VII SA/Wa 1302/17

PostanowienieWSA w Warszawie2017-08-28

Skład orzekający: Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia oraz decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego zasługuje na uwzględnienie, gdy strona skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 PPSA, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja skarżącej była lakoniczna i niepoparta stosownymi dokumentami finansowymi, a świadczenie pieniężne z natury jest odwracalne. Ponadto, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę wykracza poza granice sprawy, gdyż dotyczy odrębnego postępowania.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa wniosła skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające na Wspólnotę grzywnę w wysokości 20.000 zł w celu przymuszenia do wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia o grzywnie oraz decyzji o rozbiórce, argumentując, że wykonanie może spowodować znaczne szkody finansowe i trudne do odwrócenia skutki.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. Nr [...] znak [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] znak [...] W dniu 15 maja 2017 r. Wspólnota Mieszkaniowa "[...]" w [...] wniosła skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] znak: [...] [...] nakładające na Wspólnotę Mieszkaniową [...] grzywnę w wysokości 20.000,00 zł (słownie dwadzieścia tysięcy złotych) w celu przymuszenia do wykonania, w związku z niedopełnieniem obowiązków wynikających z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., Nr [...], nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego – pochylni dla osób niepełnosprawnych do budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...], wybudowanej bez wymaganego zgłoszenia. Skarżąca w skardze zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w przedmiocie nałożenia grzywny, jak również o wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] znak [...] wskazując, że wykonanie postanowienia może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody wobec niej z uwagi na fakt, że nałożona grzywna jest kwotą znacznie obciążającą obecne możliwości finansowe Wspólnoty. Ponadto Skarżąca Wspólnota wskazała, że ewentualna egzekucja administracyjna spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Ponadto w ocenie Wspólnoty wykonanie decyzji nr [...] grozi niebezpieczeństwem wystąpienia znacznej szkody. Będzie się to wiązało z koniecznością poniesienia wysokich kosztów i może spowodować trudne do odwrócenia skutki. Skarżąca podkreśliła, że wykonanie decyzji będzie powodowało znaczne utrudnienia, a nawet uniemożliwienie korzystania z budynku przez osoby niepełnosprawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.), sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wymieniony przepis ogranicza możliwość udzielenia ochrony tymczasowej od wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, zaś jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (zob. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt. GZ 138/04). Obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006 r., I FZ 525/06). Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. W orzecznictwie przyjmuje się, że nie jest zasadny wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji, w którym strona nie wskazuje, jakie szkody wystąpią w razie wykonania tej decyzji, czy też jakie nieodwracalne skutki wykonanie decyzji spowoduje, oraz nie uzasadnia swojego stanowiska uprawdopodabniając te okoliczności (zob. postanowienie NSA z dnia 28 września 2011 r. sygn. akt I FZ 219/11, postanowienie WSA w Krakowie z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt III SA/Kr 968/11 – Orzeczenia.nsa.gov.pl). Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie skarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny zostać poparte dokumentami, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej i majątkowej (zob. postanowienie NSA z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt II FSK 1837/10, Orzeczenia.nsa.gov.pl Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż Skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wspólnota w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie ogranicza się do stwierdzenia, że w związku z wykonaniem zaskarżonego orzeczenia wystąpią trudne do odwrócenia skutki oraz, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Jednakże uzasadnienie powyższego polega na lakonicznym stwierdzeniu, że grzywna jest kwotą znacznie obciążająca możliwości finansowe Wspólnoty. Skarżąca nie powołała żadnych konkretnych okoliczności, które świadczyłyby o zasadności tych twierdzeń, ani nie dołączyła stosownych dokumentów finansowych. Do oceny zasadności wniosku konieczne jest dysponowanie przez Sąd aktualnymi i pełnymi danymi o sytuacji majątkowej strony. Należy mieć na uwadze, że w niniejszej sprawie chodzi o świadczenie pieniężne, które z natury rzeczy jest odwracalne. Wobec tego pozostaje stwierdzić, że podnoszone we wniosku okoliczności nie wskazują w żaden sposób na możliwość wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania zaskarżonego postanowienia. W ocenie Sądu Skarżąca nie wykazała, że w wyniku wykonania postanowienia zaistniałoby niebezpieczeństwo, o którym mowa w przytoczonym powyżej przepisie. Nie wiadomo bowiem jak kształtuje się sytuacja finansowa Wspólnoty, a tym samym jaki wpływ ma ewentualne uiszczenie 20.000 zł grzywny na sytuację finansową Skarżącej. Ponadto, jak już wskazano, nie przedstawiła ona żadnych dokumentów uprawdopodobniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody. Sąd nie zna sytuacji finansowej Wspólnoty i nie może się z nią zapoznać w inny sposób jak przez przedstawienie stosownych dokumentów przez wnioskodawcę, bowiem nie przeprowadza postępowania w tym zakresie z urzędu. W ocenie Sądu wniosek jest zbyt ogólnikowo sformułowany, co nie pozwala na jego merytoryczną ocenę. Strona skarżąca wskazała, że grozi jej znaczna szkoda majątkowa, ale z argumentacji nie wynika, czy szkoda ta jest rzeczywiście znaczna, a tylko taka pozwala na wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Wskazać również należy, że rozwiązania prawne przyjęte w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.), zwanej dalej u.p.e.a., przewidują możliwość ochrony Skarżącej. Zgodnie z art. 125 § 1 u.p.e.a. w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, nałożone a nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia podlegają umorzeniu. Ochronę skarżących reguluje również instytucja zwrócenia grzywny. Według art. 126 u.p.e.a. na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości. Państwowe organy egzekucyjne mogą zwrócić grzywnę po uzyskaniu zgody organu wyższego stopnia. Ponadto strona Skarżąca złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji [...] dotyczącej nakazu rozbiórki pochylni dla osób niepełnosprawnych, w związku z którą została nałożona grzywna w celu przymuszenia. Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2017 r. sygn. II OSK 1565/17 Sąd może na podstawie art. 61 § 3 zdanie ostatnie p.p.s.a. wstrzymać wykonanie także aktów wydanych w postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy dopiero, gdy zaistnieją podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Zgodnie z orzecznictwem należy uznać, że nie jest możliwe wstrzymanie wykonania aktów wydanych w innych postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, w przypadku gdy Sad nie może wstrzymać wykonania zaskarżonego aktu. Oznacza to, że dopiero w przypadku gdy Sąd wstrzymałby zaskarżone postanowienie, wówczas przeszedłby do analizy czy wstrzymaniu podlega także decyzja PINB nr [...] o nakazie rozbiórki. Ze względu na brak możliwości rozpoznania w/w decyzji Sąd pragnie jedynie zaznaczyć, że zaskarżony akt jest postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym. Postępowanie egzekucyjne mające na celu wykonanie poprzednio wydanej decyzji stanowi odrębne postępowanie, którego celem jest realizacja wydanej uprzednio decyzji. Żądanie dotyczące decyzji o nakazie rozbiórki wykracza poza granice niniejszej sprawy (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 6 października 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 1160/14). Jednocześnie podkreślenia wymaga fakt, że kwestia zasadności nałożenia na Wspólnotę grzywny w celu przymuszenia będzie badana na etapie merytorycznego rozpoznawania skargi. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło