VII SA/Wa 1548/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-18
Skład orzekający: Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu, ale nie dokonała jednocześnie wszystkich czynności, których nie dokonała w terminie?Ratio decidendi
Sąd nie przywrócił terminu do uiszczenia wpisu sądowego, ponieważ strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Nawet jeśli doręczenie zastępcze było wadliwe, strona powinna wykazać się większą starannością w celu ustalenia losów korespondencji sądowej. Ponadto, strona nie dokonała wszystkich czynności, których nie dokonała w terminie, wnosząc jedynie o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, a pomijając brak odpisu skargi.Stan faktyczny
Skarżący J. S. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi, w tym do uiszczenia wpisu sądowego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka z wezwaniem została zwrócona do sądu z adnotacją "zwrot do nadawcy nie podjęto w terminie", co skutkowało uznaniem jej za doręczoną w trybie zastępczym. Skarga została odrzucona z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Skarżący złożył zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi oraz wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, uprawdopodabniając brak winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tarnowska po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w sprawie ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Pismem z dnia [...] czerwca 2015 r. skarżący – J. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII z dnia [...] lipca 2015 r. skarżący został wezwany uzupełnienia braków formalnych skargi przez złożenie 1 odpisu skargi wraz z załącznikami oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 500 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
Powyższe wezwania zostały skierowane do skarżącego, na adres wskazany w skardze. Przesyłka została zwrócona do sądu przez operatora pocztowego, prawidłowo podwójnie awizowana z adnotacją "zwrot do nadawcy nie podjęto w terminie". Zarządzeniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. przedmiotowa przesyłka została uznana za doręczoną skarżącemu w dniu 6 sierpnia 2015 r., na podstawie art. 73 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej "ppsa". Zatem termin do uzupełnienia braków formalnych skargi tj. złożenia 1 odpisu skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego upłynął w dniu 13 sierpnia 2015 r. (czwartek).
Postanowieniem z dnia 8 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. S. złożoną w niniejszej sprawie z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych skargi. Odpis przedmiotowego postanowienia został doręczony skarżącemu w dniu 30 października 2015 r. W dniu 28 października 2015 r. skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienie z dnia 8 października 2015 r. oraz wniósł o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej tj. uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że do uchybienia doszło na skutek niedostarczenia mu przez pocztę korespondencji z sądu oraz braku jakiejkolwiek informacji od operatora pocztowego o przedmiotowej korespondencji. Wskazał, że o fakcie wezwania go do uzupełnienia braków formalnych dowiedział się w dniu wczorajszym (pismo sporządzone w dniu [...] października 2015 r.) z dostarczonego postanowienia o odrzuceniu skargi. Skarżący dołączył do wniosku dowód uiszczenia w dniu 28 października 2015 r. wpisu od skargi w wysokości 500 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Jak stanowi art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: ppsa), czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Przy czym, zgodnie z treścią art. 87 § 1 ppsa, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Jak stanowi natomiast § 5 omawianego przepisu po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych.
Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest zatem łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 ppsa, tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1) i dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4).
W przedmiotowej sprawie niewątpliwie niedokonanie przez skarżącego czynności w terminie powoduje dla niego ujemne skutki w postaci odrzucenia skargi. Wniosek został złożony w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia.
Wskazać jednakże należy, że skarżący we wniosku z dnia 28 października 2015r. wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, natomiast nie uwzględnił braku formalnego jakim jest brak odpisu skargi.
Równocześnie z wnioskiem skarżący złożył dowód uiszczenia wpisu sądowego.
Kolejno, należy zatem ocenić uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu. Skarżący twierdzi, że powodem niedopełnienia czynności nakazanych przez Sąd było niedoręczenie przesyłki przez operatora pocztowego oraz brak informacji o przedmiotowej przesyłce.
Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się - zgodnie z orzecznictwem i literaturą przedmiotu - z obowiązkiem do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której skarżący nie mógł usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Warunkiem dopuszczalności przywrócenia stronie terminu do dokonania czynności procesowej, jest zatem uprawdopodobnienie przez skarżącego, że mimo całej staranności nie mógł on dokonać czynności w terminie, to znaczy, że zachodziły przeszkody od niego niezależne oraz istniejące przez cały czas biegu terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2007 r., II OSK 479/07, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Do okoliczności faktycznych, które mogą uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu należy np. nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. wyrok NSA z dnia 3 sierpnia 2001r., sygn. akt I SA/Wr 676/99, publ: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Biorąc pod uwagę powyższe należy wskazać, że skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia po jego stronie braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi.
W ocenie Sądu tylko nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie może stanowić uprawdopodobnienie, o którym wyżej mowa, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu.
W tym miejscu należy podkreślić, że uznanie za prawidłowe doręczenie awizowanej przesyłki w trybie art. 44 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267; dalej: kpa) wymaga stwierdzenia, że zachodzi niemożność doręczenia pisma do rąk adresata (doręczenie właściwe na podstawie art. 42 kpa) lub w przypadku nieobecności adresata dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi (art. 43 kpa). Wówczas pismo pozostawia się przez okres 14 dni w placówce pocztowej (w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego). Jednocześnie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata, umieszcza się zawiadomienie o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia ww. zawiadomienia. W przypadku niepodjęcia przesyłki w powyższym siedmiodniowym terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu 14 dni od dnia pozostawienia pisma w placówce pocztowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że argumenty skarżącego podniesione we wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie obalają domniemania doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi doręczonego w trybie art. 44 § 4 kpa. Skarżący wskazał, że nie miał żadnej informacji, iż jakakolwiek przesyłka do niego nadeszła. Tymczasem doręczyciel na kopercie zaznaczył punkt o pozostawieniu przesyłki do odebrania w placówce pocztowej [...] o czym pozostawił zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej. Twierdzenia te znajdują odzwierciedlenie w aktach sądowych sprawy (dowód: k. 29 akt sądowych). W ocenie Sądu umieszczenie na kopercie zawierającej wezwanie pieczęci urzędu pocztowego i daty awizo: zarówno pierwszego, jak i powtórnego, a także wzmianki o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej oraz o pozostawieniu zawiadomienia dawały podstawy do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia zastępczego. Strona skarżąca zaś nie wykazała się żadną inicjatywą w celu uprawdopodobnienia, że było inaczej, jak choćby nie podjęła próby reklamowania doręczenia. Skoro z akt sprawy nie wynika brak informacji o umieszczeniu zawiadomienia o przesyłce, to czynności doręczającego, jako realizujące wszystkie wymogi określone w art. 44 kpa wywołały skutek prawny doręczenia.
W konsekwencji Sąd stanął na stanowisku, że doręczenia wezwań do uzupełnienia braków formalnych skargi nie były wadliwe i mogą korzystać z domniemania doręczenia w trybie art. 44 kpa. Trudno dopatrywać się zaniedbania podmiotu dokonującego doręczenia skoro brak w aktach sprawy jakichkolwiek wątpliwości.
Konkludując, Sąd uznał, że nie została spełniona podstawowa przesłanka do przywrócenia terminu, czyli kryterium braku winy w uchybieniu terminu.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło