VII SA/Wa 1265/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w sprawie ze skargi P[...] S. A. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] marca 2015 r., znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania prac konserwatorskich postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Strona skarżąca – P. [...] S. A. z siedzibą w Warszawie, reprezentowana przez radcę prawnego J. K., złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [....] marca 2015 r., znak: [...] - wydaną po rozpatrzeniu odwołania strony skarżącej, od decyzji [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków we Wrocławiu Delegatura w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazania stronie skarżącej, jako właścicielowi 16 zabytkowych wagonów kolejowych pochodzących ze stacji kolejowych w S. - Z., wykonanie określonych prac konserwatorskich o charakterze ratunkowym i zabezpieczającym. W wykonaniu zarządzenia z dnia 1 października 2015 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej do wyjaśnienia - czy sformułowanie zawarte w skardze: "Mając powyższe na uwadze, wnoszę o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji organu I instancji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, z jednoczesnym wstrzymaniem ich wykonalności", stanowi wniosek o wstrzymanie wykonania przez Sąd zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, oparty o art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Pismem z dnia 7 października 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej wskazał, że wnosi o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu podniósł, że za wstrzymaniem wykonania powyższych decyzji przemawia okoliczność, iż wagony obecnie stanowią własność Gminy J. Ś., strona skarżąca nie legitymuje się w stosunku do tych przedmiotów żadnym uprawnieniem, czy to rzeczowym, czy obligacyjnym, które pozwalałoby na ingerencję w ich strukturę. Pełnomocnik strony skarżącej podniósł, że wykonanie decyzji będzie zatem prowadzić do bezprawnego naruszenia przez stronę skarżącą konstytucyjnie chronionego prawa własności i w takiej sytuacji Gmina J. Ś. będzie uprawniona do wystąpienia na drogę postępowania sądowego z powództwem negatoryjnym, a następnie z uzupełniającymi roszczeniami z art. 224 Kodeksu cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwana dalej p.p.s.a., zasadą jest, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Sąd natomiast może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd dokonuje więc oceny, czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienia: z dnia 25 maja 2004 r., sygn. akt FZ 71/04 i sygn. akt FZ 87/04 oraz z dnia 18 maja 2004 r. sygn. akt FZ 65/04; niepublikowane) przyjmuje się, że to na stronie ciąży obowiązek uzasadnienia wniosku, a w tym wskazania okoliczności uzasadniających jego uwzględnienie. Sąd administracyjny nie dokonuje żadnych ustaleń faktycznych w sprawie o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Wnioskujący musi dokładanie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 201/2005). Uprawdopodobnienie zaś okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji spoczywa na stronie skarżącej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 496/2004). W tym miejscu należy podkreślić, że użycie w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych, wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Próbę zdefiniowania przesłanki wyrządzenia znacznej szkody podjął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, (publ. lex nr 281811), stwierdzając, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie NSA z dnia 13 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 182/10, niepubl.). Mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że nie zostały przez stronę skarżącą wykazane przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Przede wszystkim strona skarżąca nie wyjaśniła, która z przesłanek ujętych w ww. przepisie zachodzi w przedmiotowej sprawie, a mianowicie nie wskazała, czy chodzi o niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ani tym bardziej nie doprecyzowała, na czym miałaby polegać owa szkoda bądź trudne do odwrócenia skutki. Strona skarżąca podniosła, że wagony obecnie stanowią własność Gminy J. Ś., strona skarżąca nie legitymuje się w stosunku do tych przedmiotów żadnym uprawnieniem, czy to rzeczowym, czy obligacyjnym, które pozwalałoby na ingerencję w ich strukturę. Zatem nie może być adresatem decyzji nakazującej wykonanie określonych prac konserwatorskich o charakterze ratunkowym i zabezpieczającym. Wskazać jednak należy, że przywołane przez stronę skarżącą w treści wniosku okoliczności, tj. skierowanie decyzji do niewłaściwej osoby i nałożenie nakazu na niewłaściwy podmiot nie uzasadniają wstrzymania jej wykonania. Sąd wskazuje, że rozpoznając na podstawie art. 61 § 3 wniosek o wstrzymanie wykonania przedmiotu zaskarżenia, sąd nie dokonuje oceny zawartości skargi (post. NSA z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61, to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. post. NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 184/05, niepubl.). Brak właściwego uzasadnienia wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej uniemożliwia Sądowi jego merytoryczną ocenę (zob. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 8 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Nie jest bowiem wystarczające upatrywanie zasadności takiego wniosku w zarzutach dotyczących zaskarżonej decyzji. Na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania aktu, Sąd nie bada zasadności samej skargi, lecz bada, czy wystąpiły przesłanki zawarte w art. 61 § 3 p.p.s.a., uzasadniające przyznanie przedmiotowej ochrony tymczasowej (zob. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 8 lutego 2013 r. sygn. akt I OZ 27/13, pub. http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). W innym przypadku, Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji i oceniając jednocześnie wagę postawionych w skardze zarzutów, dokonałby kontroli legalności decyzji administracyjnej, do czego na tym etapie postępowania sądowego nie jest uprawniony (por. np. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepublikowane; postanowienie NSA w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2005 r., II OZ 184/05, niepublikowane). Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdza, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie jest niezasadne. Podniesione we wniosku zarzuty dotyczące niewłaściwego adresata nałożonego nakazu nie mogą być przedmiotem oceny na obecnym etapie postępowania sądowego. Sąd uznał zatem, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, bowiem uzasadnienie wniosku nie wskazuje i nie zostało to uprawdopodobnione, że wykonanie decyzji organów obu instancji groziłoby wyrządzeniem znacznej szkody lub wywołaniem trudnych do odwrócenia skutków, co jest warunkiem koniecznym wstrzymania wykonania decyzji. Z uwagi na powyższe, zgodnie z art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.