VII SA/Wa 1022/16

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 września 2016r. po rozpoznaniu wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016r., znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki zjazdu postanawia: odmówić J. S. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W dniu 24 czerwca 2016r. do Sądu wpłynął wniosek o przyznanie prawa pomocy J. S. uzupełniony na formularzu PPF w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Do wniosku dołączył kserokopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w N. z dnia [...] marca 2015r. oraz fakturę za poniesione lekarstwa w wysokości 62, 32 złotych. We wniosku wnioskodawca podał, że utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego, które z powodu egzekucji administracyjnej zmniejsza się o 522, 56 złotych i wynosi 1.211,57 złotych netto miesięcznie. Oświadczył, że posiada 50 % nieruchomości udziału w drodze o powierzchni 178 m² tzn. 89 m². Poza powyższym oświadczył, że nie posiada domu, mieszkania, innych nieruchomości, oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych, wierzytelności ani papierów wartościowych. Podał, że spłaca kredyt w wysokości 600,00 złotych. Wskazał, że posiada następujące zobowiązania tj. kredyt na pokrycie kosztów leczenia w wysokości 16.329 złotych, kredyt odnawialny w wysokości 5000 złotych, zajęcia komornicze (grzywna 59.669,10 złotych + 24.173, 25 złotych + 6.077, 13 złotych. W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku wezwaniem z dnia 18 lipca 2016r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 15 lipca 2016r. wezwano wnioskodawcę J. S. do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - gdzie zamieszkuje (dom, mieszkanie) należało podać jego powierzchnię oraz wskazać czyją własność stanowi nieruchomość w której zamieszkuje, - czy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też z innymi osobami (małżonką, dziećmi, wnukami lub innymi), jeśli tak wyszczególnić te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu oraz wyszczególnić posiadane nieruchomości przez te osoby, -czy ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem mieszkania/ domu (gaz, opłaty za energię, telefon, internet, czynsz, podatek od nieruchomości itp.), jeśli tak należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, a jeśli nie należało wskazać kto je ponosi i w jakiej wysokości, - orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów bieżących potrzeb życia codziennego, tj. zakup żywności, odzieży, środków chemicznych, itp., - jakie ponosi miesięczne wydatki na leczenie i lekarstwa, należało wskazać wysokość, - czy uzyskuje pomoc od rodziny, dzieci lub znajomych, jeśli tak, należało wskazać od kogo, w jakiej wysokości lub formie, - wyszczególnić i podać w jakiej wysokości zostały zaciągnięte kredyty, w jakiej wysokości miesięcznie są spłacane i wskazać jaka kwota pozostała jeszcze do spłaty, - czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak, jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość, - czy wnioskodawca lub osoby z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, bądź osoby najbliższe (żona, dzieci) uzyskują dochody z tytułu wynajmu pokoi, jeśli tak wskazać jakie z tego tytułu uzyskują dochody, oraz do nadesłania: - wyciągów z konta bankowego lub kont bankowych z dwóch ostatnich miesięcy, jeśli je posiada, bądź złożenia oświadczenia, że go nie posiada. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 26 lipca 2016r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawcy na powyższe. W nadesłanym piśmie z dnia 23 lipca 2016r. wnioskodawca podał, że nie posiada mieszkania, domu jest osobą bezdomną, aktualnie "kloszardem". Wskazał, że po "utracie majątku" w wyniku jego zdaniem wadliwych decyzji na krótko zamieszkiwał w [...], gdzie jest aktualnie zameldowany. Wnioskodawca podał, że jego wydatki są poniżej minimum biologicznego. Zaznaczył, że dochody obciążone są grzywną. Wnioskodawca podkreślił, że jest chory na chorobę nowotworową. Oświadczył, że nie otrzymuje żadnych środków pomocy w żadnej formie. Nie spłaca żadnych kredytów, nie podejmuje żadnych prac. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym podkreślić, że na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia – na co wskazuje użyty w art. 246 p.p.s.a zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. W sytuacji gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W ocenie orzekającego dane zawarte w formularzu wniosku PPF były niepełne i niewystarczające do rzeczywistej oceny sytuacji finansowej, rodzinnej i majątkowej wnioskodawcy. Z tego też względu wezwaniem z dnia 18 lipca 2016r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia. Skarżący pomimo udzielenia odpowiedzi na wezwanie z dnia 18 lipca 2016r. nie przedstawił w sposób kompletny i nie budzący wątpliwości swojej sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej. Przede wszystkim ogólnikowo wskazał, że nie posiada mieszkania, domu jest osobą bezdomną, "kloszardem". Oświadczył, że na krótko zamieszkiwał pod adresem [...] , gdzie obecnie jest zameldowany. Wskazać należy, że wnioskodawca w skardze jak i innych dokumentach podaje adres do korespondencji ul. [...] [...] . Z akt administracyjnych sprawy, w szczególności z decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2015r. nr [...] wynika, że nakaz z niej wynikający został skierowany do wnioskodawcy zamieszkującego pod adresem ul. [...], [...], który został uznano jako inwestora przedmiotowego zjazdu. W formularzu wniosku wnioskodawca podaje adres [...]. Z powyższego jak również z informacji wynikających z akt administracyjnych sprawy wynika, że mało wiarygodnym wydaje się aby wnioskodawca był osobą bezdomną. Wskazać należy, iż w myśl definicji zawartej w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016r. poz. 930 ze zm.) za osobę bezdomną uważa się osobę niezamieszkującą w lokalu mieszkalnym w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowaną na pobyt stały, w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a także osobę niezamieszkującą w lokalu mieszkalnym i zameldowaną na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania. Na potwierdzenie tego faktu nie podał, żadnych dokładnych informacji. Nie wyjaśnił dokładnie w jakich okolicznościach "utracił majątek", czy był właścicielem ww. nieruchomości, a doszło do przekształceń własnościowych (darowizna, sprzedaż). Nie wskazał od kiedy nie przebywa pod wskazanym wyżej adresem, nie podał żadnych szczegółowych informacji dotyczących faktycznego miejsca zamieszkania. W nadesłanych wyjaśnieniach w sposób ogólnikowy oświadczył, iż "samodzielnie prowadzi gospodarstwo ale nie w domu". Nie podał jakie gospodarstwo prowadzi. Wnioskodawca nie wyjaśnił także sytuacji rodzinnej, stanu cywilnego. Nie podał stanu własności nieruchomości pod którym adresem jest zameldowany, jak również zabudowanych nieruchomości (przy ul. [...] i ul. [...] ). Nie wyjaśnił co łączy go z tymi adresami. Ponadto wnioskodawca nie udzielił informacji czy zarówno on lub osoby z którymi prowadzi gospodarstwo domowe bądź osoby najbliższe (żona, dzieci) uzyskują dochody z tytułu wynajmu pokoi, a jeżeli tak to kto i w jakiej wysokości uzyskuje dochody. Wnioskodawca nie udzielił żadnych wyjaśnień w tej kwestii. Wskazać należy, że z ogłoszeń zamieszczonych w internecie wynika, że J. S. oferuje usługi w zakresie wynajmu pokoi pod adresem [...] w Z. Nadto wynika także, że pod adresem ul. [...] w [...] R. S. oferuje usługi w postaci wynajmu pokoi. Wnioskodawca nie udzielił dokładnych wyjaśnień w kwestii dotyczących kosztów miesięcznego utrzymania, wydatków ponoszonych na leki i kto ponosi i w jakiej wysokości koszty utrzymania domu/mieszkania. Wnioskodawca nie nadesłał także wyciągów z konta bankowego lub kont bankowych z dwóch ostatnich miesięcy, bądź nie oświadczył, że go nie posiada. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że wnioskodawca nie wyjaśnił wyczerpująco istotnych kwestii wskazanych wyżej. Stwierdzić należy, iż uzyskanie powyższych danych w ocenie orzekającego było kluczowe dla oceny rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych wnioskodawcy. Niepełne i ogólnikowe wyjaśnienia co do sytuacji materialnej i rodzinnej w szczególności co do posiadanego przez wnioskodawcę i jego rodzinę majątku nie mogą stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy. Jak wskazano wyżej w sytuacji gdy strona wnosi o przyznanie prawa pomocy powinna na podstawie obiektywnych danych wykazać zasadność tego wniosku. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W sprawach o przyznanie prawa pomocy orzekający nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dane uniemożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego, nie są znane mimo istniejącego po stronie skarżącego ciężaru wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2007r., sygn. akt I GZ 235/07, postanowienie NSA z dnia 20 marca 2009 r. sygn. akt I FZ 56/09, postanowienie NSA z dnia 25 listopada 2010r., sygn. akt I GZ 371/10). Przyznanie prawa pomocy jest zatem uzależnione od przeprowadzenia rzetelnej analizy zdolności finansowej wnioskodawcy, a ta jest możliwa jedynie w oparciu o pełne dane dotyczące, sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy. Reasumując stwierdzić należy, iż wnioskodawca nie przedstawił wyczerpujących informacji na podstawie których orzekający mógłby ocenić jego rzeczywiste możliwości finansowe. Nie sposób pozytywnie rozpoznać wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym opierając się na nieprecyzyjnych danych przedstawionych przez wnioskodawcę. W świetle powyższych rozważań uznano, że wnioskodawca nie wykazał, w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.