VI SO/Wa 27/23
PostanowienieWSA w Warszawie2024-07-12
Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może wymierzyć grzywnę organowi, który nie przekazał skargi wraz z aktami sprawy do sądu w ustawowym terminie, nawet jeśli sama skarga jest niedopuszczalna?Ratio decidendi
Sąd może wymierzyć grzywnę organowi na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. w sytuacji, gdy organ nie przekazał skargi do sądu administracyjnego w ustawowym terminie, nawet jeśli sama skarga jest niedopuszczalna. Celem grzywny jest doprowadzenie do wykonania obowiązku przez organ oraz sankcja za naruszenie prawa do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o wymierzenie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywny z powodu nieprzekazania w ustawowym terminie skargi na bezczynność organu wraz z aktami sprawy. Organ nie zajął stanowiska w sprawie, a następnie złożył wniosek o umorzenie postępowania z uwagi na prawomocne wydalenie wnioskodawczyni z Adwokatury. Sąd rozpoznał wniosek o wymierzenie grzywny, stwierdzając naruszenie przez organ obowiązku przekazania skargi w terminie.Rozstrzygnięcie
Wymierzono Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywnę w wysokości 6 000 złotych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku G. K. o wymierzenie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawie ze skargi G. K. na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w przedmiocie rozpoznania odwołania postanawia: wymierzyć Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej grzywnę w wysokości 6 000 (słownie: sześć tysięcy) złotych
G. K. (dalej też "wnioskodawczyni") zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o wymierzenie Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej (dalej też "Prezydium NRA") grzywny, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2024 r. poz. 935, dalej "p.p.s.a.") w związku z nieprzekazaniem w ustawowym terminie skargi na bezczynność organu w przedmiocie rozpoznania odwołania od uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w K. z [...] czerwca 2018 r. nr [...] pkt b wraz z odpowiedzią na skargę i kompletnymi aktami.
Odpis wniosku o wymierzenie grzywny został doręczony organowi 10 stycznia 2024 r., organ nie zajął stanowiska w sprawie.
Dnia 4 kwietnia 2024 r. wpłynął do Sądu wniosek o umorzenie postępowania z uwagi na prawomocne i wykonalne orzeczenie Wyższego Sądu Dyscyplinarnego Adwokatury w W. o wydaleniu wnioskodawczyni z Adwokatury. Wniosek został podpisany przez adw. J. S., jako działającego w imieniu Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej, jednakże pomimo wezwania do nadesłania oryginału lub poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii pełnomocnictwa do reprezentowania organu Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej przed sądami administracyjnymi, pełnomocnictwo nie zostało w niniejszej sprawie złożone.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W myśl art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (§ 2 cyt. przepisu). Obowiązek przekazania sądowi akt sprawy i odpowiedzi na skargę, poza nadzwyczajnym przypadkiem wymienionym w art. 54 § 3 p.p.s.a., ma charakter bezwzględny. Organ, za pośrednictwem którego skarga została wniesiona, co do zasady zawsze obowiązany jest przekazać ją do sądu administracyjnego, niezależnie od tego, jak ocenia skargę. O dopuszczalności skargi, czy jej brakach formalnych rozstrzyga wyłącznie sąd, a nie organ, za pośrednictwem którego wniesiono skargę. W tym miejscu należy zwrócić dodatkowo uwagę na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2024 r. III OPS 1/23, zgodnie z którą dopuszczalny jest wniosek o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., w sytuacji, gdy skarga, która nie została przekazana przez ten organ do sądu administracyjnego, jest niedopuszczalna.
Stosownie do treści art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., Sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przepis zaś art. 154 § 6 p.p.s.a. stanowi, że grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z Obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 16 lutego 2024 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2023 r. wynagrodzenie to wyniosło 6246,13 złotych.
Sprawa, w której wnioskodawczyni zarzuca Prezydium NRA naruszenie ustawowego obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. została zarejestrowana pod sygn. akt VI SAB/Wa 53/23 i dotyczy nierozpoznania odwołania z 17 lipca 2018 r. od uchwały Nr [....] pkt b Okręgowej Rady Adwokackiej w K. z dnia [...] czerwca 2018 r. Z treści skargi wynika, że przed wniesieniem skargi skarżąca wystosowała do organu ponaglenie z 15 września 2021 r. Do skargi organ nie załączył koperty, w której została nadana skarga, jak również ponaglenia będącego złącznikiem do skargi.
W odpowiedzi na skargę, która została nadana 10 sierpnia 2023 r., organ wniósł o załączenie akt osobowych skarżącej dołączonych do sprawy VI SA/Wa 720/22 i wskazał, że nie dysponował i nadal nie jest w posiadaniu akt osobowych skarżącej.
Po otrzymaniu wezwania, organ nadesłał kserokopię koperty, w której jak wskazał prawdopodobnie została nadana skarga oraz pismo potwierdzające wpływ skargi do organu 8 lutego 2022 r.
Zarządzeniem z 21 lutego 2024 r., występujący w sprawie VI SAB/Wa 53/23 pełnomocnik organu, został wezwany do nadesłania akt administracyjnych dotyczących uchwały Okręgowej Rady Adwokackiej w K. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...], odwołania skarżącej z 17 lipca 2018 r. na ww. uchwałę, ponaglenia z 15 września 2021 r. oraz ponaglenia stanowiącego załącznik skargi. W zarządzeniu wskazano, że w aktach przesłanych do sprawy VI SA/Wa 3903/23 (3 tomy) oraz wypożyczonych z NSA (jedna teczka opisana jako akta zastępcze tom IV) nie znajdują się ww. pisma. Wskazać należy, że wypożyczony jeden tom akt dotyczy sprawy VI SA/Wa 720/22.
W piśmie z 16 kwietnia 2024 r. pełnomocnik wskazał, że akta osobowe skarżącej znajdowały się w sprawie VI SA/Wa 720/22, a wobec wykonania prawomocnie orzeczonej kary dyscyplinarnej wydalenia z adwokatury, wnioskodawczyni została skreślona z listy adwokatów. Ponadto w zakresie wezwania dotyczącego nadesłania akt administracyjnych, pełnomocnik organu wniósł o prolongatę terminu. Ponownie pismem z 29 kwietnia 2024 r. pełnomocnik organu wniósł o prolongatę terminu.
Zarządzeniem z 19 czerwca 2024 r. ponownie wezwano pełnomocnika organu, jak w zarządzeniu z 21 lutego 2024 r. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi.
Skarga do organu w sprawie VI SAB/Wa 53/23 wpłynęła do organu 8 lutego 2022 r. Tym samym, Prezydium NRA było zobowiązane do przekazania najpóźniej 10 marca 2022 r. skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy. W niniejszej sprawie odpowiedź na skargę została nadana 10 sierpnia 2023 r., czyli po 17 miesiącach. Wobec powyższego Prezydium NRA ponosi odpowiedzialność za naruszenie trzydziestodniowego, ustawowego terminu na przekazanie skargi w trybie art. 54 § 2 p.p.s.a. Sąd podkreśla przy tym – co jest wiadome z urzędu, że Prezydium NRA nie pierwszy raz dopuściło się niedochowania powyższego obowiązku, co skutkowało wymierzeniem grzywien w innych sprawach (VI SO/Wa 1/18, VI SO/Wa 2/22, VI SO/Wa 3/22, VI SO/Wa 4/22, VI SO/Wa 8/22, VI SO/Wa 14/22).
Reasumując Sąd stwierdza, że bezspornie Prezydium NRA - z przyczyn których nie wyjaśniła, w odniesieniu do skargi zarejestrowanej pod sygn. akt VI SAB/Wa 53/23 dopuściła się naruszenia ustawowego, trzydziestodniowego terminu przewidzianego w art. 54 § 2 p.p.s.a. Przy czym nadal nie przekazała akt administracyjnych dotyczących niniejszej sprawy.
W konsekwencji Sąd postanowił wymierzyć Prezydium NRA grzywnę w wysokości 6 000 zł, jest to kwota, która mieści się w granicach określonych w art. 154 § 6 p.p.s.a. – nie przekracza dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku 2023, czyli nie przekracza kwoty 62 461,30 złotych. W niniejszej sprawie celem wymierzonej grzywny jest doprowadzenie do przekazania przez organ sądowi administracyjnemu akt administracyjnych dotyczących sprawy zarejestrowanej pod sygn. akt VI SAB/Wa 53/23, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto spełni także funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości. Wymierzając grzywnę Sąd wziął pod uwagę to, że organ nadal nie przekazał akt administracyjnych, nie wskazał powodów niedotrzymania terminu, jak również nie wyjaśnił przyczyn przekazania skargi z 17 miesięcznym opóźnieniem.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. Jednocześnie Sąd zauważa, że wobec prawomocnego zwolnienia wnioskodawczyni od kosztów sądowych (VI SPP/Wa 363/23) nie było podstaw do ich zasądzenia od organu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło