VI SAB/Wa 24/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. S. na przewlekłe prowadzenie przez Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej postępowania w sprawie rejestracji wynalazku postanawia odrzucić skargę W dniu 3 stycznia 2005 r. Z. S. (dalej zwany "skarżącym") wniósł do Urzędu Patentowego RP podanie o udzielenie patentu na wynalazek "Blok transportowy – mnożnik drogi" w trzech wersjach: bloku hydrauliczno-nożycowego, bloku hydrauliczno-linowego krążkowego oraz bloku hydrauliczno-linowego suwakowego. Decyzją z dnia [...] września 2012 r. nr [...] Urząd Patentowy RP umorzył postępowanie w sprawie zgłoszenia rzeczonego wynalazku w części dotyczącej "blok transportowy nożycowy", uznając że postępowanie we wskazanym zakresie stało się bezprzedmiotowe ze względu na złożenie przez zgłaszającego nowej wersji dokumentacji z ograniczonym zakresem ochrony. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] - wydaną na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy – Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2012 r. W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 maja 2012 r., z dnia 3 maja 2012 r. oraz z dnia 5 maja 2012 r. Z. S. zaskarżył przewlekle prowadzenie przez Urząd Patentowy postępowań odpowiednio w rozpatrzeniu wniosku o udzielenie patentu na wynalazek "blok hydrauliczno-nożycowy" ujęty w zgłoszeniu z dnia 3 stycznia 2005 r., wniosku o udzielenie patentu na wynalazek "blok hydrauliczno-linowy krążkowy" ujęty w zgłoszeniu z dnia 3 stycznia 2005 r. oraz wniosku o udzielenie patentu na wynalazek "bloku hydrauliczno-linowego suwakowego" ujęty w zgłoszeniu z dnia 3 stycznia 2005 r. Wniósł ponadto między innymi o unieważnienie decyzji z dnia [...] września 2012 r. oraz unieważnienie decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] września 2012 r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt VI SAB/Wa 143/13. Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2013 r. sygn. akt VI SAB/Wa 143/13. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę, w uzasadnieniu wskazując, że z analizy akt sprawy zainicjowanej wnioskiem z dnia 3 stycznia 2005 r. o udzielenie patentu, zarejestrowanego pod numerem [...] pt. "Blok transportowy" wynika, że skargi na przewlekłe prowadzenie przez Urząd Patentowy postępowań o udzielenie patentów na wymienione w poszczególnych skargach wynalazki dotyczą w istocie jednego postępowania zainicjowanego wymienionym wyżej wnioskiem o udzielenie patentu. Następnie Sąd w odniesieniu do oceny dopuszczalności wniesienia skargi w wskazał, że skarżący nie dochował warunku określonego w art. 37 § 1 k.p.a. polegającego na wezwaniu Urzędu Patentowego do usunięcia naruszenia prawa przez co skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stosownie do treści przepisu art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej cyt. jako "p.p.s.a.") uznał za niedopuszczalną i odrzucił. Z. S. złożył skargę skargą kasacyjną od powyższego postanowienia, wskazując m.in., że skarżący w trzech skargach przedstawił zarzuty nie tylko co do przewlekłości postępowania administracyjnego przez organ, ale także wnosił o cyt.: "unieważnienie" skarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny Postanowieniem z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 2272/13 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Podniósł, że treść skargi nasuwała wyraźne wątpliwości co jest przedmiotem zaskarżenia i czy oprócz przewlekłości postępowania dotyczy jeszcze wymienionego aktu administracyjnego, gdyż wynikało z niej, że skarżący odwołuje się do decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. i polemizuje z jej argumentacją. Jeżeli treść skargi nasuwa wątpliwości co do tego, co jest jej przedmiotem, to zgodnie z art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd I instancji winien wezwać skarżącego do uzupełnienia lub poprawienia braków formalnych skargi poprzez jednoznaczne wskazanie przedmiotu zaskarżenia, pod rygorem jej odrzucenia. W zależności od udzielonej przez skarżącego odpowiedzi zastosowanie mógł znaleźć art. 57§ 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, jeżeli w jednym piśmie zaskarżono więcej niż jeden akt lub czynność albo bezczynność przewodniczący zarządza rozdzielenie tych skarg. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji pomimo istotnych wątpliwości odnośnie wskazanego przez skarżącego przedmiotu nie wezwał strony do sprecyzowania skargi, tylko sam arbitralnie przyjął, iż przedmiotem zaskarżenia jest jedynie skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania i z racji niewyczerpania środków zaskarżenia skargę odrzucił. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego WSA w Warszawie wydanie takiego rozstrzygnięcia bez wyczerpania ww. środków było przedwczesne. Ponownie rozpoznając sprawę, której nadano sygn. akt VI SAB/Wa 24/14, w związku z zaleceniami zawartymi w ww. postanowieniu NSA z dnia 13 lutego 2014 r., Sąd pismem z dnia 23 czerwca 2014 r. wezwał pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jednoznaczne wskazanie przedmiotu zaskarżenia, tj. czy przedmiotowa skarga stanowi: a) skargę na przewlekłe prowadzenie przez Urząd Patentowy RP postępowania w sprawie rejestracji wynalazku, ze wskazaniem konkretnego wynalazku, czy też b) skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], czy też c) zarówno skargę na przewlekłe prowadzenie przez Urząd Patentowy RP postępowania w sprawie rejestracji wynalazku, jak i skargę na ww. decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2013 r. W piśmie z dnia 19 sierpnia 2014 r. pełnomocnik skarżącego wskazał, że przedmiotem skargi jest zarówno przewlekłe prowadzenie przez Urząd Patentowy RP postępowania w sprawie rejestracji wynalazku, jak i decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2013. W związku z powyższym Sąd przy piśmie z dnia 19 listopada 2014 r. przesłał do Urzędu Patentowego RP kopię skargi z dnia 2 maja 2013 r., wzywając jednocześnie organ do nadesłania odpowiedzi na skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], i informując, iż jej brak powoduje niemożność nadania sprawie dalszego biegu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że z analizy akt sprawy zainicjowanej wnioskiem z dnia 3 stycznia 2005 r. o udzielenie patentu, zarejestrowanego pod numerem [...] pt. "Blok transportowy" wynika, że skargi na przewlekłe prowadzenie przez Urząd Patentowy postępowań o udzielenie patentów na wymienione w poszczególnych skargach wynalazki dotyczą w istocie jednego postępowania zainicjowanego wymienionym wyżej wnioskiem o udzielenie patentu. Skoro zatem dotyczą one jednej sprawy w znaczeniu materialnoprawnym o tożsamych elementach podmiotowych i przedmiotowych to należało je potraktować w istocie jako jedną skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie zgłoszenia wynalazku pt. "blok transportowy", na który składają się trzy wersje, tj. blok hydrauliczno-nożycowy, blok hydrauliczno-linowy krążkowy oraz blok hydrauliczno-linowy suwakowy. Przechodząc do oceny dopuszczalności wniesienia skargi w niniejszej sprawie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 52 § 1 p.p.s.a, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Jednym z ustawowych wymogów skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie środków zaskarżenia, które przysługują stronie w postępowaniu administracyjnym. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia, w myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. dopuszcza wniesienie skargi do sądu administracyjnego "po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie". Przepis ten określa związek, sekwencję między postępowaniami administracyjnymi, w których podejmowane są akty lub czynności, które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego, a postępowaniem sądowoadministracyjnym, i wyraża zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego, a więc nie może zostać wszczęte, dopóki to postępowanie się toczy, jak również zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli nie zostały wykorzystane środki weryfikacji kwestionowanych aktów i czynności dostępne podmiotowi, który chce uruchomić postępowanie sądowoadministracyjne, w postępowaniu administracyjnym (por. T. Woś "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wyd. LexisNexis, Warszawa, 2011 r., str. 341-342). W odniesieniu do skarg na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ skarżący obowiązany jest przed wniesieniem skargi wyczerpać środek prawny przewidziany w art. 37 k.p.a. Przepis art. 37 k.p.a. przewiduje, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z art. 259 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r poz. 1410), w sprawach z zakresu własności przemysłowej Urząd Patentowy RP jest centralnym organem administracji rządowej, dlatego zastosowanie w sprawie znalazł wymóg z art. 37 § 1 k.p.a., który dotyczy wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie postępowania. Z akt administracyjnych postępowania, z treści samej skargi i odpowiedzi na skargę wynika, że skarżący z takim wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa nie wystąpił. Nie został więc spełniony warunek konieczny do skutecznego wniesienia skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego, przez co skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania uznać należy za niedopuszczalną (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt II GSK 729/12, LEX nr 1166155). Stosownie do treści przepisu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne. Niemniej nadmienić należy, że po przesłaniu przez organ odpowiedzi na skargę zostanie nadany niezwłoczny bieg skardze Z. S. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 52 § 1 i § 2 oraz art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji. .