VII SA/Wa 1887/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska ( spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi J. K. i E. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia skargę oddala VII SA/Wa 1887/14 Uzasadnienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] po rozpatrzeniu wniosku J. i E. K. o stwierdzenie nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] nakładającego na J. i E. małż. K. obowiązek przedstawienia w terminie trzech miesięcy od dnia doręczenia postanowienia określonej dokumentacji, odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności powyższego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Po rozpatrzeniu zażalenia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ podniósł, iż wniosek skarżących dotyczył postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Postanowienie to nie jest zaskarżalne w administracyjnym toku postępowania, zatem na podstawie art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego nie jest możliwe w stosunku do tego rodzaju postanowienia wszczęcie postępowania nieważnościowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący J. i E. K. zarzucili zaskarżonemu postanowieniu GINB naruszenie art. 7, 11 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niezasadne przyjęcie, iż stan faktyczny sprawy został należycie wyjaśniony, naruszenie art. 9, 10 § 1 K.p.a. poprzez zatajenie informacji oraz art. 107 K.p.a. poprzez nieodniesienie się do zarzutów złożonych we wniosku z dnia 30 kwietnia 2014 r., lakoniczne podejście do sprawy i złożonych wniosków dowodowych, naruszenie art. 7 K.p.a. poprzez pomijanie słusznego interesu obywatela, naruszenie art. 153 Ppsa polegającego na niezastosowaniu wskazówek WSA, naruszenie art. 9 K.p.a. polegające na udzielaniu przez urzędnika błędnych informacji . Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. – dalej p.p.s.a. ) w związku z art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) przedmiot kognicji Sądu wywołanej skargą stanowi kontrola zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Sprawując tę kontrolę w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlegało postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r., utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2014 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] wydanego na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane. Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia był art. 61a K.p.a. Stosownie do treści § 1 tego przepisu organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania " Gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte...". Organ właściwy do rozpatrzenia wniosku, przed przystąpieniem do jego merytorycznego rozpoznania, ma obowiązek zbadać, czy wniosek został złożony skutecznie, a zatem czy wszczęcie postępowania w oparciu o zawarte w nim żądanie jest możliwe na gruncie obowiązujących przepisów prawa. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo dokonał oceny w tym zakresie, badając dopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności kwestionowanego postanowienia. Niewątpliwe skarżącym przysługiwał przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Postanowienie objęte wnioskiem o wszczęcie postępowania nieważnościowego dotyczyło ich interesu prawnego, nakładało bowiem na skarżących ściśle określone obowiązki. Takie też było prawidłowe stanowisko organu odwoławczego. Druga z przesłanek wskazanych w art. 61a § 1 K.p.a., na którą powołały się orzekające w sprawie organy odmawiając wszczęcia postępowania nieważnościowego, dotyczy sytuacji, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. W orzecznictwie wskazuje się, że przez inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 K.p.a., należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011 r., II SA/Ol 893/11). Za taką uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania należy uznać sytuację, jaka zaistniała w przedmiotowej sprawie. Jak trafnie zauważył organ odwoławczy postanowienie wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 nie może być kontrolowane w postępowaniu opartym o przepisy art. 156 i nast. Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis art. 126 K.p.a. przewiduje m.in. odpowiednie stosowanie przepisów art. 156-159 K.p.a. do postanowień, ale tylko do takich, od których przysługuje zażalenie. Ta regulacja prawna nie budzi żadnych wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (Por. np. wyrok WSA w Olsztynie z 13.10.2009r. II SA/OL 657/09, Lex nr 521980) czy w piśmiennictwie (Por. np. Janusz Borkowski w Kodeksie Postępowania Administracyjnego Komentarz, B. Adamiak, J. Borkowski, Wyd. C.H. Beck, 3 Wydanie 2000r. str. 494 i 677). Zgodnie z art. 141 § 1 K.p.a., na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Kwestionowane przez skarżących postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] wydane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Z 2010 r. Nr 243 poz. 1623 z późn. zm.) nakazywało wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych i nakładało na inwestorów obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów. Przepisy nie przewidują możliwości zaskarżenia powyższego postanowienia, o czym strony zostały prawidłowo pouczone. Ponieważ nie służy na nie zażalenie, więc nie jest dopuszczalne zastosowanie wobec niego nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego, co wynika wprost z regulacji zawartej w art. 126 K.p.a. Właściwym środkiem pozwalającym na kontrolę zgodności z prawem powyższego postanowienia jest obecnie możliwość wniesienia odwołania od decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Odmowa wszczęcia takiego postępowania zaskarżonym postanowieniem znajduje zatem oparcie w przepisie art. 61a K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a. Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w skardze zauważyć należy, iż granice przedmiotowej sprawy wyznacza treść zaskarżonego postanowienia, którym jest odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności postanowienia. Stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd mógł zatem rozstrzygać tylko w kwestii zgodności z prawem rozstrzygnięcia odmawiającego wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności. Nie znajduje oparcia w przepisach prawa zawarte we wnioskach skargi oczekiwanie, iż rozpoznając skargę na odmowę wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności może Sąd objąć kontrolą samo postanowienie PINB z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...]. Z tych względów skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).