VII SA/Wa 1834/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Protokolant Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi Towarzystwa [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak: [...] w przedmiocie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania skargę oddala Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia19 kwietnia 2007r., w sprawie o sygn. akt VII Sygn. akt VII SA/Wa/Wa 2017/06 uchylił postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2006r., znak: [...] oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na skutek stwierdzenia przystąpienia do użytkowania basenu portowego z naruszeniem art. 55 ustawy Prawo budowlane, postanowieniem z dnia [...] lipca 2006r znak: [...] na podstawie art. 57 ust 7 w związku z art. 59f oraz art. 59g i art. 83 ust 3 ustawy Prawo budowlane i art. 123 k.p.a. nałożył na inwestora Towarzystwo [...] gm. R. z tytułu nielegalnego użytkowania basenu portowego (obiekt kat. XXI) o powierzchni 13.300 m² karę pieniężną w wysokości 125.000 zł (wysokość obliczono według wzoru: 500 zł (s- stawka opłaty) x 10 (k- współczynnik kategorii obiektu) x 2,5 (w) x 10 = 125.000 zł kwalifikując obiekt do kategorii XXI, której współczynnik k=10, a współczynnik wielkości obiektu w = 2,5. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia inwestora, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ stwierdził, iż inwestor przystąpił do użytkowania pomimo wniesionego w dniu 20 stycznia 2005r przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego sprzeciwu odnośnie zawiadomienia o zakończeniu budowy Stanicy Żeglarskiej. W ocenie organu odwoławczego fakt przystąpienia do użytkowania wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w tym dokumentacji fotograficznej. Uchylając opisane wyżej rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że sprawa nie została prawidłowo wyjaśniona. W szczególności nie wyjaśniono legalności niniejszego obiektu, nie odniesiono się do zarzutów inwestora, iż kanał wejściowy do portu jest drogą wodną do niego nie należącą, której nie może zablokować i powstrzymać załóg jachtowych wpływających do portu oraz tego, że 2/3 basenu portowego są użytkowane legalnie od 20 lat. Sąd wskazał, że organ musi zbadać zakres nielegalnego użytkowania obiektu oraz wyjaśnić kwestię zakwalifikowania przedmiotowego basenu jako budowli związanej z transportem wodnym. Po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2009r., Nr [...], zatwierdził projekt budowlany zamienny wybudowanego basenu portowego na terenie Stanicy Towarzystwa [...] w P. k/R. nad jeziorem [...] w m. P. k/R. działki geod. nr [...] i [...] oraz jednocześnie nałożył na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W wyniku przeprowadzonej w dniu 16 czerwca 2009r. kontroli przedmiotowej inwestycji, stwierdzono, iż basen portowy na terenie Stanicy Żeglarskiej Towarzystwa [...] w P. k/R. nad jeziorem [...] jest użytkowany bez wymaganego prawem pozwolenia. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009r., znak: [...] – nałożył na ww. inwestora karę z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania basenu portowego w wysokości położonego na terenie Stanicy Żeglarskiej [...] w P. k/R. (obiekt kat. XXI) o powierzchni 13.300 m2 tj. w przedziale ponad 10.000m2 (wg tabeli stanowiącej Załącznik do ustawy Prawo budowlane), w wysokości 125.000,00 zł (słownie; sto dwadzieścia pięć tysięcy złotych). Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy w/w postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009r.,. W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że ostatecznie byt prawny przedmiotowego obiektu określiła decyzja z dnia [...] stycznia 2009r., Nr [...] [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którą organ zatwierdził projekt budowlany zamienny wybudowanego basenu portowego na terenie Stanicy Żeglarskiej "[...]" w P. k/R. nad jez. B. działki geod. nr [...] i [...] oraz nałożył na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalenia wizji przeprowadzonej przez w dniu 16 czerwca 2009r. jednoznacznie wykazały, że przedmiotowy basen portowy jest użytkowany bez wymaganego prawem pozwolenia. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał także, że kopie zawiadomień z lat 1984r. i 1985r. skierowane do Wojewody [...] o przystąpieniu do użytkowania budynków Stanicy Żeglarskiej wraz z ok. 8000 m2 portu nie wskazują, iż do takiego zgłoszenia faktycznie doszło brak, bowiem potwierdzenia wpływu do właściwego organu. Realizując wytyczne zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2007r., w sprawie o sygn. akt: VII SA/Wa 2017/06. organ II instancji wskazał, że w toku niniejszego postępowania jednoznacznie ustalono, że nielegalnie użytkowany jest cały port jachtowy o powierzchni ponad 13.000 m2. Nie ma bowiem żadnej przesłanki świadczącej o tym, iż część basenu portowego została wcześniej legalnie, skutecznie zgłoszona do użytkowania. Zgromadzona podczas kontroli dokumentacja w postaci zdjęć, wyraźnie wskazuje na użytkowanie portu jachtowego, dodatkowo ogólnodostępne cenniki, brak jakichkolwiek zabezpieczeń uniemożliwiających cumowanie jachtów świadczą o prowadzonej przez inwestora działalności gospodarczej związanej z prowadzeniem Stanicy Żeglarskiej. W takiej sytuacji nie można więc mówić o tym, iż inwestor nie użytkuje przedmiotowego obiektu, a jest on jedynie wykorzystywany przez osoby trzecie bez zgody właściciela. Skargę, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wniosło Towarzystwo [...] w P. k/R. Skarżące Towarzystwo dochodząc jego uchylenia zarzuciło naruszenie przepisów: art. 57 ust. 7 i art. 59f ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne ustalenie, że przedmiotowa inwestycja to obiekt budowlany związany z transportem wodnym (kat, XXI), a nie obiekt sportowo – rekreacyjny, którego częścią składową jest basen dla jachtów (kat, V), co miało istotny wpływ na wysokość nałożonej na inwestora kary z tytułu nielegalnego przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego, art. 7, 8 i 77 k.p.a. poprzez:- błędne ustalenie powierzchni obiektu - basenu portowego - użytkowanego bez zezwolenia tj, przyjęcie domniemania, że bez pozwolenia użytkowana jest cała powierzchnia obiektu budowlanego (ponad 13 000 m2), podczas gdy w dacie kontroli, bez pozwolenia użytkowana była jedynie część basenu portowego o powierzchni ok. 5 300 m2. Ponadto niepełne i niewyczerpujące rozpatrzeniu całego materiału dowodowego wyrażającym się w pominięciu dokumentów wskazanych w uzasadnieniu zażalenia, a w szczególności w pominięciu zgłoszenia użytkowania obiektów z dnia 10 listopada 1984r. oraz z dnia 12 maja 1985r. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2007r, (sygn. akt VII SA/Wa 2017/08) oraz art. 107§3 k.p.a. w zw., z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. Zdaniem strony skarżącej organ bezpodstawnie przyjmuje, że pozwolenie na użytkowanie wymagane jest dla całego obiektu budowlanego, podczas gdy taki wniosek nie wypływa wprost z decyzji z dnia [...] stycznia 2009r, bowiem na część obiektu budowlanego pozwolenia zostały uzyskane przez skarżącego w 1984r. i 1985r. Ponadto błędna jest także zakwalifikowanie obiektu do kategorii XXI zamiast kat. V co miało istotny wpływ na wysokość wymierzonej kary. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z poźn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone i poprzedzające je postanowienie, nie narusza prawa. Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z naruszeniem przepisów tej ustawy, tj. bez zawiadomienia właściwego organu o zakończeniu budowy - art. 54 ustawy Prawo budowlane lub bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie - art. 55 Prawa budowlanego ustawy Prawo budowlane, właściwy organ wymierza karę pieniężną z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Natomiast w zdaniu drugim powołanego przepisu ustawodawca określił zasady obliczania tej kary wskazując, że należy odpowiednio stosować przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f ust. 1 Prawa budowlanego, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu. Innymi słowy, w każdym przypadku stwierdzenia, że przystąpiono do użytkowania obiektu budowlanego z naruszeniem art. 54 bądź art. 55 Prawa budowlanego, organ nadzoru budowlanego jest obowiązany nałożyć na użytkownika karę, w wysokości dziesięciokrotnej stawki opłaty, o której mowa w art. 59f prawa budowlanego. Przewidziana w powołanym przepisie sankcja w postaci kary pieniężnej, jest sposobem represjonowania na drodze administracyjnej niepożądanych zachowań tych inwestorów, którzy z pominięciem przepisów ustawy - Prawo budowlane przystępują do użytkowania obiektów budowlanych. Sądowa kontrola zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji wymaga uwzględnienia w okolicznościach niniejszej sprawy nie tylko opisanego wyżej wyroku tutejszego Sądu ale także wydanej już po tym wyroku i ostatecznej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009r.- zatwierdzającej projekt budowlany zamienny przedmiotowego basenu portowego, a w szczególności nakładajacej na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie tego obiektu . W w/w decyzji precyzyjnie określono jej przedmiot– basen portowy wybudowany na terenie Stanicy Żeglarskiej [...] "[...]" w P. k/R. nad jeziorem B. w miejscowości P. k/R. działki geod. Nr [...] i [...]. W ocenie Sądu w toku postępowania administracyjnego bezsprzecznie ustalono fakt samowolnego użytkowania określonego jak wyżej przedmiotu. Wskazują na to wyniki kontroli przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego w dniu 16 czerwca 2009r. W przypadku basenu portowego przez przystąpienie do użytkowania należy uznać wpływanie i wypływanie jednostek, wykonywanie przez nie manewrów oraz cumowanie do pomostów i korzystanie z mediów w tym z gniazd elektrycznych, a to zostało stwierdzone przez kontrolujących we wszystkich częściach basenu portowego. Fakty te zostały tez udokumentowane sporządzoną na miejscu dokumentacja fotograficzną. Podczas kontroli w całym basenie portowym znajdowały się jednostki pływające. Wejście do portu nie było w żaden sposób zabezpieczone przed dostępem osób postronnych. W ocenie Sądu w świetle decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2009r. obowiązkiem uzyskania pozwolenia na użytkowanie przed przystąpieniem do użytkowania objęty został cały basen portowy. Zatem już tylko na marginesie wskazać należy, że kopie dokumentów zawiadomień z 1984 i 1985r., skierowanych do Wojewody [...] o przystąpieniu do użytkowania budynków Stanicy Żeglarskiej wraz z określoną tam powierzchnią portu, nie maja waloru urzędowego dokumentu bowiem nie zawierają potwierdzenia ich przez stosowny organ. W ocenie Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy zasadnie nałożono na mocy art. 57 ust. 7 ustawy Prawo budowlane karę w wysokości określonej w art. 59 f ustawy Prawo budowlane. Dla powstania obowiązku wynikającego z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, wystarczy sam fakt stwierdzenia nielegalnego użytkowania obiektu z naruszeniem art. 54 i 55 Prawa budowlanego (porównaj wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2005 r., w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 787/05, Lex 169376). Organy prawidłowo zakwalifikowały przedmiotowy port jachtowy do kategorii XXI opisanej w załączniku do ustawy Prawo budowlane tj. jako obiekt związany z transportem wodnym. Taka kwalifikacja wynika wprost z tabeli stanowiącej ww. załącznik. Obiekty związane z transportem wodnym to m.in. porty, przystanie, baseny, doki, nabrzeża, mola, pirsy, pomosty. Zdaniem Sądu w świetle powyższych rozważań organy obu instancji odniosły się do wskazań tutejszego Sądu zawartych w opisanym wyżej wyroku z dnia19 kwietnia 2007r., w sprawie o sygn. akt. VIISA/Wa 2017/06, a także wzięły pod uwagę stan prawny obiektu jaki powstał na podstawie ostatecznej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydanej w dniu [...] stycznia 2009r.- zatwierdzającej projekt budowlany zamienny przedmiotowego basenu portowego, a w szczególności nakładającej na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie tego obiektu. Kwestionowanie, na tym etapie, obszaru przedmiotu objętego obowiązkiem uzyskania pozwolenia na użytkowanie, jest bezprzedmiotowe bowiem ten przesądzony zostało w odniesieniu do całego basenu portowego w w/w decyzji ostatecznej. Mając na uwadze powyższe rozważania sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm.).