VII SA/Wa 163/18

WyrokWSA w Warszawie2018-10-05

Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Krystyna Tomaszewska, Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić ostateczną decyzję nakazującą rozbiórkę budynku, powołując się na art. 161 § 1 K.p.a., jeśli wnioskodawcy wskazują na trudną sytuację mieszkaniową i schorzenie, ale nie udowodniono realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organ administracji prawidłowo odmówił uchylenia ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku. Zastosowanie art. 161 § 1 K.p.a. wymaga łącznego spełnienia trzech przesłanek: ostateczności decyzji, istnienia realnego stanu zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego (lub poważnych szkód dla gospodarki narodowej/interesów państwa) oraz braku możliwości usunięcia tego zagrożenia innymi sposobami. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawcy nie udowodnili istnienia realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego, które wynikałoby z treści decyzji rozbiórkowej lub jej wykonania, a jedynie wskazali na trudności mieszkaniowe i stan zdrowia.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o uchylenie ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, powołując się na art. 161 § 1 K.p.a. Wnioskodawcy wskazali na trudną sytuację mieszkaniową, schorzenie i problemy zdrowotne jako podstawę do uchylenia decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił uchylenia decyzji, uznając, że nie zaistniały przesłanki z art. 161 § 1 K.p.a. Skarżący zarzucili organowi naruszenie przepisów postępowania, w tym brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i nieujęcie faktu śmierci jednej ze stron.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Przewodniczący Przewodniczący, , sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik ( spr.) sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik ( spr.), , Sędziowie Sędziowie Sędziowie, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.) sędzia WSA Krystyna Tomaszewska sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska, , Protokolant Protokolant Protokolant, spec. Joanna Piątek-Macugowska spec. Joanna Piątek-Macugowska spec. Joanna Piątek-Macugowska, , , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2018 r. sprawy ze skargi A. N. i C. N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ( dalej: GINB ) działając na podstawie art. 161 § 1 k.p.a. po rozpatrzeniu wniosku C. N. o uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2013 r. - odmówił uchylenia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. W uzasadnieniu wskazał, iż jak wynika z akt sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] działając na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010r., Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) decyzją z dnia [...] września 2013r. nakazał inwestorom: C. N. i A. N. rozbiórkę odbudowanego, bez wymaganego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego o wymiarach w rzucie 5,90 m x 10,50 m na działce nr [...] w [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 11 lipca2014 r., sygn. akt II SA/Kr 548/14 w wyniku rozpoznania skargi C. N. i A. N. uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej M. W. od wyroku WSA w Krakowie z dnia 11 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 548/14, wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2016 r., sygn. akt II OSK 2922/14 uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki nie została wydana z naruszeniem prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu nakazującym jej uchylenie. Jak wyjaśnił NSA, w toku postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wyznaczył postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. termin do przedstawienia wymaganych dokumentów umożliwiających legalizację odbudowanego budynku mieszkalnego do dnia 28 lutego 2013 r. następnie na wniosek inwestorów termin ten dodatkowo został przedłużony do dnia 31 lipca 2013 r. Jednak bezskuteczny upływ wyznaczonego terminu miał przesądzające znaczenie dla zakończenia procesu legalizacji. Pismem z dnia 10 lutego 2017 r. uzupełnionym pismem z dnia 05 marca 2017 r. C. N. reprezentowana przez A. N. wystąpiła z żądaniem uchylenia na podstawie art. 161 § 1 K.p.a. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2013 r. nakazującej C. N. i A. N. rozbiórkę odbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, iż art. 161 § 1 K.p.a. stanowi, że "Minister może uchylić lub zmienić w niezbędnym zakresie każdą decyzję ostateczną, jeżeli w inny sposób nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo zapobiec poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa". Przepis ten stanowi odstępstwo od podstawowej zasady, jaką jest zasada trwałości ostatecznych decyzji wyrażonych w art. 16 K.p.a. Z treści tego przepisu wynika, że wzruszenie decyzji w tym trybie wymaga spełnienia łącznie trzech przesłanek: 1 .decyzja musi być ostateczna, 2.istnieje stan zagrażający życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo konieczność zapobieżenia poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub ważnych interesów Państwa, 3.nie ma możliwości usunięcia stanu zagrożenia albo zapobieżenia poważnym szkodom w inny sposób. Wskazane przesłanki nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej i muszą zaistnieć łącznie. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 997/10 wskazał, że zastosowanie przepisu art. 161 § 1 K.p.a. w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego jest możliwe tylko w przypadku istniejącego w rzeczywistości stanu zagrożenia tych dóbr. Zagrożenie tych dóbr musi być realne, obiektywnie udowodnione i winno wynikać przede wszystkim z treści samej decyzji ostatecznej lub całokształtu okoliczności jej wydania, a tylko wyjątkowo z jej wykonywania. Z zasady trwałości decyzji administracyjnej oraz z samego brzmienia przepisu art. 161 § 1 K.p.a. wynika jego wyjątkowość, co oznacza konieczność stosowania go z dużą ostrożnością. Przepis ten nie może podlegać wykładni rozszerzającej, lecz wyłącznie ścisłej. W związku z powyższym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że podstawowym celem postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 161 K.p.a. jest ustalenie, w jakim stopniu stan faktyczny odpowiada ustawowym przesłankom uchylenia decyzji ostatecznej, zawartym w art. 161 § 1 K.p.a. W rozpatrywanej sprawie C. N. wskazała, że ma trudną sytuację mieszkaniową, nie ma się gdzie przenieść z budynku, ani przeprowadzić swojego inwentarza. Gmina nie przydziela lokali zastępczych. Jak twierdzi po powodzi w 2010 r. doszło do osunięcia ziemi, a budynek zagrażał bezpieczeństwu i konieczny był remont. Remont był prowadzony etapami. Jak podniosła wnioskodawczyni, jest ona osobą starszą, schorowaną, ma uszkodzony wzrok i dobrze się czuje w swoim siedlisku. Po przeanalizowaniu sprawy Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdził, że argumenty podnoszone przez stronę nie mogą stanowić podstawy do wzruszenia decyzji ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2013 r. nakazującą C. N. i A. N. rozbiórkę odbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Z analizy wskazanych decyzji wynika, że ani ich treść, ani ich wykonanie nie stwarza realnego zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, o których mowa w przepisie art. 161 § 1 K.p.a. Jak wynika z akt sprawy w dniu 01 czerwca 2012 r., pracownicy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] dokonali czynności kontrolnych na działce nr [...] w [...]. Ustalono, że na kontrolowanej działce nr [...] realizowane są roboty budowlane związane z odbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego bez wymaganego pozwolenia na budowę ani bez zgłoszenia. Inwestorami są C. N. i A. N. W trakcie czynności kontrolnych ustalono, że w sierpniu 2011 r. inwestorzy przystąpili m.in. do wymiany pokrycia dachowego z dachówek cementowych na blachę trapezową. Dokonano wymiany zniszczonej konstrukcji więźby dachowej. Zastąpiono ściany drewniane murowanymi, przebudowano komin, a strop drewniany wymieniono na żelbetowy. Wymieniono instalację elektryczną. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] ustalił, że odbudowa przedmiotowego obiektu jest zgodna z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego wsi [...], oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w związku z tym postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z odbudową budynku mieszkalnego jednorodzinnego i zobowiązał do przedłożenia w terminie do 28.02.2013r. stosownych dokumentów w celu zalegalizowania tego obiektu. Następnie na wniosek inwestorów powiatowy organ nadzoru budowlanego postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r., znak: [...] przedłużył termin na dostarczenie dokumentów warunkujących dalszą legalizację do dnia 31 lipca 2013 r. Z uwagi na fakt, że inwestorzy nie przedłożyli w wyznaczonym terminie wymaganych dokumentów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] września 2013r., znak: [...] na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 Prawa budowlanego (utrzymaną w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] nakazał inwestorom C. N. i A. N. rozbiórkę odbudowanego, bez wymaganego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego o wymiarach w rzucie 5,90 m x 10,50 m na działce nr [...] w [...]. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w kontekście przedstawionego powyżej stanu prawnego i faktycznego przedmiotowej sprawy należy uznać, że okoliczności podnoszone przez skarżącą, nie stanowią przesłanek do uchylenia lub zmiany decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego, w trybie art. 161 § 1 K.p.a. Należy mieć na uwadze, iż sytuacja związana z nakazem rozbiórki budynku mieszkalnego, niewątpliwie przyczynia się do powstania sytuacji stresującej, co może wpływać na samopoczucie skarżącej, jednakże jak wyżej podano, przepis art. 161 § 1 K.p.a., ma zastosowanie tylko w sytuacjach wyjątkowych, wywołanych zdarzeniami nadzwyczajnymi, które bezpośrednio zagrażają między innymi życiu lub zdrowiu ludzkiemu i pod warunkiem, że w inny sposób nie można usunąć tego zagrożenia. Centralny organ administracji publicznej stosując przepis art. 161 § 1 K.p.a., ma obowiązek bezspornego wykazania, że w konkretnej sprawie wystąpił stan zagrożenia jednej z wymienionych w tym przepisie wartości i tego stanu nie można usunąć w inny sposób. Z analizy akt sprawy nie wynika, aby w przedmiotowej sprawie stan taki zaistniał. Mając na względzie powyższe okoliczności, jak również, że będąca przedmiotem postępowania decyzja ostateczna [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., Nr [...] nie niesie ze sobą zagrożeń dla życia lub zdrowia ludzkiego, o których mowa w art. 161 § 1 K.p.a., należało odmówić jej uchylenia. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2017 r., znak: [...]. W uzasadnieniu wskazał, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r. została wydana na podstawie art. 161 § 1 K.p.a., zgodnie z którym Minister może uchylić lub zmienić w niezbędnym zakresie każdą decyzję ostateczną, jeżeli w inny sposób nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo zapobiec poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa. Z treści art. 161 § 1 K.p.a. wynika, że wzruszenie decyzji w tym trybie wymaga spełnienia łącznie trzech przesłanek: 1) decyzja musi być ostateczna, 2) istnieje stan zagrażający życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo konieczność zapobieżenia poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub ważnych interesów Państwa, 3) nie ma możliwości usunięcia stanu zagrożenia albo zapobieżenia poważnym szkodom w inny sposób. Wyżej wskazane przesłanki nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Możliwość uchylenia lub zmiany w niezbędnym zakresie decyzji ostatecznej, w trybie art. 161 § 1 K.p.a., odnosi się wyłącznie do ochrony, w sytuacjach wyjątkowych, wartości szczególnie cennych i może nastąpić jedynie wówczas, gdy w inny sposób nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo zapobiec poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa. Zagrożenie tych dóbr musi być realne, obiektywnie udowodnione i winno wynikać przede wszystkim z treści samej decyzji ostatecznej lub całokształtu okoliczności jej wydania, a tylko wyjątkowo z jej wykonania (wyrok NSA z dnia 16 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 889/05). W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak i okoliczności wskazywane przez skarżących nie wykazują, że w przedmiotowej sprawie występują przesłanki do uchylenia lub zmiany decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego, w trybie art. 161 § 1 K.p.a. Podnoszony przez A. N. oraz C. N. we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy argument dotyczący problemów finansowych, nie uzasadnia uchylenia w trybie art. 161 §1 K.p.a. decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. Odnosząc się do zarzutów skarżących Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że uchylona lub zmieniona w trybie art. 161 § 1 K.p.a. może być wyłącznie taka decyzja ostateczna, która nie może być uchylona lub zmieniona na podstawie innych przepisów przewidujących zmianę lub uchylenie takich decyzji (art. 154, 155 i 163 K.p.a.), stwierdzenie ich nieważności (art. 156 § 1 K.p.a.) lub wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną (art. 145 § 1 K.p.a.). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli A. N. i C. N. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 7, 77 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i nie ujęcie jako zagadnienia wstępnego faktu, iż jedna ze stron postępowania zmarła – J. M. i nie było sądowego prawomocnego i ostatecznego podziału jego udziałów przypadających według prawa w tym spadkowego na uczestników postępowania sądowego dlatego skarżący nie byli w stanie przedstawić oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w tak ustalonym zakresie kompetencji sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana na podstawie art. 161 § 1 k.p.a. który stanowi, że "Minister może uchylić lub zmienić w niezbędnym zakresie każdą decyzję ostateczną, jeżeli w inny sposób nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu albo zapobiec poważnym szkodom dla gospodarki narodowej lub dla ważnych interesów Państwa". Z brzmienia przepisu art. 161 § 1 k.p.a. wynika, że ma on m.in. na celu usunięcie stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu. Przy czym, zastosowanie wskazanego przepisu jest możliwe tylko w przypadku istniejącego w rzeczywistości stanu zagrożenia tych dóbr. Zagrożenie wskazanych dóbr musi być realne, obiektywnie udowodnione i winno wynikać przede wszystkim z treści samej decyzji ostatecznej lub całokształtu okoliczności jej wydania, a tylko wyjątkowo z jej wykonywania (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 997/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów - orzeczenia.nsa.gov.pl, oraz z dnia 26 marca 1987 r., sygn. akt II SA 1553/86, LEX nr 10735). Nadto, uchylona lub zmieniona w omawianym trybie może być wyłącznie taka decyzja ostateczna, która nie może być uchylona lub zmieniona na podstawie innych przepisów przewidujących zmianę lub uchylenie takich decyzji (art. 154, art. 155 i art. 163 k.p.a.), stwierdzenie ich nieważności (art. 156 § 1 k.p.a.) lub wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną (art. 145 § 1 k.p.a.) (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 1997 r., sygn. akt III RN 52/96, LEX nr 29996). Zatem wskazany przepis, co należy podkreślić, znajduje zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy istnieje stan zagrożenia dóbr w nim określonych, w tym życia lub zdrowia ludzkiego, i nie można go usunąć poprzez wykorzystanie innych instytucji prawnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Wyjaśnić przy tym należy, że w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 161 k.p.a., organ nadzoru nie dokonuje ponownego ustalenia i oceny prawnej stanu faktycznego odnoszącego się do istoty sprawy zakończonej ostateczną decyzją, (którą to oceną jest on związany), ale bada sprawę wyłącznie w aspekcie określonych tym przepisem przesłanek - ocenia wyłącznie to, czy występuje stan zagrożenia wartości, o których mowa w tym przepisie, a następnie - czy w związku z wystąpieniem realnego zagrożenia wskazanych dóbr, istnieje konieczność eliminacji niewadliwej w stopniu kwalifikowanym decyzji z obrotu prawnego. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić trzeba za organem orzekającym, iż przesłanki określone w art. 161 § 1 k.p.a. nie wystąpiły w niniejszej sprawie. Przede wszystkim z treścią decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], czy też jej wykonaniem, nie wiąże się stan zagrożenia dóbr wymienionych w tym przepisie. Sporna decyzja rozbiórkowa, której wzruszenia w trybie art. 161 § 1 k.p.a. domagają się skarżący została wydana na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane w związku z art. 48 ust. 4 tej ustawy. Decyzją tą organ nadzoru budowlanego nakazał rozbiórkę odbudowanego, bez wymaganego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego o wymiarach w rzucie 5,90 m x 10,50 m na działce nr [...] w [...]. Z wniosku o uchylenie decyzji rozbiórkowej oraz skargi do Sądu wynika, iż źródła zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego skarżący upatrują w tym, iż wykonanie decyzji rozbiórkowej zagraża życiu lub zdrowiu C. N. która jest osobą starszą, schorowaną, ma uszkodzony wzrok. Ponadto ma trudną sytuację mieszkaniową, nie ma się gdzie przenieść z budynku, ani przeprowadzić swojego inwentarza. W ocenie Sądu, powołane przez skarżących okoliczności, nie pozwalają jednak na przyjęcie, że zagrożenie wskazanych w art. 161 § 1 k.p.a. dóbr jest realne i obiektywnie udowodnione (wykazane), a ponadto wynika z treści samej decyzji rozbiórkowej. Z okoliczności tych nie wynika bowiem aby występował bezpośredni związek pomiędzy wykonaniem decyzji rozbiórkowej a niebezpieczeństwem dla życia lub zdrowia ludzkiego. Oczywistym jest, że wykonanie decyzji rozbiórkowej wywołuje u każdego dotkniętego taką decyzją sytuację stresową, która jednak nie stwarza realnego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego. W ocenie Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie naruszył także wskazanych w skardze przepisów postępowania. Naruszenia tych przepisów skarżący upatruje w braku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy zakończonej decyzją rozbiórkową próbując podważyć prawidłowość decyzji rozbiórkowej. Tymczasem na podstawie art. 161 k.p.a., organ nadzoru nie dokonuje ponownego ustalenia i oceny prawnej stanu faktycznego odnoszącego się do istoty sprawy zakończonej ostateczną decyzją, (którą to oceną jest on związany), ale bada tą sprawę wyłącznie w aspekcie określonych tym przepisem przesłanek. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., 718, z późn. zm.), orzekł jak sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło