VII SA/Wa 1601/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak (spr.), , Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), po rozpatrzeniu odwołania Z. K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. znak: [...], odmawiającej stwierdzenia, na wniosek Z. K., nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. nr [...], udzielającej "I[...]" pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego nr [...] na nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] stanowiącej własność [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Organ wskazał, że w dacie wydania decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. obowiązywały przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane (Dz. U. 1961 r., Nr 7, poz. 46 ze zm.) oraz zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. z 1966 r. Nr 26 poz. 157). Podniósł, że sporne pozwolenie na budowę zostało poprzedzone wydaniem decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lipca 1973 r., zatwierdzającej plan realizacyjny zagospodarowania terenu osiedla mieszkaniowego w [...] przy ul. [...]. Wskazał, że budynek nr [...] to obiekt pięciokondygnacyjny, a jego odległość od najbliższego budynku znajdującego się na działce sąsiedniej wynosi ponad 10 m. Takie usytuowane nie narusza w sposób rażący § 20 ust. 2 i 3 ww. zarządzenia, dotyczącego wymaganych odległości miedzy budynkami. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. nr [...] nie narusza w sposób rażący przepisów ustawy Prawo budowlane ani ww. zarządzenia, obowiązujących w dacie jej wydania. Podkreślił jednocześnie, że brak jest przepisu nakładającego obowiązek sprawdzenia, czy decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się do zarzutów odwołania wskazał, że zgodnie z § 32 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 stycznia 1973 r. w sprawie ustalania miejsca realizacji inwestycji budowlanych oraz państwowego nadzoru budowlanego nad budownictwem powszechnym (Dz. U. z 1973r., Nr 4, poz. 29) decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego zawiera stwierdzenie zgodności tego planu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i podkreślił, że przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu była wyłącznie decyzja udzielająca pozwolenia na budowę, a nie decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Wskazał też, że poza przedmiotem niniejszego postępowania pozostają zarzuty dotyczące m.in. zalewania wodą piwnic i nieruchomości, przenikania wilgoci, oszpecenia krajobrazu, a także kwestia wyłączenia parceli nr [...] przy ul. [...] z planu zagospodarowania osiedla mieszkaniowego i budowy garaży na tym terenie. W konkluzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podzielił stanowisko Wojewody [...], iż decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. nr [...] nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 Kpa. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. złożył Z. K., zarzucając, iż organ nie zbadał zgodności realizacji inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazał, iż przy wydawaniu pozwolenia na budowę naruszono przepisy: art. 1, art. 3 ust. 1 i ust. 2, art. 4 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane, poprzez ich niezastosowanie. Podniósł też zarzut naruszenia § 32 i § 35 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 stycznia 1973 r. w sprawie ustalenia miejsca realizacji inwestycji budowlanych (...) przez organ wydający decyzję o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Skarżący upatruje rażącego naruszenia prawa w decyzji o udzieleniu pozwoleniu na budowę w nieuwzględnieniu uchwały WRN w [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 1965 r. - Planu Ogólnego Miasta, który przewidywał tereny objęte inwestycją dla zabudowy jednorodzinnej. Wskazał też, że nastąpiło nowe ukształtowanie terenu i trwale przemieszczono masy ziemi, co spowodowało podwyższenie gruntów inwestycyjnych w stosunku do jego nieruchomości, na skutek czego jego nieruchomość jest zalewana wodą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium legalności, a więc zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi przez Sąd następuje więc jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga nie mogła zostać uwzględniona. W pierwszym rzędzie podkreślenia wymaga, iż instytucja stwierdzenia nieważności decyzji będąca nadzwyczajnym środkiem weryfikacji decyzji administracyjnych stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych wyrażonej w art. 16 Kpa, a służącej ochronie takich wartości, jak ochrona porządku prawnego, ochrona praw nabytych, pewność, stabilność i bezpieczeństwo obrotu prawnego. Z tego też powodu tryb ten może być stosowany tylko w sytuacji bezspornego ustalenia wystąpienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 pkt 1-7 Kpa, które to przesłanki z racji ich wyczerpującego wyliczenia nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Wśród wad kwalifikowanych stanowiących przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji art. 156 § 1 pkt 2 Kpa wymienia rażące naruszenie prawa. Podkreślić jednocześnie należy, iż nie każde naruszenie prawa zasługuje na to, aby zakwalifikować je jako "rażące". Stwierdzenie nieważności decyzji z tej przyczyny może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy organ ustali, że decyzja w sposób oczywisty i bezsporny narusza konkretny przepis prawa, przy czym chodzi o przepis, którego treść bez żadnych wątpliwości może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Oczywistość naruszenia polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną, a więc chodzi o sytuację, gdy istnienie tej sprzeczności da się ustalić poprzez proste ich zestawienie (por. wyroki: WSA w Warszawie z 21 grudnia 2005r. VII SA/Wa 706/05 Lex nr 196278, Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2005r. OSK 1134/04 Lex nr 165717, NSA w Warszawie z 26 września 2000r. V SA 2998/99 Lex nr 51249, NSA – OZ we Wrocławiu z 17 kwietnia 2000r. I SA/Wr 914/98 Lex nr 187879, NSA w Warszawie z 22 października 1999r. I SA 8/98 Lex nr 47276). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się ponadto, iż o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki gospodarcze lub społeczne, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 2 marca 2011 r. sygn. akt II OSK 2226/10 Lex nr 824448, z dnia 20 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1614/09 Lex nr 746680, z dnia 8 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 170/10 Lex nr 672887, z dnia 20 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 513/09 Lex nr 597659). Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy podzielić należy stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, iż decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r., udzielająca "[...]" pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego nr [...] w [...] przy ul. [...], nie jest dotknięta żadną z wad nieważności przewidzianych w art. 156 § 1 Kpa. W dacie wydania kontrolowanej w postępowaniu nieważnościowym decyzji obowiązywały przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1961 r. nr 7 poz. 46), zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. z 1966 r. nr 26 poz. 157) oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 stycznia 1973 r. w sprawie ustalania miejsca realizacji inwestycji budowlanych oraz państwowego nadzoru budowlanego na budownictwem powszechnym (Dz. U. z 1973 r. nr 4 poz. 29). Z przepisów tych wynika, że zgodność danej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest badana na etapie wydawania decyzji w przedmiocie zatwierdzenia planu realizacyjnego (§ 32 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w sprawie ustalania miejsca realizacji inwestycji budowlanych oraz państwowego nadzoru budowlanego na budownictwem powszechnym). Bezzasadny jest więc skierowany pod adresem decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę zarzut rażącego naruszenia prawa, którego to naruszenia skarżący upatruje w udzieleniu pozwolenia pomimo niezgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Kontrolowana w postępowaniu nadzorczym decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. poprzedzona była wydaniem decyzji Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lipca 1973 r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego zagospodarowania terenu osiedla mieszkaniowego w [...] przy ul. [...]. Podkreślić trzeba, że przedmiotem badania w postępowaniu nadzorczym toczącym się przed Wojewodą [...] i Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego była decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę, a nie decyzja o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Z tego też względu nie mogły odnieść zamierzonego skutku zawarte w skardze zarzuty wskazujące na naruszenie § 32 i § 35 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 stycznia 1973 r. w sprawie ustalenia miejsca realizacji inwestycji budowlanych (...) przez organ wydający decyzję o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Również pozostałe zarzuty skargi, wskazujące m.in. na zalewanie wodą piwnic i nieruchomości skarżącego, przenikanie wilgoci, oszpecenie krajobrazu, pozostają bez wpływu na wynik sprawy, bowiem nie mogą być rozpatrywane w kategoriach rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2013 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. są zgodne z prawem, bowiem decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1974 r. nr [...] nie jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa, jak również żadną z pozostałych wad określonych w art. 156 § 1 Kpa. Mając powyższe na uwadze, wobec bezzasadności skargi, orzeczono, jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).