VII SA/Wa 1357/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. W., M. W., M. W., J. W. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić D. W. i M. W. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. D. W. i M. W. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie sygn. VII SA/Wa 1357/15. Z wniosku wynika, że skarżący wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe i utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytur w łącznej wysokości 3047 zł netto miesięcznie. Skarżący oświadczyli, że są współwłaścicielami dwóch działek o powierzchni 2488 m², natomiast domu, mieszkania, innych nieruchomości nie posiadają. Dodali, że w mieszkaniu nie posiadają ogrzewania ani zimnej wody, nikt z nimi nie mieszka. Wymieniając wydatki skarżący oświadczyli, że koszty utrzymania mieszkania wynoszą 500 zł miesięcznie, na leki wydają około 800 zł. Oświadczyli też, że koszty postępowań administracyjnych przewyższają ich dochody, a same wydatki na kserokopie i listy polecone wynoszą 1000 zł miesięcznie. Pismem z dnia 10 lutego 2016 r., w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego, zobowiązano skarżących do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku. D. W. i M. W. udzielili odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia 9 marca 2016 r. Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2016 r. starszy referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącym prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na postanowienie to D. W. i M. W. złożyli sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że treść art. 246 ustawy nie pozostawia wątpliwości, że to wnioskodawca powinien udowodnić, iż jego sytuacja finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. Jeżeli zaś oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy). Mając na uwadze powołane przepisy oraz treść wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy i sprzeciwu stwierdzić należy, iż D. W. i M. W. nie wykazali w sposób wystarczający i bezsporny, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej, która uprawniałaby do skorzystania z instytucji prawa pomocy, brak jest więc podstaw do uwzględnienia wniosku. Zauważyć trzeba, że pismem z dnia 10 lutego 2016 r., na podstawie art. 255 ustawy, wezwano D. W. i M. W. do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku, m.in. poprzez: wskazanie, gdzie wnioskodawcy zamieszkują oraz jaki tytuł prawny posiadają do mieszkania/domu, w którym przebywają; podanie i udokumentowanie stałych miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem rodziny i z utrzymaniem lokalu mieszkalnego, w którym mieszkają (żywność, opłaty stałe, leki, media, itp.); wskazanie, czy otrzymują pomoc od dzieci, rodziny, znajomych, organizacji społecznych lub państwowych; wskazanie, czy pod adresem zamieszkania wnioskodawców prowadzona jest działalność gospodarcza w postaci firmy U. oraz firmy J.; podanie, czy J. W. i M. W. zamieszkują wspólnie z wnioskodawcami. Wezwano skarżących ponadto do wskazania, jakiej wielkości wybudowali dom, o którym piszą w skardze z dnia 8 lutego 2013 r. w sprawie VII SA/Wa 2850/14 (poprzednia sygnatura VII SA/Wa 504/13), z jakich środków dom ten został wybudowany i na jakiej działce się znajduje. D. W. i M.W. w piśmie z dnia 9 marca 2016 r. wskazali, że dom jest budowany na działce nr [...] w N. przez dzieci wnioskodawców i całą rodzinę własną pracą, z wyjątkiem prac wymagających fachowców. Oświadczyli, że zamieszkują w mieszkaniu zakładowym, co do którego toczy się sprawa o eksmisję. Wskazali, że koszt utrzymania mieszkania to około 500 zł, dodali, że nie będą zbierać paragonów ani rachunków. Oświadczyli, że J. W. nie prowadzi żadnej działalności gospodarczej, prowadził ją chwilowo, ponadto J. i M. W. nie mieszkają z wnioskodawcami, są tylko w tym samym mieszkaniu zameldowani. Mając na uwadze treść wniosku oraz pisma D. W. i M. W. z dnia 9 marca 2016 r. uznać trzeba, iż brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku, bowiem informacje udzielone przez skarżących są bardzo ogólnikowe, niepełne i uniemożliwiają jednoznaczne ustalenie ich sytuacji finansowej, a co za tym idzie, nie pozwalają na przyznanie prawa pomocy. Jak wynika z wniosku, D. W. i M. W. uzyskują stałe dochody z tytułu emerytur w łącznej wysokości 3047 zł netto miesięcznie, przy czym nie mają innych osób na utrzymaniu. Skarżący do stałych wydatków zaliczyli koszty utrzymania mieszkania wynoszące 500 zł miesięcznie oraz wydatki na leki w wysokości około 800 zł, jednak pomimo skierowanego do nich wezwania z dnia 10 lutego 2016 r. w żaden sposób ich nie udokumentowali. Podkreślenia ponadto wymaga, że dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy istotna jest wyłącznie kwota ponoszonych przez wnioskodawcę wydatków uznawanych za konieczne do zaspokojenia podstawowych potrzeb rodziny i zapewnienia jej prawidłowego funkcjonowania, a więc kosztów wyżywienia, ubrania, leczenia i zamieszkania (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 3 marca 2011 r. sygn. II OZ 130/11 Lex nr 1080416, z dnia 1 czerwca 2011 r. sygn. II FZ 234/11 Lex nr 821432). Do takich wydatków niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych nie można natomiast zaliczyć wydatków związanych z postępowaniami administracyjnymi, obejmujących wydatki na usługi kserograficzne i pocztowe, a które, według oświadczenia skarżących, wynoszą 1000 zł miesięcznie. Zauważyć ponadto trzeba, że w złożonym wniosku skarżący oświadczyli, że oprócz dwóch działek nr [...] i [...] w N. nie posiadają żadnych innych nieruchomości. Z treści skargi D. W. i M. W. w sprawie VII SA/Wa 2850/14 (poprzednia sygnatura VII SA/Wa 504/13) wynika natomiast, że skarżący wybudowali dom. Pismem z dnia 10 lutego 2016 r. wezwano zatem skarżących do wskazania, jakiej wielkości zrealizowali dom, z jakich środków został on wybudowany i na jakiej działce się znajduje. D. W. i M. W. w piśmie z dnia 9 marca 2016 r. wskazali jedynie, że dom jest budowany na należącej do nich działce nr [...] przez dzieci wnioskodawców i całą rodzinę własną pracą, za wyjątkiem prac wymagających fachowców. Takiej odpowiedzi nie można uznać za wyczerpujące udzielenie odpowiedzi na pytanie zawarte w piśmie z dnia 10 lutego 2016 r. Skarżący nie wskazali bowiem ani wielkości domu (o którym nie wspomnieli w złożonym formularzu), ani też nie wyjaśnili jednoznacznie, z jakich środków jest on realizowany. W ocenie Sądu informacje przedstawione przez D. W. i M. W. są zatem niepełne i niewystarczające do oceny ich sytuacji finansowej i rzeczywistych możliwości płatniczych. Stwierdzić zatem należy, iż skarżący nie wykazali w sposób bezsporny, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.