VII SA/Wa 1721/19

WyrokWSA w Warszawie2020-01-29

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Grzegorz Rudnicki, Tomasz Stawecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją, oparty na twierdzeniu o fałszywości dowodów, może zostać uwzględniony, jeśli fałszywość ta nie została potwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest zgodna z prawem. W przypadku wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 KPA, strona wnioskująca musi wykazać, że dowody, na których oparto decyzję, okazały się fałszywe, co musi być potwierdzone prawomocnym orzeczeniem. Sama ekspertyza techniczna lub umorzone postępowanie karne nie są wystarczające do stwierdzenia fałszywości dowodów w rozumieniu tego przepisu.
Stan faktyczny
Skarżąca K. C. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z lipca 2017 r., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą nakazu wykonania określonych robót budowlanych. Jako podstawę wznowienia wskazała m.in. fałszywość dowodów, na których oparto decyzję, powołując się na nowe ekspertyzy techniczne. Organy administracji odmówiły uchylenia decyzji, a następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Warszawie, domagając się stwierdzenia nieważności lub uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), , Protokolant specjalista Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania oddala skargę 1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej także "GINB") decyzją z [...] czerwca 2019 r. znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania K. C. (dalej: "skarżąca") utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "[...] WINB") z [...] marca 2019 r., znak: [...], odmawiającą uchylenia we wznowionym postępowaniu własnej decyzji ostatecznej z [...] lipca 2017 r. znak: [...]. Zaskarżona decyzja GINB z [...] czerwca 2019 r. zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. 2. Decyzją z [...] marca 2017 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w S. (dalej: "PINB w S.") orzekł o braku podstaw do wydania nakazu wykonania określonych robót budowlanych i czynności, w sprawie robót budowlanych prowadzonych przez A. C. i T. C. i polegających na remoncie stropu międzykondygnacyjnego w mieszkaniu nr [...] w budynku położonym przy ul. [...] w S.. Lokal nr [...] znajduje się bezpośrednio nad lokalem zamieszkiwanym przez skarżącą. Decyzja PINB w S. została wydana na podstawie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 120 (dalej: "pr.bud."). Przy wydawaniu ww. decyzji PINB w S. kierował się m.in. Ekspertyzą techniczną w zakresie bezpieczeństwa konstrukcji stropu drewnianego zwykłego międzykondygnacyjnego w pokoju mieszkana nr [...] w budynku wielorodzinnym w S. ul. [...], sporządzoną przez mgr inż. M. G. w kwietniu 2014 r. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej [...] WINB decyzją z [...] lipca 2017 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję PINB w S. z [...] marca 2017 r. nie znajdując podstaw prawnych do jej uchylenia lub zmiany. Powyższa decyzja z [...] lipca 2017 r. stała się przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Na podstawie takiej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 15 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 612/17 oddalił skargę skarżącej na decyzję organu drugiej instancji z [...] lipca 2017 r. Sąd uznał, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie naruszył bowiem przepisów prawa w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Z materiału dowodowego wynika, że w sprawie sporządzono kilka opinii technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że wobec zastrzeżeń skarżącej co do przekroczenia norm akustycznych także na tę okoliczność została wykonana ekspertyza. Z opinii tych wynikało, że roboty budowlane wykonane w lokalu mieszkalnym nr [...] dotyczące wymiany wypełnienia w stropie międzykondygnacyjnym, jak również wymiany warstw podłogowych, zostały wykonane zgodnie z zasadami wiedzy technicznej zapewniając spełnienie wymagań w zakresie bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, bezpieczeństwa użytkowania, ochrony przed hałasem i drganiami, a zastosowane przez inwestora wyroby budowlane są zgodne z przepisami. