VII SA/Wa 1559/12
WyrokWSA w Warszawie2012-09-27
Skład orzekający: Paweł Groński, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Małgorzata Jarecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy W. Sp. z o.o. posiadała interes prawny w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo że jej nieruchomość nie sąsiadowała bezpośrednio z terenem inwestycji i nie wykazała konkretnego przepisu prawa ograniczającego jej prawo do korzystania z nieruchomości w związku z realizacją inwestycji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że W. Sp. z o.o. nie posiadała interesu prawnego w postępowaniu wznowieniowym, ponieważ jej nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji, a podnoszone przez nią argumenty dotyczyły jedynie interesu faktycznego, a nie prawnego. Brak wykazania konkretnego przepisu prawa ograniczającego korzystanie z jej nieruchomości skutkował brakiem legitymacji procesowej do żądania wznowienia postępowania. W związku z tym organy prawidłowo odmówiły uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę.Stan faktyczny
W. Sp. z o.o. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzjami o pozwoleniu na budowę dla inwestycji realizowanej przez [...] S.A. Spółka twierdziła, że nie brała udziału w postępowaniu i że jej interes prawny został naruszony przez sposób włączenia inwestycji do ruchu drogowego. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że W. Sp. z o.o. nie posiada statusu strony, ponieważ jej nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. WSA pierwotnie uchylił decyzję, ale NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2012 r. sprawy ze skargi W.P. Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę skargę oddala
W dniu [...] lipca 2009 r. W. Sp. z o.o. wystąpiła z wnioskiem o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: kpa), postępowania w sprawie zakończonej dwiema decyzjami, tj. ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2007r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany oraz udzielającą pozwolenia na budowę dla [...] S.A. zespołu budynków wielorodzinnych z częścią usługową, garażem podziemnym oraz ostateczną decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2008r., nr [...], którą zmieniono decyzję nr [...], poprzez zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego obejmującego również wjazd na teren inwestycji. Spółka wniosła o uchylenie decyzji oraz o wstrzymanie ich wykonania.
Postępowanie wznowieniowe zostało wszczęte na wniosek W. Sp. z o.o. postanowieniem Prezydenta [...] z dnia [...] września 2009r. Następnie decyzją z dnia [...] października 2009r., ten organ odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] lipca 2007r., gdyż brak było podstaw do przyjęcia, że na etapie wydawania decyzji z dnia [...] lipca 2007r., W. Sp. z o.o. posiadała przymiot strony w rozumieniu art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.; dalej: Prawo budowlane). Decyzja dotyczyła pozwolenia na budowę budynków na działce [...], zakres oddziaływania inwestycji nie obejmował działki W. Sp. z o.o. znajdującej się po drugiej stronie ul. [...]
Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] stycznia 2010r., nr [...]Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania W. Sp. z o.o. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2009 r. - odmawiającej, po wznowieniu postępowania, uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2007r., zatwierdzającej projekt budowlany oraz wydającej pozwolenie na budowę dla [...] S.A. zespołu budynków wielorodzinnych z częścią usługową, garażem podziemnym na terenie (ozn. na projekcie zagospodarowania lit. ABCDEFGHJKLMNO) stanowiącym działkę o nr ew. [...]z obrębu [...] w rejonie ulic x i y w W. - utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2009 r.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, iż obszar oddziaływania inwestycji ogranicza się do działki nr ew [...] z obrębu [...]. Projekt zagospodarowania terenu zatwierdzony ww. decyzją (w granicach oznaczonych w projekcie lit. ABCDEFGHJKLMNO) nie obejmuje wjazdów na teren przedmiotowej inwestycji. Z przedłożonego projektu budowlanego wynika, że inwestycja usytuowana w rejonie ulic x i y w W. graniczy: od zachodu z terenami zajmowanymi przez infrastrukturę PKP, od wschodu z terenami obecnie nie użytkowanymi, od północy z pasem drogowym ul. y, od południa teren przylega do ul. x. Inwestycja ma zapewniony dostęp do drogi publicznej przez projektowane zjazdy. Zjazdy nie będą odbywał się przez działkę skarżącej Spółki.
Zatem w ocenie organu odwoławczego brak jest merytorycznych przesłanek do podjęcia rozstrzygnięcia innej treści niż zawarte w decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2009 r., o odmowie wznowienia postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, W. Sp. z o.o. żądając uchylenia Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2009r. zarzuciła naruszenie przepisów art. 10 § 1, art. 81 kpa poprzez brak umożliwienia czynnego udziału w postępowaniu, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.
Spółka podniosła naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 w związku z artykułem 149 § 2 kpa i art. 8 kpa poprzez przyjęcie, iż skarżący nie posiadał statusu strony na etapie postępowania zakończonego wydaniem decyzji Nr [...] z dnia [...] lipca 2007r. Wskazała, że doszło w sprawie do wydania sprzecznych rozstrzygnięć -postanowieniem wznowiono postępowanie, tym samym uznano przymiot skarżącej Spółki jako strony postępowania, po czym w decyzji tego przymiotu odmówiono. Przymiot strony powinien być przesądzony we wstępnej fazie postępowania, po wniesieniu wniosku a przed wydaniem decyzji.
Skarżąca Spółka wskazała na naruszenia artykułu 7 i 77 kpa poprzez brak należytego zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U, Nr 75, poz. 690 ze zm.) w związku z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, poprzez wyznaczenie przez organ, obszaru oddziaływania inwestycji bez uwzględnienia sąsiadującej nieruchomości skarżącego. Naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 29 ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985 r. (tekst jednolity z dnia 25 stycznia 2007r., Dz. U. Nr 19, poz. 115) w związku z art. 32 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez utrzymanie w mocy decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę bez wymaganych ważnych opinii oraz bez ważnego zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację zjazdu. Naruszenie: art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt budowlany sprzeczny z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu; naruszenie: art. 4 pkt 8 ustawy o drogach publicznych poprzez przyjęcie, że pojęcie zjazd jest tożsame z pojęciem skrzyżowania typu rondo. Spółka stwierdziła, że opinie komunikacyjne będące integralną częścią decyzji o pozwoleniach na budowę w chwili obecnej są nieważne.
Skarżąca spółka powołała się na "wstępną opinię dotyczącą wpływu budowy ronda na komunikację na drogach dojazdowych CH W. w związku z budową osiedla mieszkaniowego [...]" z, której wynika zaburzenie dojazdu do nieruchomości skarżącej Spółki.
W skardze podniesiono również, że Prezydent [...] w swojej argumentacji zignorował fakt, że projektowany dojazd do osiedla będzie prowadzić częściowo przez wyjazd z Centrum Handlowego W., bowiem obie ww. drogi ulegną poprzez projektowane rondo połączeniu. Z treści decyzji zatwierdzających projekt budowlany wynika, iż inwestycja ma być realizowana z wykorzystaniem drogi, która prowadzi częściowo przez działkę stanowiącą własność skarżącej Spółki, ale przede wszystkim stanowi zasadniczy wjazd i wyjazd z należącego do niej Centrum Handlowego W. (działka o nr ew. [...] z obrębu [...]). Takie działanie organu narusza § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dna 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ zatwierdził projekt budowlany, który nie uwzględniał zwiększonego natężenia ruchu na drodze przechodzącej przez teren przedmiotowej inwestycji. Teren, na którym inwestor zamierza zlokalizować rondo, stanowi zasadniczy wyjazd z CH W. . W sprawie nie dokonano oceny, czy budowa dojazdu do osiedla inwestora pozbawi skarżącą Spółkę dojazdu do drogi publicznej.
Zdaniem skarżącej Spółki istnieje niezgodność wydanych decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę z decyzją Nr [...] o warunkach zabudowy z dnia [...] września 2005r. Decyzja ta stwierdza, że należy stosować rozwiązania chroniące interesy osób trzecich przed pozbawieniem dostępu do drogi publicznej. Tymczasem rozwiązania zatwierdzone decyzjami pozwolenia na budowę niewątpliwie znacznie ograniczają dostęp skarżącej Spółki do drogi publicznej. Ponadto w decyzji o warunkach zabudowy mówi się, iż obsługa komunikacyjna inwestycji ma nastąpić od ul. y i ul. x, a rozwiązanie przyjęte w decyzjach pozwolenia na budowę zakłada, iż osiedle nie zostanie komunikacyjnie połączone z ul. y, ale - poprzez budowę ronda - zostanie skomunikowane z wewnętrznym układem drogowym Centrum Handlowego W., co skutkować powinno uchyleniem decyzji po wznowieniu postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Uczestnik postępowania [...] w piśmie procesowym z dnia 28 września 2010 r., podzielił argumentację organów co do tego, iż skarżąca Spółka nie miała przymiotu strony w rozumieniu art. 28 Prawa budowlanego. Ponadto orzekające w sprawie organy wykazały, że skarżący nie doznał w związku z inwestycją ograniczeń prawnych na swojej działce.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 września 2010 r., w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 588/10, uchylając zaskarżoną decyzję uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie podzielił wszystkich zarzutów w niej przedstawionych.
Sąd nie podzielił argumentacji skarżącej Spółki, co do wadliwości procedury wznowieniowej i sprzeczności między postanowieniem o wznowieniu postępowania i zaskarżoną decyzją czyniąc obszerne rozważania dotyczące poszczególnych faz postępowania wznowieniowego.
O uchyleniu decyzji Sąd orzekł uznając, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem zasad opisanych w przepisach art. 7, 77, 107 kpa w szczególności w zw. z art. 28 Prawa budowlanego. Po wznowieniu postępowania nie rozpoznano bowiem właściwie kwestii przymiotu strony skarżącej Spółki. Nie uwzględniono tego, że w zatwierdzonym tą decyzją projekcie budowlanym w pkt 2.5.5 zawarto opis podstawowych rozwiązań projektowych i wskazano, że włączenie inwestycji do ruchu zaprojektowano z uwzględnieniem dojazdu m.in. do Centrum Handlowego W. Projekt zagospodarowania terenu, zatwierdzony przedmiotową decyzją pozwolenia na budowę, zawiera opis zakresu inwestycji poza granicami własności inwestora i wbrew ustaleniom obszaru oddziaływania w tej decyzji obejmuje nie tylko działkę o nr ew. [...], ale także działki m.in. o nr [...],[...],[...],[...]. Wreszcie zawarty w projekcie plan zagospodarowania terenu w części graficznej zawiera rozwiązania usytuowane na ul. y, zatem poza działką nr [...], która w myśl decyzji stanowi obszar oddziaływania inwestycji. Sąd I instancji zauważył także, że wniosek o wznowienie postępowania dotyczył decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2007r. zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej pozwolenia na budowę dla [...] S.A. zespołu budynków wielorodzinnych z częścią usługową, garażem podziemnym oraz decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2008r, zmieniającej wskazaną wyżej decyzję. W niniejszej sprawie organ orzekł wobec decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 2007 r., natomiast zdaniem Sądu I instancji postępowaniem wznowieniowym powinna być objęta również decyzja zmieniająca, gdyż podmiot żądający wznowienia w ogóle nie brał udziału w postępowaniu o wydaniu pozwolenia na budowę i jego zmianę.
W wyniku skargi kasacyjnej wniesionej przez [...] S.A., wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2012 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 213/11 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2010 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że W. Sp. z o.o. żądając wznowienia nie kwestionuje udzielenia pozwolenia na budowę zespołu budynków mieszkalnych ze względu na swój interes prawny, gdyż przyznaje, że nie sąsiaduje z tą inwestycją, lecz w istocie zarzuca jego zdaniem wadliwe dopuszczenie do włączenia przedmiotowej inwestycji do ruchu na drodze publicznej zamiast zastosowania poprzedniego rozwiązania. Jak wskazał NSA skutecznie żądać wznowienia może tylko podmiot podnoszący, że jako strona nie brał udziału w zwykłym postępowaniu (art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa), który jako właściciel nieruchomości wykaże, iż jego nieruchomość powinna być ujęta w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, zaś wadą wznowieniową postępowania zwykłego jest to, że obszar ten ustalono bez uwzględnienia nieruchomości wnioskodawcy. W niniejszej sprawie natomiast do tej kwestii Sąd I instancji się w ogóle nie odniósł sugerując tylko, że dla rozstrzygnięcia sprawy może mieć znaczenie kwestia włączenia do ruchu nieruchomości inwestora. NSA zauważył jednak, że rozwiązania dotyczące ruchu drogowego na drogach publicznych, a w tym włączenia do tego ruchu nowej inwestycji, należą przede wszystkim do zarządcy drogi publicznej, tak w aspekcie przepisów o drogach publicznych, jak i przepisów o ruchu drogowym. Podnoszone więc w zaskarżonym wyroku takie okoliczności jak objęcie dokumentacją budowlaną kwestii połączenia nieruchomości inwestora znajdującej się po jednej stronie ulicy z tą ulicą będącą drogą publiczną należało ocenić wyłącznie w takim zakresie, jaki to może mieć związek z ewentualnym objęciem obszarem oddziaływania nieruchomości W. Sp. z o.o.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny dokonuje kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania, co oznacza, że kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.
Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270; dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA) rozpatruje powtórnie w wyniku przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2012 r. Zauważyć należy, że zgodnie z art. 190 ppsa sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W związku z powyższym Sąd I instancji przy ponownym rozpoznawaniu sprawy jest związany wykładnią prawną zawartą w wyroku NSA z dnia 20 kwietnia 2012 r.
Stosując się do wykładni prawnej zawartej w ww. wyroku z dnia 20 kwietnia 2012r., WSA w Warszawie przy ponownym rozpoznaniu sprawy uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy zaznaczyć, że decyzja podlegająca kontroli Sądu została wydana w toku postępowania wznowieniowego. Jest to jeden z trybów nadzwyczajnych wzruszenia decyzji administracyjnej i stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 kpa. Istotą wznowienia postępowania jest umożliwienie ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, z uwagi na ewentualne wady w postępowaniu prowadzącym do wydania decyzji. Wady te zostały określone enumeratywnie w art. 145 § 1 kpa i art. 145a kpa.
Celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie w trybie zwykłym było dotknięte ww. wadami oraz usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej, a w przypadku stwierdzenia wadliwości decyzji dotychczasowej - doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa, zgodnie z art. 151 § 1 pkt 1 i 2 i § 2 kpa. Orzekając organy administracji publicznej zobowiązane są do przestrzegania przepisów kpa, a przede wszystkim do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zobowiązane są również do wyczerpującego rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 77 § 1 i art. 80 kpa oraz do uzasadnienia według wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa. Nie ulega wątpliwości, że trafność rozstrzygnięcia wydawanego w każdym postępowaniu administracyjnym, w szczególności zaś w postępowaniu nadzwyczajnym, wymaga szczegółowego zbadania i rozważenia wszelkich argumentów, które stanowiłyby podstawę do przyjęcia określonego stanowiska.
Skarżąca spółka jako podstawę wznowienia postępowania podała art. 145 § 1 pkt 4 kpa, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
W tym miejscu wyjaśnić należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że gdy ustalenie istnienia interesu prawnego strony wymaga przeprowadzenia odpowiedniego postępowania wyjaśniającego, organ nie może ograniczyć się do odmowy wznowienia z przyczyn podmiotowych, lecz powinien dokonać odpowiednich ustaleń w toku wznowionego postępowania (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Wa 2186/06 (LEX nr 328635), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2008 r., sygn. akt II OSK 1077/07 (niepubl.)).
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy zauważyć, iż wniosek o wszczęcie postępowania nieważnościowego dotyczył decyzji udzielającej pozwolenia na budowę.
Procedurę udzielenia pozwolenia na budowę reguluje art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Z uwagi na fakt, że powyższy przepis uległ istotnej zmianie w wyniku nowelizacji ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw, która weszła w życie 11 lipca 2003 r., istotne jest ustalenie czy postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę zostało wszczęte przed tą datą czy po.
Z akt administracyjnych wynika, że wniosek inwestora o pozwolenie na budowę wpłynął do Prezydenta m. st. [...] w dniu 19 kwietnia 2007 r., a więc po dacie ww. nowelizacji. Zatem na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu i to inwestorowi organ decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...], zmienioną następnie decyzją z dnia[...]sierpnia 2008 r., nr [...] udzielił wnioskowanego pozwolenia. Następnie pismem z dnia 20 lipca 2009 r. W. Sp. z o.o. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego powyższymi decyzjami.
Należy uznać, że Prezydent [...] w sposób prawidłowy wznowił postępowanie w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2007 r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
Oceniając legitymację W. Sp. z o.o. w postępowaniu wznowieniowym, Sąd stwierdza, że organy prawidłowo uznały, iż nie posiada ona legitymacji procesowej.
Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy kto ma interes prawny. Tak więc osoba, która składała wniosek o wznowienie postępowania musi wykazać swój interes prawny w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczna decyzją. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza ustalenie powszechnie obowiązującego przepisu prawa - najczęściej materialnego na podstawie, którego formułuje się żądania i obowiązki. Tylko zatem taki przepis prawa stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową w postępowaniu administracyjnym. O tym, czy podmiot ten ma interes prawny nie może decydować jedynie sama wola tego podmiotu z różnych przyczyn zainteresowanego prowadzeniem tegoż postępowania. Interes prawny nie jest tożsamy z interesem faktycznym, który oznacza, iż określony podmiot jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz to "zainteresowanie" nie znajduje oparcia w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, które stanowiłoby podstawę żądania stosownych czynności organu administracji.
W postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę o tym kto ma przymiot strony rozstrzyga prawo budowlane.
Zgodnie z przepisem art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, który stanowi wobec regulacji art. 28 kpa lex specialis stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Za obszar oddziaływania obiektu należy uznać obszar określony dla projektowanego obiektu budowlanego w chwili wszczęcia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę tego obiektu, na podstawie jego rodzaju i charakterystyki. Właściciele, użytkownicy wieczyści i zarządcy nieruchomości sąsiadujących z projektowaną budową, muszą wskazać konkretny przepis, przewidujący w konkretnej sytuacji ograniczenie w swobodnym korzystaniu z ich nieruchomości, wprowadzone ze względu na powstanie w sąsiedztwie określonego obiektu budowlanego. Tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa dają podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Natomiast ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w tego typu sprawie, wówczas, bowiem istnieje interes faktyczny, a nie interes prawny.
Pojęcie "interes prawny" nie zostało zdefiniowane w przepisach kodeksu, doktryna i orzecznictwo przyjmuje, że oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego.
Z uwagi na fakt, że przepis szczególny wyłącza przepis ogólny, w niniejszej sprawie, której przedmiotem jest pozwolenie na budowę, zarówno w postępowaniu zwykłym jak i nadzwyczajnym – wznowieniowym stroną jest tylko inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Inwestorem w tej sprawie jest [...] S.A. Skoro wnioskodawca nie jest inwestorem, to aby być stroną postępowania musiałby być właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub zarządcą nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że skarżąca spółka jest właścicielem działki nr [...] z obr. [...]. Natomiast zaskarżona decyzja dotyczy pozwolenia na budowę zespołu budynków mieszkalnych na działce nr [...] z obrębu [...].
Zgodnie z przepisami za obszar oddziaływania obiektu należy uznać obszar określony dla projektowanego obiektu budowlanego w chwili wszczęcia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę tego obiektu, na podstawie jego rodzaju i charakterystyki. Prawidłowo w niniejszej sprawie organy uznały, że przedmiotowa inwestycja – zespół budynków mieszkalnych, nie ogranicza w żaden sposób zagospodarowania działki skarżącej, z uwagi na fakt, że inwestycja usytuowana w rejonie ulic x i y w W. graniczy: od zachodu z terenami zajmowanymi przez infrastrukturę PKP, od wschodu z terenami obecnie nie użytkowanymi, od północy z pasem drogowym ul. y, od południa teren przylega do ul. x. Podkreślić w tym miejscu należy, że działka wnioskodawcy W. Sp. z o.o. znajduje się po drugiej stronie ul. y.
Ponadto sama spółka żądając wznowienia nie kwestionuje udzielenia pozwolenia na budowę zespołu budynków mieszkalnych ze względu na swój interes prawny, przyznając, że nie sąsiaduje z tą inwestycją.
Z uwagi na powyższe regulacje prawne, jak również lokalizacje inwestycji zatwierdzonej decyzją ostateczną z dnia [...] lipca 2007 r., [...] w niniejszej sprawie nie wystąpiła przyczyna określona w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a więc skarżąca spółka legitymuje się jedynie interesem faktycznym co oznacza, że nie jest stroną postępowania. Zatem organy obu instancji w sposób prawidłowy dokonał oceny braku interesu prawnego skarżącej. W rezultacie należy uznać, że organy prawidłowo odmówiły uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 2007 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę.
W momencie ustalenia, że wnioskodawca nie jest stroną, organy zobowiązane były na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa, wydać decyzję odmawiającą uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę i tak też uczyniły.
Odnosząc się do kwestii sposobu dopuszczenia do włączenia przedmiotowej inwestycji do ruchu na drodze publicznej (ul. y), zamiast zastosowania poprzedniego rozwiązania (dostępu od innej ulicy), Sąd uznał, że rozwiązania dotyczące ruchu drogowego na drogach publicznych, a w tym włączenia do tego ruchu nowej inwestycji nie mogą być oceniane w kontekście wpływu na możliwość (w tym ograniczenia) zagospodarowania nieruchomości skarżącej spółki. Szczególnie w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego realizacja spornej inwestycji nie wpływa na ww. sposób zagospodarowania i nie obejmuje obszarem oddziaływania nieruchomości skarżącej. Argumenty podnoszone w skardze dotyczące lokalizacji zjazdu i zwiększenia natężenia ruchu drogowego wskazują wyłącznie na interes faktyczny spółki nie mający oparcia w normie prawa materialnego, z której można wywieść interes prawny w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę.
Zgodnie z § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690) do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej. Z akt sprawy wynika, iż inwestycja ma zapewniony dostęp do drogi publicznej poprzez projektowane wjazdy. Zgodnie z decyzją nr [...] z dnia [...] września 2005 r. o warunkach zabudowy obsługa komunikacyjna inwestycji przewidziana została od ul. y i ul. x. Do akt sprawy inwestor dołączył decyzję Zarządu Dróg Miejskich z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...] zezwalająca Spółce [...] S.A. na lokalizację na czas nieokreślony zjazdów na teren osiedla w pasie drogowym ul. x działki nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...]obręb [...] i ul. y dz. nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] obręb [...]. W uzasadnieniu ww. decyzji stwierdzono, iż Spółka [...] S.A. do wniosku o wydanie zezwolenia na lokalizację zjazdów z ul. x i ul. y na teren osiedla G. dołączyła pozytywną opinię komunikacyjną zarządcy drogi z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...], opinię Inżyniera Ruchu [...] z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...], z których wynika szczegółowe usytuowanie wnioskowanych zjazdów. W przedstawionych opiniach nie zgłoszono żadnych okoliczności, które mogłoby stanowić przeszkodę do udzielenia zezwolenia na lokalizację przedmiotowych zjazdów.
Z analizy przedłożonej dokumentacji nie wynika, że zjazd z ul. y na teren przedmiotowej inwestycji zlokalizowany na działkach nr ew. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]obręb [...] będzie odbywał się przez działkę stanowiącą własność skarżącej spółki, ponieważ zgodnie z rejestrem gruntów działka oznaczona nr ewid. [...] znajduje się we władaniu ZDM, działka o nr ew. [...] jest własnością [...], zaś działki o nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...],[...],obręb [...] stanowią własność Skarbu Państwa.
Powyższe rozwiązanie komunikacyjne powodujące połączenie nieruchomości inwestora znajdującej się po jednej stronie ulicy z tą ulicą będącą drogą publiczną /zjazd/ należy oceniać wyłącznie w takim zakresie, czy to rozwiązanie może powodować objęcie obszarem oddziaływania nieruchomości W. Sp. z o.o. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie do takiego oddziaływania nie dochodzi, a zatem również z tego względu skarżąca spółka prawidłowo nie została dopuszczona do udziału w postępowaniu.
Konkludując zaskarżona decyzja Wojewody [...], jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, zostały wydane zgodnie z prawem, co powoduje konieczność oddalenia skargi.
W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 ppsa, należało orzec jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło