodowało, że organ nie był w stanie wymierzyć jej kary i powinien był niniejsze postępowanie umorzyć jako bezprzedmiotowe. Nadto stwierdziła, że ustalanie powyższego obrotu w sposób szacunkowy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego, a w szczególności zasadę praworządności i zaufania do organów państwa.
Zdaniem skarżącej organ zaniechał ustaleń faktycznych wynikających z przepisu określającego wymagania jakości handlowej w odniesieniu do opakowania, a mimo to nie dysponując takim stanem faktycznym zastosował art. 40a ust. 1 pkt. 3 u.j.h. i nałożył karę pieniężną.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. W działaniu organów administracji Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Na wstępie należy podkreślić , że przepisy rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 w art. 8 wyraźnie stanowią, że prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie kwestionowała faktu nieszczelności opakowań sałatki lecz nie zgodziła się z oceną organu, że nieszczelne opakowanie stanowi wystarczającą podstawę do uznania, iż produkt nie spełnia wymagań jakości handlowej. Zdaniem skarżącej pominięcie przez organ przepisu art. 5 u.j.h. powoduje, że nie ustalono stanu faktycznego w sposób objęty dyspozycją tego przepisu.
Należy zatem przypomnieć, że w myśl art. 5 u.j.h. opakowania artykułów rolno-spożywczych wprowadzanych do obrotu powinny zapewniać zachowanie cech istotnych dla danego rodzaju artykułu rolno-spożywczego, decydujących o jego tożsamości.
W ocenie Sądu zarzut skargi dotyczący pominięcia przepisu art. 5 u.j.h. nie jest zasadny. Wprawdzie w zaskarżonych decyzjach nie został wprost wskazany przepis art. 5 u.j.h. jednak okoliczność ta nie sama w sobie może być przesłanką do uwzględnienia skargi. Błędne powołanie podstawy decyzji lub jej niepowołanie w okolicznościach, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a nadto przesłanki do jej zastosowania zostały spełnione, nie można uznać za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie z dnia 15 lipca 2003 r. sygn. akt I SA 371/03, LEX nr 149553 ). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób niewątpliwy wynika, że podstawą rozstrzygnięcia były wyniki badań laboratoryjnych, które wykazały nieszczelność opakowań, co było niezgodne z wymaganiami deklarowanej normy PN-A-77750:1997.
Po drugie, kwestia nieszczelności opakowania produktów spożywczych była już wielokrotnie przedmiotem badania sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego ( sygn. akt; II GSK 1356/13, II GSK 1310/13, II GSK 2327/13, II GSK 2328/13 a także prawomocny wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 stycznia 2013 r. VI SA/Wa 1930/12.) We wszystkich tych sprawach uznano, że aby zachować trwałość środka spożywczego konieczne jest zapewnienie szczelności opakowań tak, aby do środka nie mogło dostać się powietrze z zewnątrz. Przy dostępie powietrza atmosferycznego produkty mogą ulec niekorzystnym zmianom z uwagi na działalność bakterii tlenowych powodujących ich rozkład. Poprzez nieszczelność może dojść w przyszłości do zepsucia się produktu, co w konsekwencji podważy deklarowaną przez przedsiębiorcę trwałość artykułu. W tej sytuacji należy uznać, że działanie organu było zgodne z obowiązującym w Polsce porządkiem prawnym a także z prawem wspólnotowym wynikającym z przepisów rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r., na które powołał się Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w uzasadnieniu decyzji. Trzeba też dodać, że organy urzędowej kontroli żywności zgodnie z ustawodawstwem krajowym i unijnym mają za zadanie eliminację z rynku potencjalnych zagrożeń dla ekonomicznych interesów konsumenta. Sąd podzielił stanowisko organów, że opakowania artykułów rolno-spożywczych wprowadzanych do obrotu powinny zatem zapewniać zachowanie cech istotnych dla danego rodzaju artykułu rolno-spożywczego, decydujących o jego tożsamości. Rację ma organ, że tego typu uszkodzenie grozi poważnym pogorszeniem jakości żywności, nie tylko w aspekcie handlowym, ale również zdrowotnym, a to z kolei prowadzi do naruszenia interesu konsumenta.
Idąc tym tokiem rozumowania Sąd doszedł do przekonania, że brak jest uzasadnionych podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia skargi również jeśli chodzi o wysokość wymierzonej kary pieniężnej.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca aż czterokrotnie była wzywana przez organ do przekazania informacji o wielkości obrotów Spółki osiągniętych w 2013 r. jednakże bezskutecznie (por. pisma organu I instancji skierowane do skarżącej z dnia [...] kwietnia 2013 r., [...] kwietnia 2013 r., [...] maja 2013 r. i [...] czerwca 2013 r. w aktach administracyjnych nie numerowanych). Zdaniem Sądu ze względu na brak współdziałania organ był władny dokonać ustaleń co do wysokości obrotów skarżącej we własnym zakresie , co też uczynił. W tym miejscu wypada także przypomnieć, że brak aktywności strony może doprowadzić do sytuacji, w której zostanie ona pozbawiona możliwości skutecznego zarzucenia organowi uchybień w zakresie postępowania dowodowego, o ile organ uczynił wcześniej wszystko, aby stan faktyczny sprawy ustalić w sposób prawidłowy. (por, wyrok NSA z dnia 7 maja 2008 r. , sygn. akt I OSK 761/07).
Wbrew twierdzeniom skarżącej możliwość domagania się od podmiotu wskazania danych dotyczących jego obrotu wynika z treści art. 40a ust. 5 u.j.h. Stosownie do tego przepisu ustalając wysokość kary, wojewódzki inspektor albo wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów. Nie można zatem uznać za zasadne zarzutów skargi , że "organ nie dysponuje żadnym przepisem prawnym , na podstawie którego mógłby żądać takiej informacji od strony". Tym bardziej nie można zatem podzielić stanowiska strony skarżącej, że w takiej sytuacji organ powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza art. 40a ust. 5 u.j.h. Sposób wymierzenia i wyliczenia nałożonej kary był zgodny z art. 40a ust. 5 u.j.h. i znajdował uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. W tym zatem zakresie zaskarżona decyzja nie nosi również znamion wadliwości.
Pomimo braku współdziałania strony skarżącej, nałożona kara jest także proporcjonalna, który to wymóg wynika z art. 17ust. 2 zd. 3 rozporządzenia 178/2002 Przepis ten nakłada na Państwa Członkowskie ustanawiania zasad dotyczących środków i kar mających zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego i paszowego. Ustanowione środki i kary zaś powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające.
Reasumując, w ocenie Sądu, zastosowana przez organy I i II instancji interpretacja przepisów prawa żywnościowego jest prawidłowa. Nadto, oparto się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny, a swoje stanowisko organ uzasadnił zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Nie znajdują potwierdzenia zarzuty skarżącej naruszenia przepisów postępowania w sposób, który istotnie miałby wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przepisów prawa materialnego.
Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga podlega oddaleniu w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło