VII SA/Wa 1054/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Protokolant Sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2012 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Ekologicznego "[...]" w [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r. nr [...]/12 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania skargę oddala Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...], Prezydent [...] udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oraz nadał niniejszej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Zezwolenie na realizację inwestycji drogowej dotyczyło inwestycji "Rozbudowa ul. [...] na odcinku [...] (wraz z budową parkingu podziemnego)" na następujących działkach położonych w [...] Dzielnica [...] oznaczonych w ewidencji gruntów: obręb [...] - działki o nr ewid. cz. [...] cz. [...], obręb [...]działki o nr ewid. cz. [...], cz. [...], cz. [...], cz. [...], cz. [...], obręb [...], cz. [...],[...],[...],[...] (po podziale: [...]), cz. [...] (po podziale [...],[...]), cz. [...] (po podziale [...]), cz. [...] (po podziale [...]) cz. [...], obręb [...], działki o nr ew. cz. [...]. Odwołanie od ww. decyzji złożyło Stowarzyszenie Ekologiczne [...]. Odwołanie to zostało podpisane przez przedstawiciela Stowarzyszenia – K. K.. Wojewoda [...] przy piśmie z dnia [...] lutego 2012 r., znak: [...], na podstawie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.), zw. dalej k.p.a., wezwał ww. Stowarzyszenie do usunięcia braków formalnych przedmiotowego odwołania, w terminie siedmiu dni od doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia podania bez rozpoznania, poprzez złożenie oryginału bądź poświadczonej za zgodność z oryginałem kopi dokumentu wykazującego umocowanie osoby podpisującej odwołanie wraz z dokumentem z którego wynika stosowne umocowanie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r., Nr [...]/12, Wojewoda [...], na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził niedopuszczalność ww. odwołania. W uzasadnieniu stwierdził, że w wezwaniu z dnia [...] lutego 2012 r. jednoznacznie wskazano w jaki sposób należy usunąc braki formalne odwołania. Pomimo tego, Stowarzyszenie Ekologiczne [...] przekazało dokumenty w formie kserokopii, poświadczone za zgodność z oryginałem przez osobę do tego nie uprawnioną. Stosownie do uregulowania zawartego w art. 76a § 1 k.p.a. zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowym. Przedmiotowe dokumenty zostały poświadczone za zgodność z oryginałem przez K. K. Z akt sprawy wynika, że K. K. nie jest jednym z podmiotów wymienionych w powyższym artykule. Ponadto wskazał, iż stosownie do treści art. 40 ust 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 855, ze zm.), osoby w liczbie co najmniej trzech, pragnące założyć stowarzyszenie zwykłe, uchwalają regulamin działalności, określając w szczególności jego nazwę, cel, teren i środki działania, siedzibę oraz przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie. Z treści powyższego unormowania wynika, iż do uchwalenia regulaminu potrzeba jest zgoda co najmniej trzech osób. Z przedłożonej przez wnioskodawcę kopii nie wynika aby pod regulaminem stowarzyszenia zostały złożone jakiekolwiek podpisy lub regulamin został uchwalony w jakikolwiek inny sposób. Brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, iż regulamin został uchwalony w formie wskazanej przez K. [właściwie: K.] K. Wojewoda wskazał, że przepis art. 33 § 3 k.p.a. nakłada obowiązek dołączenia do akt sprawy oryginału umocowania lub jego odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem. Uchybienie temu obowiązkowi stanowi brak formalny, powodujący powstanie po stronie organu obowiązku wezwania wnoszącego podanie do usunięcia braku, ze wskazaniem terminu i pouczeniem o skutkach niewykonania wymaganej czynności. Po bezskutecznym upływie tego terminu organ pozostawia podanie bez rozpoznania. Wobec faktu, iż osoba podpisująca się pod odwołaniem od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r., Nr [...], pomimo wezwania, nie wykazała legitymacji do występowania w imieniu Stowarzyszenia Ekologicznego [...], należy pozostawić przedmiotowe odwołanie bez rozpoznania. W przypadku nieusunięcia braków formalnych zażalenia organ II instancji wydaje postanowienie o niedopuszczalności zażalenia, co zresztą lepiej zabezpiecza stronie możność ochrony jej praw w postępowaniu odwoławczym niż instytucja pozostawienia podania bez rozpoznania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 1814/10). Pozostawienie odwołania bez rozpoznania stanowi jedną z postaci stwierdzenia niedopuszczalności odwołania przewidzianą w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 1992 r., sygn. akt III SA 261/92; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 1993 r., sygn. akt SA/Kr 1988/92; wyrok NSA z dnia 17 listopada 1998 r., sygn. akt. III SA 1161/97; wyrok NSA z dnia 22 grudnia 1998 r., sygn. akt III SA 4842/97). Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie złożyło Stowarzyszenie Ekologiczne [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Strona skarżąca wskazała, że znając praktykę stosowaną przez urzędników [...] Urzędu Wojewódzkiego, polegającą na przedłużaniu postępowania odwoławczego z powodu nie przedstawienia oryginalnych dokumentów rejestrowych lub poświadczonych przez np. notariusza, wystąpiła do Biura Administracji i Spraw Obywatelskich [...] o wydanie oryginału zaświadczenia o wpisie do rejestru stowarzyszeń zwykłych wraz z danymi o osobie reprezentującej stowarzyszenie. Otrzymany dokument (właściwie ostemplowany) przesłaliśmy do organu. Do przesłanego dokumentu załączyliśmy regulamin stowarzyszenia, który, za zgodność z oryginałem poświadczyła osoba wskazana w nim jako reprezentująca stowarzyszenie. W ocenie strony skarżącej pomimo że dokument świadczący o wpisie do rejestru stowarzyszeń zwykłych był dokumentem wydanym przez Urząd [...] i bezpośrednio załączony został do akt sprawy, organ odwoławczy w swoim postanowieniu stwierdza, że jest to kopia dokumentu poświadczona za zgodność z oryginałem, co jest nieprawdą. Jedynym dokumentem przesłanym organowi II instancji w postaci kopii, poświadczonym przez osobę wskazaną w dokumencie wydanym przez Urząd [...] jest regulamin stowarzyszenia. Stowarzyszenie Ekologiczne [...] działa już 9 lat. Przez ten okres posługuje się niezmiennie tymi samymi dokumentami, uznawanymi w formie kopii poświadczonej przez niżej podpisaną przez różne urzędy i Sądy Administracyjne. Jedynie urzędnicy Wojewody [...] permanentnie negują załączone dokumenty rejestrowe nie tylko Stowarzyszenia [...], pomimo negatywnej oceny takiego postępowania przez Sądy Administracyjne. W odpowiedzi na skarę Wojewoda [...] podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie choć zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 134 k.p.a., to przyjęcie odmiennego rozstrzygnięcie oznaczałoby wydanie orzeczenia na niekorzyść skarżącego. Zgodnie z treścią art. 134 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zw. dalej p.p.s.a., Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Należy mieć na względzie, że w przypadku nieusunięcia braków formalnych wydanie postanowienia o niedopuszczalności odwołania lepiej zabezpiecza stronie możność ochrony jej praw w postępowaniu odwoławczym niż instytucja pozostawienia podania bez rozpoznania. Ponadto przyjęta przez Wojewodę [...] błędna forma rozpoznania ww. odwołania nie ma wpływu na prawidłowość dokonanej przez organ odwoławczy oceny, iż Stowarzyszenie Ekologiczne [...] nie uzupełniło w sposób należyty braków formalnych odwołania. A zatem podjęcie odmiennego rozstrzygnięcia