VII SA/Wa 1327/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2010 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego skargę oddala VII SA/Wa 1327/09 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 3 oraz art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.), w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią handlowo — usługową usytuowanego na działkach oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...] położonych w [...] przy ulicy [...], do stanu zgodnego z prawem, nałożył na Inwestora – A. P. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego tego budynku. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budowie w/w budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią handlowo -usługową. Wobec tego były one prowadzone z odstępstwami od decyzji o pozwoleniu na budowę polegającymi na zmianie lokalizacji przedmiotowego budynku, powierzchni zabudowy (poprzez zmiany konstrukcyjne fundamentów) oraz liczby kondygnacji (poprzez rezygnację z piwnic). Ponadto po dołączeniu kopii mapy zasadniczej z zasobów Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] ujawniono, iż obrys fundamentów pod realizowaną inwestycją usytuowany jest nie tylko na działkach [...], ale również częściowo na działkach o nr ew. [...]. Organ nadzoru budowlanego ocenił, iż w świetle art. 36a Prawa budowlanego przedmiotowe odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego należy traktować jako istotne. Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwanego dalej kpa) po rozpatrzeniu odwołania A. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2009r. nr [...], nakładającej obowiązek sporządzenia i dostarczenia projektu budowlanego zamiennego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z częścią handlowo - usługową, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt. 4 w przypadkach innych niż określone w art.48 ust.1 lub art.49 ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź przepisach. Zastosowanie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego zostało przez ustawodawcę obwarowane warunkiem, że decyzja, o której mowa, może być podjęta w okresie ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust.4 Prawa budowlanego, jeżeli zachodzą stosowne przesłanki, organ nie tylko może, ale powinien podjąć decyzję na podstawie art.51 ust.3 Prawa budowlanego. W ocenie organu drugiej instancji przeprowadzone przez inwestora roboty budowlane zostały wykonane z istotnymi odstępstwami od decyzji Nr [...] z dnia [...] marca 2002 r. o pozwoleniu na budowę. Jednocześnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił zdanie organu powiatowego, iż stwierdzone odstępstwa mają charakter istotnych, gdyż wypełniają przesłanki art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie stan faktyczny wypełnia przesłanki normy prawnej zawartej w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, w myśl której w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę właściwy organ nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. P. i wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania, ustalenie daty wszczęcia postępowania z urzędu, stwierdzenie obowiązywania projektu budowlanego złożonego przez skarżącego w dniu 7 czerwca 2004 r, oraz o zasądzenie kosztów postępowania od organu. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że jego zdaniem niemożliwym jest prowadzenie postępowania administracyjnego jednocześnie na wniosek jak i z urzędu, co miało zdaniem skarżącego miejsce w sprawie wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postanowienia z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] o wstrzymaniu robót budowlanych. Jednocześnie inwestor podniósł, że przed wszczęciem postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] złożył w dniu 7 czerwca 2004 r., projekt budowlany zamienny, a także wszelką dokumentację dotyczącą przedmiotowej inwestycji. Ponadto zarzuty skargi odnosiły się do poczynionych przez organ ustaleń faktycznych dotyczących posadowienia i realizacji spornego budynku. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a także naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy [art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)]. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję nr ...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] wydaną w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w postępowaniu toczącym się z urzędu w sprawie robót budowlanych wykonywanych przy budowie budynku jednorodzinnego z istotnymi odstępstwami od pozwolenia na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2009 r. w sprawie o sygnaturze I OSK 1997/08 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2008 r. w sprawie o sygnaturze VII SA/Wa 2196/07, którym sąd ten oddalił skargę wniesioną na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] października 2007 r. uchylającą decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie nakazu dokonania rozbiórki fundamentów. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że nie ma żadnych podstaw do twierdzenia, że obecnie jednocześnie toczą się w tej samej sprawie dwa postępowania: tj. wszczęte przez organ z urzędu dnia 3 stycznia 2007 r., a także wszczęte dnia 5 lipca 2004 r. na wniosek I. K., W. P. i J. J. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że brak umorzenia postępowania prowadzonego na wniosek po prawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lipca 2006 r., w sprawach o sygnaturach VII SA/Wa 121/06 i VII SA/Wa 123/06 jest naruszeniem przepisów postępowania, jednakże nie mającym istotnego wpływu na wynik sprawy toczącej się w ramach nadzoru budowlanego wszczętej z urzędu, co do której datę jej wszczęcia na dzień 3 stycznia 2007 r. tenże Sąd przesądził. W toczącym się z urzędu postępowaniu organy ustaliły, że w przedmiotowej sprawie przy wznoszeniu w/w budynku doszło do istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, o czym w kontekście art. 36a ust. 5 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego przekonuje treść protokołu kontroli przeprowadzonej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] w dniu [...] lutego 2007 r. Stwierdzone odstępstwa dotyczyły zmiany kształtu fundamentów budynku, rezygnacji z piwnic (zmiana liczby kondygnacji), a przede wszystkim obrysu fundamentu, który wskazuje na usytuowanie inwestycji nie tylko na działkach nr [...], ale również częściowo na działkach o nr ew. [...]. Tak więc odstępstwa te dotyczą zakresu objętego projektem zagospodarowania działki oraz charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego i słusznie je organ ocenił jako istotne w rozumieniu art. 36a Prawa budowlanego. W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie prac budowlanych. Nie ulega żadnej wątpliwości, że zgodnie z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, może być zalegalizowane jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Sposób uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę uregulowany został w przepisie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wolą ustawodawcy w procesie inwestycyjnym inwestor może dokonać zmian polegających na odstępstwie od projektu ale warunkiem ich legalizacji jest zgodność poczynionych zmian z prawem. Zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa nie jest możliwa akceptacja legalizacji w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 samowoli budowlanej polegającej na istotnym odstąpieniu od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, a to z uwagi na treść art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego, według którego odstąpienie takie jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę (wyrok NSA w Lublinie z dnia 10 lutego 2000 r., sygn. Akt II SA/Lu 1623/98 niepubl.).Oznacza to, że w przypadku braku zgodności inwestycji z prawem organ nałoży na inwestora obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych i tym samym wymusi zgodność inwestycji z prawem. Tylko bowiem inwestycja nie naruszająca prawa, może być zalegalizowana przez zatwierdzenie projektu zamiennego i dalsze czynności wynikające z przepisu art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego (Por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 grudnia 2008 r. sygn. akt II SA/Po 679/2008, LexPolonica nr 2011977, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Równocześnie jednak w/w odstąpienia nie stanowią takich odstępstw od przepisów (zwłaszcza dotyczących warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania), które uniemożliwiałyby legalizację, które może nastąpić jedynie po doprowadzeniu przedmiotowego budynku do stanu zgodnego z prawem. Dlatego też organ powiatowy wydał na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego decyzję o nałożeniu obowiązku przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Podkreślenia wymaga fakt, iż w/w decyzja została wydana przed upływem dwu miesięcy od dnia wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, a więc w terminie w którym organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest wdrożyć postępowanie naprawcze na mocy art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy zaskarżoną w niniejszym postępowaniu sądowadministracyjnym decyzją nr [...], [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2009 r. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących błędnego prowadzenia postępowania jednocześnie na wniosek i z urzędu, stwierdzić należy, że przed wydaniem będącej przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie decyzji z dnia [...] kwietnia 2009 r, nr [...], jak również przed wydaniem postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] umorzył decyzją z dnia [...] marca 2009 r. toczące się postępowanie z wniosku I. K., W. P. oraz J. J. jako, że wniosek ten nie pochodził od osób mających przymiot strony w postępowaniu dotyczącym budowy budynku przy ul. [...] w [...]. Na marginesie odnosząc się do podniesionego przez skarżącego argumentu, że organy nadzoru budowlanego nie odniosły się do złożonych przez A. P. rysunków zamiennych, stwierdzić należy, że postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r., Starosta Powiatowy w [...] zawiesił postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkaniowo-usługowego ze względu na fakt prowadzonego przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] postępowania w sprawie prowadzenia budowy z odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego. Reasumując, w ocenie Sądu, zaskarżone rozstrzygnięcie organu należy uznać za prawidłowe. Organ prawidłowo ocenił zaistniały w sprawie stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawa. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako bezzasadną należało oddalić.