VII SA/Wa 1061/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 marca 2016 r. sprawy ze skargi L. N. i L. N. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] marca 2015 r.,: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia L. N. i L. N. - utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. [...] odmawiające wszczęcia - na wniosek L. N. i L. N. - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 2009 r. Nr [...], udzielającej G. Sp. z o.o. pozwolenia na rozbiórkę budynku magazynowego z łącznikiem na działce nr [...] obr. [...] K., przy ul. Ż. [...] w K. Organ wyjaśnił na wstępie, że rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji należy w pierwszej kolejności zbadać, czy żądanie pochodzi od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony lub czy z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. W tej sprawie Wojewoda [...] decyzją z [...].03.2010r., stwierdził na wniosek L. N. i L. N., nieważność ww. decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...].07.2009 r. Nr [...]. Po rozpatrzeniu odwołania G. Sp. z o.o. decyzją z [...] sierpnia 2010 r., [...], GINB uchylił ww. decyzję i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z [...].07.2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 15 lutego 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2104/10 oddalił skargę L. N. i L. N. na ww. decyzję. Organ dodał, że NSA wyrokiem z 13.03.2014r., sygn. akt II OSK 685/13, oddalił skargę kasacyjną pp. N. od wyroku WSA z 22.11.2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1154/12, oddalającego skargę pp. N. na decyzję GINB z [...].03.2012r., [...], utrzymującą w mocy własną decyzję z dnia [...].01.2012r., [...] (sprostowaną postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r., [...]) odmawiającą, po wznowieniu postępowania na wniosek L. i L. N., uchylenia ostatecznej decyzji GINB z dnia [...] sierpnia 2010 r., [...]. Wobec powyższego organ wskazał, że zgodnie z art. 16 k.p.a. ostateczne załatwienie sprawy administracyjnej powoduje, że sprawa ta nie może być ponownie przedmiotem postępowania administracyjnego. Naruszenie tej reguły przez ponowne jej rozpoznanie i rozstrzygnięcie pociąga za sobą sankcję nieważności (art. 156 § 1 pkt 3 Kpa). W związku z czym wszczęcie postępowania w omawianej sprawie i wydanie ponownego rozstrzygnięcia skutkowałoby obarczeniem go wadą z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Dlatego zarzuty zażalenia nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie. W postępowaniu nieważnościowym organ ma obowiązek z urzędu zbadać kompleksowo, czy kontrolowane rozstrzygniecie nie jest obarczone którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Organ nie jest więc związany treścią wniosku o stwierdzenie nieważności, a podnoszone w nim argumenty z uwagi na ustawowy obowiązek, nie są dla organu wiążące (por. wyrok NSA z dnia 29.06.1999r., sygn. akt IV Sa 1889/97). Organ dodał, że w orzecznictwie sądowo - administracyjnym wyrażono pogląd, że podawanie nowej okoliczności w sprawie zakończonej ostateczną decyzją nie może stać się usprawiedliwioną przyczyną złożenia ponownego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji w stosunku do której już raz takie postępowanie przeprowadzono. Oznaczałoby to bowiem ponowne rozstrzygnięcie sprawy poprzednio rozstrzygniętej już inną decyzją ostateczną (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24.09.2009r., sygn. akt VII SA /Wa 1091/09). Z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Argumenty podnoszone w zażaleniu pozostają bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. Skargę na powyższe postanowienie złożyli L. N. i L. N. wnosząc o jego uchylenie, o uchylenie postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania zarzucili naruszenie: 1) art. 136 w zw. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego nie zastosowanie, po mimo, że istniały uzasadnione podstawy prawne i faktyczne do przeprowadzenia dodatkowego postępowania uzupełniającego przez organ odwoławczy w zakresie spełnienia przesłanek do wydania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę, a to czy w sprawie istnieją ważne pozwolenia, opinie i inne dokumenty o których mowa w art. 33 ust. 4 pkt 5 Prawo budowlane, będące postawą wydania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę. 2) art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. w zw. art. 33 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, poprzez odmowę stwierdzenia nieważności w. decyzji Prezydenta Miasta [...] udzielającej pozwolenia na rozbiórkę, pomimo iż wydana decyzja nie spełnia wymagań przepisów ustawy Prawo budowlane, a wręcz w sposób rażący je narusza; 3) art. 6, art. 11 w związku z art. 107 § 3 w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niewystarczające wyjaśnienie zasadności przesłanek podjętego rozstrzygnięcia oraz nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego; 4) art. 6 i art. 8 k.p.a. poprzez działanie organu I instancji z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej i praworządności, także poprzez działanie w sposób podważający zaufanie obywateli do władzy publicznej. W odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla ją lub stwierdza jej nieważność. Badając legalność zaskarżonego postanowienia - stosownie do powołanych przepisów - Sąd stwierdził, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlegało postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia z [...] marca 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] grudnia 2014 r. odmawiające wszczęcia - na wniosek skarżących – w trybie art. 61 a § 1 kpa - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 2009 r. udzielającej pozwolenia na rozbiórkę budynku magazynowego z łącznikiem na działce nr [...] przy ul. Ż. [...] w K. Na wstępie wyjaśnić zatem trzeba, że zastosowany w niniejszej sprawie art. 61 a § 1 k.p.a. stanowi podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te wprawdzie nie zostały w ustawie skonkretyzowane, niemniej należy przez nie rozumieć sytuacje, które w sposób jednoznaczny stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, a więc w szczególności sytuacje, jeżeli w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy lub rozstrzygnięcie już zapadło. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie. W obrocie prawnym funkcjonuje bowiem już decyzja Głównego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2010r, którą organ ten odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 2009 r. pozwalającej na rozbiórkę opisanego budynku magazynowego z łącznikiem. Prawidłowość tego rozstrzygnięcia była ponadto przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2104/10 oddalił skargę skarżących na ww. decyzję. Słusznie zatem wskazał organ odwoławczy, że skoro już takie postepowanie przeprowadzono, to ponowna weryfikacja tej samej decyzji w trybie nieważnościowym nie mogła być przedmiotem postępowania administracyjnego. Wszczęcie kolejnego postępowania i wydanie ponownego rozstrzygnięcia skutkowałoby bowiem wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., a więc naruszeniem zasady powagi rzeczy osądzonej. W postępowaniu nieważnościowym organ nie jest bowiem związany zakresem wniosku o stwierdzenie nieważności i ma obowiązek z urzędu zbadać, czy weryfikowane rozstrzygniecie nie jest dotknięte wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Z podanych przyczyn zarzuty podniesione w skardze nie mogły odnieść zamierzonego skutku. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.