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie nie doszło również do naruszenia norm postępowania administracyjnego. 3. Wnioskiem z 23 lipca 2018 r. skarżąca wystąpiła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] WINB z [...] lipca 2017 r. wskazując jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 1, 5 i 6 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, dalej: "k.p.a.". Wniosek skarżącej o wznowienie postępowania administracyjnego dotyczył więc decyzji [...] WINB jako decyzji organu drugiej instancji w sprawie braku podstaw do wydania nakazu wykonania określonych robót i czynności przez właścicieli lokalu mieszkalnego nr [...] znajdującego się w budynku przy ul. [...] w S.. Do wniosku o wznowienie postępowania skarżąca dołączyła ekspertyzę techniczną z czerwca 2018 r. dotyczącą stanu technicznego stropu nad parterem w obszarze pokoju w lokalu mieszkalnym nr [...] usytuowanym w budynku zlokalizowanym w S. przy ul. [...], którą sporządzili inż. R. L. wraz z dr hab. M. N. i mgr inż. T. M. (dalej "ekspertyza inż. R.L."). Skarżąca przedłożyła także opinię z grudnia 2017 r. wystawioną przez dr K. L., biegłego sądowego, w zakresie izolacyjności akustycznej stropu na dźwięki uderzeniowe [dotyczącą lokalu mieszkalnego] w S. przy ul. [...] pomiędzy lokalami [...] i [...]. Skarżąca stwierdziła m.in. że w świetle ekspertyzy inż. R. L. dowody, na których oparto decyzję P. WINB z [...] lipca 2017 r., zostały sfałszowane, a fakty wynikające z tej opinii stanowią nowe okoliczności w sprawie. Wnioskodawczyni wskazała, że organy nadzoru budowlanego właściwe w sprawie powinny konsultować się z Prokuraturą Rejonową w S., a brak takiego współdziałania stanowi - w myśl art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. - podstawę do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją [...] WINB z [...] lipca 2017 r. Postanowieniem z [...] września 2018 r. [...] WINB wznowił postępowanie administracyjne zakończone własną decyzją ostateczną z [...] lipca 2017 r. Następnie, po rozpatrzeniu wniosku skarżącej z [...] lipca 2018 r. [...] WINB decyzją z [...] stycznia 2019 r. odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z [...] lipca 2017 r., utrzymującej w mocy decyzję PINB w S. z [...] marca 2017 r. Decyzją z [...] lutego 2019 r. nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił ww. decyzję organu wojewódzkiego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu GINB wskazał, że decyzja [...] WINB z [...] stycznia 2019 r. została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 24 § 1 pkt 3 k.p.a., co obligowało organ do jej uchylenia i przekazania sprawy do [...] WINB celem usunięcia wady postępowania określonej w 145 § 1 pkt 3 k.p.a. 4. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy [...] WINB decyzją z [...] marca 2019 r. odmówił uchylenia własnej decyzji ostatecznej z [...] lipca 2017 r. utrzymującej w mocy decyzję PINB w S. z [...] marca 2017 r. Wskazana decyzja organu wojewódzkiego została wydana na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1, pkt 5 i pkt 6 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 pr.bud. [...] WINB podkreślił, że strona wskazując art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. jako podstawę wznowienia postępowania, powinna do wniosku dołączyć kopię prawomocnego wyroku potwierdzającego fakt popełnienia przestępstwa. Tymczasem skarżąca wskazała jedynie na treść ekspertyzy technicznej wykonanej przez inż. R.L.. Zdaniem skarżącej wcześniejsza ekspertyza na której oparto decyzję z [...] lipca 2017 r. została sporządzona na podstawie "sfałszowanych dowodów", a w szczególności "w analizowanym stropie nie ma skalistej wełny mineralnej 15 cm. Parametry poszczególnych warstw stropu są fikcyjne". Skarżąca powołała również ww. ekspertyzę jako przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody). Po zbadaniu ww. zarzutów [...] WINB stwierdził, że ekspertyza sporządzona w 2018 r. przez inż. R. L. nie jest okoliczności nową, a także nie wskazuje okoliczności mających wpływ na ocenę istniejącego materiału dowodowego, na podstawie którego wydano rozstrzygnięcie PINB w S., a następnie rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Organ wojewódzki wskazał również, że według punktu 6.6. ww. ekspertyzy "stopień dekapitalizacji stropu w pokoju w lokalu nr [...], nad lokalem mieszkalnym nr [...] (...) jest właściwy dla okresu użytkowania obiektu. Brak jest znamion zewnętrznych świadczących o występowaniu bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa konstrukcji oraz bezpieczeństwa użytkowania z uwagi na stan techniczny stropu objętego opracowaniem. Nie zachodzi zatem przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Oceniając powołaną przez wnioskodawcę przesłankę art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a., [...] WINB stwierdził, że Prokuratura nie stanowi dla rozpatrywanej sprawy "innego organu", bez opinii którego nie można było wydać omawianej decyzji. Przepisy prawa materialnego, tj. art. 50 i 51 pr.bud., na podstawie których wydano decyzję PINB w S., nie wymagały zajęcia stanowiska przez inny organ. Nie wystąpiła więc przesłanka wznowienia postępowania przewidziana w art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. W ocenie [...] WINB zebrane dowody nie stanowią podstawy do uchylenia decyzji PINB w S. na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. Prawidłowość decyzji [...] WINB z [...] lipca 2017 r. potwierdził wreszcie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wskazanym wcześniej prawomocnym wyrokiem z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 612/17. Sąd oddalił skargę skarżącej. Takie orzeczenie sądowe zamyka w zasadzie organom administracji publicznej możliwość korzystania z nadzwyczajnych trybów postępowań dla uchylenia decyzji ostatecznych. Reguła ta działa jednak tylko gdy przyczyny wadliwości mogły być zbadane przez sąd w toku rozpoznania skargi. Po wyroku oddalającym skargę niedopuszczalne więc jest uchylenie decyzji z przyczyn wymienionych w art. 145 § 1 pkt 3, 4 i 6 k.p.a. Tym samym, wyrok WSA w Gdańsku wydany w przedmiotowej sprawie wyrok zamknął drogę do badania wystąpienia przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. W świetle przedstawionych okoliczności [...] WINB jako organ pierwszej instancji stwierdził, że nie znajduje podstaw do uchylenia własnej decyzji z [...] lipca 2017 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, pkt 5 i pkt 6 k.p.a. 5. Od decyzji organu pierwszej instancji odwołanie złożyła skarżąca domagając się przeprowadzenia weryfikacji poprawności rozstrzygnięcia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 5 i uchylenia decyzji w tej części. Skarżąca podtrzymała swoje wcześniejsze argumenty. 6. Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną do Sądu decyzją z [...] czerwca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję [...] WINB z [...] marca 2019 r. Organ drugiej instancji wydał ww. rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. GINB wyjaśnił istotę postępowania w sprawie wznowienia postępowania, a także podstawy rozróżnienia dwóch etapów takiego postępowania: formalnego i materialnego. Organ drugiej instancji potwierdził też prawidłowość wznowienia postępowania w rozpatrywanej sprawie. Z uwagi na fakt, że we wniosku o wznowienie postępowania skarżąca wskazała jako podstawę wznowienia art. 145 § 1 pkt 1, a także art. 145 § 1 pkt 5 oraz pkt 6 k.p.a., organ wyjaśnił kiedy zastosowanie znajdują przesłanki wznowienia wymienione we wskazanych trzech przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Mając na względzie zasady stosowania art. 145 § 1 k.p.a. GINB stwierdził, że skarżąca (wnioskodawczyni) nie przedstawiła dowodu w postaci orzeczenia sądu lub innego organu potwierdzającego zaistnienie wskazywanego przez nią fałszerstwa. Potwierdzeniem ziszczenia się takiej przesłanki wznowienia nie może natomiast być powoływana przez skarżącą ekspertyza inż. R. L.. Również kopia zawiadomienia Prokuratury Rejonowej w S. z [...] lutego 2019 r. o podjęciu na nowo umorzonego śledztwa w sprawie podżegania do poświadczenia nieprawdy co do okoliczności mającej znaczenie prawne nie przesądza o fałszywości dowodu przyjętego w sprawie administracyjnej. Nie zachodzą także przypadki określone w art. 145 § 2 i § 3 k.p.a. W związku z tym należy stwierdzić, że nie potwierdziło się sugerowane przez skarżącą wystąpienie przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Z kolei z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wynika, że postępowanie wznawia się, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Po zbadaniu akt sprawy organ stwierdził, że powołana przez skarżącą faktyczna podstawa wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § pkt 5 k.p.a., tj. ujawnienie nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi nie potwierdziła się. W szczególności w przypadku ekspertyzy wykonanej przez inż. R. L. nie można mówić o nowych faktach, ani tym bardziej faktach istotnych dla sprawy, gdyż wnioski zawarte we wskazanej ekspertyzie pokrywają się z wnioskami zawartymi w ekspertyzie mgr. inż. M. G. w przedmiocie oceny bezpieczeństwa stropu. Na tej ostatniej opierał się organ wojewódzki wydając decyzję z [...] lipca 2017 r. GINB podzielił też pogląd, że niezasadny jest zarzut skarżącej odwołujący się do art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a., tj. okoliczności wydania kwestionowanej decyzji bez wymaganego przez prawo stanowiska innego organu. Zdaniem organu drogę do badania wystąpienia wskazanej przesłanki wznowienia postępowania zamknął wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 612/17. Z uwagi na przedstawione okoliczności GINB stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie nie zostały spełnione przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 1, pkt 5 i pkt 6 k.p.a. Tym samym brak jest podstaw do uchylenia w trybie wznowienia decyzji [...] WINB z dnia [...] lipca 2017 r. Zdaniem organu drugiej instancji [...] WINB wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] marca 2019 r. zasadnie odmówił uchylenia w trybie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. własnej decyzji z dnia [...] lipca 2017 r. 7. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji skarżąca pismem z [...] czerwca 2019 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o stwierdzenie nieważności decyzji GINB z [...] czerwca 2019 r., jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdyż utrzymującej w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2019 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Skarżąca wniosła ponadto o zasądzenie kosztów postępowania oraz przeprowadzenie dowodu na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. z dokumentu biegłego R. L. oraz biegłego K. L.. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nierozważenie całego materiału dowodowego, a w konsekwencji niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż skutkowało błędnym uznaniem przez organ, że skarżąca nie przedstawiła dowodu w postaci orzeczenia sądu lub innego organu, potwierdzającego zaistnienie wskazanego przez nią fałszerstwa. 8. Odpowiadając w dniu [...] sierpnia 2019 r. na ww. skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Organ stwierdził, że przesłanki, którymi kierował się przy podejmowaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia zostały wyczerpująco przedstawione, a zarzuty podniesione przez skarżących są bezzasadne i pozostają bez wpływu na treść wydanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.) zadanie Sądu jest ściśle określone: Sąd ma dokonać kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. W związku z tym, Sąd ma obowiązek wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny jeśli stwierdzi, że w danej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, lub doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, albo przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nakazuje to art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."). Sąd ma też obowiązek stwierdzić nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli akt taki jest dotknięty którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Natomiast w przypadku niestwierdzenia wskazanych postaci naruszenia prawa przez organ administracji, skarga podlega oddaleniu. Inaczej mówiąc, jeśli zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, uchylenie jej przez sąd jest niedopuszczalne. Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną. Sąd oddalił skargę złożoną przez skarżącą, gdyż po wnikliwym rozpatrzeniu sprawy stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Analizując skargę Sąd wziął pod uwagę, że skarżąca w swoim wniosku z [...] lipca 2018 r. uznała wznowienie postępowania jest uzasadnione, gdyż w przypadku przedmiotowej decyzji z [...] lipca 2017 r. wystąpiły przesłanki wymienione art. 145 § 1 pkt 1, pkt 5 oraz pkt 6 k.p.a. Później, bezpośrednio w skardze do niniejszego Sądu skarżąca przesłanki wznowienia ograniczyła do art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., przy czym skarżąca uznała, że naruszenia prawa przez organy właściwe w sprawie miało charakter rażący w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Według skarżącej uzasadnione jest zatem stwierdzenie nieważności decyzji z [...] lipca 2017 r. lub choćby uchylenie jej na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. Przedstawiając motywy rozstrzygnięcia Sądu należy wyjaśnić kilka istotnych okoliczności procesowych. Przede wszystkim, postępowanie o wznowienie postępowania administracyjnego przewidziane w art. 145 § 1 k.p.a. stanowi jedno z kilku znanych prawu administracyjnemu postępowań nadzwyczajnych. Celem postępowania zwanego w języku prawniczym wznowieniowym jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonym wadami oraz usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, czyli ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość zakończonego postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym. Decyzja wydana w postępowaniu wznowieniowym może zatem doprowadzić do podważenia decyzji ostatecznej, a przez to godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 k.p.a.). Przepisy o wznowieniu postępowania mają zatem charakter wyjątku od reguły (patrz: m.in. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2002r., sygn. OPS 11/02, a także: B. Adamiak, Komentarz do art. 16 Nb 4, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 13. wyd., Warszawa 2014, s. 93-94). W pewnym zakresie na marginesie powyższej systemowej interpretacji przepisów o wznowieniu postępowania administracyjnego, ale w części ze względu na żądanie zawarte w skardze, należy wskazać, że innym postępowaniem nadzwyczajnym jest postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji. Nieważność decyzji nie jest kwestią błahą, przeciwnie naruszenie prawa musi być stwierdzone na podstawie jasnego przepisu prawa i musi ściśle odpowiadać treści normy wyrażonej w takim przepisie. Takie stanowisko przyjmowała nauka prawa administracyjnego i orzecznictwo Najwyższego Trybunału Administracyjnego jeszcze w początku XX wieku (patrz: Z. Janowicz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, PWN, Warszawa – Poznań, 1992, str. 378). Dlatego współcześnie przyjmuje się, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. można mówić, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli skutki, jakie wywołuje decyzja (patrz np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2725/15). W związku z przedstawioną wyżej wykładnią systemową przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego przyjmuje się, że przepisy o wznowieniu postępowania, w tym art. 145 k.p.a., powinny być wykładane ściśle lub nawet zwężająco (ścieśniająco), gdyż znana od bardzo dawna zasada rozumowania prawniczego wskazuje, że znaczenia norm wyjątkowych nie wolno rozszerzać (exceptiones non sunt extendendae, patrz np.: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1148/17 oraz z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt II OSK 1678/15). W rozpatrywanej sprawie należy więc przyjąć, że przesłanki wznowienia należy bezwzględnie ustalać zgodnie z brzmieniem właściwego przepisu Kodeksu. Art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. nakazuje organowi wznowić postępowanie "w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (...) jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe". Oznacza to, że aby organ miał obowiązek wznowienia postępowania strona wnioskująca o wznowienie musi wskazać takie dowody, które: primo, są istotne dla sprawy zakończonej decyzją ostateczną, a więc ich uwzględnienie lub pominiecie doprowadzi do zmiany rozstrzygnięcia, a secundo, muszą okazać się fałszywe. Niezgodność z prawdą twierdzenia wywiedzionego w wyniku przyjęcia określonych dowodów musi być bezsporna, nie budząca wątpliwości, a ponadto taka fałszywość musi wynikać z celowego działania określonej osoby oraz musi się "okazać", czyli zostać potwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Fałszywość dowodów nie może wynikać z domniemania, z silnego nawet przekonania strony wnioskującej, że doszło do sfałszowania dowodu, że stronie "wydaje się", iż treść dowodu wskazuje na niezgodny z rzeczywistością stan rzeczy (patrz np.: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 września 2019 r., sygn. akt II OSK 2087/18; a także: B. Adamiak, Komentarz do art. 145 Nb 11, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 13. wyd., Warszawa 2014, s. 578-579). W świetle przedstawionych zasad prawa administracyjnego i po zbadaniu okoliczności rozpatrywanej sprawy należało przyjąć, że skarżąca nie wykazała, że w związku z kwestionowaną decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2017 r. ziściła się przesłanka, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Skarżąca nie określiła precyzyjnie na czym polegałoby sfałszowanie dokumentów dotyczących rozpatrywanej sprawy. Jej zdaniem fałszywość dowodów przyjętych przez [...] WINB wynika z ekspertyzy inż. R. L.. Tymczasem analiza wskazanej ekspertyzy – dodajmy - przygotowanej na zlecenie Prokuratury Rejonowej w S.(str. 1 ekspertyzy), nie wskazuje na żadne działanie, które mogłoby polegać, bądź prowadzić do fałszerstwa. Ustalenia tej ekspertyzy dotyczą technicznej strony sufitu nad lokalem nr [...] są co do zasady zgodne z ustaleniami ekspertyzy inż. M.G. z 2014 r. Ekspertyza inż. R. L. zawiera pozytywną ocenę stanu budynku oraz stanu robót budowlanych przeprowadzonych przez właścicieli lokalu nr [...] (patrz pkt. 6.6 – 6.7 ekspertyzy, str. 18-19). Co więcej, zalecenia zawarte w pkt 7.0 [7.1-7.7] ekspertyzy odnoszą się do lokalu nr [...], a nie lokalu nr [...]. Również od strony formalnej należy stwierdzić, że przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. nie została spełniona. Skarżąca powołuje się na postępowania prowadzone z jej inicjatywy przez Prokuraturę Rejonową w S., ale nie wskazuje, że postępowania te nie zakończyły się wniesieniem aktu oskarżenia i tym bardziej nie doprowadziły do prawomocnego wyroku skazującego, który potwierdzałby sfałszowanie dowodu. Przeciwnie, postępowania prowadzone przez Prokuraturę dotyczyły innych czynów zabronionych: niedopełnienia obowiązku przez urzędnika i nielegalnie prowadzonych prac budowlanych (m.in. k. 123 akt adm.). Wszystkie te postępowania zostały umorzone. Prowadzone też było postępowanie cywilne przed Sądem Okręgowym w G. (sygn. akt [...]) z powództwa skarżącej, ale i w tym zakresie stwierdzano legalność działania właścicieli lokalu nr [...] (patrz opinia biegłego str. 98-108 akt admin.). Należy wreszcie podkreślić, że decyzja [...] WINB z [...] lipca 2017 r. była kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (sprawa o sygn. akt II SA/Gd 612/17). WSA w Gdańsku wyrokiem z dnia 15 listopada 2017 r., oddalił skargę skarżącej. Oznacza to, że sąd administracyjny już wcześniej badał okoliczności wydania decyzji z [...] lipca 2017 r. Gdyby we wskazanym postępowaniu sądowoadministracyjnym ujawniły się okoliczności, które obecnie podnosi skarżąca, orzeczenie WSA w Gdańsku byłoby odmienne. Niezbędne jest też podkreślenie, że sąd administracyjny badając legalność określonej decyzji administracyjnej wydanej w postępowaniu zwykłym ma obowiązek z urzędu brać pod uwagę okoliczności, które mogłyby być podstawą stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji. WSA w Gdańsku we wskazanej sprawie takich okoliczności nie stwierdził. Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę nie dopatrzył się również naruszenia przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję, przepisów postępowania, w tym w szczególności art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. W opinii Sądu [...] WINB prawidłowo rozważył cały materiał dowodowy, wyjaśnił wszystkie istotne okoliczności sprawy i wydał rozstrzygnięcie zgodne z prawem. Biorąc pod uwagę przedstawioną analizę przepisów prawa znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, zasady rozumowania prawniczego i okoliczności faktyczne istotne w sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga niezasadna. Mając na względzie powyższe ustalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło