VII SA/Wa 1934/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi T. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu wniosku R. W. Z., P. J., J. Jawoszek, T. Z., R. Z. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla R. G. i S. G. jednorodzinnego budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą, na działce oznaczonych w ewidencji gruntów nr [...] położonej we wsi [...], gmina [...], decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. znak [...]. Organ I instancji badając akta sprawy stwierdził, iż przedmiotowa działka nr [...] w obrębie [...] gmina [...] zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...] - sekcja C (z wyłączeniem obrębu [...]) uchwalonym Uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] lutego 2002 r. (obowiązującym w dacie wydania przedmiotowej decyzji z dnia [...] grudnia 2003 r. znak [...]) położona była na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną niską, zabudowę letniskową, zabudowę zagrodową, z dopuszczeniem usług nieuciążliwych. Podniósł również, iż inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zgodnie z definicją tego pojęcia, co potwierdza załączone do akt sprawy oświadczenie (złożone przez inwestorów pod rygorem odpowiedzialności karnej) o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ podniósł, iż w przypadku przedmiotowej sprawy zostały spełnione warunki wynikające z przepisów Prawa budowlanego art. 3 ust. 11,art. 32 ust. 4, art. 35 ust. 1, art. 20 ust. 1 pkt 1b w art. 12 ust. 7.. Ponadto przedmiotowy budynek został usytuowany zgodnie z § 12 ust 1 pkt. 1 i pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 79 poz. 690 z późniejszymi zmianami). Organ I instancji stwierdził, iż kontrolowana decyzja nie jest obarczona żadną z wad o jakich mowa w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego skutkujących stwierdzeniem jej nieważności. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania P. J., decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją. Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji. Odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśnił, że inwestor zrealizował ciążący na nim obowiązek złożenia oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane. Zdaniem organu odwoławczego weryfikacja oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie należy do kompetencji organu architektoniczno-budowlanego wydającego pozwolenie na budowę (wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 września 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 1814/04). Weryfikacja złożonego przez inwestora oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane przez organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę jest możliwa wyłącznie wówczas, gdy organ ten posiada informacje mogące świadczyć o jego nieprawdziwości (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 marca 2006r., sygn. akt VII SA/Wa 1602/05). Podniesiono, iż z akt niniejszej sprawy nie wynika, aby złożone oświadczenie było kwestionowane w toku postępowania zakończonego decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2003r., znak: [...]. Wskazano, iż okoliczność złożenia fałszywego oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane stanowi przesłankę wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 K.p.a.. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył T. Z.. Skarżący zarzucił organowi brak wezwania inwestorów do okazania dokumentów potwierdzających posiadane prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz podniósł, iż inwestorzy złożyli nieprawdziwe oświadczenie dysponując jedynie umową przedwstępną sprzedaży nieruchomości, która nigdy nie została zrealizowana. Skarżący podniósł również, iż w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nie było kwestionowane oświadczenie inwestorów gdyż właściciele działki nr [...] nie zostali zawiadomieni o toczącym się postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Przede wszystkim należy podkreślić, iż postępowanie prowadzone na podstawie art. 156§1 kpa jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od ogólnej zasady trwałości i stabilności decyzji. określonej w art. 16§1 kpa. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy lecz przeprowadzenie weryfikacji decyzji zarówno ostatecznej jak i nieostatecznej w granicach określonych w art. 156 §1 kpa. Tak więc, jeżeli zachodzi którakolwiek z przesłanek określonych w art. 156 §1 kpa, organ nadzoru – niezależnie od tego czy postępowanie nadzorcze zostało wszczęte na żądanie strony czy z urzędu jest obowiązany wydać decyzję stwierdzającą nieważność wadliwej decyzji lub stwierdzającą, że została ona wydana z naruszeniem prawa ze wskazaniem okoliczności z powodu których nie stwierdził jej nieważności. W rozpatrywanej sprawie, Wojewoda [...]i oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego kontrolowali w trybie nadzoru decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. znak [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla R. G. i S. G. jednorodzinnego budynku mieszkalnego z częścią gospodarczą, na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] położonej we wsi [...], gmina [...], Badając decyzję o pozwoleniu na budowę pod kątem podniesionego zarzutu dotyczącego braku posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż inwestor zrealizował ciążący na nim obowiązek złożenia oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane którego weryfikacja możliwa jest wyłącznie wówczas, gdy organ ten posiada informacje mogące świadczyć o jego nieprawdziwości. Z powyższym stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie można zgodzić się bowiem oświadczenie R. G. o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie wskazuje dokumentu, z którego wynika tytuł do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Definicja prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane została określona w art. 3 pkt 11 ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem, za prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonania robót budowlanych. Wzór oświadczenia został określony w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na budowę ( Dz.U. z dnia 10 lipca 2003 r.). Zgodnie ze wskazanym wzorem inwestor składając oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane zobowiązany jest wskazać m.in. oznaczenie tytułu prawnego z którego wynika prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W niniejszej sprawie inwestor nie złożył dokumentów potwierdzających prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane co oznacza, że złożone oświadczenie nie spełnia wymogu oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu art. 32 ust 4 ustawy – Prawo budowlane. Wbrew stanowisku Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może podlegać weryfikacji w postępowaniu nadzorczym ( wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2007 r., II OSK 193/07, LEX 339433 ). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 09.10.2009 r., II OSK 1534/08 stwierdził, iż nieprzeprowadzenie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie czy inwestorowi rzeczywiście przysługiwało prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane było istotnym naruszeniem art. 32 ust 4 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.. W świetle powyższych wywodów, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego ( Prawa budowlanego ), a zatem stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm) orzekł jak w sentencji.