VII SA/Wa 2061/20
WyrokWSA w Warszawie2021-04-28
Skład orzekający: Artur Kuś, Bogusław Cieśla, Mirosław Montowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie złego stanu technicznego budynku jest zasadne, gdy w międzyczasie doszło do rozbiórki tego budynku i wzniesienia nowego obiektu?Ratio decidendi
Postępowanie administracyjne w sprawie złego stanu technicznego budynku stało się bezprzedmiotowe z mocy art. 105 § 1 k.p.a., gdy w trakcie jego trwania budynek został rozebrany, a na jego miejscu wzniesiono nowy obiekt. W takiej sytuacji odpadł przedmiot sprawy, uniemożliwiając dalsze merytoryczne rozpatrywanie sprawy przez organ nadzoru budowlanego.Stan faktyczny
Organ nadzoru budowlanego wszczął postępowanie w sprawie złego stanu technicznego budynku usługowo-mieszkalnego. W trakcie postępowania właściciel sprzedał nieruchomość. Nowy właściciel otrzymał nakaz wykonania remontu. Następnie przeprowadzono oględziny, które wykazały, że budynek został rozebrany i wzniesiono nowy obiekt o innych parametrach, bez pozwolenia na budowę. Organ I instancji umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, co utrzymał w mocy organ II instancji. Skarżący nie zgodził się z tym rozstrzygnięciem, twierdząc, że prowadzone prace stanowiły remont.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Artur Kuś, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Mirosław Montowski (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwanego dalej także "[...]WINB", bądź "organem II instancji") z dnia [...] września 2020 r. nr[...], którą organ ten, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1966 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333, dalej "p.b."), po rozpatrzeniu odwołania M. M., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S.(dalej jako: "PINB" lub "organ I instancji") z [...] lipca 2020 r., znak:[...].
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że PINB wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie złego stanu technicznego budynku usługowo-mieszkalnego, znajdującego się na działce o numerze ewid.[.. w K.przy ul.[...].
Postanowieniem z [...] grudnia 2018 r. organ I instancji nałożył na A.i W. S. obowiązek dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego ww. budynku.
W dniu [...] marca 2019 r. do organu wpłynęła ekspertyza techniczna, sporządzona przez mgr inż.K.K., w której wskazano zakres remontu niezbędnego do usunięcia złego stanu technicznego obiektu.
Następnie W.S.poinformował, że [...] marca 2019 r. sprzedał działki o nr ewid. [...]M.M..
Wobec powyższego, organ I instancji decyzją z [..] sierpnia 2019 r. znak: [...]nakazał M.M.wykonanie w budynku usługowo-mieszkalnym zlokalizowanym na działce o nr ew. [...]w terminie 12 miesięcy od dnia, w którym ww. decyzja stanie się ostateczna, robót budowlanych polegających na: - naprawie ściany wschodniej budynku poprzez wykonanie nowego filarka z fundamentem przylegającym do budynku na działce o nr ew. [...]oraz wykonaniu wieńca żelbetowego w ścianie wschodniej budynku; - wzmocnieniu ściany zachodniej budynku; - naprawie ściany południowej budynku; - wykonaniu odtworzenia zniszczonego stropu; - wykonaniu schodów na poddasze; - wykonaniu robót naprawczych na dachu.
Po przeprowadzeniu w dniu [...] czerwca 2020 r. oględzin, PINB stwierdził, że przedmiotowy budynek usługowo-mieszkalny został rozebrany (poza fragmentami ścian zewnętrznych w poziomie parteru). Wybudowany został natomiast obiekt dwukondygnacyjny z poddaszem. Istniejące fragmenty ścian starego budynku zostały wbudowane w nowy obiekt. Wymiary nowego budynku wynoszą 8,35 m (przód) i 6,95 m (tył) x 11,15 m. Wysokość obiektu do kalenicy wynosi 9,90 m. Ściany budynku zostały wykonane z gazobetonu grubości 24 cm z trzpieniami i słupami żelbetowymi. Wykonano stan surowy otwarty. Właściciel działki nie przedstawił pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu.
W tych okolicznościach, organ powiatowy wydał decyzję z dnia [...]lipca 2020 r. znak:[...], którą umorzył – jako bezprzedmiotowe – postępowanie administracyjne w sprawie złego stanu technicznego budynku usługowo-mieszkalnego, znajdującego się na działce o numerze ewidencyjnym [...]w K.przy ul.[...].
