VII SA/Wa 1708/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-24

Skład orzekający: Maciej Majewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy aplikant adwokacki, który otrzymał pełnomocnictwo substytucyjne od wyznaczonego adwokata, może żądać wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu przysługuje wyłącznie wyznaczonemu przez właściwy organ samorządu zawodowego adwokatowi lub radcy prawnemu. Pełnomocnictwo substytucyjne udzielone przez wyznaczonego pełnomocnika nie uprawnia dalszego pełnomocnika (np. aplikanta adwokackiego) do ubiegania się o takie wynagrodzenie. W związku z tym wniosek aplikanta adwokackiego o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy należy oddalić.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nakazującą rozbiórkę, przeciwko której I. D. i A. D. wnieśli skargę. Skarżącym przyznano prawo pomocy prawnej z urzędu, a Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła adwokata M. W. jako pełnomocnika. Adwokat M. W. udzielił pełnomocnictwa substytucyjnego adwokatowi P. K., który następnie udzielił dalszego pełnomocnictwa aplikantowi adwokackiemu A. Z. Aplikant złożył wniosek o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, który sąd oddalił.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania aplikantowi adwokackiemu A. Z. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Maciej Majewski po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku aplikanta adwokackiego A. Z. o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi I. D. i A. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić przyznania aplikantowi adwokackiemu A. Z. wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy. W dniu 4 września 2014 r. zostało I. D. i A. D. przyznane prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] na pełnomocnika dla skarżącego wyznaczyła adwokata M. W.. W dniu 28 października 2014 r. zostało złożone w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie pełnomocnictwo substytucyjne udzielone przez adw. M. W. dla adw. P. K., który udzielił dalszego pełnomocnictwa aplikantowi adwokackiemu A. Z.. W dniu 19 lutego 2015 r. na rozprawie poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie aplikant adwokacki A. Z. złożyła wniosek o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Jednocześnie złożyła oświadczenie, że koszty te nie zostały opłacone w całości, ani w części. W sprawie zważono, co następuje. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - p.p.s.a.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Brzmienie powyższego przepisu jednoznacznie wskazuje, że wynagrodzenie otrzymuje wyznaczony adwokat/radca prawny. Przez wyznaczonego pełnomocnika należy rozumieć osobę wskazaną przez właściwy organ samorządu zawodowego (Okręgowa Rada Adwokacka, Okręgowa Izba Radców Prawnych). W niniejszej sprawie Okręgowa Rada Adwokacka w [...] jako pełnomocnika skarżącego działającego w ramach prawa pomocy wyznaczyła adwokata M. W., natomiast wniosek o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu złożył pełnomocnik pełnomocnika substytucyjnego adwokata P. K. – aplikant adwokacki A. Z.. Przyznanie wynagrodzenia wyznaczonemu pełnomocnikowi w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków następuje wyłącznie na wniosek pełnomocnika – wyznaczonego przez właściwą radę korporacji zawodowej (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2010 r. II SA/Wa 349/09 - LEX nr 637743). Pełnomocnictwo substytucyjne nie stanowi natomiast podstawy do ubiegania się przez dalszego pełnomocnika o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i to niezależnie od tego, czy ubiega się on o wynagrodzenie na swoją rzecz, czy też na rzecz radcy prawnego wyznaczonego. Znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo substytucyjne nie stanowi podstawy do uznania, że wobec pełnomocnika substytucyjnego ma zastosowanie art. 39 pkt 4 p.p.s.a. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa nie powoduje zwolnienia wyznaczonego radcy prawnego od udzielenia pomocy prawnej z urzędu, nie oznacza też, że substytut może wystąpić o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w imieniu wyznaczonego pełnomocnika. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa powoduje powstanie określonego stosunku jedynie pomiędzy substytutem i stroną (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2010 r. sygn. akt II OZ 1288/10, postanowienie NSA z dnia 17 marca 2010 r. sygn. akt I OZ 184/10). Sąd administracyjny nie może ingerować w kwestie rozliczeń pomiędzy wyznaczonym adwokatem, a pełnomocnikiem substytucyjnym. W wyniku udzielenia dalszego pełnomocnictwa nie następuje zmiana osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wyznaczonego przez właściwą korporację. Oznacza to także, iż wymagane oświadczenie dotyczące opłacenia kosztów udzielonej pomocy prawnej powinno być złożone przez adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką. Z tych przyczyn, orzeczono na podstawie art. 250 w zw. z art. 258 § 1 pkt 8 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło