VII SA/Wa 1542/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 marca 2013 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej W. delegowanego do Prokuratury Okręgowej w W. sprawy ze skargi [...] Spółka Komandytowo - Akcyjna z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [....] z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [....] w przedmiocie pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję , II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej [....] Spółka Komandytowo - Akcyjna z siedzibą w [...] kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezydent [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] stycznia 2008 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił "[...][...]" Sp. z o.o. w K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi, podpiwniczeniem, garażem podziemnym oraz wjazdem na posesję na terenie działek o nr ew. [...] i [...]przy ul. R. w W.. Odwołania od tej decyzji złożyli B. W., D. P. oraz I. B.. Po rozpatrzeniu odwołań Wojewoda [...] decyzją wydaną w dniu [...] października 2008 r. umorzył postępowanie odwoławcze - uznając, iż mimo, że odwołujący się są właścicielami działek sąsiadujących z terenem inwestycji, nie mogą być uznani za strony postępowania, gdyż obszar oddziaływania inwestycji zamyka się w granicach działek inwestora. Wobec tego brak jest po stronie odwołujących się przymiotu strony co powoduje , że pozbawieni są oni legitymacji procesowej do wnoszenia odwołań. Decyzja ta była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 16 lipca 2009 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2124/08 Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...]. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że Wojewoda [...] nie ocenił w sposób właściwy, czy odwołujący się posiadają, czy tez nie, przymiot strony dla skutecznego prawnie zainicjowania postępowania odwoławczego. Nie ocenił czy działki odwołujących się znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, czy też położone są poza jego zasięgiem, nie uzasadnił też w jaki sposób inwestycja będzie wpływała w przyszłości na zagospodarowanie działek skarżących. Ponownie rozpatrując odwołania D. P., B. W. i I.B. Wojewoda [...] decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] kwietnia 2012 r. na podst. art. 138 § 1 pkt. 2 kpa uchylił decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. w całości i w tym zakresie umorzył postępowanie. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż na etapie postępowania odwoławczego uzyskał informację, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 października 2009 r. w sprawie sygn. akt IV SA/WA 760/09 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2006 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2005 r. o warunkach zabudowy a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 października 2011 r. w sprawie sygn. akt II OSK 1252/10 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego. Wobec uzyskanej informacji Wojewoda [...] wezwał inwestora do przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji. Mimo upływu określonego w wezwaniu terminu, inwestor decyzji nie przedstawił. Wobec tego organ odwoławczy uznał, że wniosek o pozwolenie na budowę na etapie postępowania odwoławczego utracił kompletność. Brak jest zatem wniosku mogącego skutecznie inicjować postępowanie, wobec czego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygniecie jej co do istoty. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła spółka z o.o. [...][...][...][...] w K.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 7 w zw. z art. 6 Konstytucji RP oraz art. 7, art. 12, art. 77, art. 107 § 3 i art. 138 kpa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. W świetle powołanego przepisu, do kompetencji sądu administracyjnego należy badanie aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Na podst. art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , sąd uwzględnia skargę tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym. Natomiast na podst. art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy sąd stwierdza nieważność aktu administracyjnego, jeżeli zachodzą przesłanki określone w art. 156 § kpa. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia wystąpiły, wobec czego należy uznać, iż skarga jest zasadna. W pierwszej kolejności należy podnieść, że kontrolowana przez Sąd decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. została wydana po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lipca 2009 r. uchylającym decyzję tego organu z dnia [...] października 2008 r. umarzającą postępowanie odwoławcze po uznaniu, iż wnoszący odwołanie od decyzji wydanej w przedmiocie pozwolenia na budowę nie mają przymiotu strony koniecznego dla wszczęcia postępowania odwoławczego. Zgodnie z art. 153wyżej powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wytyczne sądu co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu, wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W powołanym wyroku Sąd wskazał, że obowiązkiem organu jest ocena czy odwołującym się przysługuje przymiot strony - konieczny dla wniesienia środka zaskarżenia, bowiem badanie dopuszczalności odwołania w tym ustalenie czy zostało ono wniesione przez legitymowany podmiot - stronę postępowania - jest obowiązkiem organu. W uzasadnieniu kontrolowanej decyzji organ nawet jednym zdaniem nie wykazał, że wykonał wytyczne Sądu. Nie dokonał w żadnej mierze ustaleń i ocen co do przymiotu strony - osób odwołujących się. Podał jedynie, że w związku z wyrokiem Sądu z dnia 16 lipca 2009 r. uchylającym wcześniej wydaną decyzję został zobowiązany do ponownego rozpatrzenia odwołań złożonych przez I. B., D. P. i B. W.. Takie lakoniczne stwierdzenie nie wypełnia obowiązku organu wynikającego z art. 153 ww. ustawy, a sądowi rozpoznającemu sprawę nie pozwala na właściwe skontrolowanie oceny organu odwoławczego. W tym miejscu należy ponadto podkreślić, że zasadą wynikającą z art. 138 kpa są kompetencje merytoryczne do rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją organu I instancji, przy czym ten organ rozpoznaje i rozstrzyga ponownie sprawę administracyjną rozstrzygniętą decyzją organu I instancji w oparciu o stan prawny i faktyczny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej. Tylko w ograniczonym zakresie organ odwoławczy ma kompetencje kasacyjne, bowiem stanowią one wyjątek od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i dlatego nie mogą one podlegać wykładni rozszerzającej. Podstawą prawną, objętej skarga decyzji, jest przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Na podstawie tego przepisu organ odwoławczy jest uprawniony do wydania decyzji., w której uchylając tę decyzję - umarza postępowanie w pierwszej instancji. Z redakcji tego przepisu wynika, że wydanie decyzji przewidzianej w art. 138 § 1 pkt 2 kpa, ograniczone jest kryterium umorzenia postępowania I instancji, a zatem dotyczy on przypadków, gdy postępowanie było bezprzedmiotowe. W przypadku gdy nie wystąpi przesłanka bezprzedmiotowości postępowania przed organem I instancji, organ odwoławczy jest władny sprawę rozpatrzeć merytorycznie, chyba że są podstawy do kasacji decyzji z przekazaniem sprawy do ponownego jej rozpatrzenia przez organ I instancji. Przesłanka bezprzedmiotowości wystąpi, gdy brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania danej sprawy w ogóle, bądź nie było podstaw do rozpoznania jej w drodze postępowania administracyjnego, bądź postępowania prowadzonego przed organem I instancji. W tym miejscu należy za wyrokiem NSA z dnia 8 sierpnia 1995 r. sygn. akt SA/Wr 96/95 powtórzyć, że organ odwoławczy może umorzyć postępowanie co do istoty sprawy tylko wówczas, gdy w wyniku rozpoznania odwołania uchylił decyzję I instancji i stwierdził, że postępowanie przed tym organem jest bezprzedmiotowe. Taka sytuacja w ocenie Sądu nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie - bowiem w dacie złożenia wniosku, który skutecznie wszczął postępowanie w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę, a także w dacie wydania przez organ I instancji decyzji rozstrzygającej sprawę, funkcjonowała w obrocie prawnym ostateczna decyzja o warunkach zabudowy wydana dla przedmiotowej inwestycji. Rozpoznając sprawę ponownie organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższe uwagi Sądu. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podst. art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.