VI SAB/Wa 51/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. D. na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w zakresie rozpoznania wniosku o udzielenie koncesji na obrót paliwami ciekłymi postanawia odrzucić skargę Wnioskiem z dnia [...] września 2016 r. I. D. zwróciła się do Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki o udzielenie koncesji na obrót paliwami ciekłymi. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. nr [...], powołując się na art. 61a § 1 oraz art. 123 § 1 k.p.a. w zw. z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 220 ze zm.) oraz art. 42 ust. 2 ustawy z dnia 22 lipca 2016 o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 1165) odmówił skarżącej wszczęcia postępowania z ww. wniosku. Pouczono o prawie do złożenia zażalenia do Sądu Okręgowego w W. – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Skarżąca pismem z dnia 17 października 2016 r. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, które następnie cofnęła pismem z dnia 15 listopada 2016 r. Pismem z dnia 21 listopada 2016 r. I. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w zakresie rozpoznania wniosku o udzielenie koncesji na obrót paliwami ciekłymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując że skarżąca przed wniesieniem do Sądu skargi na bezczynność organu nie złożyła do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, iż w orzecznictwie utrwalone jest orzecznictwo (vide: postanowienie NSA z dnia 27 października 2011 r. sygn.. akt II GSK 1536/11), że na bezczynność Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki w zakresie wydania decyzji i postanowień na postawie przepisów ustawy – Prawo energetyczne, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Stosownie do treści art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne do postępowania przed Prezesem URE stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem ust. 2-4, które stanową, iż od decyzji Prezesa URE służy odwołanie do Sądu Okręgowego w [...] - sądu ochrony konkurencji i konsumentów (ust. 2), zaś postępowanie w sprawie odwołania toczy się według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Art. 30 ust. 4 odsyła do stosowania przepisów k.p.c. w odniesieniu do postanowień Prezesa URE. Postępowanie, o którym mowa w art. 30 ust. 2–4 cyt. ustawy Prawo energetyczne toczy się według przepisów k.p.c. zawartych w Rozdziale 4 "Postępowanie w sprawach z zakresu regulacji energetyki". Z art. 47946 pkt 1 i 2 k.p.c. wynika m.in., że Sąd Okręgowy w [...] - sąd ochrony konkurencji i konsumentów jest właściwy w sprawach odwołań od decyzji oraz zażaleń na postanowienia wydane przez Prezesa Urzędu Regulacji w postępowaniach prowadzonych na postawie przepisów ustawy – Prawo energetyczne. Z porównania przepisu art. 479 pkt 1 k.p.c. z art. 30 ust. 2 i 4 ustawy – Prawo energetyczne wynika, że właściwość sądu powszechnego rozpoczyna się na etapie rozpoznania odwołania od decyzji administracyjnej oraz zażalenia na postanowienie, wydane z zastosowaniem procedury przewidzianej w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 30 ust. 3). Podkreślić należy, że przepisy Kodeksu postępowania cywilnego zawarte w Rozdziale 4 nie przewidują procedury, która pozwalałaby sądowi powszechnemu na zobowiązanie organu do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie wydania decyzji o udzieleniu koncesji na obrót paliwami ciekłymi. Z powyższego wynika, że w ustawie – Prawo energetyczne (art. 30 ust. 2, 3, 4) jednoznacznie określono rodzaje orzeczeń, od których przysługują środki odwoławcze do sądu powszechnego, który jest właściwy do ich rozpoznania (art. 47946 k.p.c.). Sąd powszechny będzie więc właściwy do dokonania merytorycznej kontroli decyzji i postanowień wydanych przez Prezesa URE, natomiast kontrola legalności działania organu administracji publicznej w zakresie dochowania wymogów proceduralnych postępowania administracyjnego, w tym bezczynności organu w zakresie wydania ww. rozstrzygnięć, należy do właściwości sądów administracyjnych. Zgodnie z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)- w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia skargi, dalej cyt. jako p.p.s.a, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Jednym z ustawowych wymogów skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest wyczerpanie środków zaskarżenia, które przysługują stronie w postępowaniu administracyjnym. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia, w myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Przepis art. 52 § 1 p.p.s.a. dopuszcza wniesienie skargi do sądu administracyjnego "po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie". Przepis ten określa związek, sekwencję między postępowaniami administracyjnymi, w których podejmowane są akty lub czynności, które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego, a postępowaniem sądowoadministracyjnym, i wyraża zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego, a więc nie może zostać wszczęte, dopóki to postępowanie się toczy, jak również zasadę, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli nie zostały wykorzystane środki weryfikacji kwestionowanych aktów i czynności dostępne podmiotowi, który chce uruchomić postępowanie sądowoadministracyjne, w postępowaniu administracyjnym (por. T. Woś "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wyd. LexisNexis, Warszawa, 2011 r., str. 341-342). W odniesieniu do skarg na bezczynność organu (a z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie), w świetle brzmienia przepisu art. 37 k.p.a. obowiązującego do dnia 31 maja 2017 r skarżący obowiązany był przed wniesieniem skargi wyczerpać środek prawny przewidziany w tym przepisie. Przepis art. 37 k.p.a. przewidywał, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Z akt administracyjnych postępowania i odpowiedzi na skargę wynika, że skarżąca z takim wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa nie wystąpiła. Nie został więc spełniony warunek konieczny do skutecznego wniesienia skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego, przez co skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania uznać należy za niedopuszczalną (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt II GSK 729/12, LEX nr 1166155). Stosownie do treści przepisu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a, sąd odrzuca skargę jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 52 § 1 i § 2, art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji. .