doprowadziłoby do niepotrzebnego przedłużenia postępowania. W ocenie Sądu, brak formalny odwołania w postaci nie przedstawienia dokumentu z którego wynika sposób reprezentacji strony winien skutkować, pozostawieniem tego pisma bez rozpoznania, stosownie do treści art. 64 § 2 k.p.a. Należy mieć na względzie, że taki brak w zasadzie uniemożliwia dokonanie oceny, czy podanie (odwołanie) zostało podpisane w sposób prawidłowy. W takim więc przypadku nie jest możliwe zbadanie dopuszczalności odwołania pod względem podmiotowym, tj. czy w niniejszej sprawie osoba, która podpisała się za Stowarzyszenie, posiada legitymację procesową w znaczeniu formalnoprawnym do wniesienia odwołania w imieniu Stowarzyszenia. W przedmiotowej sprawie nasuwa się brak zrozumienia przez organ charakteru prawnego art. 134 k.p.a., ponieważ pomimo jego zastosowania nie odróżniono legitymacji formalnoprawnej od braku wykazania sposobu reprezentacji strony wnoszącej odwołanie. Z niedopuszczalnością odwołania, o jakiej mowa w art. 134 k.p.a., mamy do czynienia w sytuacji gdy środek zaskarżenia został złożony przez osobę nie mającą do tego legitymacji bądź przez osobę nie mającą zdolności do czynności prawnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1661/06, LEX nr 425381). Czym innym jest więc brak w postaci nie przedstawienia dokumentu, z którego wynika sposób reprezentacji strony, ponieważ dopiero po przedstawieniu takiego dokumentu możliwa jest ocena, czy osoba która podpisała się pod odwołaniem posiada do tego stosowne umocowanie. W niniejszej sprawie dokonanie takiej oceny było niemożliwe z uwagi na brak przedstawienia stosownego dokumentu. W przypadku stowarzyszenia zwykłego, jakim jest Stowarzyszenie Ekologiczne [...], właściwym dokumentem, z którego wynikałby sposób reprezentacji jest regulamin, o którym mowa w art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach. W związku z treścią ww. przepisu wskazać należy, że z nadesłanej kopii statutu nie wynika, iż został on przyjęty przez założycieli Stowarzyszenia, jak i czy stanowi on jakikolwiek załącznik do takiej uchwały o jakiej mowa w art. 40 ust. 2 Prawa o stowarzyszeniach. Ponadto wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, Stowarzyszenie nie złożyło oryginału zaświadczenia lecz kopię poświadczoną za zgodność z oryginałem przez K. K. Strona skarżąca winna mieć na względzie, że przepisy prawa przyznają tylko określonym podmiotom możliwość potwierdzania kopii za zgodność z oryginałem. Kompetencje takie zostały przyznane organom państwowym, jeżeli wytworzyły dany dokument (patrz: art. 76a § 1 k.p.a.), jak również notariuszom (patrz: art. 96 pkt 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie - tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 189, poz. 1158, ze zm.) oraz adwokatom (patrz: art. 4 ust.1b ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn. Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188, ze zm. w związku z art. 76a § 2 k.p.a.) i radcom prawnym (patrz: art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 10, poz. 65, ze zm. w związku z art. 76a § 2 k.p.a.), jeżeli występują w sprawie jako pełnomocnicy strony. Przedstawione przez Stowarzyszenie kopie: zaświadczenia i regulaminu, nie zostały opatrzone stosownym podpisem osoby uprawnionej. A zatem Stowarzyszenie nie wykonało w sposób należyty wezwania Wojewody [...], ponieważ z akt sprawy nie wynika by zostały złożone oryginały lub należycie poświadczone za zgodność z oryginałem dokumenty. Ponadto do regulaminu nie została dołączona uchwała założycieli Stowarzyszenia, z której by wynikało, że przedstawiciel Stowarzyszenia został prawidłowo umocowany do reprezentacji tego Stowarzyszenia na zewnątrz zgodnie z art. 40 ust. 2 Prawa o stowarzyszeniach. Z tych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.