VII SA/Wa 1070/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Groński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, gdy skarżący nie wykazał niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wniosek został ograniczony do kwestionowania legalności decyzji, co jest przedmiotem odrębnej kontroli sądowej. Dodatkowo, sąd wziął pod uwagę interes publiczny związany z realizacją inwestycji o znaczeniu międzynarodowym i unijnym, której niezrealizowanie w terminie groziłoby utratą środków unijnych i zahamowaniem rozwoju regionu.Stan faktyczny
Skarżący P. B. złożył skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Wojewody zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę linii napowietrznej 400 kV oraz rozbiórkę istniejącego słupa. Skarżący wniósł również o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody. Uczestnik postępowania [...] S.A. wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...].Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]
P. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] znak: [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą [...] S.A. pozwolenia na budowę wprowadzenia linii napowietrznej 400 kV relacji [...] oraz linii napowietrznej 400 kV z kierunku [...] do stacji elektroenergetycznej 400 kV [...], na terenie działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...], gmina [...], wraz z rozbiórką istniejącego słupa nr [...] do projektowanego słupa nr [...], na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...], gmina [...], w ramach realizacji przedsięwzięcia pn. "budowa stacji elektroenergetycznej 400 kV [...] i wprowadzeń liniowych". Skarżący wniósł także o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]. Uczestnik postępowania [...] S.A. z siedzibą w [...] w piśmie procesowym z dnia 23 lipca 2014 r. (data stempla pocztowego) wniósł o oddalenie wniosku o wstrzymanie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwana dalej ppsa), zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek strony, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 ppsa).
Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd dokonuje więc oceny, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 ppsa Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa, tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienia: z 25 maja 2004 r., sygn. akt FZ 71/04 i sygn. akt FZ 87/04 oraz z 18 maja 2004 r. sygn. akt FZ 65/04; niepublikowane) przyjmuje się, iż to na stronie ciąży obowiązek uzasadnienia wniosku, a w tym wskazania okoliczności uzasadniających jego uwzględnienie. Sąd administracyjny nie dokonuje żadnych ustaleń faktycznych w sprawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W tym miejscu należy podkreślić, że zgodnie z poglądem wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 2 czerwca 2004 r., FZ 86/04, niepubl., użycie w art. 61 § 3 ppsa zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Próbę zdefiniowania przesłanki wyrządzenia znacznej szkody podjął NSA w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04, LEX nr 281811, stwierdzając, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie NSA z dnia 13 maja 2010 r., II FSK 182/10, niepubl.).
Rozpoznając w podstawie art. 61 § 3 ppsa wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia, sąd nie dokonuje oceny zawartości skargi (postanowienie NSA z dnia 9 lipca 2004 r., FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 ppsa to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r., II OZ 184/05, LEX nr 302251).
Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że nie zaistniały podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Przede wszystkim skarżący nie wykazał zaistnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 ppsa, a mianowicie tego, że wskutek wykonania zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący zaniechał uzasadnienia wniosku w ww. zakresie, ograniczając się do kwestionowania zasadności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...]. Trzeba podkreślić, że badanie - na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie, legalności decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę byłoby przedwczesne i niweczyłoby merytoryczną kontrolę ww. decyzji.
W tym miejscu należy podkreślić, że orzekanie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie nie przesądza o ostatecznym wyniku sprawy, w której zostanie zbadane, biorąc pod uwagę kwestię legalności, czy zaskarżona decyzja jest prawidłowa.
Niezależnie od powyższego, na marginesie można wskazać, że nawet w wyniku wyroku uchylającego decyzję o pozwoleniu na budowę, w przypadku gdy inwestycja jest poważnie zaawansowana lub ukończona, organ nadzoru budowlanego uprawniony będzie do wydawania szeregu nakazów mających na celu doprowadzenie zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodności z prawem, a wówczas to inwestora, a nie skarżącego obciążać będą dodatkowe koszty.
Należy również wskazać, że rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji powinno się brać pod uwagę stanowiska wszystkich uczestników postępowania, bowiem niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 ppsa, może zachodzić nie tylko po stronie wnoszącego skargę (wnioskodawcy), ale również po stronie innych uczestników postępowania (por. postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2006 r., sygn. akt II OZ 102/06, OSP 2006/10/119).
Z akt sprawy wynika, że kwestionowane przedsięwzięcie jest celem publicznym i inwestycją celu publicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, a ponadto inwestycją o znaczeniu międzynarodowym. Projekt budowy mostu energetycznego [...] jest istotnym elementem w tworzeniu wspólnego europejskiego rynku energii poprzez zamknięcie tzw. [...]. Wskazany projekt ma status priorytetowy i jest on finansowany częściowo przez Unię Europejską, a obowiązkiem Państw Członkowskich jest realizacja projektów inwestycji transgranicznych w jak najkrótszym czasie. Celem zamierzonej inwestycji jest stworzenie połączenia z systemem przesyłowym [...] wraz z koniecznym wzmocnieniem polskiej sieci przesyłowej w obszarze centralnej i północno-wschodniej części Polski dla zapewnienia poprawy jakości i niezawodności zasilania odbiorców energii elektrycznej oraz wzrostu bezpieczeństwa jej dostaw.
Jak wskazał uczestnik postępowania, projekt budowy połączenia elektroenergetycznego z [...] został podzielony na dwa etapy, z czego pierwszy będzie realizowany w perspektywie finansowania 2007-2013, co oznacza, że jego realizacja nie zakończy się później niż w 2015 r.
Należy zgodzić się zatem ze stanowiskiem uczestnika postępowania, że niezrealizowanie w powyższym terminie inwestycji spowoduje utratę wielomilionowych środków unijnych, ponadto grozi zahamowaniem rozwoju regionu, gdyż może skutkować przeciążeniem istniejących połączeń energetycznych. W konsekwencji zagrożony może być interes społeczny, poprzez zagrożenie ciągłości dostaw energii elektrycznej dla regionu. Tym samym wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] nie może zostać uwzględniony.
Sąd zważył także, że zgodnie z art. 35 a ust. 1 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania decyzji na wniosek skarżącego można uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji. Brzmienie tego przepisu dowodzi, że postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę, stanowić może dużą dolegliwość dla inwestora, mogącą nierzadko spowodować większą szkodę niż ta, jaka mogłaby wyniknąć z kontynuowania robót budowlanych prowadzonych w oparciu o zaskarżoną decyzję. Zatem inwestor, który prowadzi proces budowlany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, narażony jest na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie tylko w przypadku uwzględnienia skargi, ale również w razie wstrzymania wykonania decyzji. Wobec faktu bezzasadności wniosku skarżącego o wstrzymanie decyzji bezprzedmiotowe jest zastosowanie kaucji na zabezpieczenie, o której mowa w art. 35 a ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 61 § 3 ppsa, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło