VII SA/Wa 1347/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Protokolant ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi (...) na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) kwietnia 2015 r. znak (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia (...) kwietnia 2015 r., Główny Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania firmy (...), od decyzji (...) Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia (...) lutego 2015 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w (...) z dnia (...) grudnia 2014 r. – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie nadzoru sanitarnego. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że decyzją z dnia (...) grudnia 2014 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w (...) nakazał firmie (...)we wskazanym terminie: 1) dokonać ponownej oceny ryzyka zawodowego i udokumentować ocenę ryzyka zawodowego na stanowisku pracy sprzedawca - kasjer z uwzględnianiem narażenia na szkodliwe czynniki biologiczne; 2) dokonać ponownej oceny ryzyka zawodowego i udokumentować ocenę ryzyka zawodowego na stanowisku pracy kierownika sklepu z uwzględnieniem narażenia na szkodliwe czynniki biologiczne. Ww. decyzja wydana została w wyniku przeprowadzonej kontroli w sklepie (...) w (...), w trakcie której stwierdzono, że w dokumentacji oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy sprzedawcy-kasjera oraz kierownika sklepu pracodawca nie uwzględnił narażenia pracowników na szkodliwe czynniki biologiczne, na które mogą być oni narażeni podczas sprzątania pomieszczeń higieniczno - sanitarnych i sali sprzedaży. W piśmie z dnia (...) stycznia 2015 r. pełnomocnik strony złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji PPIS w (...) z dnia (...) grudnia 2014 r. podnosząc, że decyzja ta została dotknięta wadami prawnymi powodującymi jej nieważność określonymi wart. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W konsekwencji powyższego (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarnego po rozpatrzeniu ww. wniosku decyzją z dnia (...) lutego 2015 r., odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w (...) z dnia (...) grudnia 2014 r. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, w którym domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez uchylenie decyzji organu pierwszej instancji tj. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w (...) z dnia (...) grudnia 2014 r. w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu wskazał, że pismo (...) z dnia (...) stycznia 2015 r. zostało zatytułowane "wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nakazowej" (dotyczy kontroli sklepu (...)w (...). Zarówno w tytule jak i z uzasadnienia powyższego wniosku wynika jednoznacznie, że odwołująca się spółka wnosiła o stwierdzenie nieważności decyzji PPIS w (...) na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zgadzając się z co do zasady, że instytucja stwierdzenia nieważności może dotyczyć decyzji ostatecznych, Główny Inspektor Sanitarny powołując się na orzecznictwo NSA stwierdził, że nie ma przeszkód, aby stwierdzić nieważność decyzji nieostatecznej na wniosek strony złożony przed upływem terminu do wniesienia odwołania, pod warunkiem, że wniosek ten będzie wyraźnie wskazywał, że strona wybiera tryb postępowania nadzwyczajnego a nie również drogę postępowania zwykłego. Wskazał, że pismo skarżącej, po pierwsze zostało określone nazwą wniosek o stwierdzenie nieważności, a po drugie, znalazło się w nim żądanie m.in. stwierdzenia nieważności decyzji z uwagi na treść art 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W żadnym razie nie wynika z tego pisma, że odwołująca się spółka wybrała tryb odwoławczy odnośnie kwestionowanego rozstrzygnięcia PPIS w (...). Zaznaczył, że treść pisma była jasna i zrozumiała a więc mimo oczywistej niezasadności żądania organ I instancji nie mógł postąpić wbrew woli strony. Dokonując analizy uzasadnienia pisma GIS uznał, że nie wskazuje ono na okoliczności mogące wskazywać na wolę wniesienia odwołania. Podnoszone zarzuty wskazują na rażące naruszenia prawa. Reasumując należy uznać, że zarówno petitum wniosku jak i uzasadnienie w sposób jasny i nie budzący wątpliwości wskazywały na to, że pismo jest wnioskiem w przedmiocie uruchomienia trybu nadzwyczajnego. Dodatkowo podniósł, że strona reprezentowana przez pełnomocnika w złożonym piśmie, co do zasady prawidłowo posługuje się terminologią prawniczą, co świadczy o tym, że posiada wiedzę z zakresu postępowania administracyjnego i o żadnym błędzie w zakresie kwalifikacji nie może być mowy. Te okoliczności zaś przesądziły o charakterze pisma, a co za tym idzie organ I instancji słusznie wydał rozstrzygnięcie w trybie nadzwyczajnym. Następnie organ wyjaśnił istotę postępowania nieważnościowego. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263, z późn. zm.), na podstawie którego organ inspekcji sanitarnej nałożył obowiązek wykonania określonych czynności wskazując precyzyjnie naruszenia do jakich doszło w zakładzie. PPIS w (...) stwierdził, że przy sprzątaniu w kontrolowanym sklepie pomieszczeń sanitarno-higienicznych i sali sprzedaży przez sprzedawcę - kasjera oraz kierownika sklepu występuje narażenie na czynniki biologiczne, wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 kwietnia 2005 r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia vi-' środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki (Dz. U. z 2005 r. Nr 81, poz. 716 z późn. zm.). Organ przypomniał, że strona we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wskazała, iż w dokumentacji oceny ryzyka zawodowego uwzględniono narażenia pracowników (sprzedawca-kasjer, kierownik sklepu) na czynniki biologiczne podczas prac porządkowych (kontakt np. odchody zwierząt, odpadki). Tymczasem ze zgromadzonej dokumentacji wynika, iż uwzględniono jedynie prace porządkowe wykonywane na terenie zewnętrznym. Wskazał, że nie zachodzą przesłanki stanowiące podstawę do jej wyeliminowania w trybie art. 156 § 1 k.p.a. Wskazane przez pełnomocnika Strony zarzuty stanowią jedynie niczym nie popartą próbę przedstawienia własnej interpretacji faktów oraz podważenia oceny prawnej zgromadzonego materiału dowodowego i dokonanych przez organy Inspekcji Sanitarnej ustaleń okoliczności faktycznych. W niniejszej sprawie neguje się prawidłowość przeprowadzonego przez organy Inspekcji Sanitarnej postępowania administracyjnego nie przedstawiając żadnych argumentów, które winny skutkować zasadnością wniosku o stwierdzenie nieważności. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję złożyła (...) wnosząc w niej o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia (...) lutego 2015 r. Zarzucono naruszenie: - art. 107 § 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie prowadzące do uchybień w uzasadnieniu decyzji; - art. 6, 7, 8, 9, 11 i 77 § 1 k.p.a. poprzez niezastosowanie a nawet art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie odwołania z dnia 2 stycznia 2015 r. W uzasadnieniu podniosła, że organ I niewłaściwie instancji uznał jej odwołanie za wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji, czym pozbawiono ją korzystniejszego trybu odwoławczego. Podtrzymała zarzuty podniesione w piśmie z dnia (...) stycznia 2015 r. wskazując, że stanowiły one wyczerpujące przesłanki do uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w pierwszej instancji. Podniosła, że sama obecność czynników biologicznych w środowisku pracy nie powoduje automatycznie zawodowego narażenia pracownika. Wskazała, że czynności porządkowe w sklepie stanowią co najwyżej 1/20 czasu pracy pracowników sklepu, a wszystkie czynniki chorobowe należą do grupy 2 zagrożenia, co stanowi, że rozprzestrzenienie ich w populacji ludzkiej jest mało prawdopodobne. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki sąd administracyjny ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, obowiązującymi w dacie jej wydania. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem sądowej kontroli Sądu była decyzja z dnia (...) kwietnia 2015 r., Głównego Inspektora Sanitarnego odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w (...) z dnia (...) grudnia 2014 r. w przedmiocie nadzoru sanitarnego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia (...) grudnia 2014 r. zostało wszczęte na wniosek skarżącej, która w terminie otwartym do wniesienia odwołania złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji. We wniosku podniesiono, że decyzja ta została dotknięta wadami prawnymi powodującymi jej nieważność określonymi w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W aktualnym orzecznictwie sądowym, a także w doktrynie, dominujący jest pogląd, że przepis art. 156 k.p.a. nie ogranicza stosowania nadzwyczajnego trybu wzruszania decyzji administracyjnych, jakim jest stwierdzenie nieważności - do decyzji ostatecznych - jak czynią to przepisy art. 145, 154 i 155 k.p.a. Co do zasady dopuszczalne jest więc stosowanie tego trybu w odniesieniu do decyzji nieostatecznych. Wybór środka zaskarżenia decyzji nieostatecznej należy do strony, która może skorzystać z postępowania instancyjnego składając odwołanie lub też - przed upływem terminu do wniesienia odwołania - wystąpić o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji (zob. postanowienie NSA z 12 sierpnia 2005 r. sygn. II OW 10/05, LEX nr 188292). Nie ma więc przeszkód do stwierdzenia nieważności decyzji nieostatecznej na wniosek strony skarżącej złożony przed upływem terminu do wniesienia odwołania, byle był to wniosek wyraźnie wskazujący na dokonanie przez stronę wyboru trybu nadzwyczajnego postępowania (por. wyroki NSA: z dnia 1 października 2002 r., II SA 2990/01, z dnia 14 lutego 2007 r., II GSK 290/06, z dnia 30 czerwca 2011 r., II OSK 2138/10 – treść dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że organ prawidłowo ocenił, że skarżąca świadomie wybrała tryb nadzwyczajnego postępowania. Wskazała w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że domaga się stwierdzenia nieważności decyzji, powołała właściwą podstawę prawną, użyła prawidłowej terminologii. Należy zauważyć przy tym, że skarżąca działała za pośrednictwem ustanowionego przez siebie pełnomocnika, co pozwala domniemywać, że wybrała osobę posiadającą znajomość przepisów postępowania administracyjnego. Zatem do strony należy wybór trybu postępowania. Wybór za stronę trybu postępowania stanowiłby nieuprawnione wkroczenie w uprawnienia procesowe strony. Zgodzić się również należy ze stanowiskiem organu, że kontrolowana w trybie nadzoru decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w (...) z dnia (...) grudnia 2014 r. w przedmiocie nadzoru sanitarnego nie jest dotknięta kwalifikowaną wadą powodującą jej nieważność, a w szczególności rażącym naruszeniem prawa, tj. przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Po stwierdzeniu naruszeń wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny w drodze decyzji nakazał usunięcie, w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. Zebrany materiał dowodowy wykazał, że przy sprzątaniu w kontrolowanym sklepie pomieszczeń sanitarno-higienicznych i sali sprzedaży przez sprzedawcę - kasjera oraz kierownika sklepu występuje narażenie na czynniki biologiczne. Nakazał dokonanie ponownej i udokumentowanej oceny ryzyka zawodowego. Decyzja znajduje swoje oparcie w art. 27 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263, z późn. zm.), zatem słusznie organ uznał, że nie zachodzą przesłanki stanowiące podstawę do jej wyeliminowania w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z powyższych względów Sąd uznał zaskarżoną decyzję za wydaną prawidłowo. Mając na uwadze powyższą argumentacje, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w trybie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.