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia w ustawowym terminie złożyłM.M..
[...]WINB po rozparzeniu odwołania, decyzją z [...] września 2020 r. nr [...]utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Wskazał, że w omawianej sprawie przedmiotem postępowania był zły stan techniczny budynku usługowo-mieszkalnego zlokalizowanego na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w K.. Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie przestał istnieć faktyczny przedmiot postępowania (zły stan techniczny budynku usługowo-mieszkalnego), ze względu na który organy nadzoru budowlanego mogłyby podejmować dalsze czynności w sprawie (w tym egzekwować obowiązki wynikające z art. 66 p.b.), co w ocenie [...]WINB wypełnia dyspozycję art. 105 k.p.a. Przyjęte jest, że postępowanie może być bezprzedmiotowe z przyczyn prawnych - gdy okaże się, że nie ma normy prawnej udzielającej organowi administracji publicznej kompetencji do wydania decyzji administracyjnej lub z przyczyn faktycznych - gdy okaże się, że nie ma okoliczności faktycznych uzasadniających według hipotezy normy prawnej, kompetencje organu administracji publicznej do wydania decyzji administracyjnej, co ma miejsce w omawianej sprawie. [...]WINB wskazał, że nie można uznać w realiach omawianej sprawy, aby obecny inwestor realizował nakaz usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym budynku usługowo-mieszkalnego zlokalizowanego na działce o nr ew. [....]położonej przy ul.[...] w[...]. Z protokołu oględzin z dnia [...] czerwca 2020 r. jak i sporządzonej dokumentacji zdjęciowej wynika bowiem, że obiekt został całkowicie odbudowany. Zdaniem organu II instancji nie można uznać, aby wbudowanie istniejących fragmentów ścian w nowy obiekt oznaczało realizację obowiązków wynikających z decyzji PINB z dnia [...] sierpnia 2019 r. [...]WINB wskazał, iż w niniejszej sprawie nie doszło do remontu zdefiniowanego w art. 3 pkt 8 p.b., gdyż rozbiórka obiektu a następnie wybudowanie w jego miejscu innego, o innych parametrach w żadnym razie nie stanowi remontu w rozumieniu ww. przepisu p.b.
Z takim rozstrzygnięciem organu II instancji nie zgodził się M.M. (dalej także "skarżący"), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a poprzez niewyjaśnienie stanu sprawy w sposób wszechstronny, w całokształcie zgromadzonego materiału dowodowego, jak i dokonywanie ustaleń na podstawie wybiórczo wybranego i zgromadzonego materiału dowodowego, a mianowicie nieuwzględnienie rzeczywistych okoliczności przeprowadzania remontu, w szczególności stanu odkrytych przez skarżącego elementów konstrukcyjnych budynku podczas prowadzenia prac budowlanych remontowych, konieczności realizacji przez skarżącego prac wykraczających poza literalnie wymienione w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S.oraz skutków wykonania nakazanych prac budowlanych w kontekście zachowania funkcji usługowo-mieszkalnej budynku, co legło u podstaw wniosków wywiedzionych przez organ o dokonaniu rozbiórki i wzniesieniu nowego obiektu w sytuacji, w której skarżący realizuje prace o charakterze remontowym uwzględniające współczesne normy;
b) art. 7, 77 § 1 i 107 § 1 k.p.a poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny materiału dowodowego, a mianowicie nadanie opinii złożonej przez poprzedniego właściciela nieruchomości W.S.sporządzonej przez mgr. inż. K.K.zbyt dużej wagi i waloru wiarygodności w sytuacji, w której jej analiza prowadzi do wniosku o jej powierzchowności i niepełności, z uwagi na nieprzeprowadzenie przez autora opinii badań odkrywkowych wszystkich elementów konstrukcyjnych budynku i nie zbadanie możliwości pełnienia przez każdy z elementów swojej funkcji;
c) art. 85 w zw. z art. 136 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie dokonania przez {...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie oględzin nieruchomości przy ul. [...]w K.w sytuacji, w której wobec kwestionowania ustaleń poczynionych przez PINB należy uznać za niezbędne w szczególności w celu potwierdzenia (lub zaprzeczenia) zakresu prac dokonanych przez skarżącego, stanu budynku i nieruchomości na dzień wydania decyzji przez PINB, prawidłowości dokonania ustaleń przez PINB leżących u podstaw zaskarżonej decyzji, co w sytuacji negatywnej weryfikacji dokonania badania stanu faktycznego przez PINB powinno doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji;
d) art. 105 § 1 k.p.a. poprzez umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość w sytuacji, w której skarżący realizuje postanowienia decyzji z dnia 12 sierpnia 2019 r. nakazującej wykonanie określonych robót budowlanych zmierzających do usunięcia nieprawidłowości mogących zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi lub bezpieczeństwu mienia, podczas gdy realizacja nakazanych prac nie została dotychczas zakończona, a prace realizowane przez skarżącego mają charakter prac budowlanych o charakterze remontu, z uwzględnieniem współczesnych norm, wiedzy i materiałów budowlanych;
2. przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 3 pkt 8 p.b. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że w odniesieniu do zrealizowanych przez skarżącego prac nie ma zastosowania definicja "remontu" zawarta we wskazanym przepisie w sytuacji, w której prace wykonywane przez skarżącego, choć wykraczały poza zakres prac wymienionych w decyzji PINB z [...] sierpnia 2019 r., były efektem odkrywki kolejnych części przedmiotowego budynku i negatywnej oceny ich stanu implikujących konieczność ich wymiany lub naprawy, co mając na uwadze brzmienie przytoczonego przepisu nie może służyć za podstawę uznania przekroczenia granic remontu, zwłaszcza w kontekście ciążącego na skarżącym obowiązku nałożonego przez PINB i brzmienia współczesnych norm budowlanych.
Wskazując na powyższe zarzuty, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji [...]WINB oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.
Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący wskazał, że nie kwestionuje i nigdy nie kwestionował obowiązku wykonania remontu należącego do niego budynku, w celu usunięcia stanu zagrożenia. Jednakże w toku postępowania odwoławczego, także poprzez faktyczną realizację robót budowlanych, skarżący nie zgodził się z zakresem prac wynikających zarówno z opinii inż. K. złożonej do akt przez poprzedniego właściciela nieruchomości, a także z treścią sformułowanej na jej podstawie decyzji PINB. Podjęte przez skarżącego prace budowlane spowodowały odkrycie kolejnych źródeł zagrożenia katastrofą budowlaną, a także elementów konstrukcji nie nadających się do dalszego korzystania, czego organ wydając skarżoną decyzję nie wziął pod uwagę.
Zdaniem skarżącego, bez przeprowadzenia stosownych badań, poprzedzonych odkrywkami fundamentów lub elementów konstrukcji znajdujących się pod ziemią, stanu poszczególnych ścian zewnętrznych, stopnia naporu konstrukcji budynku wniesionego na działce 661, nie sposób było wydać rozstrzygnięcia w zakresie zarówno charakteru prac remontowych, a także w ogóle możliwości przeprowadzenia remontu budynku. Tymczasem zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji w skarżonej decyzji nie zweryfikował formułowanych przez eksperta tez, czy choćby podstaw do ich sformułowania. Organ II instancji, w szczególności w kontekście kwestionowania ustaleń co do zakresu prac określonych w decyzji, winien był zbadać samodzielnie obecny stan budynku odpowiadając na przedstawione w odwołaniu zarzuty ewentualnie zlecić uzupełnienie materiału dowodowego organowi I instancji, a nadto krytycznie odnieść się do wniosków sformułowanych przez eksperta.
W zakresie zarzutu naruszenia przez organ art. 3 pkt 8 p.b. skarżący uznaje, że organ w sposób zbyt daleko idący i niekonsekwentny uznał wykonywane przez niego prace budowlane jako niemieszczące się w zakresie definicyjnym "remontu". Z treści ww. przepisu wynika bowiem, że remont polega na wykonywaniu w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Definicja remontu nie wyłącza zatem możliwości dokonywania nawet daleko idących napraw, także elementów konstrukcyjnych. Po drugie, możliwość zastosowania współczesnych materiałów przy dokonywaniu remontu nierzadko wymusza zastosowanie obowiązujących norm budowlanych dotyczących grubości ścian, stropów, wielkości krokwi, legarów itd. To może być przyczyną do powstania nieistotnych rozbieżności pomiędzy obiektem budowlanym przed remontem, a obiektem po remoncie. Istnienie tych rozbieżności w żadnym razie nie może być przyczyną uznania przekroczenia przez skarżącego granic remontu.
Prawidłowa analiza materiału dowodowego oraz dokonanie właściwej wykładni art. 3 pkt 8 p.b. powinna doprowadzić organ do wniosku o zakwalifikowaniu robót budowlanych realizowanych przez skarżącego jako robót wykonywanych w zakresie nałożonego obowiązku przez PINB i oceny ich jako niezbędnych do wypełnienia celu prowadzonego przez ten organ postępowania. Ta ocena powinna lec u podstaw decyzji o uchyleniu decyzji organu I instancji w przedmiocie umorzenia postępowania, jako bezprzedmiotowego.
W odpowiedzi na skargę [...]WINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Odnosząc się do podniesionych w niej zarzutów, organ II instancji wskazał, że w świetle ustaleń poczynionych w sprawie nie można uznać, aby skarżący realizował nakaz usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym budynku przy ul. [...]wK.. Inwestor w miejscu dotychczasowego wybudował całkowicie nowy inny obiekt, co nie stanowi remontu w rozumieniu przepisów p.b. W kwestii prawidłowości przedstawionej przez poprzedniego inwestora ekspertyzy technicznej starego budynku, [...]WINB zauważył, że skarżący w toku całego postępowania nie przedłożył innej fachowej opinii, która określałaby odmienny stan obiektu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity - Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.
Biorąc pod uwagę powyższe, tutejszy Sąd uznał, że kontrolowana decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza prawa w sposób opisany powyżej, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli jest decyzja [...]WINB z [...] września 2020 r. nr[...], którą organ ten utrzymał w mocy decyzję PINB z [...] lipca 2020 r., znak:[...], umarzającą postępowanie administracyjne prowadzone w sprawie złego stanu technicznego budynku usługowo-mieszkalnego, znajdującego się na działce o numerze ewid. [...]w K.przy ul.[...].
Przypomnieć należy, że podstawę prawną zapadłych rozstrzygnięć stanowił przepis art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.
W przywołanym wyżej przepisie nie wymieniono przyczyn bezprzedmiotowości postępowania, posługując się określeniem "z jakiejkolwiek przyczyny". W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtował się pogląd, że zwrot "z jakiejkolwiek przyczyny" oznacza "każdą przyczynę powodującą brak jednego z elementów materialnego stosunku prawnego w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej" (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 marca 1997 r., SA/Rz 258/96, LEX nr 58125, tak też W. Chróścielewski (red.), Z. Kmieciak (red.) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, opubl. WKP 2019). Zgodnie przyjmuje się zatem, że z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł choć jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1. Istota bezprzedmiotowości postępowania polega więc na tym, że nastąpiło takie zdarzenie prawne lub faktyczne, które spowodowało, że przestała istnieć ta szczególna relacja między faktem (sytuacją faktyczną danego podmiotu) a prawem (sytuacją prawną danego podmiotu), z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej (zob. wyrok NSA z 10 maja 2012 r., II GSK 467/11, LEX nr 1219036).
Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury (zob. M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. VIII, opubl. WKP 2020). W piśmiennictwie dzieli się te przyczyny na podmiotowe i przedmiotowe, te zaś na spowodowane "faktami naturalnymi" lub zdarzeniami prawnymi (J. Borkowski [w:] Komentarz, 1996, s. 462).
Zdaniem organów, w rozpoznawanej sprawie zaistniała tego właśnie rodzaju przeszkoda przedmiotowa, uniemożliwiająca merytoryczne rozpoznanie sprawy, w postaci faktycznego braku obiektu, co do którego organy nadzoru budowlanego mogłyby podejmować dalsze czynności w sprawie (w tym egzekwować obowiązki wynikające z art. 66 p.b.).
W tym względzie należy zauważyć, że przedmiotem postępowania wszczętego z urzędu przez PINB był zły stanu technicznego budynku usługowo-mieszkalnego, położonego na działce o numerze ewid. [...] w K.przy ul.[...].
W przedmiotowej sprawie, PINB działając w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b., decyzją z [...] sierpnia 2019 r. znak:[...], nakazał M.M wykonanie w budynku usługowo-mieszkalnym zlokalizowanym na działce o nr ew. [...] w terminie 12 miesięcy od dnia, w którym ww. decyzja stanie się ostateczna, określonych robót budowlanych.
Następnie zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2020 r., znak:[...], organ powiatowy zainicjował w istocie nowy odrębny etap postępowania w sprawie złego stanu technicznego budynku, informując skarżącego o terminie zaplanowanych oględzin ww. obiektu. Oględziny te przeprowadzono [...] czerwca 2020 r. W wyniku sprawdzenia realizacji robót budowlanych przy ww. obiekcie, nakazanych decyzją PINB z [...] sierpnia 2019 r. znak:[..], organ powiatowy ustalił, że budynek ten de facto przestał istnieć. Tym samym, odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a., a mianowicie jej przedmiot, którym był stan techniczny rozebranego budynku. W sposób oczywisty doszło zatem do wyeliminowania podstaw faktycznych umożliwiających dalsze merytoryczne rozpatrywanie sprawy przez organ. Należy zarazem podkreślić, że decyzja o umorzeniu nie rozstrzyga merytorycznie sprawy – wydanie takiej decyzji kończy jedynie w sposób formalny bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej (por. wyrok w Szczecinie z 5 września 2002 r., sygn. akt SA/Sz 3020/00, LEX nr 1693598). W rozpoznawanej sprawie przyjąć należy, że umorzenie dotyczy więc w gruncie rzeczy dalszego postępowania mającego na celu weryfikację realizacji przez skarżącego obowiązków dotyczących stanu technicznego budynku nałożonych decyzją PINB z [...] sierpnia 2019 r. znak:[...], które niewątpliwie wobec dokonanej rozbiórki budynku stało się bezprzedmiotowe.
Podnoszone natomiast przez skarżącego – zarówno na etapie odwołania od decyzji organu I instancji, jak i w skardze do tutejszego Sądu – zarzuty odnoszą się w przeważającej mierze do kwestii wynikających z decyzji merytorycznej organu powiatowego z [...] sierpnia 2019 r. znak:[...], wobec czego nie mogą mieć istotnego znaczenia w postępowaniu zakończonym decyzją o umorzeniu postępowania dotyczącego innego etapu sprawy. Wbrew zarzutom skargi, z akt sprawy nie wynika, ażeby ww. decyzja PINB z [...] sierpnia 2019 r. nakazująca skarżącemu realizację określonych robót budowlanych przy starym obiekcie została przez niego zaskarżona, wobec czego jest ona ostateczna. Pozbawione jakiegokolwiek uzasadnienia są zatem argumenty skargi sugerujące, że skarżący nie zgadzał się z zakresem prac wynikających z tej decyzji, jak i z Ekspertyzy Technicznej z marca 2019 r. sporządzonej przez mgr. Inż.K.K., czego przejawem miała by być "faktyczna realizacja robót budowlanych" o innym charakterze niż nakazane przez organ.
Odnosząc się zaś do tych zarzutów skargi, w których kwestionowane są ustalenia organów co do faktycznego zakresu robót zrealizowanych przez inwestora, Sąd stwierdza, że z akt sprawy niezbicie wynika, że przedmiotowy budynek usługowo-mieszkalny został poddany rozbiórce. Stan ten znajduje potwierdzenie w ustaleniach oględzin, które w dniu [...] czerwca 2020 r. przeprowadzili uprawnieni przedstawiciele PINB w S. Jak wynika z dokonanych ustaleń, jedyne zachowane elementy starego budynku stanowią niewielkie fragmenty dwóch ścian zewnętrznych w poziomie parteru, które zostały wbudowane w nowy obiekt. Wzniesiony został natomiast obiekt dwukondygnacyjny z poddaszem. Wymiary nowego budynku wynoszą 8,35 m (przód) i 6,95 m (tył) x 11,15 m (bok). Wysokość obiektu do kalenicy wynosi 9,90 m. Ściany budynku zostały wykonane z gazobetonu grubości 24 cm z trzpieniami i słupami żelbetowymi. Wykonano stan surowy otwarty a właściciel działki nie przedstawił pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu (zob. protokół oględzin z [...] czerwca 2020 r. wraz z dokumentacja fotograficzną - k. 79-79c akt postępowania administracyjnego).
Tymczasem stary obiekt, do którego odnosiła się decyzja PINB z [...] 2 sierpnia 2019 r., nakazująca realizację jego remontu m.in. poprzez naprawę i wzmocnienie istniejących ścian, odtworzenie zniszczonego stropu czy wykonanie robót naprawczych na dachu, stanowił budynek 1,5 kondygnacyjny o innych wymiarach niż budynek wzniesiony obecnie, m.in. w zakresie jego wysokości - max. 8,33 m, powierzchni zabudowy i kubatury (zob. Ekspertyza Techniczna z marca 2019 r. sporządzona przez mgr. inż. K.K.- k. 49-70; protokół z kontroli w dniu {...} listopada 2018 r. - k. 12).
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że rację mają organy nadzoru budowlanego, iż w sprawie doszło do rozbiórki budynku usługowo-mieszkalnego, w stosunku do którego wszczęte zostało postępowanie administracyjne w sprawie. Bez wątpienia nie można uznać, ażeby zachowana została jakkolwiek substancja dotychczasowego obiektu, względem której organy nadzoru budowlanego mogłoby w dalszym ciągu skutecznie egzekwować obowiązki nałożone na skarżącego decyzją z [...] sierpnia 2019 r. lub podejmować jakiekolwiek inne czynności względem ww. budynku w oparciu o przepis art. 66 Prawa budowlanego.
Zdaniem Sądu nie można mówić wyłącznie o "remoncie" budynku, na co wskazuje skarżący, w sytuacji gdy zachowane zostały w zasadzie wyłącznie dwa nieistotne fragmenty starych ścian, wkomponowane całkowicie w nowy obiekt. W znaczeniu ustawowym remont odnosi się bowiem do robót budowlanych w istniejącym obiekcie budowlanym. Za remont nie mogą zostać uznane roboty budowlane polegające na rozbiórce istniejącego obiektu budowlanego i budowie obiektu nowego, nawet jeśli budowa polega na odbudowie obiektu istniejącego z ewentualnym wykorzystaniem materiałów pozostałych po rozbiórce obiektu dotychczasowego. Aby można było mówić o remoncie obiektu budowlanego, musi istnieć remontowany obiekt, dlatego też przy remoncie następuje najczęściej wymiana tylko poszczególnych elementów obiektu i zastąpienie ich nowymi (wyroki NSA: z dnia 13 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1835/10, LEX nr 1940786; z dnia 15 lutego 2013r., sygn. akt II OSK 1969/11, LEX nr 1358483; z dnia 16 października 2014r., sygn. akt II OSK 858/13, LEX nr 1770033; tak też A. Gliniecki (red.), Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III, Opublikowano: WK 2016).
Zupełnie chybione w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy są zatem także rozważania skarżącego, jakoby zrealizowane przez niego roboty budowlane stanowiły "remont" w rozumieniu art. 3 pkt 8 p.b. Doszło tu bez wątpienia do "budowy" nowego budynku, w rozumieniu art. 3 pkt 6 p.b., przez którą rozumieć należy wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, czyli powstanie nowej struktury budowlanej.
Trzeba przy tym wyjaśnić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, iż całkowita likwidacja obiektu budowlanego prowadzi do zakończenia jego bytu fizycznego i wyklucza przyjęcie, że może on być następnie poddany rozbudowie lub przebudowie (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 21 listopada 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 428/06, LEX nr 308207; zob. także wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 2363/11, LEX nr 1337341) Przez odbudowę w ścisłym znaczeniu tego słowa rozumie się bowiem odtworzenie istniejącego pierwotnie obiektu budowlanego w tym samym miejscu oraz z zachowaniem pierwotnych wymiarów i układu funkcjonalnego (wyroki NSA z dnia 20 lipca 2011r., II OSK 1104/10, LEX nr 1083529, oraz z dnia 24 lipca 2013 r., sygn. akt II OSK 2513/11, LEX nr 1605217). Rozbudową jest zaś zmiana charakterystycznych parametrów istniejącego obiektu budowlanego, takich jak kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość, co wynika a contrario z definicji legalnej "przebudowy", o której stanowi art. 3 pkt 7a p.b. Rozbudową jest więc np. dobudowa ganku do obiektu mieszkalnego (wyrok WSA w Kielcach z dnia 29 maja 2008r., sygn. akt II SA/Ke 124/08, LEX nr 495749). Natomiast nadbudowa polega na powiększeniu istniejącego obiektu budowlanego przez zwiększenie jego wysokości z zachowaniem tej samej powierzchni zabudowanej (T. Asman, Z. Niewiadomski (w:) Prawo budowlane..., red. Z. Niewiadomski, 2013, s. 57).
Z przedstawionych powodów, Sąd uznał stanowisko organów za prawidłowe, albowiem wobec nieistnienia elementu faktycznego sprawy prowadzonej na podstawie art. 66 p.b., jaki stanowił stan techniczny rozebranego budynku mieszkalno-usługowego na działce skarżącego, dalsze postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło