VII SA/Wa 1263/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. sprawy ze skargi R. G. i S. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) maja 2010 r. znak (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala. Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r., znak [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r., znak: [...]. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] lutego 2010 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż analiza akt sprawy niniejszej wskazuje, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 8 września 2009 r., wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 814/09 uchylił decyzję GINB tak z [...] marca 2009 r., ([...]), jak i poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2008 r., ([...]). Zdaniem organu taki stan rzeczy oznacza, że w chwili obecnej brak jest w obiegu prawnym rozstrzygnięć które miały być przedmiotem weryfikacji w niniejszym postępowaniu. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazano, że przeprowadzenie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest możliwe tylko w przypadku gdy wszczęcie takiego postępowania jest dopuszczalne z przyczyn przedmiotowych i podmiotowych. Wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia które zostaje uchylone i tym samym wycofane z obiegu prawnego jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych. W następstwie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (złożonego przez R. i S.G. którzy zainicjowali postępowanie w sprawie) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2010 r., znak: [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2010 r., podnosząc w jej uzasadnieniu identyczne argumenty jak w przypadku decyzji z dnia [...] lutego 2010 r. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2010 r., wnieśli R. i S.G. zarzucając jej naruszenie: 1) art. 119 w zw. z art. 65 § 1 Kpa przez to, iż nie przestrzegał on swojej właściwości rzeczowej i miejscowej i nie przekazał odwołania skarżących do właściwego organu, 2) art. 127 § 2 Kpa stanowiącemu, iż właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ wyższego stopnia. Skoro zaś GINB brał udział w postępowaniu jako organ I instancji to rozpatrując odwołanie skarżących jako organ wyższego stopnia przepisowi temu uchybił, 3) art. 17 ust. 3 Kpa, który określa iż organem odwoławczym w sprawie skarżących jest właściwy minister ( w niniejszej sprawie jest to Minister Infrastruktury), 4) art. 6 Kpa albowiem organ administracji powinien działać na podstawie prawa, a nie naruszać go. Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga została oddalona albowiem kwestionowana decyzja nie narusza prawa. Artykuł 157 § 2 Kpa stanowi, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Wszczęcie takiego postępowania jest jednak możliwe wyłącznie wówczas gdy istnieją prawne przesłanki które na to pozwalają. Mogą one mieć charakter podmiotowy bądź przedmiotowy. Taką przesłanką o charakterze przedmiotowym jest istnienie decyzji administracyjnej której nieważność ma być stwierdzona. W przypadku jej braku obowiązkiem organu jest odmowa wszczęcia postępowania stosownie do wymogu jaki stawia art. 157 § 3 Kpa. Taka wykładnia w/w przepisu znalazła wyraz w szeregu orzeczeniach sądów administracyjnych. Jest ona wykładnią jednolitą i akceptowaną przez judykaturę (por. m. in. wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 113/08, - lex nr. 497341, wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 czerwca 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 597/07 - lex nr. 351335, wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 297/07 - lex nr 334263). Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy, że wniosek R. i S.G. dotyczy decyzji które nie pozostają w obrocie prawnym. Skarżący domagają się bowiem stwierdzenia nieważności decyzji które zostały uchylone prawomocnym wyrokiem tut. sądu z dnia 8 września 2009 r., wydanym w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 814/09. Oznacza to, że ich eliminacja z obrotu prawnego stała się skuteczna. W tym stanie rzeczy oczywistym jest, iż brak jest w niniejszej sprawie przedmiotu postępowania albowiem decyzje objęte wnioskiem o stwierdzenie nieważności nie istnieją. Taki stan rzeczy pociągał za sobą konieczność odmowy wszczęcia postępowania, co też w postępowaniu administracyjnym zasadnie miało miejsce. Jeśli chodzi o właściwość Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w niniejszej sprawie to ta kwestia siłą rzeczy musiała być i była przedmiotem oceny tut. sądu w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 814/09. Otóż sprawa ta dotyczyła również stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 2009 r. Wydał ją również GINB, zaś sąd uznał to za prawidłowe. Mimo jej uchylenia nie zakwestionował bowiem właściwości tego organu. Tut. sąd nie widzi w związku z tym podstaw do kwestionowania tejże właściwości w sprawie niniejszej i to nie tylko dlatego, że jest związany tak wyrokiem zapadłym w tejże sprawie ale i jego uzasadnieniem. Niezależnie jednak od powyższego właściwość GINB w przedmiotowej sprawie wynika z treści art. 157 § 1 Kpa. Stanowi on, że właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Organem wyższego stopnia w stosunku do organu który wydał decyzję z dnia [...] listopada 2008 r., ([...]) stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r., udzielającej pozwolenia na budowę był GINB. GINB utrzymał ją bowiem w mocy. To, że obie w/w decyzje zostały uchylone przez sąd nie oznacza, iż odpadła właściwość tego organu do wydania decyzji odmawiającej wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia ich nieważności. Podstawą wyroku jest art. 151 ppsa.